Varaha Purana 160.2: Adhyaya 160, Shloka 2

The Prescribed Emergence and Procedure of the Mathurā Circumambulation

Parikramā

Devanagari script

विश्रान्तिदर्शनं कृत्वा दीर्घविष्णुं च केशवम् ॥ प्रदक्षिणायाः सम्यग्वै फलमाप्नोति मानवः।

Recitation with translationVaraha Purana 160.2

Transliteration

viśrāntidarśanaṁ kṛtvā dīrghaviṣṇuṁ ca keśavam || pradakṣiṇāyāḥ samyag vai phalam āpnoti mānavaḥ

Translation

Habiendo visitado (y contemplado) Viśrānti, y habiendo honrado a Dīrgha-Viṣṇu y a Keśava, la persona alcanza verdaderamente el fruto debido de la circunvalación.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• विश्रान्ति-दर्शनम्: the viewing of (the deity/place) Viśrānti
• विश्रान्ति-दर्शनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: विश्रान्ति (प्रातिपदिक) + दर्शन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विश्रान्तेः दर्शनम्)

• कृत्वा: having done
• कृत्वा: Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), पूर्वकाल (having done)

• दीर्घ-विष्णुम्: Dīrgha-Viṣṇu (a form/name of Viṣṇu)
• दीर्घ-विष्णुम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: दीर्घ (प्रातिपदिक) + विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; कर्मधारयः (दीर्घः विष्णुः)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (and)

• केशवम्: Keśava
• केशवम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: केशव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• प्रदक्षिणायाः: of the circumambulation
• प्रदक्षिणायाः: Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: प्रदक्षिणा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• सम्यक्: properly
• सम्यक्: Kriya-visheṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्यक् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (properly/correctly)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपात; निश्चय/खल्वर्थक (indeed/certainly)

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• आप्नोति: attains
• आप्नोति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आप् (धातु)
• Form: लट्-लकार (वर्तमान), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• मानवः: a human
• मानवः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मानव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Speaker

Varāha (continued instruction)

Tags

• Classical Literature
• Vaiṣṇavism
• Ancient Geography

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It links pilgrimage efficacy to specific nodes (tīrtha and deities), suggesting an organized sacred itinerary within Mathurā’s ritual cartography.

Which geographic location is identified?

Viśrānti (tīrtha) within the Mathurā sacred landscape.

What is the primary ethical instruction?

Completeness and attentiveness in practice—proper sequence and respectful visitation are presented as integral to the rite’s intended outcome.