Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

Devanagari script

तस्य भार्या मृता पूर्वं जाता हिमवतो गृहे । तस्यां च जायते पुत्रः स हनिष्यति तारकम् । तस्मात्प्रसादयध्वं वै तदर्थं शूलपाणिनम्

Transliteration

tasya bhāryā mṛtā pūrvaṃ jātā himavato gṛhe | tasyāṃ ca jāyate putraḥ sa haniṣyati tārakam | tasmātprasādayadhvaṃ vai tadarthaṃ śūlapāṇinam

Translation

„Seine Gemahlin starb einst und wurde im Hause Himavats wiedergeboren. Aus ihr wird ein Sohn hervorgehen—er wird Tāraka erschlagen. Darum, zu eben diesem Zweck, besänftigt gewiss den Dreizackträger, den Herrn (Śiva).“

Word by Word

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन

• भार्या: wife
• भार्या: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भार्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• मृता: dead
• मृता: Visheshana (Modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √मृ (धातु) + क्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle)

• पूर्वम्: formerly/before
• पूर्वम्: Kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: पूर्व (अव्ययवत्)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)

• जाता: was born
• जाता: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जात (कृदन्त-प्रातिपदिक; √जन् (धातु) + क्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त, कर्तरि-प्रयोगे 'was born'

• हिमवतः: of Himavat (the Himalaya)
• हिमवतः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: हिमवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• गृहे: in the house
• गृहे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन

• तस्याम्: in her
• तस्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय-बोधक

• जायते: is born
• जायते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जन् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• पुत्रः: a son
• पुत्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• हनिष्यति: will kill
• हनिष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• तारकम्: Tāraka (the demon)
• तारकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तारक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• तस्मात्: therefore
• तस्मात्: Hetu/Reason (हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाववत्; पञ्चमी-एकवचन-रूपम् अर्थे 'therefore'

• प्रसादयध्वम्: propitiate/please (you all)
• प्रसादयध्वम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र+सद् (धातु) caus. (णिच्)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; णिजन्त (causative)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: अव्यय; निश्चयार्थक-निपात (emphatic particle)

• तदर्थम्: for that purpose
• तदर्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; तत्पुरुष-समासः (तस्य अर्थः) अर्थे 'for that purpose'

• शूलपाणिनम्: Śiva (the one holding a trident)
• शूलपाणिनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शूल (प्रातिपदिक) + पाणि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः (शूलः पाणौ यस्य सः)

Speaker

Brahmā

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (addressed as ‘varānane’ in the surrounding narrative)

Visual Art Cues

Scene: A divine messenger-like narration: the deceased consort reborn as Himavat’s daughter; prophecy of a son destined to slay Tāraka; gods urging propitiation of Śūlapāṇi.

Characters & Entities

• Brahmā
• Śiva (Śūlapāṇi)
• Devī (reborn as Himavat’s daughter)
• Himavat
• Tāraka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Cosmic restoration unfolds through devotion and divine plan: propitiation of Śiva leads to the birth of the force that removes oppression.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse remains within Prabhāsa Kṣetra Māhātmya while referencing Himavat’s abode as the mythic setting for Devī’s rebirth.

What ritualistic prescription is mentioned?

Propitiate Śūlapāṇi (Śiva)—a directive implying worship, prayer, and seeking Śiva’s prasāda to accomplish the divine purpose.