Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 97

विश्वकर्मोवाच । त्वामेव पश्यतो वत्से दिनानि सुबहून्यपि । मुहूर्तार्द्धसमानि स्युः किं तु धर्मो विलुप्यते

viśvakarmovāca | tvāmeva paśyato vatse dināni subahūnyapi | muhūrtārddhasamāni syuḥ kiṃ tu dharmo vilupyate

Viśvakarmā sprach: „O liebes Kind, selbst wenn viele Tage vergehen, während ich dich nur anschaue, sind sie mir wie eine halbe Muhūrta. Doch das Dharma wird ausgehöhlt.“

विश्वकर्माViśvakarman
विश्वकर्मा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविश्वकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन
एवonly/indeed
एव:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-निपात
पश्यतःof (me) seeing/while I look on
पश्यतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootपश्/दृश् (धातु) → पश्यत् (शतृ)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; ‘मम’ इत्यर्थे (of me who is seeing)
वत्सेO dear child
वत्से:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवत्स (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; स्नेहसम्बोधन
दिनानिdays
दिनानि:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
सुबहूनिvery many
सुबहूनि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु- (उपसर्ग/पूर्वप्रत्यय) + बहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘दिनानि’ इत्यस्य विशेषणम्
अपिeven
अपि:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (even/also)
मुहूर्तार्द्धसमानिequal to half a muhūrta
मुहूर्तार्द्धसमानि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमुहूर्त (प्रातिपदिक) + अर्द्ध (प्रातिपदिक) + समान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः (तत्पुरुष-श्रृङ्खला): मुहूर्तस्य अर्द्धम् = मुहूर्तार्द्धम्; तेन समानानि (equal to half a muhūrta); ‘दिनानि’ इत्यस्य विशेषणम्
स्युःwould be
स्युः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, बहुवचन
किम्but/however
किम्:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (अव्यय/निपात)
Formनिपात; ‘किं तु’ इति अव्ययीभाववत् (but/however)
तुbut
तु:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात; ‘किं तु’ इत्यस्य अङ्गम्
धर्मःdharma, righteousness
धर्मः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
विलुप्यतेis lost/gets destroyed
विलुप्यते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-लुप् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद, कर्मणि/भावे प्रयोगः (is being destroyed/vanishes)

Viśvakarmā

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: His daughter (traditionally Saṃjñā/related solar-consort cycle, though not named in these verses)

Scene: Viśvakarmā speaks tenderly: gazing at his daughter makes days feel like moments, yet he senses dharma slipping—an image of love constrained by law.

V
Viśvakarmā
D
daughter (Saṃjñā, implied)
D
dharma

FAQs

Even when love makes time feel short, one must not neglect dharma and rightful responsibilities.

The chapter belongs to Prabhāsa-kṣetra Māhātmya; the place is the sacred Prabhāsa region, though this verse focuses on dharma within the story.

None; it is ethical instruction about preserving dharma.