Adhyaya 34
Mahesvara KhandaKaumarika KhandaAdhyaya 34

Adhyaya 34

অধ্যায়ৰ আৰম্ভণিতে নাৰদে কয়—ব্ৰহ্মাই তৃতীয় লিঙ্গ প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ মনস্থ কৰে; স্বভাৱতে মঙ্গলময় হ’লেও তাক অধিক দৰ্শনীয়, মনোহৰ আৰু ফলপ্ৰদ আদৰ্শ ৰূপে স্থাপন কৰাৰ সংকল্প কৰে। দেবতাসকলে স্কন্দৰ আনন্দৰ বাবে এক মনোৰম সৰোবৰ সৃষ্টি কৰি গঙ্গা আদি মহাতীৰ্থৰ জল সেই কুণ্ডত একত্ৰ কৰে। বৈশাখৰ শুভ তিথিত ব্ৰহ্মা আৰু ঋত্বিজসকলে ৰুদ্ৰ-মন্ত্ৰসহ বিধিপূৰ্বক প্ৰতিষ্ঠা, হোম আৰু অৰ্ঘ্য সম্পন্ন কৰে; গন্ধৰ্ব-অপ্সৰাসকলে বাদ্য-গীতে উৎসৱ কৰে। স্কন্দে স্নান কৰি ‘সৰ্বতীৰ্থজল’ৰে লিঙ্গাভিষেক কৰি পাঁচ মন্ত্ৰে পূজা কৰে; শিৱ লিঙ্গৰ অন্তৰৰ পৰা পূজা গ্ৰহণ কৰে বুলি বৰ্ণিত। স্কন্দে অৰ্ঘ্য-অৰ্পণৰ ফল সুধিলে শিৱে বিস্তাৰে কয়—লিঙ্গ প্ৰতিষ্ঠা আৰু মন্দিৰ নিৰ্মাণে শিৱলোকে দীঘলীয়া বাস লাভ হয়। ধ্বজা, সুগন্ধি, দীপ, ধূপ, নৈবেদ্য, ফুল, বিল্বপাত, ছত্ৰ, সংগীত, ঘণ্টা আদি দানৰ ফলস্বৰূপে স্বাস্থ্য, ঐশ্বৰ্য, কীৰ্তি, জ্ঞান আৰু পাপক্ষয় আদি নিৰ্দিষ্ট ফল পোৱা যায়। কুমাৰেশ্বৰক ‘গুপ্ত ক্ষেত্ৰ’ত শিৱসন্নিধি বুলি স্থাপন কৰা হৈছে, যেন কাশীত বিশ্বনাথ। স্কন্দে দীঘল শৈৱ স্তোত্ৰ পাঠ কৰে; যিয়ে প্ৰাতঃ-সায়ং জপ কৰে, শিৱে তাক অনুগ্ৰহফল দিয়ে। তাৰ পিছত তীৰ্থনিয়ম—মহীসাগৰ-সঙ্গমত বিশেষ চন্দ্ৰ-সূৰ্য উপলক্ষে স্নান-পূজাই মহাপুণ্য দিয়ে। অনাবৃষ্টি নিবারণৰ বাবে বহু ৰাতি সুগন্ধিজলে অভিষেক, অৰ্পণ, ব্ৰাহ্মণভোজন, হোম, দান আৰু ৰুদ্ৰজপৰ বিধান আছে; ইয়াৰ ফলত বৰষুণ আৰু লোককল্যাণ হয় বুলি প্ৰতিশ্ৰুতি। নিয়মিত পূজাই জাতিস্মৃতি, তীৰ্থত মৃত্যু হ’লে ৰুদ্ৰলোকপ্ৰাপ্তি, আৰু কপৰ্দী (গণেশ) দ্বাৰা বিঘ্ননাশ নিশ্চিত বুলি কোৱা হৈছে। শেষত পৰশুৰাম আদি ভক্তৰ দৃষ্টান্ত আৰু আদেশ—মাহাত্ম্য পাঠ/শ্ৰৱণে ইষ্টফল, শ্ৰাদ্ধত পাঠে পিতৃহিত, গৰ্ভৱতীক শুনালে শুভ সন্তানলাভ।

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । ततस्तृतीयलिंगस्य चिकीर्षु स्थापनं गुहम् । ब्रह्मा प्राहास्य प्रीत्यर्थं स्वयमन्यं प्रकुर्महे

নাৰদ ক’লে: তাৰ পাছত গুহাই তৃতীয় লিঙ্গ স্থাপন কৰিবলৈ ইচ্ছা কৰিলে; তেতিয়া ব্ৰহ্মাই ক’লে—“তাঁৰ সন্তুষ্টিৰ বাবে আমি নিজেই আন এটা (লিঙ্গ) স্থাপন কৰোঁ।”

Verse 2

यद्यप्येतच्छुभं लिंगं सर्वदोषविवर्जितम् । तथाप्यन्यत्करिष्येऽहं सर्वश्रेष्ठतमं हि यत्

(ব্ৰহ্মাই ক’লে:) “যদিও এই শুভ লিঙ্গ সকলো দোষৰ পৰা মুক্ত, তথাপিও মই আন এটা গঢ়িম—যি সঁচাকৈয়ে সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ।”

Verse 3

ततो ब्रह्मा सर्वदोषविमुक्तं निर्ममे स्वयम् । दृष्टिकांतं मनःकांतं फलकांतं सुलिंगकम्

তাৰ পাছত ব্ৰহ্মাই নিজেই সকলো দোষমুক্ত এক শুভ শিৱ-লিঙ্গ গঢ়িলে—দেখিবলৈ মনোহৰ, মনলৈ প্ৰিয়, আৰু ফলপ্ৰদানে মনোমুগ্ধকৰ।

Verse 4

तत्र स्कंदस्य प्रीत्यर्थं सर्वदेवैर्निनिर्मितम् । सरः सुरम्यं तीर्थानि तत्र ते निदधुस्तथा

সেই ঠাইত স্কন্দৰ আনন্দৰ বাবে সকলো দেৱতাই অতি মনোৰম এক সৰোবৰ নিৰ্মাণ কৰিলে; আৰু সেই স্থানতেই তেওঁলোকে তীৰ্থসমূহো স্থাপন কৰিলে।

Verse 5

गंगादिकानि तीर्थानि यानि प्रोचुर्दिवौकसः । इदं यावत्सरस्तावत्सर्वैरत्र समुष्यताम्

গংগা আদি যিসকল পবিত্ৰ তীৰ্থ, যিবোৰৰ কথা দেৱতাসকলে কৈছে—এই সৰোবৰ যিমান দিন থাকে, সিমান দিন সকলো তীৰ্থ ইয়াতেই একেলগে অৱস্থিত থাকক।

Verse 6

एवमस्त्विति तान्यूचुः प्रीत्यर्थं शरजन्मनः । ततो ब्रह्मा स्वयं तत्र रौद्रैर्मंत्रैर्हुताशनम् । गाधिपुत्रादिभिर्विप्रैस्तर्पयामास संयुतः

“এৱমস্তু,” বুলি তেওঁলোকে ক’লে—শৰজন্মন প্ৰভু স্কন্দক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ। তাৰ পাছত তাতেই স্বয়ং ব্ৰহ্মাই ৰৌদ্ৰ মন্ত্রেৰে হুতাশন অগ্নিক তৃপ্ত কৰিলে, আৰু গাধিপুত্ৰ আদি বিপ্ৰসকলৰ সৈতে তৰ্পণ কৰিলে।

Verse 7

ततो वैशाखमासस्य चतुर्द्दश्यां शुभे दिने । प्रतिष्ठां चक्रिरे लिंगे चिरं विप्रमुका द्विजाः

তাৰ পাছত বৈশাখ মাহৰ শুভ চতুৰ্দশী তিথিত, ব্ৰাহ্মণসকলৰ নেতৃত্বত দ্বিজসকলে লিঙ্গৰ প্ৰতিষ্ঠা গম্ভীৰ বিধিৰে সম্পন্ন কৰিলে।

Verse 8

जगुर्गंधर्वपतयो ननृतुश्चाप्सरोगणाः । ततः स्कंदः प्रीतियुक्तः स्नात्वा सरसि शोभने

গন্ধৰ্বসকলৰ অধিপতিসকলে গীত গালে, আৰু অপ্সৰাগণ নৃত্য কৰিলে। তাৰ পাছত স্কন্দ আনন্দে পৰিপূৰ্ণ হৈ সেই শোভন সৰোবৰতে স্নান কৰিলে।

Verse 9

सर्वतीर्थोदकैः स्नाप्य तल्लिंगं भक्तिसंयुतः । विविधैः पूजयामास पुष्पैर्मंत्रैश्च पंचभिः

সৰ্ব তীৰ্থৰ জলেৰে সেই লিঙ্গক স্নান কৰাই, ভক্তিভাৱে তেওঁ নানা প্ৰকাৰেই পূজা কৰিলে—পুষ্প অৰ্পণ কৰি আৰু পাঁচটি মন্ত্র জপ কৰি।

Verse 10

पूजाकाले स्वयं तत्र लिंगमध्येस्थितो हरः । जंगमा जंगमैः सार्धं स्वयं जग्राह पूजनम्

পূজাৰ সময়ত তাত লিঙ্গৰ অন্তঃস্থলে স্বয়ং হৰ (শিৱ) উপস্থিত আছিল; জংগম ভক্তসকলৰ সৈতে তেওঁ নিজেই পূজা গ্ৰহণ কৰিলে।

Verse 11

ततस्तं पूजयन्प्राह स्कंदो भक्तिपरिप्लुतः । केन केनोपहारेण त्वयि दत्तेन किं फलम्

তাৰ পাছত ভক্তিত পৰিপ্লুত স্কন্দে পূজা কৰি ক’লে— “আপোনাক কোন কোন উপহাৰ দান কৰিলে কি ফল লাভ হয়?”

Verse 12

श्रीमहादेव उवाच । मम यः स्थापयेल्लिंगं शुभं सद्म च कारयेत् । मल्लोके वसतेऽसौ च वावच्चंद्रदिवाकरौ

শ্ৰী মহাদেৱে ক’লে— “যি মোৰ লিঙ্গ স্থাপন কৰে আৰু শুভ মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰায়, সি চন্দ্ৰ-সূৰ্য যিমান দিন থাকে সিমান দিন মোৰ লোকত বাস কৰে।”

Verse 13

मम सद्म सुधाशुभ्रं यावत्संख्यं करोति यः । तावंत्येव च जन्मानि यशसासौ विराजते

যি মোৰ সদ্ম অমৃতসম ধৱল আৰু দীপ্তিমান যিমান পৰিমাণে নিৰ্মাণ কৰায়, সি তিমান সংখ্যক জন্মত যশেৰে উজ্জ্বল হৈ থাকে।

Verse 14

ध्वजभूतो ध्वजं दत्त्वा विपापः स्यात्पताकया । विधाय चित्रविन्यास गंधर्वैः सह मोदते

ধ্বজ দান কৰিলে মানুহ ধ্বজসদৃশ সম্মানচিহ্ন হয়; পতাকা দান কৰিলে পাপমুক্ত হয়। আৰু চিত্ৰবিন্যাস কৰি গন্ধৰ্বসকলৰ সৈতে আনন্দ কৰে।

Verse 15

रजःसंशोधनं कृत्वा नरो रोगैः प्रमुच्यते । प्राप्नोति देहं हार्दं च सुरसद्मानुलेपनात्

ৰজঃ আৰু অশুচিতা শোধন কৰিলে মানুহ ৰোগৰ পৰা মুক্ত হয়। দেৱ-ধাম (মন্দিৰ) লেপন/অনুলেপন কৰিলে সি প্ৰিয় আৰু মনোহৰ দেহো লাভ কৰে।

Verse 16

पुष्पक्षीरादि भिर्दत्तैस्तिलाभोऽक्षतदर्भकैः । शंभोः शिरसि दत्त्वार्घ्य दिवि वर्षायुतं वसेत्

ফুল, দুধ আদি নৈবেদ্যৰ সৈতে তিল, অক্ষত চাউল আৰু দৰ্ভা ঘাঁহ দান কৰি, শম্ভুৰ শিৰত অৰ্ঘ্য অৰ্পণ কৰিলে ভক্তে দহ হাজাৰ বছৰ স্বৰ্গত বাস কৰে।

Verse 17

घृतेन हतपापः स्यान्मधुना सुभगो भवेत् । विरोगो दधिदुग्धाभ्यां लिंगं संस्नाप्य जायते

ঘিঁউৰে লিঙ্গ স্নান কৰালে পাপ নাশ হয়; মধুৰে সি সৌভাগ্যবান আৰু মনোমোহা হয়; আৰু দধি-দুধেৰে স্নান কৰালে সি নিৰোগ হয়।

Verse 18

पानीयदधिदुग्धाद्यैः क्रमाद्दशगुणं फलम् । मासं संस्नाप्य वै भक्त्या पिष्टाद्यैश्च विरूक्षयेत्

পানী, দধি, দুধ আদি বস্তুৰে ক্ৰমে স্নান কৰালে ফল দহগুণ হয়। ভক্তিভাৱে এক মাহ স্নান কৰাই, পিঠা-গুঁড়া আদি বস্তুৰেো ছিটিয়াই/ধূলি দিয়া উচিত।

Verse 19

कपिलापंचगव्येन सुरसिंधुजलेन वा । मां च संस्नाप्य चाभ्यच्च मल्लोकमधिगच्छति

কপিলা গাইৰ পঞ্চগব্যেৰে বা দেৱ-নদীৰ জলেৰে মোক (লিঙ্গক) স্নান কৰাই আৰু মোৰ অৰ্চনা কৰিলে ভক্তে মোৰ লোক লাভ কৰে।

Verse 20

कुशोदकाद्गंधजलं तस्मात्तीर्थोदकं वरम् । तीर्थेभ्यश्च जलं दर्शे महीसागरसंभवम्

কুশোদকতকৈ সুগন্ধি জল উত্তম; তাতকৈও তীৰ্থৰ জল শ্ৰেষ্ঠ। আৰু তীৰ্থজলতকৈও অধিক শ্ৰেষ্ঠ অমাৱস্যাৰ দিনে দৰ্শে প্ৰকাশ পোৱা, পৃথিৱী আৰু সাগৰৰ পৰা উদ্ভূত জল।

Verse 21

कपिलां दत्त्वा यदाप्नोति तत्फलं कलशे पृथक् । मृत्ताम्ररौप्यसौवर्णैः क्रमाच्छतगुणं फलम्

কপিলা গাই দান কৰিলে যি ফল লাভ হয়, সেই একে ফল পৃথকভাৱে কলশ (জলঘট) অৰ্পণ কৰিলেও পোৱা যায়। মাটি, তামা, ৰূপা আৰু সোণৰ কলশে ক্ৰমে ফল শতগুণে বৃদ্ধি পায়।

Verse 22

श्रीखंडागरुकाश्मीरशशिनः क्रमशोऽधिकाः । मां च तैश्च समालभ्य स्याच्छ्रीमान्सुभगः सुखी

শ্ৰীখণ্ড (চন্দন), অগৰু, কাশ্মীৰৰ কেশৰ আৰু কৰ্পূৰ—এইবোৰ ক্ৰমে অধিক উত্তম। এইবোৰেৰে মোৰ অঙ্গলেপন/অভিষেক কৰিলে মানুহ ধনী, সৌভাগ্যবান আৰু সুখী হয়।

Verse 23

प्रशस्तो गुग्लुलो धूपस्तस्माच्चंद्रोऽगरुर्वरः । धूपानेतान्नरो दत्त्वा सुखं स्वर्गमवाप्नुयात्

গুগ্গুলুৰ ধূপ প্ৰশংসিত; আৰু তাতকৈও উত্তম চন্দন আৰু শ্ৰেষ্ঠ অগৰু আদি সুগন্ধি ধূপ। এই ধূপসমূহ দান/অৰ্পণ কৰা নৰে সহজে স্বৰ্গীয় সুখ লাভ কৰে।

Verse 24

दीपदः कीर्तिमाप्नोति चक्षुरुत्तममेव च । नैवेद्यस्य प्रदानेन नरो मृष्टाशनो भवेत्

দীপ দান কৰা জনে কীৰ্তি আৰু উত্তম দৃষ্টিশক্তি লাভ কৰে। নৈবেদ্য প্ৰদান কৰিলে মানুহ সুস্বাদু আৰু শুদ্ধ আহাৰ ভোগ কৰা হয়।

Verse 25

पुष्पेण हेमकर्णस्य प्रबद्धेन द्विसंगुणम् । फलमाप्नोति पुरुषः सत्यसंधश्च जायते

হেমকৰ্ণলৈ সুসজ্জিতভাৱে গাঁথি দিয়া এটা ফুল অৰ্পণ কৰিলে পুৰুষে দ্বিগুণ ফল লাভ কৰে আৰু সত্য-সংকল্পত অচল হৈ উঠে।

Verse 26

अखंडैर्बिल्वपत्रैश्च पुष्पैर्वा विविधैरपि । लिंगं प्रपूरणं कृत्वा लक्ष्मेकं वसेद्दिवि

অখণ্ড বিল্বপাত বা নানা প্ৰকাৰৰ ফুলেৰে লিঙ্গক সম্পূৰ্ণভাৱে অলংকৃত কৰি পূৰণ কৰিলে, প্ৰচুৰ ঐশ্বৰ্যসহ স্বৰ্গত বাস লাভ হয়।

Verse 27

यस्तु पुष्पगृहं कुर्यान्नरः शुद्धाशयो भवेत् । पुष्पकेण विमानेन दिवि संक्रीडते चिरम्

যি নৰে পূজাৰ বাবে পুষ্পগৃহ (ফুলৰ মণ্ডপ) নিৰ্মাণ কৰে, সি শুদ্ধ আশয়যুক্ত হয়; আৰু স্বৰ্গত পুষ্পক বিমানে চিৰকাল ক্ৰীড়া কৰে।

Verse 28

भूषणांबरदानेन नरो भवति भोगभाक् । सच्चामरप्रदानेन जायते पार्थिवो नरः

অলংকাৰ আৰু বস্ত্ৰ দান কৰিলে নৰ ভোগ-সুখৰ অধিকাৰী হয়। উত্তম চামৰ (যাক-পুচ্ছ পাখা) প্ৰদান কৰিলে সি পৃথিৱীত ৰাজাধিৰাজ ৰূপে জন্ম লাভ কৰে।

Verse 29

रम्यं वितानं यो दद्याच्छत्रुभिर्नाभूयते । गीतं वाद्यं प्रनृत्यं च कृत्वा शुद्धो व्रजेत्स माम्

যি সুন্দৰ বিতান (ছত্ৰ/আচ্ছাদন) দান কৰে, সি শত্রুৰ দ্বাৰা পৰাভূত নহয়। আৰু গীত, বাদ্য, নৃত্য অৰ্পণ কৰি সি শুদ্ধ হৈ মোক লাভ কৰে।

Verse 30

शंखघंटाप्रदानेन विद्वान्भवति शब्दवान् । विधाय रथयात्रां च चिरं शोकैः प्रमुच्यते

শঙ্খ আৰু ঘণ্টা দান কৰিলে মানুহ বিদ্বান আৰু গম্ভীৰ-শব্দযুক্ত কণ্ঠ লাভ কৰে। আৰু ৰথযাত্ৰা আয়োজন কৰিলে দীঘলীয়া সময়লৈ শোক-দুঃখৰ পৰা মুক্ত হয়।

Verse 31

नमस्कारं प्रणामं च कृत्वा जायेन्महाकुले । वाचयंश्चाग्रतः शास्त्रं मम ज्ञानी प्रजायते

নমস্কাৰ আৰু সাষ্টাঙ্গ প্ৰণাম কৰিলে মানুহ মহৎ কুলত জন্ম লাভ কৰে। আৰু মোৰ সন্মুখত শাস্ত্ৰ উচ্চস্বৰে পাঠ কৰিলে সি মোৰ জ্ঞানী—বুদ্ধিমান ভক্ত হৈ উঠে।

Verse 32

विमुच्यते मनोमोहैर्भक्त्या स्तुत्वा च मां नरः । गोदानफलमाप्नोति निर्माल्यस्फेटनान्मम

যি নৰে ভক্তিৰে মোৰ স্তৱ কৰে, সি মনৰ মোহ-ভ্ৰমৰ পৰা মুক্ত হয়। আৰু মোৰ নিৰ্মাল্য (ব্যৱহৃত মালা আৰু নিবেদন) আঁতৰালে সি গোধনৰ সমান পুণ্য লাভ কৰে।

Verse 33

आरार्तिकं भ्रामयित्वा अर्तिहीनः प्रजायते । कृत्वा शीतलिकां तापैर्मुच्यते दोष संभवैः

আৰাৰ্তিক দীপ ঘূৰালে মানুহ কষ্ট-যাতনাৰ পৰা মুক্ত হয়। আৰু শীতলিকা বিধি পালন কৰিলে দাহজনিত যন্ত্ৰণা আৰু দুঃখ-উৎপাদক দোষৰ পৰা ৰক্ষা পায়।

Verse 34

नत्वा दत्त्वाथ शक्त्या च दानं लिंगस्य संनिधौ । फलं शतगुणं प्राप्य इह चामुत्र मोदते

লিঙ্গৰ সন্নিধানত নতশিৰ হৈ, তাৰপিছত নিজৰ সামৰ্থ্য অনুসাৰে দান কৰিলে মানুহ শতগুণ ফল লাভ কৰে আৰু ইহলোক-পরলোক দুয়োতে আনন্দিত হয়।

Verse 35

प्रणामात्पंचदश च स्नानाद्विंशतिं पूजया । शतं यथाप्रोक्तविधेरपराधानहं क्षमे

প্ৰণামৰ দ্বাৰা পন্ধৰ (অপৰাধ), স্নানৰ দ্বাৰা বিশ, আৰু পূজাৰ দ্বাৰা শত—যথোক্ত বিধি অনুসাৰে আচাৰ সম্পন্ন হ’লে মই অপৰাধসমূহ ক্ষমা কৰোঁ।

Verse 36

एतत्सर्वं यथोद्दिष्टं कुमारात्र भविष्यति । ये मां प्रपूजयिष्यंति कुमारेश्वर संस्थितम्

এই সকলো যিহেতু নিৰ্দেশ কৰা হৈছে, তেনেকৈ এই কুমাৰ-ক্ষেত্ৰত নিশ্চয় ঘটিব—যিসকলে ইয়াত কুমাৰেশ্বৰ ৰূপে অৱস্থিত মোক ভক্তিৰে পূজা কৰিব।

Verse 37

वाराणस्यां यथा वत्स विश्वनाथोऽस्मि संस्थितः

যেনেকৈ, হে বৎস, মই বাৰাণসীত বিশ্বনাথ ৰূপে প্ৰতিষ্ঠিত আছোঁ,

Verse 38

गुप्तक्षेत्रे तथा स्थास्ये कुमारेश्वरमध्यतः

তেনেদৰে গুপ্তক্ষেত্ৰতো মই কুমাৰেশ্বৰৰ একেবাৰে মধ্যভাগত অৱস্থান কৰিম।

Verse 39

श्रुत्वेति वचनं रुद्राद्देवानां श्रृण्वतां गुहः । विस्मितः प्रणिपत्यैनं तुष्टाव गिरिजापतिम्

দেৱতাসকলে শুনি থকা অৱস্থাত ৰুদ্ৰৰ পৰা এই বাক্য শুনি, গুহ বিস্মিত হ’ল; সি প্ৰণিপাত কৰি গিৰিজাপতি (পাৰ্বতীৰ পতি)ৰ স্তৱ কৰিল।

Verse 40

नमः शिवायास्तु निरामयाय नमः शिवायास्तु मनोमयाय । नमः शिवायास्तु सुरार्चिताय तुभ्यं सदा भक्तकृपापराय

নিৰাময় কৰোঁতা শিৱক নমস্কাৰ; মনত ব্যাপি থকা শিৱক নমস্কাৰ। দেৱতাসকলে অৰ্চনা কৰা শিৱক নমস্কাৰ—হে প্ৰভু, তুমি সদায় ভক্তসকলৰ ওপৰত কৃপাপৰায়ণ।

Verse 41

नमो भवायास्तु भवोद्भवाय नमोस्तु ते ध्वस्तमनोभवाय । नमोऽस्तु ते गूढमहाव्रताय नमोऽस्तु मायगहनाश्रयाय

ভৱ-ৰূপ প্ৰভুক নমস্কাৰ, যি সকলো ভৱনৰ উৎস; তোমাক নমস্কাৰ, যিয়ে মনোভৱ (কামদেৱ) ধ্বংস কৰিলে। গূঢ় মহাব্ৰতধাৰী তোমাক নমস্কাৰ; মায়াৰ গভীৰ গহন ৰহস্যৰ আশ্ৰয় তোমাক নমস্কাৰ।

Verse 42

नमोस्तु शर्वाय नमः शिवाय नमोस्तु सिद्धाय पुरातनाय । नमोस्तु कालाय नमः कलाय नमोऽस्तु ते कालकलातिगाय

শৰ্ভক নমস্কাৰ, শিৱক নমস্কাৰ; সিদ্ধ, পুৰাতন প্ৰভুক নমস্কাৰ। কালক নমস্কাৰ, কলা (দিব্য শক্তি) ক নমস্কাৰ; তোমাক নমস্কাৰ, যি কাল আৰু কালৰ কলাসমূহ অতিক্ৰম কৰা।

Verse 43

नमो निसर्गात्मकभूतिकाय नमोऽस्त्वमेयोक्षमहर्द्धिकाय । नमः शरण्याय नमोऽगुणाय नमोऽस्तु ते भीमगुणानुगाय

নিসৰ্গৰ প্ৰকাশিত বিধি আৰু অস্তিত্বেই যাৰ দেহ, তোমাক নমস্কাৰ। অমেয়, মহিমাময়, বৃষভ-ধ্বজ প্ৰভুক নমস্কাৰ। সকলোৰে আশ্ৰয়-শৰণ্য তোমাক নমস্কাৰ; নিৰ্গুণ পৰম তত্ত্বক নমস্কাৰ। ভয়ংকৰ দিব্য গুণসমূহৰ অনুগামী লীলাময় তোমাক নমস্কাৰ।

Verse 44

नमोऽस्तु नानाभुवनाधिकर्त्रे नमोऽस्तु भक्ताभिमतप्रदात्रे । नमोऽस्तु कर्मप्रसावाय धात्रे नमः सदा ते भगवन्सुकर्त्रे

নানাভুবনৰ অধিপতি স্ৰষ্টা তোমাক নমস্কাৰ। ভক্তসকলৰ অভিমত দানকাৰী তোমাক নমস্কাৰ। কৰ্মফল প্ৰসৱ কৰোৱা ধাতা-পালক তোমাক নমস্কাৰ। হে ভগৱান, সকলো কৰ্মৰ সুকৰ্তা, তোমাক সদায় নমস্কাৰ।

Verse 45

अनंतरूपाय सदैव तुभ्यमसह्यकोपाय सदैव तुभ्यम् । अमेयमानाय नमोस्तु तुभ्यं वृषेंद्रयानाय नमोऽस्तु तुभ्यम्

অনন্ত ৰূপধাৰী তোমাক সদায় নমস্কাৰ। দুষ্টৰ বাবে অসহ্য ক্ৰোধধাৰী তোমাক সদায় নমস্কাৰ। অপৰিমেয় মহিমাধাৰী তোমাক নমো; বৃষভবাহন, বৃষেন্দ্ৰৰ ওপৰত আৰূঢ় তোমাক নমো।

Verse 46

नमः प्रसिद्धाय महौषधाय नमोऽस्तु ते व्याधिगणापहाय । चराचरायाथ विचारदाय कुमारनाथाय नमः शिवाय

মহৌষধি বুলি প্ৰসিদ্ধ তোমাক নমস্কাৰ। ব্যাধিৰ গণ নাশ কৰা তোমাক নমো। চল-অচল সকলোৰে অধিপতি, বিবেক দান কৰা তোমাক নমস্কাৰ। কুমাৰনাথ শিৱক নমস্কাৰ।

Verse 47

ममेश भूतेश महेश्वरोसि कामेश वागीश बलेश धीश । क्रोधेश मोहेश परापरेश नमोस्तु मोक्षेश गुहशयेश

হে মোৰ প্ৰভু! তুমি ভূতেশ, মহেশ্বৰ। তুমি কামেশ, বাগীশ, বলেশ, ধীশ। তুমি ক্ৰোধেশ, মোহেশ, পৰাপৰেশ। মোক্ষেশ, গুহাশয়েশ—হৃদয়-গুহাত নিবাসী—তোমাক নমস্কাৰ।

Verse 48

इति संस्तूय वरदं शूलपाणिमुमापतिम् । प्रणिपत्य उमापुत्रो नमोनम उवाच ह

এইদৰে বৰদাতা প্ৰভু—শূলপাণি, উমাৰ পতি—ক স্তৱ কৰি, উমাপুত্ৰে প্ৰণিপাত কৰিলে আৰু বাৰে বাৰে ক’লে, “নমো নমঃ, নমো নমঃ।”

Verse 49

एवं भक्तिपराक्रांतमात्मयोग्यं स्तवं शिवः । अभिनन्द्य चिरं कालमिदं वचनमब्रवीत्

এইদৰে ভক্তিৰে পৰিপূৰ্ণ, আত্মযোগ্যে স্তৱটিক শিৱে দীৰ্ঘকাল সন্তুষ্ট হৈ অভিনন্দন কৰিলে আৰু এই বাক্য ক’লে।

Verse 50

त्वया दुःखं न संचिंत्यं मम भक्तवधात्मकम् । कर्मणानेन श्लाघ्योऽसि मुनीनामपि पुत्रक

পুত্ৰক, মোৰ এই কৰ্ম—ভক্তৰ বধ-সম্বন্ধীয়—লৈ দুখত মন নকৰিবা। এই কৰ্মৰ দ্বাৰা তুমি প্ৰশংসাৰ যোগ্য, মুনিসকলৰ মাজতো।

Verse 51

ये च सायं तथा प्रातस्त्वत्कृतेन स्तवेन माम् । स्तोष्यंति परया भक्त्या श्रुणु तेषां च यत्फलम्

আৰু যিসকলে সন্ধ্যা আৰু পুনৰ প্ৰভাতে, তোমাৰ ৰচিত এই স্তৱেৰে, পৰম ভক্তিৰে মোক স্তৱ কৰে—তেওঁলোকৰ ফল কি, সেয়া শুনা।

Verse 52

न व्याधिर्न च दारिद्र्यं न चैवेष्टवियोजनम् । भुक्त्वा भोगान्दुर्लभांश्च मम यास्यंति सद्म ते

তেওঁলোকৰ ন ৰোগ থাকিব, ন দাৰিদ্ৰ্য, ন প্ৰিয় বস্তুৰ পৰা বিচ্ছেদ। দুষ্প্ৰাপ্য ভোগসমূহো ভোগ কৰি, তেওঁলোকে মোৰ ধামলৈ গমন কৰিব।

Verse 53

तथान्यानपि दास्यामि वरान्परमदुर्लभान् । भक्त्या तवातितुष्टोऽहं प्रीत्यर्थं तव पुत्रक

ইয়াৰ উপৰিও মই তোমাক আন আন বৰ দিম—অতি দুষ্প্ৰাপ্য বৰ। তোমাৰ ভক্তিত মই অতিশয় সন্তুষ্ট, পুত্ৰক; তোমাৰ আনন্দৰ বাবে এইবোৰ দিছোঁ।

Verse 54

महीसा गरकूले तु ये मां स्तोष्यंति पूजया । तेषां दतक्षयं सर्वं वैशाख्यां दानपूजनम्

যিসকলে গৰকূলত মহী নদীৰ তীৰত পূজাৰ দ্বাৰা মোক সন্তুষ্ট কৰে, তেওঁলোকৰ বাবে বৈশাখ মাহত কৰা সকলো দান-পূজন অক্ষয়, অব্যয় হৈ থাকে।

Verse 55

सरस्यत्र च ये स्नानं प्रकरिष्यंति मानवाः । सर्वतीर्थफला वाप्तिर्वैशाख्यां प्रभविष्यति

ইয়াত এই সৰোবৰত যিসকল মানুহে স্নান কৰিব, তেওঁলোকে বৈশাখ মাহত সকলো তীৰ্থত স্নান কৰাৰ ফল নিশ্চিতভাৱে লাভ কৰিব।

Verse 56

कुमारेशं तु मां भक्त्या महीसागरसंगमे । स्नात्वा संपूजयेन्नित्यं तस्य जातिस्मृतिर्भवेत्

কিন্তু যি ভক্তিভাৱে মহী নদী আৰু সাগৰৰ সংগমত স্নান কৰি, মোক কুমাৰেশ্বৰ ৰূপে নিত্য পূজা কৰে, তাৰ জাতিস্মৃতি—পূৰ্বজন্মৰ স্মৰণ—উদয় হয়।

Verse 57

जातिस्मृतिरियं पुत्र यस्यां जातौ प्रजायते । स्मरतेऽस्याः प्रकर्तव्यं श्रेयोरूपं सुदुर्लभम्

পুত্ৰ, এই জাতিস্মৃতি যি জন্মতেই কোনো জীৱত উদয় হয়; যেতিয়া স্মৰণ হয়, তেতিয়া অতি দুৰ্লভ পৰম শ্ৰেয়লৈ লৈ যোৱা কৰ্ম গ্ৰহণ কৰা উচিত।

Verse 58

यस्मिन्काले ह्यनावृष्टिर्जायते कृत्तिकासुत । स्नापयेद्विधिवन्मां च कलशैर्विविधैः शुभैः

হে কৃত্তিকাসুত! যেতিয়া অনাবৃষ্টি (খৰাং) হয়, তেতিয়া বিধি অনুসাৰে নানা প্ৰকাৰ শুভ কলশেৰে মোৰ মূৰ্তিত স্নাপন (অভিষেক) কৰা উচিত।

Verse 59

एकरात्रं त्रिरात्रं वा पञ्चरात्रं च सप्त वा । स्नापयेद्गंधतोयेन कुंकुमेन विलेपयेत्

একৰাতি, বা ত্ৰিৰাতি, বা পঞ্চৰাতি, বা সপ্তৰাতি পৰ্যন্ত; সুগন্ধিত জলেৰে স্নাপন কৰাই কুংকুম (কেশৰ) ৰে লেপন কৰিব।

Verse 60

करवीरै रक्तपुष्पैर्जपापुष्पैस्तथैव च । अर्चयेत्पुष्पमालाभिः परिधायारुणवाससी

কৰবীৰৰ ৰক্তবৰ্ণ ফুল, লাল পুষ্প আৰু জপা (গুড়হল) ফুলেৰে পূজা কৰিব; ফুলৰ মালা পৰিধান কৰি আৰু অৰুণ (লাল) বস্ত্ৰ পিন্ধি অর্চনা কৰিব।

Verse 61

भोजयेद्ब्रह्णांश्चैव तापसाञ्छंसिवव्रतान् । लक्षहोमं प्रकुर्वीत शिवहोमं ग्रहादिकम्

ব্ৰাহ্মণসকলক আৰু ব্ৰত-নিয়মত স্থিৰ তাপসসকলক ভোজন কৰাব। লক্ষ-হোম সম্পন্ন কৰিব, লগতে শিৱ-হোম আৰু গ্ৰহাদিৰ দোষ-শান্তিৰ কৰ্মো কৰিব।

Verse 62

भूमिदानं ततः कुर्यात्तत्तो दद्याद्गवाह्निकम् । आघोषयेच्छिवां शांतिं रुद्रजाप्यं हि कारयेत्

তাৰ পাছত ভূমিদান কৰিব; তাৰ পিছত গোৱাহ্নিক ৰূপে গোধন দান কৰিব। শিৱ-শান্তিৰ মঙ্গল ঘোষণা কৰিব আৰু ৰুদ্ৰ-জপ কৰাব।

Verse 63

अनेनैव विधानेन कृतेन तु द्विजोत्तमैः । आगर्भितास्तदा मेघा वर्षते नात्र संशयः

এই একে বিধান অনুসাৰে যেতিয়া শ্ৰেষ্ঠ দ্বিজসকলে বিধিপূৰ্বক কৰ্ম সম্পন্ন কৰে, তেতিয়া মেঘসমূহ জলভাৰে গৰ্ভিত হয় আৰু নিশ্চয়েই বৰষুণ হয়—ইয়াত সন্দেহ নাই।

Verse 64

विविधैः पूर्यते धान्यः शाद्वलैश्च वसुन्धरा । आरोग्यं हि भवेच्चैव जने गोपकुले तथा

বহু প্ৰকাৰ ধান্যৰে ভঁৰাল পূৰ্ণ হয় আৰু বসুন্ধৰা সেউজ শাদ্বলে আচ্ছাদিত হয়। লোকসমাজত আৰু গোপকুলতো নিশ্চয়েই আৰোগ্য উদয় হয়।

Verse 65

धर्मयुक्तो भवेद्राजा परचक्रैर्न पीड्यते । गृतेन स्नापयेन्मां च अर्कक्रांतौ नरोऽत्र यः

ধৰ্মযুত ৰজা হ’লে শত্রু সেনাৰ আক্ৰমণে তেওঁ পীড়িত নহয়। আৰু যি নৰে ইয়াত সূৰ্যৰ সংক্ৰান্তিৰ সময়ত ঘিউৰে দেৱতাক স্নান কৰায়, সিও এই ফল লাভ কৰে।

Verse 66

कन्यादान फलं तस्य नात्र कार्या विचारणा । क्षीरेण स्नापयेद्देवं तथा पंचामृतेन यः

তেওঁ কন্যাদানৰ ফল লাভ কৰে—ইয়াত কোনো বিচাৰ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই। যি জনে দেৱক গাখীৰে স্নান কৰায় আৰু তদ্ৰূপ পঞ্চামৃতেও স্নান কৰায়, সি সেই পুণ্য লাভ কৰে।

Verse 67

अग्निष्टोमस्य यज्ञस्य फलं तस्योपजायते । कुमारेश्वरतीर्थेयः प्राणत्यागं करोति हि

তেওঁ অগ্নিষ্টোম যজ্ঞৰ ফল লাভ কৰে—অৰ্থাৎ যি জনে কুমাৰেশ্বৰ তীৰ্থত নিশ্চয়েই প্ৰাণত্যাগ কৰে।

Verse 68

रुद्रलोके वसेत्तावद्यावदाभूतसंप्लवम् । अयने विषुवे चैव ग्रहणे चंद्रसूर्ययोः

তেওঁ ৰুদ্ৰলোকত তেতিয়ালৈকে বাস কৰে যেতিয়ালৈকে মহাপ্ৰলয় (আভূতসম্প্লৱ) নাহে। বিশেষকৈ অয়ন, বিষুৱ আৰু চন্দ্ৰ-সূৰ্যৰ গ্ৰহণৰ সময়ত।

Verse 69

पौर्णमास्याममावास्यां संक्रांतौ वैधृते तथा । कुमारेशं नरः स्नात्वा महीसागरसंगमे

পূৰ্ণিমা, অমাৱস্যা, সূৰ্যৰ সংক্ৰান্তি আৰু বৈধৃতি যোগত—যি নৰে ভূমি আৰু সাগৰৰ সংগমত কুমাৰেশত স্নান কৰে, সি মহাপুণ্য লাভ কৰে।

Verse 70

भक्त्या योभ्यर्चयेन्मां च तस्य पुण्यफलं श्रृणु । यन्महीतलतीर्थेषु स्नाने स्यात्तु महत्फलम्

যি ভক্তিৰে মোক অৰ্চনা কৰে, তাৰ পুণ্যফল শুনা; পৃথিৱীৰ তীৰ্থসমূহত স্নান কৰিলে যি মহৎ ফল হয়, সেই একে ফলেই তাক লাভ হয়।

Verse 71

यच्चर्चितेषु लिंगेषु सर्वेषु स्यात्फलं च तत् । आरोग्यं पुत्रलाभं च धनलाभं सुखंसुतम्

সকলো পূজিত লিঙ্গত অৰ্চনা কৰিলে যি ফল হয়, সেই ফলেই ইয়াত লাভ হয়—আৰোগ্য, পুত্ৰলাভ, ধনলাভ আৰু সুখ, হে পুত্ৰ।

Verse 72

निश्चितं लभते मर्त्यः कुमारेश्वरसेवया । ब्रह्मचारी शुचिर्भूत्वा यस्तिष्ठेदत्र तापसः

কুমাৰেশ্বৰ-সেৱাৰে মর্ত্যই নিশ্চিতভাৱে সেই পৰম ফল লাভ কৰে। যি তাপস ব্ৰহ্মচাৰী হৈ, শুচি হৈ, ইয়াত বাস কৰে, সিও নিঃসন্দেহে তাক পায়।

Verse 73

परं पाशुपतं योगं प्राप्य याति लयं मयि । पापात्मनां च मर्त्यानां सद्योऽस्मि फलदर्शकः

পৰম পাশুপত যোগ লাভ কৰি মানুহ মোৰ মাজত লয় পায়। আৰু পাপস্বভাৱী মর্ত্যসকলৰ বাবে মই তৎক্ষণাৎ ফল প্ৰকাশ কৰোঁতা।

Verse 74

दिव्येनाष्टविधेनात्र कोशः साधारणोऽत्र च । अघोराद्यैः पंचमंत्रैः स्नाप्य लिंगं महोज्जवलम्

ইয়াত দিৱ্য অষ্টবিধ দ্ৰব্যেৰে বিধি অনুসাৰে কলশ (কোষ) সাজি লোৱা হয়। তাৰ পাছত অঘোৰ আদি পঞ্চমন্ত্ৰেৰে মহাউজ্জ্বল লিঙ্গক স্নাপন কৰাই ক্ৰিয়া সম্পন্ন হয়।

Verse 75

अघोरेणैव तत्तोयं दद्याद्दिव्यस्य कारणे । पिबेदेतदुदीर्या प्रसृतित्रयमेव च

অঘোৰ মন্ত্রেৰে সেই জল দিৱ্য কৰ্মৰ কাৰণে অৰ্পণ কৰিব লাগে। মন্ত্র উচ্চাৰি সেই জল তিন প্ৰসৃতি—তিন হাতভৰ—পান কৰিব।

Verse 76

यदि धर्मस्तथा सत्यमीश्वरोऽत्र जगत्त्रये । कोशपानात्फलं सद्यो द्रक्ष्याम्यस्मि शुभा शुभम्

যদি ধৰ্ম আৰু সত্য সঁচাকৈয়ে স্থিৰ থাকে, আৰু ত্ৰিলোকত ঈশ্বৰৰ শাসন থাকে—তেন্তে পবিত্ৰ পাত্ৰৰ জল পান কৰাত মই তৎক্ষণাৎ ফল দেখিম, শুভ হওক বা অশুভ।

Verse 77

यास्ये चेति कुलं हन्याद्गमने च कुटुम्बकम् । दर्शने च शुभं पाने हन्याद्देहं च मिथ्यया

‘মই যাম’—এনে মিছা ক’লে মানুহে নিজৰ কুল ধ্বংস কৰে; ‘মই যাম’—এনে ছলত কুটুম্বকো ক্ষতি হয়। ‘মই দেখিলোঁ’—মিছাই শুভভাগ নষ্ট কৰে; আৰু পবিত্ৰ জল পানত মিছা কৰিলে নিজৰ দেহো বিনাশ কৰে।

Verse 78

त्रिभिर्दिनैस्त्रिभिः पक्षैस्त्रिभिर्मासैस्त्रिभिः समैः । अत्युग्रपुण्यपापानां मानेन फलमश्नुते

তিন দিনত, তিন পক্ষত, তিন মাহত, বা তিন বছৰত—অতি তীব্ৰ পুণ্য বা পাপৰ মাপ অনুসাৰে মানুহে ফল ভোগ কৰে।

Verse 79

एते वरामया लिंगे दत्तात्रं स्थापिते त्वया । तव प्रीत्यभिवृद्ध्यर्थं ब्रूहि भूयोऽप्युमात्मज

এই বৰসমূহ মই ইয়াত সেই লিঙ্গত দিছোঁ, যি তুমি স্থাপন কৰিছা। এতিয়া পুনৰ কোৱা, হে উমাৰ পুত্ৰ, যাতে তোমাৰ প্ৰীতি আৰু সন্তোষ অধিক বৃদ্ধি পায়।

Verse 80

स्कन्द उवाच । कृतकृत्यो वरैर्दत्तैस्त्वया चैतैर्महेश्वर । नमोनमो नमस्तेस्तु नात्र त्याज्यं त्वया विभो

স্কন্দে ক’লে: হে মহেশ্বৰ! তোমাৰ দান কৰা এই বৰসমূহে মই কৃতকৃত্য হ’লোঁ। তোমাক পুনঃপুনঃ নমস্কাৰ—হে প্ৰভু, হে বিভো, ইয়াৰ পৰা নাযাবা।

Verse 81

एवं प्रणम्य देवं स मातरं प्रणतोऽब्रवीत् । त्वयापि मातर्नैवात्र त्याज्यं मम प्रियेप्सया

এইদৰে দেৱতাক প্ৰণাম কৰি সি মাতৃক নম্ৰভাৱে ক’লে: ‘মাতৃ, মোৰ প্ৰেমৰ খাতিৰত তুমিও ইয়াৰ পৰা নাযাবা; এই স্থান ত্যাগ নকৰিবা।’

Verse 82

त्वामप्यत्र स्थापयिष्ये वरदा भव पर्वति

হে পাৰ্বতী, তোমাকো মই ইয়াত স্থাপন কৰিম; তুমি বৰদায়িনী হোৱা, বৰ প্ৰদানকাৰিণী হওঁক।

Verse 83

श्रीदेव्युवाच । यत्र शर्वः स्वभावेन तत्र तिष्ठाम्यहं सुत

শ্ৰী দেৱীয়ে ক’লে: ‘হে পুত্ৰ, য’ত শৰ্ব (শিৱ) স্বভাৱবশত থাকে, তাতেই মইও উপস্থিত থাকোঁ।’

Verse 84

तव भक्त्या विशेषेण स्थास्ये स्त्रीणां वरप्रदा । युद्धेषु तवकर्माणि रुद्रभक्तेषु ते कृपाम्

‘তোমাৰ ভক্তিৰ বিশেষ প্ৰভাৱত মই স্থিত থাকিম—স্ত্ৰীসকলৰ বাবে বৰদায়িনী হৈ। যুদ্ধত তোমাৰ কৰ্মসমূহ সমৰ্থিত হ’ব, আৰু ৰুদ্ৰভক্তসকলৰ ওপৰত মোৰ কৃপা অৱস্থিত থাকিব।’

Verse 85

पश्यंति पुत्रिणां मुख्या प्रीणिता च भृशं त्वया । गर्भक्लेशः स्त्रियो मन्ये साफल्यं भजते तदा

তেতিয়া মাতৃসকলৰ মাজত শ্ৰেষ্ঠা মাতৃসকলে তোমাৰ কৃপাৰে অতি আনন্দিত হৈ নিজৰ সন্তানৰ মুখ চায়; মই ভাবোঁ, গৰ্ভধাৰণৰ কষ্ট তেতিয়াই সাৰ্থক হয়, যেতিয়া তাৰ ফল এইদৰে লাভ হয়।

Verse 86

सुतो यदा रुद्रभक्तः सानंदं सद्भिरीर्यते । भव तस्मात्प्रियार्थाय तिष्ठाम्यत्र षडानन

যেতিয়া পুত্ৰ ৰুদ্ৰভক্ত হয় আৰু সজ্জনসকলে আনন্দেৰে তাৰ প্ৰশংসা কৰে, তেতিয়া প্ৰিয় কামনা পূৰ্ণ হ’বলৈ জানিবা—হে ষড়ানন, মই ইয়াতেই অৱস্থিত থাকোঁ।

Verse 87

स्त्रीभिराराधिता दास्ये सौभाग्यं सुपतिं सुतान् । चैत्रे चापि तृतीयायां स्नात्वा शीतेन वारिणा

স্ত্ৰীসকলে আৰাধনা কৰিলে মই সৌভাগ্য—উত্তম স্বামী আৰু পুত্ৰ—দান কৰিম। আৰু চৈত্ৰ মাহৰ তৃতীয়াত, শীতল পানীৰে স্নান কৰি…

Verse 88

अर्चयिष्यंति मां याश्च पुष्पैर्धूपैर्विलेपनैः । दास्यामि चाष्टसौभाग्यं या नारी भक्तितत्परा

যিসকল স্ত্ৰীয়ে ফুল, ধূপ আৰু লেপনেৰে মোৰ অর্চনা কৰে—যি নাৰী ভক্তিত তৎপৰ—মই তাক অষ্টসৌভাগ্য দান কৰিম।

Verse 89

पितरौ श्वशुरौ पुत्रान्पतिं सौभाग्यसंपदः । कुंकुमं पुष्पश्रीखंडं तांबूलांजनमिक्षवः

তাই মাতৃ-পিতৃ, শ্বশুৰ-শাশুৰী, পুত্ৰ, স্বামী আৰু সৌভাগ্য-সম্পদ লাভ কৰিব; লগতে কুঙ্কুম, ফুলৰ শোভা, সুগন্ধি চন্দন-লেপ, তাম্বুল (পান), অঞ্জন আৰু ইক্ষু (গঁড়া) আদি মঙ্গল দানও।

Verse 90

सप्तमं लवणं प्रोक्तमष्टमं च सुजीरकम् । तोलयेत्तुलया वापि सांघ्रिश्च तुलिता भवेत्

সপ্তম বস্তু লৱণ বুলি কোৱা হৈছে, আৰু অষ্টম সুজীৰক (উত্তম জীৰা)। তুলাত তুলি মাপ ল’ব লাগে; তেনেদৰে দুয়োটা যথাবিধি মাপা হয়।

Verse 91

सुवर्मेनाथ सौगन्ध्यद्रव्यैः शुभफलैरपि । भुंक्ते वा लवणं पश्चान्नासौ वै विधवा भवेत्

সোণ, সুগন্ধি দ্ৰব্য আৰু শুভ ফল আদিৰ সৈতে—যদি তাই তাৰ পাছত লৱণ গ্ৰহণ কৰে, তেন্তে সি নিশ্চয় বিধৱা নহ’ব।

Verse 92

माघे वा कार्तिके वापि चैत्रे स्नात्वार्चयेत् माम् । दौर्भाग्यदुःखदारिद्र्यैर्न सा संयोगमाप्नुयात्

মাঘ হওক বা কাৰ্তিক, বা চৈত্ৰ—স্নান কৰি মোক পূজা কৰিব লাগে। তেন্তে সি দুৰ্ভাগ্য, দুখ আৰু দাৰিদ্ৰ্যৰ সৈতে সংযোগ নাপাব।

Verse 93

श्रुत्वेति गिरिजावाचं सानंदः पार्वतीसुतः । स्थापयित्वा गिरिसुतां कपर्दिनमथाब्रवीत्

গিৰিজা (পাৰ্বতী)ৰ এই বাক্য শুনি পাৰ্বতীপুত্ৰ আনন্দিত হ’ল। পৰ্বতকন্যাক পবিত্ৰভাবে স্থাপন কৰি, তাৰ পাছত সি কপৰ্দিন (শিৱ)ক সম্বোধন কৰিলে।

Verse 94

पुष्पैर्धूपैर्मोदकैश्च पूर्वमभ्यर्च्य त्वां प्रभो । पुजयंति कुमारेशं तेषां विघ्नहरो भव

হে প্ৰভো! প্ৰথমে ফুল, ধূপ আৰু মোদক আদি মিঠা নৈবেদ্যৰে তোমাক পূজা কৰি, তাৰ পাছত সিহঁতে কুমাৰেশক পূজে। তেওঁলোকৰ বাবে তুমি বিঘ্নহৰ হওঁক।

Verse 95

कपर्द्युवाच । भ्रातस्त्वया स्थापितेऽस्मिंल्लिंगे भक्ताश्च ये नराः । न तेषां मम विघ्नानि मम वागनुगामिनी

কপৰ্দিন (শিৱ) ক’লে: হে ভ্ৰাতা, তোমাৰ দ্বাৰা স্থাপিত এই লিঙ্গক যিসকল ভক্তিভাৱে পূজা কৰে, তেওঁলোকৰ ওপৰত মোৰ কোনো বিঘ্ন নপৰে; মোৰ বাক্য নিশ্চয় ফলিব।

Verse 96

एवमुक्ते विघ्नराज्ञा प्रतीतेऽस्थापयच्च तम् । तस्मादसौ सदाभ्यर्च्यश्चतुर्थ्यां च विशेषतः

এইদৰে বিঘ্নৰাজে কোৱা কথাত সন্মতি প্ৰকাশ কৰিলে, তেতিয়া তেওঁ সেই দেৱতাক স্থাপন কৰিলে। সেয়েহে তাক সদায় অর্চনা কৰিব লাগে—বিশেষকৈ চতুৰ্থীত।

Verse 97

एवं स्थाप्य कुमारेशं लब्ध्वा चैतान्वराञ्छिवात् । मनसा कृतकृत्यं चात्मानं मेने षडाननः

এইদৰে কুমাৰেশক স্থাপন কৰি আৰু শিৱৰ পৰা এই বৰসমূহ লাভ কৰি, ষড়ানন ছয়-মুখীয়া প্ৰভুৱে মনত নিজক কৃতকৃত্য বুলি মানিলে।

Verse 98

तस्थावंशेन तत्रैव कुमारेश्वरसंनिधौ । अत्र स्थितं कुमारं ये पश्यन्ति स्वामियात्रिमः

তেওঁ বংশসহ তাতেই কুমাৰেশ্বৰ সন্নিধানত অৱস্থান কৰিলে। ইয়াত অৱস্থিত কুমাৰক যিসকল স্বামীয়াত্ৰাৰ যাত্ৰী দৰ্শন কৰে—

Verse 99

सफला स्वामियात्रा च तेषां भवति भारत । कार्तिक्यां च विशेषेण कार्तिकेयं समर्चयेत्

তেওঁলোকৰ স্বামীয়াত্ৰা ফলপ্ৰসূ হয়, হে ভাৰত। আৰু কাৰ্তিক মাহত বিশেষকৈ কাৰ্তিকেয়ক বিশেষ ভক্তিৰে সমাৰ্চনা কৰিব লাগে।

Verse 100

यत्फलं स्वामियात्रायां तत्फलं समावाप्नुयात् । एवंविधमिदं पार्थ महीसागरसंगमम्

স্বামীয়াত্ৰাত যি পুণ্যফল লাভ হয়, সেই একেই ফল ইয়াত সম্পূৰ্ণৰূপে পোৱা যায়। হে পাৰ্থ, এইদৰে ই ভূমি আৰু সাগৰৰ পবিত্ৰ সঙ্গম।

Verse 101

निमित्तीकृत्य चात्मानं साध्वर्थे लिंगमर्चितम् । रोगाभिभूतो रोगैर्वा नाम्नामष्टोत्तरं शतम्

নিজক নিমিত্ত কৰি আৰু সাধু-উদ্দেশ্যে লিঙ্গৰ অৰ্চনা কৰা উচিত। যি জন ৰোগে পীড়িত—যিকোনো ব্যাধিত—তেওঁ অষ্টোত্তৰ শত, অৰ্থাৎ ১০৮ নাম জপ কৰিব।

Verse 102

जप्त्वा शुचिर्ब्रह्मचारी मासं मुच्येत पातकात् । एतदाराध्य संजाता रजिरामादयः पुरा

জপ সম্পন্ন কৰি, শুচি হৈ আৰু ব্ৰহ্মচৰ্য পালন কৰি, এক মাহৰ ভিতৰত পাপৰ পৰা মুক্তি লাভ হয়। ইয়াৰ আৰাধনাৰে প্ৰাচীন কালে ৰজিৰাম আদি মহাপুৰুষৰ উদ্ভৱ হৈছিল।

Verse 103

शतसंख्याबलं राज्यं रुद्रलोक च भेजिरे । जामदग्न्यस्त्विदं लिंगमाराध्य च समायुतम्

তেওঁলোকে শতগুণে বলবান ৰাজ্য লাভ কৰিলে আৰু ৰুদ্ৰলোকতো উপনীত হ’ল। কিন্তু জামদগ্ন্য (পৰশুৰাম) এই লিঙ্গ আৰাধনা কৰি সম্পূৰ্ণ শক্তি আৰু সমৃদ্ধিৰে সমন্বিত হ’ল।

Verse 104

लेभे कुठारमुज्जह्ने येनार्जुनभुजान्युधि । अग्रतो देवदेवस्य ज्ञात्वा तीर्थे महागुणान्

তেওঁ সেই কুঠাৰ লাভ কৰিলে, যাৰ দ্বাৰা যুদ্ধত অৰ্জুনৰ বাহুবোৰ ছেদন কৰিলে। দেৱদেৱৰ সন্মুখত আগতে উপস্থিত হৈ আৰু এই তীৰ্থৰ মহাগুণ বুজি (তেওঁ এই সিদ্ধি লাভ কৰিলে)।

Verse 105

रामेश्वरमिति ख्यातं स्थापितं लिंगमुत्तमम् । तच्च योऽभ्यर्चयेद्भक्त्या रुद्रलोकं स गच्छति

সেই উত্তম লিঙ্গ স্থাপন কৰা হ’ল আৰু “ৰামেশ্বৰ” নামে খ্যাতি লাভ কৰিলে। যি ভক্তিভাৱে তাত পূজা-অৰ্চনা কৰে, সি ৰুদ্ৰলোকলৈ গমন কৰে।

Verse 106

प्रीतः स्यात्तस्य रामश्च कुमारेशश्च फाल्गुन । इति संक्षेपतः प्रोक्तं कुमारेशस्य वर्णनम्

হে ফাল্গুন! সেই ব্যক্তিৰ ওপৰত ৰাম আৰু কুমাৰেশো প্ৰসন্ন হয়। এইদৰে সংক্ষেপে কুমাৰেশৰ বৰ্ণনা কোৱা হ’ল।

Verse 107

कुमारेशस्य माहात्म्यं कीर्तयेद्यस्तदग्रतः । ये च श्रृण्वंत्यनुदिनं रुद्रलोके वसंति ते

যি কুমাৰেশৰ সন্মুখতে তেওঁৰ মাহাত্ম্য কীৰ্তন কৰে, আৰু যিসকলে প্ৰতিদিনে সেয়া শুনে—তেওঁলোক নিশ্চয় ৰুদ্ৰলোকত বাস কৰে।

Verse 108

अस्य लिंगस्य माहात्म्यं श्राद्धकाले तु यः पठेत् । पितॄणामक्षयं जायते नात्र संशयः

যি শ্ৰাদ্ধকালত এই লিঙ্গৰ মাহাত্ম্য পাঠ কৰে, সি পিতৃলোকৰ বাবে অক্ষয় ফল জন্মায়—ইয়াত কোনো সন্দেহ নাই।

Verse 109

अस्य लिंगस्य माहात्म्यं गुर्विणीं श्रावयेद्यदि । गुणवाञ्जायते पुत्रः कन्या चापि पतिव्रता

যদি কোনোবাই গৰ্ভৱতীক এই লিঙ্গৰ মাহাত্ম্য শুনুৱায়, তেন্তে গুণৱান পুত্ৰ জন্মে, আৰু কন্যাও পতিব্ৰতা হৈ ধৰ্মত অটল থাকে।

Verse 110

एतत्पुण्यं पापहरं धर्म्यं चाह्लादकारकम् । पठतां चापि सर्वाभीष्टफल प्रदम्

ই পুণ্যময়, পাপহৰ, ধৰ্মসঙ্গত আৰু আনন্দদায়ক। যিসকলে ইয়াক পাঠ কৰে, তেওঁলোকক সকলো অভীষ্ট ফল প্ৰদান কৰে।