Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Arbudha Khanda›Adhyaya 16›Shloka 10
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 10

Devanagari script

स्त्र्युवाच । साऽहं ते दयिता कान्त तीर्थस्यास्य प्रभावतः । दिव्यरूपमिदं प्राप्ता देवैरपि सुदुर्लभम्

Transliteration

stryuvāca | sā'haṃ te dayitā kānta tīrthasyāsya prabhāvataḥ | divyarūpamidaṃ prāptā devairapi sudurlabham

Translation

Người phụ nữ nói: “Phu quân yêu dấu, chính thiếp—người thương của chàng—nhờ uy lực của thánh địa tīrtha này mà đạt được dung mạo thần diệu, một cảnh giới ngay cả chư thiên cũng khó bề chứng đắc.”

Word by Word
स्त्रीthe woman
स्त्री:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वक्तृ-निर्देश (speaker tag)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Speech act/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
अहम्I
अहम्:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम
तेyour
ते:
Sambandha (Possessor/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
दयिताbeloved (wife)
दयिता:
Karta (Predicate nominative/प्रथमा-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदयिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कान्तO beloved
कान्त:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
तीर्थस्यof the sacred place
तीर्थस्य:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; सर्वनाम
प्रभावतःdue to the power
प्रभावतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootप्रभाव (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb): ‘प्रभावतः’ = by virtue of/from the power (because of)
दिव्यरूपम्a divine form
दिव्यरूपम्:
Karma (Object of ‘prāptā’/कर्म)
TypeNoun
Rootदिव्य + रूप (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
इदम्this
इदम्:
Karma (Apposition to object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
प्राप्ताhave obtained
प्राप्ता:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘प्राप्ता’ = have obtained
देवैःby the gods
देवैः:
Karana/Agent-in-passive (By whom/तृतीया)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अपि = even/also
सुदुर्लभम्very hard to obtain
सुदुर्लभम्:
Karma (Qualifier of object/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + दुर्लभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifies दिव्यरूपम्)
Speaker

Strī (the devoted wife)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Arbuda tīrtha (jalāśaya/niḥjhara)

Type: kund

Skanda Dialogue

Listener: King (within the internal narration)

Visual Art Cues

Scene: The woman reveals herself as the beloved wife, now radiant with a divine, luminous form, declaring the tīrtha’s power; the husband stands astonished, grief turning to wonder.

FAQs

A tīrtha is not merely symbolic; its sanctity is described as spiritually transformative, capable of granting rare divine uplift.

A sacred tīrtha/spring within the Arbuda Khaṇḍa (Prabhāsa Khaṇḍa), praised for its extraordinary potency.

Implicitly, reverent contact with the tīrtha—especially bathing—through which the divine state is attained.

←Previous Verse
Next Verse→