Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 44

Devanagari script

ततः समेत्य ते सर्वे ब्राह्मणाः कुरुसत्तमान् । यादवान्पांडवान्प्रोचुः कृत्वा वै मन्त्रनिश्चयम्

Transliteration

tataḥ sametya te sarve brāhmaṇāḥ kurusattamān | yādavānpāṃḍavānprocuḥ kṛtvā vai mantraniścayam

Translation

Rồi tất cả các vị Bà-la-môn cùng hội tụ; sau khi đã quyết định vững chắc trong lời bàn luận, các ngài bèn thưa với bậc tối thượng của dòng Kuru, với các Yādava và các Pāṇḍava.

Word by Word

• ततः: then, thereafter
• ततः: Adhikarana (Context/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: tatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (indeclinable adverb): अपादान/क्रमसूचक—‘thereupon/then’

• समेत्य: having assembled
• समेत्य: Kriya-viseshana (Adverbial to main verb/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्+इ (धातु) → समेत्य (क्त्वान्त/अव्ययभाव)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund): ‘having come together/assembled’

• ते: they
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम (pronoun): पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: विशेषण (adjective): पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘all’ (qualifies ते/ब्राह्मणाः)

• ब्राह्मणाः: Brahmins
• ब्राह्मणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: brāhmaṇa (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• कुरुसत्तमान्: the best of the Kurus
• कुरुसत्तमान्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: kuru + sattama (प्रातिपदिके)
• Form: समास: तत्पुरुष (कुरूणां सत्तमाः); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन

• यादवान्: the Yādavas
• यादवान्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: yādava (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन

• पाण्डवान्: the Pāṇḍavas
• पाण्डवान्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: pāṇḍava (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन

• प्रोचुः: they said, addressed
• प्रोचुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र+वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: कृ (धातु) → कृत्वा (क्त्वान्त)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund): ‘having done/made’

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: vai (निपात)
• Form: निपात (particle) — emphasis/assurance

• मन्त्रनिश्चयम्: a decision/resolve (based on counsel)
• मन्त्रनिश्चयम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: mantra + niścaya (प्रातिपदिके)
• Form: समास: तत्पुरुष (मन्त्रस्य निश्चयः); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

Speaker

Sūta (narration continuing)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A solemn yet auspicious council: brāhmaṇas gathered with ritual gravity addressing Kurus, Yādavas, and Pāṇḍavas in a sacred precinct, indicating a decision about kṣetra works.

Characters & Entities

• Brāhmaṇas
• Kuru
• Yādava
• Pāṇḍava

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharmic projects in a sacred place are advanced through organized counsel and respectful appeal to capable patrons.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The tīrtha’s importance is implied by attracting epic dynasties and brāhmaṇic leadership; the verse itself does not name the site.

What ritualistic prescription is mentioned?

No ritual is detailed here; it sets up the formal request and patronage for sacred construction/ स्थापना in the continuing narrative.