Adhyaya 174

Verse 1

सूत उवाच । तथान्यदपि वो वच्मि लिंगं यत्तत्र संस्थितम् । स्थापितं पिप्पलादेन कंसारेश्वरमित्यहो

Sūta nói: Ta cũng sẽ kể cho các ông về một liṅga khác được an vị tại đó—do Pippalāda thiết lập—quả thật mang danh Kaṃsāreśvara.

Verse 3

यस्मिन्दृष्टे तु लोकानां पापं याति दिनोद्भवम् । नते षाण्मासिकं चैव पूजिते वर्षसंभवम् । ऋषय ऊचुः । पिप्पलादेन यल्लिंगं स्थापितं सूतनन्दन । कंसारेश्वरमित्युक्तं कस्मात्तच्च ब्रवीहि नः

Chỉ cần được thấy, tội lỗi phát sinh mỗi ngày của chúng sinh liền tiêu tan; chỉ cần đảnh lễ, tội tích tụ trong sáu tháng được trừ diệt; và khi thờ phụng, tội lỗi của cả một năm cũng được gột sạch. Các bậc hiền triết thưa: Hỡi con của Sūta, vì sao liṅga do Pippalāda an lập lại được gọi là “Kaṃsāreśvara”? Xin hãy nói cho chúng tôi.

Verse 4

क एष पिप्पलादस्तु कस्य पुत्रो वदस्व नः । किमर्थं स्थापितं लिंगं क्षेत्रे तत्र महात्मना

Pippalāda ấy là ai, và là con của ai? Xin hãy nói cho chúng tôi. Vì duyên cớ gì bậc đại tâm ấy đã an lập liṅga tại thánh địa ấy?

Verse 5

सूत उवाच । प्रश्नभारो महानेष भवद्भिः समुदाहृतः । तथापि कथयिष्यामि नमस्कृत्वा स्वयंभुवम्

Sūta nói: Gánh nặng của những câu hỏi mà các vị đưa ra thật lớn lao. Dẫu vậy, tôi sẽ kể lại chuyện này sau khi đảnh lễ Đấng Tự Sinh (Svayambhū).

Verse 6

याज्ञवल्क्यस्यभगिनी कंसारीति च विश्रुता । कुमारब्रह्मचर्येण तप स्तेपे सुदारुणम्

Em gái của Yājñavalkya, nổi danh với tên gọi Kaṃsārī, đã thực hiện những khổ hạnh vô cùng khắc nghiệt, giữ gìn phạm hạnh (brahmacarya) từ thuở thiếu thời.

Verse 7

याज्ञवल्क्याश्रमे पुण्ये बांधवेन समन्विता । कस्यचित्त्वथ कालस्य याज्ञवल्क्यस्य भो द्विजाः

Hỡi các vị Bà-la-môn, sau một thời gian, tại am thất linh thiêng của Yājñavalkya, một người phụ nữ nọ—cùng đi với người thân—đã đến gặp Yājñavalkya.

Verse 8

चस्कन्द रेतः स्वप्नांते दृष्ट्वा कांचिद्वराप्सराम् । तारुण्यभावसंस्थस्य तपोयुक्तस्य सद्द्विजाः

Hỡi các vị Bà-la-môn cao quý, khi ngài nhìn thấy một tiên nữ Apsara tuyệt trần trong giấc mộng, tinh dịch của vị khổ hạnh ấy—người đang ở độ tuổi thanh xuân nhưng một lòng tu tập—đã xuất ra.

Verse 9

रेतसा तस्य महता परिधानं परिप्लुतम् । तच्च तेन परित्यक्तं प्रभाते समुपस्थिते

Y phục của ngài bị thấm đẫm bởi lượng tinh dịch dồi dào đó; và khi bình minh đến, ngài đã vứt bỏ tấm vải ấy.

Verse 10

कंसारिकाऽथ जग्राह स्नानार्थं वसनं च तत् । अमोघरेतसा क्लिन्नमजानन्ती द्विजोत्तमाः

Bấy giờ Kaṃsārikā cầm chính tấm vải ấy để tắm, hỡi bậc tối thượng trong hàng lưỡng sinh, mà không hay nó đã bị thấm bởi tinh chủng không hư mất.

Verse 11

कुर्वन्त्या यजनं तस्या जलं वीर्यसमन्वितम् । प्रविष्टं भगमध्ये तु ऋतुकाल उपस्थिते

Khi nàng đang cử hành nghi lễ, nước mang tinh chủng đã đi vào dạ con nàng; và việc ấy xảy ra đúng lúc kỳ thụ thai của nàng đã đến.

Verse 12

ततो गर्भः समभवत्तस्यास्तूदरमध्यगः । वृद्धिं चाप्यगमन्नित्यं शुक्लपक्षे यथोडुराट्

Rồi nơi nàng phát sinh thai nghén, an trú giữa lòng bụng; và nó lớn dần từng ngày, như vầng trăng tăng sáng trong nửa tháng bạch phần.

Verse 13

साऽपि तं गर्भमादाय स्वोदरस्थं तपस्विनी । दुःखेन महता युक्ता लज्जयाऽथ तदाऽवृता

Nữ tu khổ hạnh ấy cũng mang bào thai trong chính dạ con mình, chịu nỗi sầu khổ lớn lao, rồi lại bị che phủ bởi sự hổ thẹn.

Verse 14

चिन्तयामास सुचिरं विस्मयेन समन्विता । गोपायन्ती तदाऽत्मानं दर्शनं याति नो नृणाम्

Trong thời gian dài nàng trầm tư, lòng đầy kinh ngạc; tự giữ gìn mình, khi ấy nàng không ra để người đời trông thấy.

Verse 15

व्रतचर्यामिषं कृत्वा सदा रहसि संस्थिता । संप्राप्ते दशमे मासि निशीथे समुपस्थिते । तस्याः कुमारको जातो वालार्कसदृशद्युतिः

Giữ trọn kỷ luật của lời thệ nguyện và luôn ẩn mình trong kín đáo, đến tháng thứ mười, khi nửa đêm vừa điểm, nàng sinh một bé trai, rực sáng như mặt trời đang lên.

Verse 16

अथ सा तं समा दाय सूक्ष्मवस्त्रेण वेष्टितम् । कृत्वा जगाम चारण्यं मनुष्यपरिवर्जितम् । अश्रुपूर्णेक्षणा दीना रुदन्ती गुप्तमेव च

Rồi nàng bế đứa trẻ, quấn trong tấm vải mịn, đi vào khu rừng vắng bóng người; nàng khốn khổ, mắt đẫm lệ, vừa khóc vừa giữ kín mọi điều.

Verse 17

ततो गत्वा च साऽश्वत्थं विजने सुमहत्तरम् । तस्याधस्ताद्विमुच्याथ वाक्यमेतदुवाच ह

Rồi nàng đến dưới một cây Aśvattha (bồ-đề) rất lớn đứng nơi vắng vẻ. Đặt (đứa trẻ) xuống dưới gốc, nàng cất lời như sau.

Verse 18

अश्वत्थ विष्णुरूपोऽसि त्वं देवेषु प्रतिष्ठितः । तस्माद्रक्षस्व मे पुत्रं सर्वतस्त्वं वनस्पते

Ôi Aśvattha, ngươi mang hình tướng của Viṣṇu, được an lập giữa chư thiên. Vậy nên, hỡi chúa tể của cây rừng, xin che chở con trai ta khắp mọi phương.

Verse 19

एष ते शरणं प्राप्तो मम पुत्रस्तु बालकः । पापाया निर्दयायाश्च तस्माद्रक्षां समाचर

Đứa bé này—con trai của ta—đã đến nương tựa nơi ngươi. Vậy xin hãy ban sự che chở, cứu nó khỏi kẻ tội lỗi và lòng dạ tàn nhẫn.

Verse 20

एवमुक्त्वा रुदित्वा च सुचिरं सा तपस्विनी । जगाम स्वाश्रमं पश्चाद्वाष्पव्याकुललोचना

Nói xong như vậy rồi, bà nữ khổ hạnh ấy khóc rất lâu; sau đó bà trở về am thất của mình, đôi mắt xao động vì lệ tuôn.

Verse 21

यावद्रोदिति सा माता तस्याधस्ताद्वनस्पतेः । तावदाकाशजा वाणी संजाता मेघनिःस्वना

Khi người mẹ ấy còn khóc dưới gốc cây uy nghi, một tiếng nói từ hư không bỗng vang lên, rền như tiếng mây sấm.

Verse 22

मा त्वं शोकं कुरुष्वास्य बालकस्य कृते शुभे । एष शापादुतथ्यस्य ज्येष्ठभ्रातुर्बृहस्पतिः । अवतीर्णो धरापृष्ठे योग्यतां समवाप्स्यति

Hỡi người cát tường, chớ sầu vì đứa trẻ này. Nó chính là Bṛhaspati, anh cả của Utathya; do một lời nguyền mà giáng xuống cõi đất, và tại đây sẽ đạt được sự xứng hợp cùng sự xuất chúng theo định mệnh.

Verse 23

एष चाथर्वणं वेदं शतकल्पं सुविस्तरम् । शतभेदं च नवधा पंचकल्पं करिष्यति

Ngài cũng sẽ hệ thống hóa Atharva-Veda, mở rộng mênh mông thành một trăm kalpa; lại chia thành một trăm chi phái, và sắp đặt theo các phân loại chín phần và năm phần.

Verse 24

पिप्पलस्य तरोरेष रसं संभक्षयिष्यति । पिप्पलाद इति ख्यातस्ततो लोके भविष्यति

Ngài sẽ dùng tinh nhựa/tinh túy của cây pippala làm thực phẩm; vì thế, trong đời Ngài sẽ được xưng danh là “Pippalāda”.

Verse 25

या त्वं विस्मयमापन्ना पुरुषेण विना शिशुः । संजातोऽयं मम प्रांशुस्ततस्तत्कारणं शृणु

Vì nàng kinh ngạc rằng đứa trẻ này sinh ra mà không có đàn ông, hãy nghe nguyên do của việc đó.

Verse 26

स्नानवस्त्रं च ते भ्रातू रेतसा यत्परिप्लुतम् । तत्त्वया ऋतुकाले तु परिधानं कृतं शुभे

Hỡi người phụ nữ tốt lành, chiếc áo tắm của anh trai nàng thấm đẫm tinh khí đã được nàng mặc vào trong kỳ thụ thai.

Verse 27

स्नानकाले तु तोयानि रेतोदकमथास्पृशन् । अमोघरेतसा तेन पुत्रोऽयं तव संस्थितः

Khi tắm, nước đã chạm vào tinh khí đó; nhờ sức mạnh sinh sản không hư hoại ấy, con trai này của nàng đã được hình thành.

Verse 28

एवं ज्ञात्वा महाभागे यद्युक्तं तत्समाचर

Hỡi người phụ nữ đại phúc, khi đã biết rõ sự tình, hãy làm những gì là thích đáng.

Verse 29

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा देवलोकस्यवज्रपातोपमं वचः । हाहाकारपरा भूत्वा निपपात धरातले

Sūta nói: Nghe những lời ấy, tựa như sét đánh xuống cõi trời, nàng than khóc thảm thiết và ngã quỵ xuống đất.

Verse 30

छिन्नवृक्षलता यद्वत्पतिता सा तपस्विनी

Nữ tu khổ hạnh ấy ngã xuống, như dây leo bị chặt khỏi thân cây.

Verse 31

चिरायन्त्यां तु तस्यां स याज्ञवल्क्यो महामुनिः । शून्यं तमाश्रमं दृष्ट्वा पप्रच्छान्यान्मुनीश्वरान्

Khi nàng chậm trễ rất lâu, đại hiền giả Yājñavalkya thấy am thất trống vắng liền hỏi các bậc thánh hiền khác.

Verse 32

क्व च मे भगिनी याता कंसारी सुतपस्विनी । तया विनाऽद्य मे सर्वं शून्यमाश्रममंडलम्

“Em gái ta đâu rồi—Kaṃsārī, bậc nữ tu cao quý? Không có nàng, hôm nay toàn cõi am thất của ta đều như trống rỗng.”

Verse 33

आचख्यौ तापसः कश्चिद्भगिनी ते यवीयसी । निश्चेष्टा पतिता भूमावश्वत्थस्य समीपतः

Một vị ẩn sĩ tâu: “Em gái út của ngài đã ngã xuống đất, bất động, gần cây aśvattha.”

Verse 34

मया दृष्टा मुनिश्रेष्ठ तां त्वं भावय मा चिरम् । अथासौ त्वरया युक्तः संभ्रांतस्तु प्रधावितः

“Con đã thấy nàng, bậc hiền giả tối thượng—xin ngài mau chăm nom, chớ chậm trễ.” Rồi ngài vội vã, bàng hoàng, chạy đi thật nhanh.

Verse 35

यत्र सा कथिता तेन तापसेन तपस्विनी । वीक्षते यावत्तत्रस्था श्वसमाना व्यवस्थिता

Ngay nơi vị đạo sĩ đã nói nàng ở đó, nữ khổ hạnh vẫn nằm yên tại chỗ—người ta còn thấy nàng thở, thân nằm bất động.

Verse 36

अथ तोयेन शीतेन सेचयित्वा मुहुर्मुहुः । दत्त्वा भूयोऽपि वातं च यावच्चक्रे सचेतनाम् । तावत्कात्यायनी प्राप्ता मैत्रेयी च ससंभ्रमम्

Rồi ông rưới nước mát lên nàng hết lần này đến lần khác, lại quạt gió cho nàng, khiến nàng dần hồi tỉnh. Đúng lúc ấy, Kātyāyanī đến nơi, và Maitreyī cũng vội vã chạy tới, lòng đầy bàng hoàng.

Verse 37

किमिदं किमिदं जातं ननांदर्वद मा चिरम्

“Chuyện gì vậy—điều gì đã xảy ra? Hãy nói cho ta mau, chớ chần chừ.”

Verse 38

किं वा भूतगृहीताऽसि माहेंद्रेण ज्वरेण वा

“Hay là sao—nàng bị quỷ thần ám nhập chăng, hay mắc chứng sốt Māhendra?”

Verse 39

अथ सा चेतनां लब्ध्वा याज्ञ वल्क्यं पुरः स्थितम् । भार्यया सहितं दृष्ट्वा व्रीडयाऽसून्मुमोच ह

Bấy giờ nàng hồi tỉnh, thấy Yājñavalkya đứng trước mặt cùng với người vợ của ngài. Vì hổ thẹn tràn ngập, nàng liền buông bỏ hơi thở mạng sống.

Verse 40

अथ तां च मृतां दृष्ट्वा रुदित्वा च चिरं द्विजाः । याज्ञवल्क्यः सभार्यस्तु दत्त्वा वह्निं च शोकधृक् । जगाम स्वाश्रमं पश्चाद्दत्त्वा च सलिलाञ्जलिम्

Thấy nàng đã chết, các bậc nhị sinh khóc than rất lâu. Rồi hiền triết Yājñavalkya cùng với hiền thê, lòng mang sầu muộn, làm lễ hỏa táng, ký thác thân nàng vào lửa; sau đó dâng lễ rưới nước (salilāñjali) và trở về am thất của mình.

Verse 41

सोऽपि बालोऽथ ववृधे पिप्पलास्वादपुष्टिधृक् । अश्वत्थस्य तले तस्य वृद्धिं याति शनैःशनैः

Đứa bé ấy cũng lớn lên, được nuôi dưỡng nhờ nếm ăn quả pippala. Dưới gốc cây aśvattha ấy, thân hình nó tăng trưởng đều đặn, từng chút một.

Verse 42

कस्यचित्त्वथ कालस्य नारदो मुनिसत्तमः । तीर्थयात्राप्रसंगेन तेन मार्गेण चागतः

Sau một thời gian, Nārada—bậc thánh hiền tối thượng—trên đường hành hương đến các thánh địa tīrtha, đã đi qua đúng lối ấy mà đến.

Verse 43

स दृष्ट्वा बालकं तत्र द्वादशार्कसमप्रभम् । एकाकिनं वने शून्ये पिप्पलास्वादतत्परम् । पप्रच्छ विस्मयाविष्ट एकाकी को भवानिह

Thấy ở đó một cậu bé rực sáng như mười hai mặt trời, đơn độc trong khu rừng vắng, chăm chú nếm quả pippala, ngài kinh ngạc hỏi: “Con là ai mà ở đây một mình?”

Verse 44

वने शून्ये महारौद्रे सिंहव्याघ्रसमाकुले । क्व ते माता पिता चैव किमर्थं चेह तिष्ठसि

“Trong khu rừng vắng này, thật ghê rợn, đầy sư tử và hổ—mẹ cha con ở đâu? Và vì cớ gì con còn ở lại nơi đây?”

Verse 45

निवससि कथं चैव सर्वं मे विस्तराद्वद

“Ngươi sống ở đây thế nào? Xin hãy thuật cho ta mọi điều thật tường tận.”

Verse 46

पिप्पलाद उवाच । नाहं जानामि पितरं मातरं न च बांधवम् । नापि त्वां कोऽत्र चा यातो मम पार्श्वे तु सांप्रतम्

Pippalāda thưa: “Ta chẳng biết cha, mẹ, cũng chẳng biết một người thân nào. Ta cũng không biết ngươi—ngươi là ai mà vừa đến bên ta lúc này?”

Verse 47

सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा चिरं ध्यात्वा मुनीश्वरः । ततस्तं प्रहसन्प्राह ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा

Sūta thưa: Nghe lời ấy, bậc thánh hiền uy nghi trầm tư rất lâu. Rồi ngài mỉm cười, nhờ thiên nhãn mà thấu rõ sự tình, và nói với chàng.

Verse 48

नारद उवाच । मया ज्ञातोऽसि वत्स त्वं याज्ञवल्क्यस्य रेतसा । दैवयोगात्समुत्पन्नो भगिन्या उदरे ह्यृतौ

Nārada thưa: “Hỡi con yêu, ta đã nhận ra con—con sinh từ tinh huyết của Yājñavalkya. Do sự phối hợp nhiệm mầu của thiên ý, đúng kỳ đúng lúc, con đã hiện khởi trong thai của em gái ngài.”

Verse 49

उतथ्यशापदोषेण देवाचार्यो बृहस्पतिः । देवकार्यस्य सिद्ध्यर्थं तस्मात्तच्छृणु कारणम्

Do lỗi phát sinh từ lời nguyền của Utathya, Bṛhaspati—bậc Đạo sư của chư thiên—đã bị ngăn trở. Vì vậy, để công việc của chư thiên được thành tựu, hãy lắng nghe nguyên do ấy.

Verse 51

नवशाखः पंचकल्पस्त्वया कार्यः सुखावहः

Ngươi nên thực hiện kỷ luật gọi là "Chín Nhánh" và "Năm Kalpa" - điều đó sẽ mang lại sự an lạc.

Verse 52

तव मात्रा महाभाग रेतसा च परिप्लुतम् । यद्वस्त्रं याज्ञवल्क्यस्य परिधानं कृतं च यत्

Hỡi người may mắn, chiếc áo mà mẹ ngươi lấy làm y phục của Yājñavalkya đã thấm đẫm tinh khí của ông ấy.

Verse 53

भगिन्या सुतपस्विन्या स्नानार्थं न च काम्यया । तद्रेतो जलमिश्रं तु भगमध्ये विनिर्गतम्

Người chị em - vốn tu khổ hạnh xuất sắc - đã làm thế để tắm gội chứ không phải vì ham muốn. Tinh khí đó hòa lẫn với nước rồi đi vào trong tử cung.

Verse 54

अमोघं तेन संभूतस्त्वमत्र जगतीतले । माता वै मृत्युमापन्ना ज्ञात्वैवं लज्जया तया

Như vậy ngươi đã được sinh ra - sự hiện diện của ngươi không phải là vô ích - tại thế gian này. Nhưng mẹ ngươi, khi nhận ra chuyện đã xảy ra, đã quá xấu hổ và tìm đến cái chết.

Verse 55

चमत्कारपुरे तुभ्यं मातुलो जनकस्तथा । संतिष्ठते महाभाग तत्पार्श्वे त्वमितो वज

Tại Camatkārapura, cậu của ngươi - Janaka - đang cư ngụ. Hỡi người may mắn, hãy đi khỏi đây và ở lại bên cạnh ông ấy.

Verse 56

सांप्रतं व्रतकालस्ते वर्षं चैवाष्टमं स्थितम् । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य लज्जयाऽधोमुखः स्थितः

Nay thời kỳ hành trì vrata của ngươi đã đến; năm thứ tám của ngươi cũng đã tròn. Nghe lời ấy, chàng cúi mặt đứng yên, hổ thẹn tràn đầy.

Verse 57

ततश्चिरेण दीनं स वाक्यमेतदुवाच तम् । किं मया पापमाख्याहि पूर्वदेहांतरे कृतम्

Rồi sau một hồi lâu, chàng buồn bã thưa với người ấy: “Xin nói cho tôi biết—trong một thân trước, tôi đã gây tội gì?”

Verse 58

येनेदं गर्हितं जन्म वियोगो मातृसंभवः । परित्यक्ष्यामि जीवं स्वं दुःखेनानेन सन्मुने

“Vì nguyên do nào mà ta phải mang lấy kiếp sinh bị chê trách này—chỉ sinh ra trong cảnh lìa mẹ? Ôi bậc thánh hiền, ta sẽ bỏ cả mạng sống mình, vì nỗi khổ này giày vò.”

Verse 59

नारद उवाच । न त्वया दुष्कृतं किंचित्पूर्वदेहांतरे कृतम् । परं येन सुसंजातं तवेदं व्यसनं शृणु

Nārada nói: “Trong một thân trước, ngươi chẳng hề làm điều ác nào cả. Nhưng hãy nghe nguyên do chân thật khiến tai ương này khởi lên nơi ngươi.”

Verse 60

जन्मस्थेन भवाञ्जातः शनिना नाऽत्र संशयः । तेनावस्थामिमां प्राप्तो नान्यदस्ति हि कारणम्

“Chính sao Thổ (Śani) an vị vào lúc ngươi chào đời đã đưa ngươi đến cảnh trạng này—không chút nghi ngờ. Chỉ bởi điều ấy mà ngươi chịu tình trạng này; thật không có nguyên nhân nào khác.”

Verse 61

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य कोपसंरक्तलोचनः । ऊर्ध्वमालोकयामास समुद्दिश्य शनैश्चरम्

Nghe lời ấy, đôi mắt đỏ ngầu vì phẫn nộ, ông ngước nhìn lên cao—định thần chăm chú vào Śanaiścara (Thổ tinh).

Verse 62

तस्य दृष्टिनिपातेन न्यपतत्स तु तत्क्षणात् । विमानात्स्वाद्रवेः पुत्रो ययातिरिव नाहुषः

Chỉ bởi cái liếc mắt giáng xuống, Śani liền rơi ngay tức khắc khỏi cỗ xe trời—như Yayāti, con của Nāhuṣa, bị sa đọa mà rơi xuống.

Verse 63

अधोवक्त्रो द्विजश्रेष्ठाः पितुरादेशमाश्रितः । बालभावेऽपि तेनैव दग्धौ पादौ तदा रवेः

“Hỡi bậc tối thắng trong hàng nhị sinh, người ấy cúi mặt xuống, nương theo mệnh lệnh của cha; thế nhưng, ngay thuở ấu thơ, chính bởi hành vi ấy mà đôi chân của Ravi (Mặt Trời) khi ấy đã bị thiêu cháy.”

Verse 64

अथ तं नारदः प्राह पतमानमधोमुखम् । बाल्यभावादनेन त्वं पातितोऽसि शनैश्चर

Bấy giờ Nārada nói với ông khi ông đang rơi, mặt úp xuống: “Hỡi Śanaiścara, vì hành vi trẻ dại này mà ngươi đã bị quăng xuống.”

Verse 65

तस्मान्मा वीक्षयस्वैनं भविष्यति प्रकोपभाक् । मा पतस्व तथा भूमौ बलान्मद्वाक्यसंभवात्

“Vì thế, chớ nhìn vào người ấy; người ấy sẽ bị cơn thịnh nộ chiếm giữ. Và chớ rơi xuống đất như vậy—bị ngăn lại bởi sức lực phát sinh từ lời ta.”

Verse 66

स्तंभयित्वा तथाप्येवं गगनस्थं शनैश्चरम् । ततः प्रोवाच तं बालं पिप्पलादं मुनीश्वरः

Dẫu vậy, sau khi ngăn giữ Thần tinh Shaniścara đang ở giữa hư không, bậc đại hiền liền cất lời dạy bảo cậu bé Pippalāda.

Verse 67

मा कोपं कुरु बाल त्वमेष सूर्यसुतो ग्रहः । देवानामपि पीडां च कुरुतेऽष्टमराशिगः

“Con chớ nổi giận. Đây là vị thần tinh, con của Thái Dương. Khi ngự ở cung thứ tám, Ngài gây khổ não ngay cả cho chư thiên.”

Verse 68

जन्मस्थस्तु विशेषेण द्वितीयस्तु तथापरः । यद्येष कुपितस्त्वां तु वीक्षयिष्यति कर्हिचित्

Một vị an trụ đặc biệt tại cung sinh, vị khác cũng an trụ ở nơi khác. Nếu vị này nổi giận mà một ngày kia liếc nhìn con—

Verse 69

करिष्यति न संदेहो भस्मराशिं ममाग्रतः । अनेन वीक्षितौ पादौ जातमात्रेण सूर्यकौ

Ngài chắc chắn—không nghi ngờ—sẽ thiêu rụi ta thành một đống tro ngay trước mắt con. Chỉ bởi ánh nhìn của Ngài, đôi chân kia vừa mới sinh ra đã rực như mặt trời.

Verse 70

आयातस्य तु तुष्टस्य पुत्रदर्शनवाञ्छया । अन्तर्धानीकृते वस्त्रे ज्ञात्वा तं रौद्रचक्षुषम्

Khi Ngài đến, lòng vui mừng và khát khao được thấy con trai, và khi tấm vải đã bị làm cho biến mất, Ngài nhận ra đó là kẻ có đôi mắt dữ dội.

Verse 71

ततो दग्धावुभौ चापि तिष्ठतश्चर्म वेष्टितौ । दृश्येतेऽद्यापि मूर्त्तौ तौ घटितायां धरातले

Sau đó cả hai đều bị thiêu đốt, dù đang đứng và được bọc trong da. Ngay cả ngày nay, hai hình dạng đó vẫn được nhìn thấy, gắn chặt trên mặt đất.

Verse 72

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य नारदस्य स बालकः । भयेन महता युक्तस्ततः पप्रच्छ तं मुनिम्

Sūta nói: Nghe những lời đó của Nārada, cậu bé vô cùng sợ hãi bèn hỏi vị hiền triết ấy.

Verse 73

कथं यास्यति मे तुष्टिं वदैष मम सन्मुने । अज्ञानात्पातितो व्योम्नः शक्तिं चास्याविजानता

Xin hãy nói cho con biết, thưa hiền triết cao quý, làm thế nào ngài ấy sẽ hài lòng với con? Do vô minh, con đã đánh ngài ấy rơi xuống từ bầu trời vì không biết sức mạnh của ngài.

Verse 74

नारद उवाच । ग्रहा गावो नरेंद्राश्च ब्राह्मणाश्च विशेषतः । पूजिताः प्रतिपूज्यंते निर्दहंत्यपमानिताः

Nārada nói: Các hành tinh, bò thiêng, các vị vua, và đặc biệt nhất là các Bà-la-môn: khi được tôn kính, họ đáp lại sự tôn kính; khi bị xúc phạm, họ thiêu đốt kẻ phạm thượng.

Verse 75

तस्मात्कुरु स्तुतिं चास्य स्वशक्त्या भास्करेः प्रभो । प्रसादं गच्छते येन कोपं त्यजति पातजम्

Vì vậy, thưa ngài, hãy dâng lên Bhāskara một bài ca tụng với tất cả sức lực của mình; nhờ đó ngài ấy sẽ trở nên khoan dung và buông bỏ cơn giận sinh ra từ lỗi lầm.

Verse 76

ततः कृतांजलिर्भूत्वा स्तुतिं चक्रे स बालकः । भयेन महता युक्तस्ततः संपृच्छ्य तं मुनिम्

Bấy giờ cậu bé chắp tay, dâng lên bài tán tụng; lòng đầy sợ hãi lớn lao, rồi lại thưa hỏi vị hiền thánh ấy thêm nữa.

Verse 77

पिप्पलादो द्विजश्रेष्ठाः प्रणिपत्य मुहुर्मुहुः । नमस्ते क्रोधसंस्थाय पिंगलाय नमोऽस्तु ते

Pippalāda thưa: “Ô bậc tối thắng trong hàng Nhị sinh,” rồi cúi lạy mãi không thôi: “Kính lễ Ngài, đấng an trụ trong cơn phẫn nộ; kính lễ Ngài, ô đấng sắc vàng nâu.”

Verse 78

नमस्ते वसुरूपाय कृष्णाय च नमोऽस्तु ते । नमस्ते रौद्रदेहाय नमस्ते चांतकाय च

Kính lễ Ngài, đấng mang hình tướng của các Vasu; kính lễ Ngài, Hắc Thần Kṛṣṇa. Kính lễ Ngài, thân thể dữ dội như Rudra; kính lễ Ngài nữa, Antaka—đấng kết liễu (Tử thần).

Verse 79

नमस्ते यमसंज्ञाय नमस्ते सौरये विभो । नमस्ते मन्दसंज्ञाय शनैश्चर नमोऽस्तु ते

Kính lễ Ngài, đấng được gọi là Yama; kính lễ Ngài, ô bậc uy lực, con của Sūrya. Kính lễ Ngài, đấng mang danh Manda; ô Śanaiścara, kính lễ Ngài.

Verse 81

शनैश्चर उवाच । परितुष्टोऽस्मि ते वत्स स्तोत्रेणानेन सांप्रतम् । वरं वरय भद्रं ते येन यच्छामि सांप्रतम्

Śanaiścara phán: “Hỡi con yêu, nay Ta hài lòng về con nhờ bài tán tụng này. Hãy xin một ân huệ—nguyện điều lành đến với con—để Ta ban cho con ngay lập tức.”

Verse 82

पिप्पलाद उवाच । अद्यप्रभृति नो पीडा बालानां सूर्यनन्दन । त्वया कार्या महाभाग स्वकीया च कथंचन

Pippalāda nói: “Từ hôm nay trở đi, hỡi con của Sūrya, ngài chớ gây khổ não cho trẻ nhỏ—dù là con của ta hay của bất cứ ai—bằng bất kỳ cách nào, ôi bậc đại phúc.”

Verse 83

यावद्वर्षाष्टमं जातं मम वाक्येन सूर्यज । स्तोत्रेणानेन योऽत्र त्वां स्तूयात्प्रातः समुत्थितः

Hỡi con của Sūrya, theo lời ta: cho đến khi tròn tám tuổi, bất cứ ai ở đây, khi thức dậy vào buổi sớm mà ca tụng ngài bằng bài thánh tụng này—

Verse 84

तस्य पीडा न कर्तव्या त्वया भास्करनन्दन । तव वारे च संजाते तैलाभ्यंगं करोति यः

—thì ngài, hỡi con của Bhāskara, chớ làm người ấy khổ. Và khi đến ngày của ngài (thứ Bảy), ai thực hành xoa dầu (tắm dầu) lên thân—

Verse 85

दिनाष्टकं न कर्तव्या तस्य पीडा कथंचन । यस्त्वां लोहमयं कृत्वा तैलमध्ये ह्यधोमुखम्

Đối với người ấy, trong tám ngày tuyệt đối chớ gây khổ não bằng bất kỳ cách nào. Lại nữa, ai đúc hình tượng ngài bằng sắt rồi đặt úp mặt xuống giữa chậu dầu—

Verse 88

स्वशक्त्या राति नो तस्य पीडा कार्या त्वया विभो । कृष्णां गां यस्तु विप्राय तवोद्देशेन यच्छति

Ôi Đấng Tối Thượng, người nào bố thí tùy theo sức mình—xin ngài chớ gây khổ cho người ấy. Và ai vì ngài mà dâng một con bò đen cho vị brāhmaṇa—

Verse 90

तथा कृष्णतिलैश्चैव कृष्णपुष्पानुलेपनैः । पूजां करोति यस्तुभ्यं धूपं वै गुग्गुलं दहेत् । कृष्णवस्त्रेण संवेष्ट्य त्याज्या तस्य व्यथा त्वया

Cũng vậy, ai thờ phụng Ngài bằng mè đen, bằng hương xoa từ hoa đen, lại đốt guggulu làm hương; và quấn mình trong vải đen—thì xin Ngài hãy buông bỏ, dứt trừ nỗi đau khổ của người ấy.

Verse 91

सूत उवाच । एवमुक्तः शनिस्तेन बाढमित्येव जल्प्य च । नारदं समनुज्ञाप्य जगाम निजसं श्रयम्

Sūta nói: Được người ấy thưa như vậy, Thần Śani đáp: “Đúng thế,” rồi xin cáo biệt Nārada và trở về nơi cư ngụ của mình.

Verse 92

नारदोऽपि तमादाय वालकं कृपयान्वितः । चमत्कारपुरं गत्वा याज्ञवल्क्याय चार्पयत्

Cảm động bởi lòng từ mẫn, Nārada đưa cậu bé theo mình; đến Camatkārapura, ngài trao phó cậu cho Yājñavalkya.

Verse 93

कथयामास वृत्तांतं तस्य संभूति संभवम् । यद्दृष्टं ज्ञानदीपेन तस्मै सर्वं न्यवेदयत्

Rồi ngài kể lại trọn vẹn câu chuyện về nguồn gốc và duyên sự của đứa trẻ ấy; và mọi điều ngài đã thấy bằng ngọn đèn trí tuệ tâm linh, ngài đều bày tỏ hết cho người kia.

Verse 94

एष ते वीर्यसंभूतो बालको भगिनीसुतः । मयाऽश्वत्थतले लब्धः काननेऽश्वत्थसंनिधौ

“Đứa bé này sinh ra từ chính uy lực của ông, là con trai của em gái ông. Ta đã tìm thấy nó dưới gốc cây aśvattha, trong rừng, ngay gần cây aśvattha ấy.”

Verse 95

व्रतबंध कुरुष्वास्य सांप्रतं चाष्टवार्षिकः । नात्र दोषोस्ति विप्रेंद्र न भगिन्यास्तथा तव । तस्माद्गृहाण पुत्रं स्वं भागिनेयं विशेषतः

“Hãy cử hành lễ thọ giới (vrata-bandha) cho cậu ngay bây giờ, vì cậu đã tám tuổi. Ở đây không có lỗi nào, hỡi bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn—không phải do ngài, cũng không phải do em gái ngài. Vì thế, xin nhận cậu làm con của chính ngài, đặc biệt là người cháu trai của ngài.”

Verse 96

धारयेत्तेन तैलेन ततः स्नानं समाचरेत् । तस्य पीडा न कर्तव्या देयो लाभो महीभुजः

“Hãy để người ấy xoa dầu ấy lên thân, rồi sau đó tắm gội đúng nghi thức. Chớ làm khổ hay quấy nhiễu người ấy; trái lại, hỡi Đại vương, hãy ban cho người ấy phần lợi ích (sự trợ dưỡng) xứng đáng.”

Verse 97

अध्यर्द्धाष्टमिकायोगे तावके संस्थिते नरः । तववारे तु संप्राप्ते यस्तिलांल्लोहसंयुतान्

“Khi sự hội hợp thiêng liêng mang tên Adhyarddhāṣṭamikā xảy đến trong kỳ hành trì của ngài, và khi đến đúng ngày trong tuần thuộc về ngài, thì người nào dâng hạt mè trộn với sắt…”

Verse 99

अध्यर्द्धाष्टमजा पीडा नाऽस्य कार्या त्वया विभो । शमी समिद्भिर्यो होमं तवोद्देशेन यच्छति

“Hỡi Đấng Tối Thượng, xin ngài chớ giáng lên người ấy nỗi khổ phát sinh từ Adhyarddhāṣṭamī. Vì người nào cử hành lễ hỏa cúng (homa) bằng củi śamī, và hồi hướng trong danh ngài…”

Verse 174

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्या संहितायां षष्ठे नागरखंडे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये पिप्पलादोत्पत्तिव र्णनंनाम चतुःसप्तत्युत्तरशततमोऽध्यायः

“Như vậy, trong Śrī Skanda Mahāpurāṇa, bộ Saṃhitā gồm tám mươi mốt nghìn câu kệ, phần thứ sáu là Nāgara-khaṇḍa—trong Māhātmya về thánh địa Hāṭakeśvara—kết thúc chương mang tên ‘Mô tả sự xuất hiện của Pippalāda’, tức chương thứ một trăm bảy mươi bốn.”