Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 20

Devanagari script

ब्राह्मणा ऊचुः । यद्येवं वद विप्रास्य पुरश्चरणसंज्ञिताम् । सप्तमीमद्य विप्रेंद्र वराकस्य विशुद्धये

Transliteration

brāhmaṇā ūcuḥ | yadyevaṃ vada viprāsya puraścaraṇasaṃjñitām | saptamīmadya vipreṃdra varākasya viśuddhaye

Translation

Các brāhmaṇa thưa rằng: “Nếu quả đúng như vậy, hỡi bậc tối thắng trong hàng brāhmaṇa, xin hôm nay hãy nói về ngày Saptamī được gọi là ‘Puraścaraṇa’, để thanh tịnh hóa cho người khốn khổ này.”

Word by Word

• ब्राह्मणाः: the Brahmins
• ब्राह्मणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन

• ऊचुः: said
• ऊचुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु; लिट्-रूप ‘उवाच/ऊचुः’)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपदम्

• यदि: if
• यदि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यदि (अव्यय)
• Form: शर्तार्थक-अव्यय (conditional conjunction)

• एवम्: thus, in this way
• एवम्: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (manner adverb)

• वद: tell/say
• वद: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपदम्

• विप्र: O Brahmin
• विप्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• अस्य: of this (person)
• अस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• पुरश्चरणसंज्ञिताम्: called ‘puraścaraṇa’
• पुरश्चरणसंज्ञिताम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुरश्चरण + संज्ञित (संज्ञा धातु/प्रातिपदिक ‘संज्ञित’ क्त; घटक: पुरस् + चरण)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; क्तान्त-विशेषण; समासः—तत्पुरुष (पुरश्चरण-इति संज्ञा यस्याः)

• सप्तमीम्: the seventh (rite/day)
• सप्तमीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सप्तमी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

• अद्य: today/now
• अद्य: Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (time adverb)

• विप्रेन्द्र: O best of Brahmins
• विप्रेन्द्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विप्र + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (विप्राणाम् इन्द्रः)

• वराकस्य: of the poor wretch
• वराकस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: वराक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• विशुद्धये: for purification
• विशुद्धये: Sampradana (Purpose/Dative/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: विशुद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (4th/Dative), एकवचन

Speaker

Brāhmaṇas

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Puraścaraṇa-Saptamī (vrata)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A group of brāhmaṇas respectfully questioning a learned vipra about the Puraścaraṇa Saptamī, motivated by compassion for a ‘poor man’ seeking purification.

Characters & Entities

• Brāhmaṇas
• Puraścaraṇa-saptamī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When moral doubt or impurity arises, dharma offers a path of purification through properly taught observances.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse introduces a vrata within a Tīrthamāhātmya, but does not name the specific tīrtha in this excerpt.

What ritualistic prescription is mentioned?

Instruction is requested for the ‘Puraścaraṇa’ Saptamī observance, intended for purification (viśuddhi).