Adhyaya 120

Verse 1

सूत उवाच । एवं शक्रादयो देवा जितास्ते तु रणाजिरे । महिषेण ततो राज्यं त्रैलोक्येऽपि चकार सः

Sūta nói: Thế rồi Indra cùng các chư thiên khác bị đánh bại nơi chiến địa; về sau Mahiṣa lập quyền thống trị của mình, lan trùm cả tam giới.

Verse 2

यत्किञ्चित्त्रिषु लोकेषु सारभूतं प्रपश्यति । गजवाजिरथाश्वादि सर्वं गृह्णाति सोऽसुरः

Bất cứ điều gì trong tam giới mà hắn thấy là tinh túy, quý giá—voi, ngựa, xe chiến và những thứ tương tự—thì Asura ấy đều chiếm đoạt hết.

Verse 3

एवं प्रवर्तमानस्य तस्य देवाः सवासवाः । वधार्थं मिलिताश्चक्रुः कथा दुःखसम न्विताः

Khi hắn cứ tiếp tục như thế, chư thiên—cùng với Indra—họp lại nhằm mưu việc diệt trừ hắn; lời bàn định của họ chan chứa nỗi sầu khổ.

Verse 4

एतस्मिन्नंतरे प्राप्तो नारदो मुनिसत्तमः । दृष्ट्वा तं माहिषं सर्वं व्यवहारं महोत्कटम्

Ngay lúc ấy, Nārada—bậc hiền thánh tối thượng—đã đến; thấy Mahiṣa cùng toàn bộ hành trạng hung bạo của hắn, Ngài đều ghi nhận rõ ràng.

Verse 5

ततश्च कथयामास सर्वं तेषां सविस्त रम् । तस्य संचेष्टितं भूरि लोकत्रयप्रपीडनम्

Rồi Ngài thuật lại cho họ tường tận mọi điều—những hành vi dày đặc của Mahiṣa và sự áp bức đau đớn mà hắn giáng xuống ba cõi.

Verse 6

अथ तेषां महाकोपो भूय एवाभ्यवर्धत । नारदस्य वचः श्रुत्वा तादृग्लोककथोद्भवम्

Bấy giờ cơn thịnh nộ lớn lao của họ lại càng bùng dậy, khi nghe lời Nārada—tin tức phát sinh từ những chuyện đang diễn ra trong các cõi.

Verse 7

तेषां कोपोद्भवो घर्मो वक्त्रद्वारेण निर्ययौ । येन दिङ्मंडलं सर्वं तत्क्षणात्कलुषीकृतम्

Từ cơn giận của họ, một luồng nhiệt cháy bỏng tuôn ra qua cửa miệng; bởi đó, toàn thể vòng phương hướng lập tức trở nên u ám và ô nhiễm.

Verse 9

एतस्मिन्नंतरे तत्र कार्तिकेयः समभ्ययात् । पप्रच्छ च किमेतद्धि देवानां कोपकारणम् । येन कालुष्यतां प्राप्तं दिक्चक्रं सकलं मुने च । नारद उवाच । एतेषां सांप्रतं स्कन्द मया वार्ता निवेदिता । त्रैलोक्यं दानवैः सर्वैर्यथा नीतं मदोत्कटैः

Đúng lúc ấy, Kārttikeya đến nơi và hỏi: “Bạch hiền giả, nguyên do nào khiến chư Thiên nổi giận, đến nỗi toàn bộ bánh xe phương hướng đều bị ô uế?” Nārada thưa: “Hỡi Skanda, ta vừa tâu trình việc ấy với các Ngài—rằng hết thảy Dānavas, say men kiêu mạn, đã đưa ba cõi vào vòng thống trị của chúng.”

Verse 10

स्त्रीरत्नमश्वरत्नं वा न किंचित्कस्यचिद्गृहे । ते दृष्ट्वा मोक्षयंति स्म दुर्निवार्या मदोत्कटाः

Trong nhà của bất cứ ai cũng chẳng còn lại viên ngọc nào—dù là “ngọc nữ” hay con ngựa quý như ngọc—hoàn toàn không còn gì; vì bọn kia không sao ngăn nổi, say men kiêu mạn, hễ thấy gì liền cướp lấy và mang đi.

Verse 11

तच्छ्रुत्वा कार्तिकेयस्य विशेषात्संप्रजायत । वक्त्रद्वारेण देवानां यथा कोपः समागतः

Nghe vậy, cơn phẫn nộ của Kārttikeya bừng dậy đặc biệt mãnh liệt—tựa như cơn giận của chư thiên đã hiển lộ qua cửa ngõ nơi miệng của họ.

Verse 12

एतस्मिन्नंतरे जाता तत्कोपांते कुमारिका । सर्वलक्षणसंपन्ना दिव्यतेजोऽन्विता शुभा

Ngay trong khoảnh khắc ấy, vào lúc cơn giận đạt đến tột đỉnh, một thiếu nữ được sinh ra—đầy đủ mọi tướng lành, rực sáng thần quang, và hoàn toàn cát tường.

Verse 13

कार्तिकेयस्य कोपेन कोपे मिश्रे दिवौकसाम् । यस्माज्जातात्र सा कन्या तस्मात्कात्यायनी स्मृता

Từ cơn phẫn nộ của Kārttikeya—hòa lẫn với cơn giận của chư thiên—vì thiếu nữ ấy sinh ra từ đó, nên nàng được ghi nhớ với danh hiệu Kātyāyanī.

Verse 14

ततस्तस्या ददौ वज्रमायुधं त्रिदशाधिपः । शक्तिं स्कन्दः सुतीक्ष्णाग्रां चापं देवो जनार्दनः

Rồi bấy giờ, chúa tể của Ba Mươi (Indra) ban cho nàng vũ khí là chày sét; Skanda ban cho nàng ngọn giáo (śakti) mũi sắc như dao; và thần Janārdana ban cho nàng cây cung.

Verse 15

त्रिशूलं च महादेवः पाशं च वरुणः स्वयम् । आदित्यश्च सितान्बाणांश्चंद्रमाश्चर्म चोत्तमम्

Mahādeva ban cho nàng cây đinh ba; chính Varuṇa ban cho nàng sợi thòng lọng; Āditya ban những mũi tên trắng; và Candramā ban một tấm khiên rực rỡ tuyệt mỹ.

Verse 16

निस्त्रिंशं निरृतिस्तुष्ट उल्मुकं च हुताशनः । वायुश्च च्छुरिकां तीक्ष्णां धनदः परिघं तथा

Nirṛti hoan hỷ ban cho nàng thanh kiếm; Hutāśana (Agni) ban cho nàng ngọn đuốc lửa rực cháy; Vāyu ban cho nàng lưỡi đoản đao sắc bén; và Dhanada (Kubera) cũng ban cho nàng chùy sắt.

Verse 17

दण्डं प्रेताधिपो रौद्रं वधाय सुरविद्विषाम् । द्वादशैवं समालोक्य साऽयुधानि द्विजोत्तमाः

Chúa tể các vong linh (Yama) ban một cây trượng dữ dội để diệt kẻ thù của chư thần. Vì thế, hỡi bậc tối thượng trong hàng lưỡng sinh, khi mười hai thần khí ấy được thấy tụ hội, chúng đã sẵn sàng cho việc trừ diệt quân thù của devas.

Verse 18

कात्यायनी ततश्चक्रे भुजद्वादशकं तदा । जग्राह च द्रुतं तानि सुरास्त्राणि दिवौकसाम्

Bấy giờ Kātyāyanī hiện bày mười hai cánh tay, rồi mau chóng cầm lấy những thiên binh ấy—vũ khí của chư deva, những bậc cư ngụ cõi trời.

Verse 19

ततः प्रोवाच तान्सर्वान्संप्रहृष्टतनूरुहा । यदर्थं विबुधश्रेष्ठाः सृष्टा तद्ब्रूत मा चिरम्

Rồi nàng cất lời với tất cả, lông tóc toàn thân rờn rợn vì hoan hỷ: “Hỡi các bậc tối thắng trong hàng thiên chúng, xin nói cho ta ngay, mục đích vì sao ta được sinh khởi.”

Verse 20

सर्वं कार्यं करिष्यामि युष्माकं नात्र संशयः । देवा ऊचुः । महिषो दानवो रौद्रः समुत्पन्नोऽत्र सांप्रतम्

“Ta sẽ hoàn thành mọi việc cần làm cho các ngươi—không hề nghi ngờ.” Chư thiên nói: “Ngay tại đây và lúc này, một dānava hung bạo tên là Mahiṣa đã xuất hiện.”

Verse 21

अवध्यः सर्वभूतानां मानुषाणां विशेषतः । मुक्त्वैकां योषितं तेन त्वमस्माभिर्विनिर्मिता

“Hắn bất khả sát đối với mọi loài—đặc biệt là đối với loài người. Chỉ trừ một người nữ duy nhất, hắn không thể bị giết; vì thế, ngươi đã được chúng ta tạo tác.”

Verse 22

तस्मात्त्वं सांप्रतं गच्छ विंध्याख्यं पर्वतोत्तमम् । तपस्तत्र कुरुष्वोग्र तेजो येनाभिवर्धते

“Vì vậy, nay hãy đi đến ngọn núi tối thượng mang tên Vindhya. Tại đó, hãy tu khổ hạnh mãnh liệt, nhờ vậy hào quang thần linh của ngươi sẽ tăng trưởng.”

Verse 23

ततस्तु तेजःसंयुक्तां त्वां ज्ञात्वा वयमेव हि । अग्रे धृत्वा करिष्यामो युद्धं तेन दुरात्मना

“Rồi khi biết ngươi đã được kết tụ đầy oai quang ấy, chính chúng ta sẽ đặt ngươi ở hàng đầu và giao chiến với kẻ tâm địa ác độc kia.”

Verse 24

ततस्त्वच्छस्त्रनिर्दग्धः पंचत्वं स प्रयास्यति । वयं च त्रिदशैश्वर्यं लभिष्यामो हतद्विषः

“Bấy giờ, bị vũ khí của ngươi thiêu đốt, hắn sẽ đi đến chỗ diệt vong; còn chúng ta—khi kẻ thù đã bị trừ—sẽ giành lại quyền tối thượng của ba mươi chư thiên.”