Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 89
Devanagari script
शशिलेखेभिलषितप्राप्त्यै लेखांस्त्वमालिख । संलिखानंगलेखे त्वं यूनः सर्वावनीचरान्
Transliteration
śaśilekhebhilaṣitaprāptyai lekhāṃstvamālikha | saṃlikhānaṃgalekhe tvaṃ yūnaḥ sarvāvanīcarān
Translation
“Hỡi Śaśilekhā, hãy vẽ những nét chân dung để điều khao khát được thành tựu. Còn nàng, hỡi Naṅgalekhā, hãy phác họa các chàng trai trẻ—thật vậy, hết thảy những ai đi lại trên cõi đất.”
Word by Word
शशिलेखेO Śaśilekhā
शशिलेखे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशशिलेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
अभिलषितdesired
अभिलषित:
Sambandha
TypeAdjective
Rootअभिलषित (प्रातिपदिक; अभि+√लष् (धातु) क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुषे पूर्वपद; क्त-कृदन्त (desired)
प्राप्त्यैfor obtaining
प्राप्त्यै:
Sampradana (Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootप्राप्ति (प्रातिपदिक; √आप् क्तिन्)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन
लेखान्portraits/drawings
लेखान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलेख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
आलिखdraw/depict
आलिख:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-लिख् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
संलिखsketch/draw well
संलिख:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-लिख् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
अङ्गलेखेO Aṅgalekhā
अङ्गलेखे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअङ्गलेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
यूनःyoung men
यूनः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुवन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; ‘यूनः’ (युवान्) इति वैदिक/प्राकृत-प्रभावित रूपसम्भावना; अर्थतः ‘युवकान्’
सर्वall
सर्व:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; विशेषण
अवनीचरान्earth-dwellers / men on earth
अवनीचरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअवनी-चर (प्रातिपदिक; अवनी = पृथ्वी, चर = √चर् (धातु) अच्)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; तत्पुरुषः—अवनीं चरन्ति इति
Speaker
Ratnāvalī
Visual Art Cues
Scene: Śaśilekhā prepares to draw desired portraits; Naṅgalekhā is tasked to sketch all young men of the earth—an expansive, almost magical commission with scrolls and pigments spread out.
Characters & Entities
R
RatnāvalīŚ
ŚaśilekhāN
NaṅgalekhāFAQs
It reflects purposeful action—channeling skill and cooperation toward a focused goal.
No specific tīrtha is praised in this verse; it continues the Kāśīkhaṇḍa narrative.
None.