Adhyaya 93
Chương này thuật lời hiền triết Mārkaṇḍeya chỉ dạy Yudhiṣṭhira về một thánh địa hành hương tối thắng trên bờ sông Revā (Narmadā) mang tên Kalhoḍī-tīrtha. Tīrtha ấy nổi danh khắp Bhārata như nơi trừ tội, công năng thanh tịnh sánh với sông Gaṅgā; lại được mô tả là khó đến đối với người thường, nhằm nêu bật sự linh thiêng đặc biệt. Thẩm quyền của thánh địa được đặt nền trên lời của Śūlin (Śiva): “đây là một tīrtha thánh,” và kèm một tích truyện rằng Jāhnavī (Gaṅgā) từng đến đây tắm trong hình dạng loài vật, như lời giải nguyên do cho danh tiếng của nơi này. Nghi quỹ được dạy là giữ hạnh ba đêm vào kỳ trăng tròn, đồng thời nghiêm trì đoạn trừ các lỗi nội tâm: rajas, tamas, sân hận, giả dối/phô trương và ganh tỵ. Phép tu sùng kính gồm tắm rửa thần linh ba lần mỗi ngày trong ba ngày, dùng sữa bò lấy từ bò có bê, đựng trong bình đồng pha mật ong, và trì tụng thần chú Śaiva “oṃ namaḥ śivāya.” Phần phala hứa ban quả báo lên cõi trời (được gần gũi các thiên nữ), và người tắm đúng pháp, bố thí thay cho người đã khuất sẽ khiến tổ tiên được thỏa nguyện. Một bố thí đặc biệt được nêu: dâng một con bò trắng kèm bê, trang sức bằng vải, đặt trên vàng, cúng cho một brāhmaṇa thanh tịnh, giữ trọn đạo hạnh gia thất—nhờ đó được đến Śāmbhava-loka, cảnh giới thuộc về Śiva.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र कल्होडीतीर्थमुत्तमम् । विख्यातं भारते लोके गङ्गायाः पापनाशनम्
Śrī Mārkaṇḍeya nói: Bấy giờ, hỡi bậc vua tối thượng, nên đi đến Kalhoḍī Tīrtha chí tôn; nơi vang danh khắp cõi Bhārata, có năng lực diệt tội như sông Gaṅgā.
Verse 2
दुर्लभं मनुजैः पार्थ रेवातटसमाश्रितम् । प्राणिनां पापनाशाय ऊषरं पुष्करं तथा
Hỡi Pārtha, phúc duyên này con người khó được, vì nơi ấy nương trên bờ sông Revā. Để diệt trừ tội lỗi của muôn loài, tại đó có dòng nước thánh mang danh Ūṣara và cả Puṣkara nữa.
Verse 3
तत्तु तीर्थमिदं पुण्यमित्येवं शूलिनो वचः । जाह्नवी पशुरूपेण तत्र स्नानार्थमागता
“Quả thật tīrtha này là thánh địa linh thiêng”—đó là lời của Śiva, Đấng mang cây tam xoa. Và Jāhnavī (Gaṅgā), hóa thân thành loài thú, đã đến đó để tắm gội thanh tịnh.
Verse 4
अतस्तद्विश्रुतं लोके कल्होडीतीर्थमुत्तमम् । त्रिरात्रं कारयेत्तत्र पूर्णिमायां युधिष्ठिर
Vì thế, Kalhoḍī Tīrtha tối thượng ấy được vang danh trong thế gian. Hỡi Yudhiṣṭhira, vào ngày rằm nên giữ vrata ba đêm tại nơi ấy.
Verse 5
रजस्तमस्तथा क्रोधं दम्भं मात्सर्यमेव च । एतांस्त्यजति यः पार्थ तेनाप्तं मोक्षजं फलम्
Hỡi Pārtha, ai từ bỏ rajas và tamas, cùng với sân hận, giả dối và lòng đố kỵ—chính nhờ sự xả ly ấy mà đạt được quả đưa đến giải thoát (mokṣa).
Verse 6
पयसा स्नापयेद्देवं त्रिसन्ध्यं च त्र्यहं तथा । पयो गोसम्भवं सद्यः सवत्सा जीवपुत्रिणी
Hãy tắm (abhiṣeka) Thần linh bằng sữa vào ba thời sandhyā trong ngày, và thực hành như vậy suốt ba ngày. Sữa phải được vắt ngay từ bò—bò có bê bên cạnh và được phúc lành con cái còn sống.
Verse 7
कृत्वा तत्ताम्रजे पात्रे क्षौद्रेण चैव योजिते । ॐ नमः श्रीशिवायेति स्नानं देवस्य कारयेत्
Sau khi chuẩn bị trong bình đồng và hòa với mật ong, hãy cử hành lễ tắm (abhiṣeka) cho Thần linh, đồng thời trì tụng: “Oṃ namaḥ Śrīśivāya.”
Verse 8
स याति त्रिदशस्थानं नाकस्त्रीभिः समावृतः । यस्तत्र विधिवत्स्नात्वा दानं प्रेतेषु यच्छति
Người ấy sẽ đến cõi của Ba Mươi vị Thiên, được các tiên nữ cõi trời vây quanh—chính là người tắm tại đó đúng pháp rồi bố thí cúng dường hồi hướng cho các vong linh đã khuất.
Verse 9
शुक्लां गां दापयेत्तत्र प्रीयतां मे पितामहाः । ब्राह्मणे शौचसम्पन्ने स्वदारनिरते सदा
Tại đó, nên khiến việc bố thí một con bò trắng, với ý niệm: “Nguyện các bậc tổ tiên của ta được hoan hỷ”—dâng cho một vị Bà-la-môn thanh tịnh về hạnh, luôn chung thủy với chính thê của mình.
Verse 10
सवत्सां वस्त्रसंयुक्तां हिरण्योपरि संस्थिताम् । सत्त्वयुक्तो ददद्राजञ्छाम्भवं लोकमाप्नुयात्
Muôn tâu Đại vương, nếu ai với tâm thanh tịnh, đem bò mẹ cùng bê con, khoác y phục trang nghiêm và đặt trên vàng mà bố thí, người ấy sẽ đạt đến thế giới của Śambhu.
Verse 93
। अध्याय
Adhyāya—dấu chỉ chương (tiêu đề hoặc lời kết chương).