Adhyaya 27
Sau khi nghe lời Nārada, hoàng hậu dâng tặng rất nhiều lễ vật—vàng, châu báu, y phục quý, thậm chí cả vật hiếm. Nārada từ chối sự làm giàu cho riêng mình và hướng việc bố thí về phía các Bà-la-môn nghèo khó (kṣīṇa-vṛttayaḥ), nói rằng bậc hiền giả sống nhờ lòng sùng kính chứ không nhờ tích lũy của cải. Hoàng hậu liền triệu thỉnh những Bà-la-môn túng thiếu nhưng tinh thông Veda và Vedāṅga, rồi bố thí đúng như Nārada chỉ dạy, công khai nêu rõ mục đích là làm đẹp lòng Hari và Śaṅkara. Ngay sau đó, bà khẳng định lời thệ nguyện của người vợ: chồng mình là Bāṇa chính là vị thần duy nhất, bà cầu mong chàng trường thọ và được đồng hành qua nhiều kiếp, dù vẫn nói rằng mình đã làm theo lời Nārada về việc bố thí. Nārada xin cáo từ và ra đi; rồi các phụ nữ được tả là trở nên tái nhợt, mất thần sắc, như bị “làm cho mê muội” bởi Nārada—một kết thúc báo hiệu bước ngoặt câu chuyện và nêu bật sức mạnh của lời dạy bậc thánh hiền trong việc đổi thay tâm trạng và hệ quả xã hội.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । नारदस्य वचः श्रुत्वा राज्ञी वचनमब्रवीत् । प्रसादं कुरु विप्रेन्द्र गृह्ण दानं यथेप्सितम्
Śrī Mārkaṇḍeya nói: Nghe lời Nārada, hoàng hậu thưa rằng: “Xin ngài, bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn, rủ lòng từ; hãy nhận lễ thí theo điều ngài mong muốn.”
Verse 2
सुवर्णमणिरत्नानि वस्त्राणि विविधानि च । तत्ते दारयामि विप्रेन्द्र यच्चान्यदपि दुर्लभम्
“Vàng, ngọc trai, châu báu, cùng y phục đủ loại—bạch ngài, bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn, con xin dâng lên ngài tất cả, và cả những vật hiếm có khác nữa.”
Verse 3
राज्ञ्यास्तु वचनं श्रुत्वा नारदो वाक्यमब्रवीत् । अन्येषां दीयतां भद्रे ये द्विजाः क्षीणवृत्तयः
Nghe lời hoàng hậu, hiền thánh Nārada đáp: “Ôi phu nhân hiền quý, hãy ban cho kẻ khác—những Bà-la-môn có kế sinh nhai đã trở nên eo hẹp.”
Verse 4
वयं तु सर्वसम्पन्ना भक्तिग्राह्याः सदैव हि । इत्युक्ता सा तदा राज्ञी वेदवेदाङ्गपारगान्
“Còn chúng ta thì đầy đủ mọi bề; quả thật, chúng ta luôn chỉ nên được tiếp nhận bằng lòng sùng kính.” Nghe vậy, hoàng hậu liền hướng về những bậc tinh thông Veda và Vedāṅga.
Verse 5
आहूय ब्राह्मणान्निःस्वान्दातुं समुपचक्रमे । यत्किंचिन्नारदेनोक्तं दानसौभाग्यवर्धनम्
Triệu thỉnh các Bà-la-môn nghèo khó, bà bắt đầu bố thí—làm đúng mọi điều Nārada đã dạy, một hạnh bố thí làm tăng phúc lành và thịnh vượng cát tường.
Verse 6
तेन दानेन मे नित्यं प्रीयेतां हरिशङ्करौ । ततो राज्ञी च सा प्राह नारदं मुनिपुंगवम्
“Nhờ sự bố thí ấy, nguyện Hari và Śaṅkara luôn hoan hỷ với thiếp.” Rồi hoàng hậu thưa cùng Nārada, bậc tối thượng trong hàng hiền thánh.
Verse 7
राज्ञ्युवाच । दानं दत्तं त्वयोक्तं यद्भर्तृकर्मपरं हि तत् । आजन्मजन्म मे भर्ता भवेद्बाणो द्विजोत्तम
Hoàng hậu thưa: “Lễ thí mà thiếp đã dâng theo lời ngài dạy, thật là vì phúc lợi và bổn phận dharma của phu quân thiếp. Ôi bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn, nguyện Bāṇa là chồng thiếp qua mọi đời mọi kiếp.”
Verse 8
नान्यो हि दैवतं तात मुक्त्वा बाणं द्विजोत्तम । तेन सत्येन मे भर्ता जीवेच्च शरदां शतम्
Hỡi bậc đáng kính, hỡi vị Bà-la-môn tối thượng! Ngoài thần Bāṇa ra, con thật không có thần linh nào khác. Nhờ chân lý ấy, xin cho phu quân con sống trọn một trăm thu, tức đủ trăm năm.
Verse 9
नान्यो धर्मो भवेत्स्त्रीणां दैवतं हि पतिर्यथा । तथापि तव वाक्येन दानं दत्तं यथाविधि
Đối với người nữ, không có dharma nào khác bằng việc tôn kính phu quân như thần linh của mình. Dẫu vậy, theo lời khuyên của ngài, con vẫn đã bố thí đúng theo phép tắc.
Verse 10
स्वकं कर्म करिष्यामो भर्तारं प्रति मानद । ब्रह्मर्षे गच्छ चेदानीं त्वमाशीर्वादः प्रदीयताम्
Hỡi bậc ban danh dự, nay chúng con sẽ làm trọn bổn phận đối với phu quân. Hỡi bậc Brahmarṣi, xin ngài hãy đi, và ban phúc lành cho chúng con.
Verse 11
तथेति तामनुज्ञाप्य नारदो नृपसत्तम । सर्वासां मानसं हृत्वा अन्यतः कृतमानसः
Nói rằng: “Đúng như vậy,” Nārada cho nàng lui, hỡi bậc vương tối thượng; sau khi cuốn hút tâm ý của tất cả, ngài liền hướng tâm sang nơi khác.
Verse 12
जगामादर्शनं विप्रः पूज्यमानस्तु खेचरैः । ततो गतमनस्कास्ता भर्तारं प्रति भारत
Vị Bà-la-môn ấy biến mất khỏi tầm mắt, trong khi được các thiên chúng trên không trung tôn kính. Bấy giờ, lòng dạ xao động, hỡi Bhārata, những người nữ ấy quay trở lại hướng về phu quân mình.
Verse 13
विवर्णा निष्प्रभा जाता नारदेन विमोहिताः
Bị Nārada làm cho mê hoặc, họ trở nên tái nhợt và mất hết quang huy.
Verse 27
। अध्याय
“Adhyāya” — dấu ghi mục/ chương (lời kết đoạn).