दक्षस्य रुद्रनिन्दा-निमित्तकथनम् / The Cause of Dakṣa’s Censure of Rudra

Verse 1

ऋषय ऊचुः । देवी दक्षस्य तनया त्यक्त्वा दाक्षायणी तनुम् । कथं हिमवतः पुत्री मेनायामभवत्पुरा

Các bậc Ṛṣi thưa rằng: “Sau khi Nữ Thần—ái nữ của Dakṣa—từ bỏ thân xác với danh hiệu Dākṣāyaṇī, thì thuở trước Ngài đã bằng cách nào trở thành con gái của Himavat, sinh từ Menā?”

Verse 2

कथं च निन्दितो रुद्रो दक्षेण च महात्मना । निमित्तमपि किं तत्र येन स्यान्निंदितो भवः

Và Rudra đã bị Dakṣa, bậc đại tâm, phỉ báng như thế nào? Lại nữa, nguyên do nào ở đó khiến Bhava (Śiva) bị chê trách?

Verse 3

उत्पन्नश्च कथं दक्षो अभिशापाद्भवस्य तु । चाक्षुषस्यांतरे पूर्वं मनोः प्रब्रूहि मारुत

Ôi Māruta (Vāyu), xin hãy nói cho ta: do lời nguyền liên hệ với Bhava (Đức Śiva), Dakṣa đã tái sinh như thế nào? Xin giải rõ trong thời kỳ Cākṣuṣa Manu, trước thời Vaivasvata Manu.

Verse 4

वायुरुवाव । शृण्वंतु कथयिष्यामि दक्षस्य लघुचेतसः । वृत्तं पापात्प्रमादाच्च विश्वामरविदूषणम्

Vāyu nói: “Hãy lắng nghe. Ta sẽ kể câu chuyện về Dakṣa, kẻ có tâm hẹp hòi—một biến cố sinh từ tội lỗi và sự lơ là, khiến chư thiên mang điều ô nhục và làm rối loạn trật tự thế gian.”

Verse 5

पुरा सुरासुराः सर्वे सिद्धाश्च परमर्षयः । कदाचिद्द्रष्टुमीशानं हिमवच्छिखरं ययुः

Thuở xưa, tất cả chư thiên và a-tu-la, cùng các bậc siddha đã thành tựu và các đại thánh hiền tối thượng, có lần lên đỉnh Hi-mã-lạp-sơn để chiêm bái Īśāna—Chúa tể Śiva, bậc Chủ tể tối cao.

Verse 6

तदा देवश्च देवी च दिव्यासनगतावुभौ । दर्शनं ददतुस्तेषां देवादीनां द्विजोत्तमाः

Bấy giờ, Đức Chúa và Thánh Mẫu, cả hai ngự trên bảo tọa thiên giới, đã ban cho họ thánh kiến—cho chư thiên và các vị khác, hỡi bậc tối thượng trong hàng nhị sinh.

Verse 7

तदानीमेव दक्षो ऽपि गतस्तत्र सहामरैः । जामातरं हरं द्रष्टुं द्रष्टुं चात्मसुतां सतीम्

Ngay lúc ấy, Dakṣa cũng đến đó, cùng với chư thiên, với ý định được gặp con rể mình là Hara (Śiva) và cũng được gặp chính con gái mình là Satī.

Verse 8

तदात्मगौरवाद्देवो देव्या दक्षे समागते । देवादिभ्यो विशेषेण न कदाचिदभूत्स्मृतिः

Vì tôn trọng phẩm giá tự thân của chính Ngài, khi Nữ Thần đến hội tế tự của Dakṣa, Đức Chúa (Śiva) chưa từng—nhất là trước mặt chư thiên và mọi người—bộc lộ sự thừa nhận hay thân mật ra bên ngoài.

Verse 9

तस्य तस्याः परं भावमज्ञातुश्चापि केवलम् । पुत्रीत्येवं विमूढस्य तस्यां वैरमजायत

Không thể nhận ra bản tính nội tại tối thượng của nàng, ông chỉ biết nàng trong nghĩa hạn hẹp là “(con) gái của ta”. Vì mê lầm như thế, lòng thù nghịch đối với nàng liền sinh khởi.

Verse 10

ततस्तेनैव वैरेण विधिना च प्रचोदितः । नाजुवाह भवं दक्षो दीक्षितस्तामपि द्विषन्

Sau đó, bị chính mối thù ấy thúc đẩy và bị định mệnh xui khiến, Dakṣa—dẫu đã được thánh hiến cho lễ tế—vẫn không mời Bhava (Đức Śiva); và vì ghét Nàng, ông cũng không mời cả Nàng (Satī).

Verse 11

अन्याञ्१ आमातरस्सर्वानाहूय स यथाक्रमम् । शतशः पुष्कलामर्चाञ्चकार च पृथक्पृथक्

Bấy giờ, sau khi triệu tập tất cả các vị đại thần khác theo đúng thứ tự, ông sắp đặt những nghi lễ thờ phụng dồi dào—mỗi vị một phần riêng—đến hàng trăm lần.

Verse 12

तथा तान्संगताञ्छ्रुत्वा नारदस्य मुखात्तदा । ययौ रुद्राय रुद्राणी विज्ञाप्य भवनं पितुः

Nghe chính từ miệng Nārada kể lại mọi việc đúng như đã xảy ra, Rudrāṇī liền đến yết kiến Đức Rudra; sau khi báo tin cho gia quyến của phụ thân, nàng kính cẩn trình bày sự việc.

Verse 13

अथ संनिहितं दिव्यं विमानं विश्वतोमुखम् । लक्षणाढ्यं सुखारोहमतिमात्रमनोहरम्

Bấy giờ, ngay gần đó hiện ra một cỗ thiên xa—mặt hướng khắp bốn phương—đầy đủ tướng lành, lên xuống dễ dàng, và đẹp đến mức làm say đắm tâm trí.

Verse 14

तप्तजांबूनदप्रख्यं चित्ररत्नपरिष्कृतम् । मुक्तामयवितानाग्न्यं स्रग्दामसमलंकृतम्

Nó rực sáng như vàng Jāmbūnada nung đỏ, được điểm trang tinh xảo bằng muôn loại châu báu; lại thêm lộng lẫy bởi mái che kết bằng ngọc trai, và được trang hoàng mỹ lệ với vòng hoa cùng dải kết—một cảnh tượng cát tường, xứng hợp sự hiện diện thiêng liêng của Chúa.

Verse 15

तप्तकंचननिर्व्यूहं रत्नस्तंभशतावृतम् । वज्रकल्पितसोपानं विद्रुमस्तंभतोरणम्

Đó là một cấu trúc lộng lẫy được chế tác từ vàng nung, bao quanh bởi hàng trăm cột ngọc; những bậc thang của nó được tạo tác như kim cương (vajra), và những cổng ra vào được trang trí bằng những cột san hô.

Verse 16

पुष्पपट्टपरिस्तीर्णं चित्ररत्नमहासनम् । वज्रजालकिरच्छिद्रमच्छिद्रमणिकुट्टिमम्

Ngai tòa lớn rực rỡ bởi châu báu muôn sắc, được trải phủ bằng tấm thảm hoa. Tòa ấy được che chở bởi lưới hào quang cứng như kim cang, và đặt trên nền lát khảm ngọc không tì vết, liền mạch.

Verse 17

मणिदंडमनोज्ञेन महावृषभलक्ष्मणा । अलंकृतपुरोभागमब्भ्रशुब्भ्रेण केतुना

Phần phía trước của tòa ấy được trang sức tuyệt mỹ: một trượng gắn ngọc khả ái, mang dấu hiệu của Đại Ngưu (Vṛṣabha), và trên đỉnh là lá cờ trắng rạng ngời như mây.

Verse 18

रत्नकंचुकगुप्तांगैश्चित्रवेत्रकपाणिभिः । अधिष्ठितमहाद्वारमप्रधृष्यैर्गुणेश्वरैः

Đại môn được canh giữ bởi các thủ lĩnh bất khả khuất của đoàn tùy tùng Śiva (các Gaṇeśvara). Thân họ được che bởi giáp trụ đính châu báu, tay cầm những trượng kỳ diệu, rực rỡ muôn màu.

Verse 19

मृदंगतालगीतादिवेणुवीणाविशारदैः । विदग्धवेषभाषैश्च बहुभिः स्त्रीजनैर्वृतम्

Nơi ấy được vây quanh bởi nhiều nữ nhân, tinh thông trống mṛdaṅga, nhịp phách, ca xướng, cùng nghệ thuật sáo và vīṇā. Họ trang phục tao nhã và lời nói nhuần nhị, lịch lãm.

Verse 20

आरुरोह महादेवी सह प्रियसखीजनैः । चामारव्यञ्जनं तस्या वज्रदंडमनोहरे

Đại Nữ Thần lên ngự trên kiệu/xa, cùng đoàn bạn hữu thân yêu. Vì Ngài, những chiếc quạt chāmar (đuôi yak) được phe phẩy duyên dáng, với cán cầm đẹp mê hồn như chày kim cang (vajra).

Verse 21

गृहीत्वा रुद्रकन्ये द्वे विवीजतुरुभे शुभे । तदाचामरयोर्मध्ये देव्या वदनमाबभौ

Bấy giờ hai ái nữ cát tường của Rudra cầm lấy chāmar và nhẹ nhàng phe phẩy. Ngay lúc ấy, giữa hai chiếc chāmar, dung nhan rạng ngời của Nữ Thần bừng sáng huy hoàng.

Verse 22

अन्योन्यं युध्यतोर्मध्ये हंसयोरिव पंकजम् । छत्रं शशिनिभं तस्याश्चूडोपरि सुमालिनी

Khi hai chiếc chāmar như đang tranh nhau qua lại, ngay giữa cuộc “giao tranh” ấy—tựa đóa sen giữa đôi thiên nga—một chiếc lọng lộng lẫy hiện ra trên búi tóc của Ngài, sáng ngời như trăng, điểm tô bằng vòng hoa mỹ lệ.

Verse 23

धृतमुक्तापरिक्षिप्तं बभार प्रेमनिर्भरा । तच्छत्रमुज्ज्वलं देव्या रुरुचे वदनोपरि

Tràn đầy tình thương, Nữ Thần nâng chiếc lọng rực sáng ấy, được trang sức bằng chuỗi ngọc trai kết lại. Chiếc lọng chói ngời ấy càng thêm lộng lẫy khi tỏa trên dung nhan của Ngài.

Verse 24

उपर्यमृतभांडस्य मंडलं शशिनो यथा । अथ चाग्रे समासीना सुस्मितास्या शुभावती

Như vầng trăng hiện lên trên chiếc bình cam lộ, nàng liền ngồi phía trước—điềm lành, gương mặt rạng ngời với nụ cười hiền dịu.

Verse 25

अक्षद्यूतविनोदेन रमयामास वै सतीम् । सुयशाः पादुके देव्याश्शुभे रत्नपरिष्कृते

Với niềm vui đùa của trò xúc xắc và cuộc chơi, bậc lừng danh đã làm Satī hoan hỷ. Đôi hài cát tường của Nữ Thần, được điểm trang bằng châu báu, nổi tiếng bởi vẻ đẹp và sự tinh diệu.

Verse 26

स्तनयोरंतरे कृत्वा तदा देवीमसेवतः । अन्या कांचनचार्वंगी दीप्तं जग्राह दर्पणम्

Bấy giờ, đặt vật ấy giữa đôi nhũ của Nữ Thần, chàng cung phụng và hầu hạ Devi. Trong khi đó, một thiếu nữ khác—thân sắc như vàng, tay chân xinh đẹp—cầm lấy chiếc gương sáng rực.

Verse 27

अपरा तालवृन्तं च परा तांबूलपेटिकाम् । काचित्क्रीडाशुकं चारु करे ऽकुरुत भामिनी

Một phu nhân cao quý cầm quạt lá cọ; một người khác mang hộp trầu; lại có một mỹ nữ khác đưa vào tay chú vẹt nhỏ xinh để làm trò—ai nấy đều hầu cận với dáng vẻ thanh nhã.

Verse 28

काचित्तु सुमनोज्ञानि पुष्पाणि सुरभीणि च । काचिदाभरणाधारं बभार कमलेक्षणा

Một thiếu nữ mắt như hoa sen mang những đóa hoa thơm ngát, làm lòng vui thích; một thiếu nữ khác nâng khay có giá đỡ để đặt các món trang sức.

Verse 29

काचिच्च पुनरालेपं सुप्रसूतं शुभांजनम् । अन्याश्च सदृशास्तास्ता यथास्वमुचितक्रियाः

Lại có người chuẩn bị các thứ hương cao xoa thân thơm ngát và thuốc kẻ mắt cát tường; những phụ nữ khác cũng vậy, ai nấy đều làm nghi lễ và phụng sự đúng với phần việc của mình.

Verse 30

आवृत्त्या तां महादेवीमसेवंत समंततः । अतीव शुशुभे तासामंतरे परमेश्वरी

Vây quanh Mahādevī ấy, họ phụng sự Người từ mọi phía; và Đấng Tối Thượng Nữ Thần đứng giữa họ rực sáng với vẻ huy hoàng vượt bậc.

Verse 31

तारापरिषदो मध्ये चंद्रलेखेव शारदी । ततः शंखसमुत्थस्य नादस्य समनंतरम्

Giữa hội chúng như muôn vì sao, Người rạng ngời như vầng trăng lưỡi liềm trong trẻo của mùa thu. Rồi ngay sau đó, âm vang ngân dài phát ra từ tù và (ốc) được nghe thấy.

Verse 32

प्रास्थानिको महानादः पटहः समताड्यत । ततो मधुरवाद्यानि सह तालोद्यतैस्स्वनैः

Đến lúc khởi hành, chiếc trống lớn vang dội được đánh lên. Rồi các nhạc khí êm dịu ngân vang, cùng với tiếng chập chõa được nâng lên gõ nhịp rộn ràng.

Verse 33

अनाहतानि सन्नेदुः काहलानां शतानि च । सायुधानां गणेशानां महेशसमतेजसाम्

Dẫu không ai gióng lên, hàng trăm tù và chiến trận vẫn tự vang rền; khi các đạo quân Gaṇeśa mang binh khí—rực sáng oai quang ngang với Mahēśa—tụ hội trong uy lực.

Verse 34

सहस्राणि शतान्यष्टौ तदानीं पुरतो ययुः । तेषां मध्ये वृषारूढो गजारूढो यथा गुरुः

Bấy giờ, tám trăm ngàn người tiến ra phía trước. Giữa họ là Đấng cưỡi bò—tựa bậc đạo sư tôn nghiêm, như ngồi trên voi, uy nghi vượt trội muôn phần.

Verse 35

जगाम गणपः श्रीमान् सोमनंदीश्वरार्चितः । देवदुंदुभयो नेदुर्दिवि दिव्यसुखा घनाः

Bấy giờ, đấng Gaṇapa rạng rỡ (Gaṇeśa) lên đường, sau khi được Soma, Nandī và Īśvara cung kính thờ phụng. Trên cõi trời, trống thiêng vang dội, mây tuôn những trận mưa thiên giới ban lạc an vui.

Verse 36

ननृतुर्मुनयस्सर्वे मुमुदुः सिद्धयोगिनः । ससृजुः पुष्पवृष्टिं च वितानोपरि वारिदाः

Tất cả các bậc hiền triết đều múa, các bậc du-già viên mãn (siddha) hân hoan. Ngay cả mây mang mưa cũng rải mưa hoa trên mái che phía trên—điềm lành loan báo ân sủng của Chúa và sự thăng hoa của linh hồn trong thánh nhan Ngài.

Verse 37

तदा देवगणैश्चान्यैः पथि सर्वत्र संगता । क्षणादिव पितुर्गेहं प्रविवेश महेश्वरी

Bấy giờ, Maheśvarī, được các đoàn thần khác cùng hội tụ khắp dọc đường, đã bước vào nhà phụ thân nàng như thể chỉ trong một sát-na.

Verse 38

तां दृष्ट्वा कुपितो दक्षश्चात्मनः क्षयकारणात् । तस्या यवीयसीभ्यो ऽपि चक्रे पूजाम सत्कृताम्

Thấy nàng, Dakṣa nổi giận, vì cho rằng nàng là nguyên nhân khiến mình suy tàn. Thế nhưng ông vẫn sắp đặt một lễ thờ phụng trang nghiêm, đầy tôn kính, ngay cả đối với các em gái trẻ hơn của nàng.

Verse 39

तदा शशिमुखी देवी पितरं सदसि स्थितम् । अंबिका युक्तमव्यग्रमुवाचाकृपणं वचः

Bấy giờ, Nữ Thần Ambikā, dung nhan như trăng, hướng về phụ vương đang ngồi giữa hội chúng mà thưa lời hợp lẽ, điềm tĩnh và trang nghiêm, không hề nhỏ nhen.

Verse 40

देव्युवाच । ब्रह्मादयः पिशाचांता यस्याज्ञावशवर्तिनः । स देवस्सांप्रतं तात विधिना नार्चितः किल

Nữ Thần nói: “Hỡi người thân yêu, từ Brahmā và các chư thiên cho đến loài piśāca, tất thảy đều ở dưới quyền mệnh lệnh của Ngài. Thế nhưng chính Đấng ấy, dường như hiện nay lại không được thờ phụng theo đúng pháp và nghi lễ.”

Verse 41

तदास्तां मम ज्यायस्याः पुत्र्याः पूजां किमीदृशीम् । असत्कृतामवज्ञाय कृतवानसि गर्हितम्

“Khoan hãy nói đến việc ngươi đã dâng cúng con gái của chị cả ta ra sao. Chỉ vì làm nhục và khinh miệt nàng, ngươi đã gây nên một hành vi đáng bị quở trách.”

Verse 42

एवमुक्तो ऽब्रवीदेनां दक्षः क्रोधादमर्षितः । त्वत्तः श्रेष्ठा विशिष्टाश्च पूज्या बालाः सुता मम

Nghe vậy, Dakṣa—bừng bừng phẫn nộ, không sao nhẫn chịu—đã nói với nàng: “Những con gái còn trẻ của ta cao hơn ngươi, ưu việt hơn, và đáng được tôn kính.”

Verse 43

तासां तु ये च भर्तारस्ते मे बहुमता मुदा । गुनैश्चाप्यधिकास्सर्वैर्भर्तुस्ते त्र्यंबकादपि

Nhưng các người chồng của họ, ta kính trọng sâu xa với niềm hoan hỷ; thật vậy, nhờ đầy đủ mọi đức hạnh, họ còn vượt trội cả chính phu quân của mình—Tryambaka (Đức Śiva).

Verse 44

स्तब्धात्मा तामसश्शर्वस्त्वमिमं समुपाश्रिता । तेन त्वामवमन्ये ऽहं प्रतिकूलो हि मे भवः

Ngươi đã nương tựa nơi Śarva, kẻ tâm trí cứng đờ và thuộc tính tamas. Vì thế ta khinh thị ngươi; bởi Bhava quả thật đối nghịch với ta.

Verse 45

तथोक्ता पितरं दक्षं क्रुद्धा देवी तमब्रवीत् । शृण्वतामेव सर्वेषां ये यज्ञसदसि स्थिताः

Được nói như thế, Nữ Thần nổi giận, liền cất lời với phụ thân mình là Dakṣa, trong khi tất cả những người đang đứng nơi hội trường tế lễ đều lắng nghe.

Verse 46

अकस्मान्मम भर्तारमजाताशेषदूषणम् । वाचा दूषयसे दक्ष साक्षाल्लोकमहेश्वरम्

Hỡi Dakṣa, vô cớ ông dùng lời lẽ phỉ báng đấng Chúa tể và phu quân của ta—Đấng chưa từng khởi lên một lỗi lầm nào—chính là Mahādeva, Đại Chúa của muôn cõi, đang hiện tiền trước mọi người.

Verse 47

विद्याचौरो गुरुद्रोही वेदेश्वरविदूषकः । त एते बहुपाप्मानस्सर्वे दंड्या इति श्रुतिः

Kẻ trộm cắp tri thức thánh, kẻ phản bội Guru, và kẻ phỉ báng Chúa tể của các Veda—những người ấy nặng mang vô số tội lỗi. Śruti tuyên rằng tất cả họ đều đáng bị trừng phạt.

Verse 48

तस्मादत्युत्कटस्यास्य पापस्य सदृशो भृशम् । सहसा दारुणो दंडस्तव दैवाद्भविष्यति

Vì thế, do tội lỗi vô cùng ghê gớm của ngươi, một hình phạt nghiêm khốc tương xứng, theo mệnh lệnh của định mệnh, sẽ bất ngờ giáng xuống ngươi.

Verse 49

त्वया न पूजितो यस्माद्देवदेवस्त्रियंबकः । तस्मात्तव कुलं दुष्टं नष्टमित्यवधारय

Vì ngươi đã không thờ phụng Tryambaka—Đấng Thần của chư thần—nên hãy biết chắc: dòng tộc ngươi đã trở nên bại hoại và định mệnh là diệt vong.

Verse 50

इत्युक्त्वा पितरं रुष्टा सती संत्यक्तसाध्वसा । तदीयां च तनुं त्यक्त्वा हिमवंतं ययौ गिरिम्

Nói xong, Satī nổi giận với phụ vương, không còn chút sợ hãi, liền bỏ thân thể thuộc dòng tộc ấy và lên đường đến núi Himavān.

Verse 51

स पर्वतपरः श्रीमांल्लब्धपुण्यफलोदयः । तदर्थमेव कृतवान् सुचिरं दुश्चरं तपः

Ngài, chuyên tâm nơi núi ấy như chỗ ngự linh thiêng, rạng ngời phúc tướng và quả báo công đức vừa trổ, đã vì chính mục đích ấy mà thực hành khổ hạnh nghiêm khắc, khó làm, suốt một thời gian dài.

Verse 52

तस्मात्तमनुगृह्णाति भूधरेश्वरमीश्वरी । स्वेच्छया पितरं चक्रे स्वात्मनो योगमायया

Vì thế, Nữ Thần Īśvarī ban ân sủng cho Bhūdhareśvara; và theo ý nguyện tự tại của chính mình—nhờ Yogamāyā là tự thể của Ngài—Ngài khiến ông trở thành phụ thân của mình.

Verse 53

यदा गता सती दक्षं विनिंद्य भयविह्वला । तदा तिरोहिता मंत्रा विहतश्च ततो ऽध्वरः

Khi Satī run rẩy vì sợ mà rời đi sau khi quở trách Dakṣa, thì các thần chú trở nên mờ khuất; và từ giây phút ấy, lễ tế (adhvara) bị ngăn trở và tan hoại.

Verse 54

तदुपश्रुत्य गमनं देव्यास्त्रिपुरुमर्दनः । दक्षाय च ऋषिभ्यश्च चुकोप च शशाप तान्

Nghe tin Nữ Thần rời đi, Tripuramardana (Đức Śiva) nổi giận, phẫn nộ với Dakṣa và cả các bậc hiền thánh, rồi thốt lời nguyền rủa họ.

Verse 55

यस्मादवमता दक्षमत्कृते ऽनागसा सती । पूजिताश्चेतराः सर्वाः स्वसुता भर्तृभिः सह

Vì Satī vô tội đã bị Dakṣa cố ý khinh mạn tại đó, nên tất cả các con gái khác của ông, cùng với các phu quân của họ, lại được tôn kính và tiếp đãi đúng lễ (thay vào).

Verse 56

वैवस्वते ऽंतरे तस्मात्तव जामातरस्त्वमी । उत्पत्स्यंते समं सर्वे ब्रह्मयज्ञेष्वयोनिजाः

Vì thế, trong Vaivasvata Manvantara, các chàng rể của ngươi sẽ đồng loạt xuất hiện—là ayoni-ja, “vô thai sinh” (không do bào thai)—trong các Brahma-yajña thiêng liêng. Nhờ sự hiển lộ thần linh ấy, thánh ý của Chúa Tể được triển khai để gìn giữ dharma và làm cho các linh hồn chín muồi hướng về giải thoát.

Verse 57

भविता मानुषो राजा चाक्षुषस्य त्वमन्वये । प्राचीनबर्हिषः पौत्रः पुत्रश्चापि प्रचेतसः

“Ngươi sẽ sinh làm một vị vua loài người trong dòng dõi Cākṣuṣa. Ngươi sẽ là cháu của Prācīnabarhis và cũng là con của Pracetas.”

Verse 58

अहं तत्रापि ते विघ्नमाचरिष्यामि दुर्मते । धर्मार्थकामयुक्तेषु कर्मस्वपि पुनः पुनः

Ngay cả ở đó nữa, hỡi kẻ tâm địa ác, ta sẽ nhiều lần gây chướng ngại cho ngươi—kể cả trong những hành động được làm để cầu đạt dharma, artha và kāma.

Verse 59

तेनैवं व्याहृतो दक्षो रुद्रेणामिततेजसा । स्वायंभुवीं तनुं त्यक्त्वा पपात भुवि दुःखितः

Được Rudra, Đấng rực rỡ vô lượng, nói với lời như thế, Dakṣa—từ bỏ thân trạng Svāyambhuva (Prajāpati tự sinh)—ngã xuống mặt đất, lòng tràn sầu khổ.

Verse 60

ततः प्राचेतसो दक्षो जज्ञे वै चाक्षुषे ऽन्तरे । प्राचीनबर्हिषः पौत्रः पुत्रश्चैव प्रचेतसाम्

Bấy giờ, trong thời kỳ Manvantara của Cākṣuṣa, Dakṣa—sinh từ các Pracetas—quả thật đã xuất hiện: là cháu nội của Prācīnabarhis và cũng là con của các Pracetas.

Verse 61

भृग्वादयो ऽपि जाता वै मनोर्वैवस्वतस्य तु । अंतरे ब्रह्मणो यज्ञे वारुणीं बिभ्रतस्तनुम्

Quả thật, hiền thánh Bhṛgu cùng các bậc hiền triết khác cũng sinh ra trong thời đại của Vaivasvata Manu—vào khoảng gián đoạn của tế lễ do Phạm Thiên (Brahmā) cử hành—khi đấng thiêng liêng ấy mang hình tướng Vāruṇī.

Verse 62

तदा दक्षस्य धर्मार्थं यज्ञे तस्य दुरात्मनः । महेशः कृतवान्विघ्नं मना ववस्वते सति

Bấy giờ, nhằm gìn giữ chánh pháp, Mahesha đã tạo nên chướng ngại trong lễ tế của Dakṣa kẻ tâm ác—chỉ bằng ý chí của Ngài—trong khi Vivasvat (Thần Mặt Trời) chứng kiến.