मयस्य शिवस्तुतिः — Maya’s Hymn to Śiva (and Śiva’s Gracious Response)

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । एतस्मिन्नंतरे शंभुं प्रसन्नं वीक्ष्य दानवः । तत्राजगाम सुप्रीतो मयोऽदग्धः कृपाबलात्

Sanatkumāra thưa: Trong lúc ấy, thấy Śambhu (Đức Śiva) hiền hòa và an nhiên, Dānava Māyā—kẻ không bị thiêu đốt nhờ sức mạnh lòng từ bi của Śiva—hân hoan đến nơi đó.

Verse 2

प्रणनाम हरं प्रीत्या सुरानन्यानपि ध्रुवम् । कृतांजलिर्नतस्कंधः प्रणनाम पुन श्शिवम्

Với lòng yêu kính, ông cúi lạy Hara (Śiva), rồi quả thật cũng cúi lạy các vị thần khác. Chắp tay cung kính, vai khom khiêm hạ, ông lại một lần nữa phủ phục trước Đức Chúa Śiva.

Verse 3

अथोत्थाय शिवं दृष्ट्वा प्रेम्णा गद्गदसुस्वरः । तुष्टाव भक्तिपूर्णात्मा स दानववरो मयः

Rồi ông đứng dậy, ngắm nhìn Đức Śiva; vì tình yêu mà giọng ông nghẹn lại, run rẩy. Maya, bậc tối thắng trong hàng Dānavas, với tâm hồn tràn đầy bhakti, đã ca tụng Ngài.

Verse 4

मय उवाच देवदेव महादेव भक्तवत्सल शंकरः । कल्पवृक्षस्वरूपोसि सर्वपक्षविवर्जितः

Mayā thưa: “Ôi Thần của các thần, ôi Mahādeva, ôi Śaṅkara đầy lòng thương kẻ sùng kính! Ngài thật là bản thể của cây Kalpavṛkṣa ban điều ước, và Ngài vượt ngoài mọi thiên vị—không nghiêng về phe nào.”

Verse 5

ज्योतीरूपो नमस्तेस्तु विश्वरूप नमोऽस्तु ते । नमः पूतात्मने तुभ्यं पावनाय नमोनमः

Đảnh lễ Ngài, Đấng có hình tướng là Ánh Sáng; đảnh lễ Ngài, ôi Đấng Vũ Trụ Thân. Đảnh lễ Ngài, Tự Ngã thanh tịnh; xin cúi lạy Ngài, Đấng Tẩy Tịnh, muôn lần muôn lạy.

Verse 6

चित्ररूपाय नित्याय रूपातीताय ते नमः । दिव्यरूपाय दिव्याय सुदिव्याकृतये नमः

Kính lễ Ngài—Đấng có muôn hình vạn trạng kỳ diệu, hằng hữu, mà vẫn siêu vượt mọi hình tướng. Kính lễ Ngài—Đấng mang thân tướng thần linh, chính là Thần Tính tuyệt đối, toàn thể tự thân là sự thiêng liêng tối thượng.

Verse 7

नमः प्रणतसर्वार्तिनाशकाय शिवात्मने । कर्त्रे भर्त्रे च संहर्त्रे त्रिलोकानां नमोनमः

Kính lễ Śiva—Đấng là Chân Ngã và thực tại nội tâm, tiêu trừ mọi khổ não của những ai cúi đầu quy phục. Kính lễ, kính lễ mãi mãi Ngài—Đấng đối với ba cõi là Đấng Sáng Tạo, Đấng Bảo Trì và Đấng Tiêu Dung.

Verse 8

भक्तिगम्याय भक्तानां नमस्तुभ्यं कृपा लवे । तपस्सत्फलदात्रे ते शिवाकांत शिवेश्वर

Kính lễ Ngài—Đấng chỉ có thể đạt đến bằng lòng sùng kính, chính là ân điển của người mộ đạo. Ôi Śiveśvara—Đấng được Śivā yêu dấu—Ngài ban quả chân thật của khổ hạnh; chỉ một giọt từ bi của Ngài cũng đã đủ.

Verse 9

न जानामि स्तुतिं कर्तुं स्तुतिप्रिय परेश्वर । प्रसन्नो भव सर्वेश पाहि मां शरणाग तम्

Ô Đấng Tối Thượng, bậc hoan hỷ với lời tán tụng, con chẳng biết làm sao dâng lời ca ngợi cho xứng đáng. Ôi Chúa Tể muôn loài, xin Ngài đoái thương; xin che chở con, kẻ đã đến nương tựa nơi Ngài.

Verse 10

सनत्कुमार उवाच । इत्याकर्ण्य मयोक्ता हि संस्तुतिं परमेश्वरः । प्रसन्नोऽभूद्द्विजश्रेष्ठ मयं प्रोवाच चादरात्

Sanatkumāra nói: “Nghe lời tán tụng do ta thưa như vậy, Đấng Parameśvara liền hoan hỷ. Này bậc tối thắng trong hàng lưỡng sinh, rồi Ngài ân cần phán bảo ta.”

Verse 11

शिव उवाच । वरं ब्रूहि प्रसन्नोऽहं मय दानवसत्तम । मनोऽभिलषितं यत्ते तद्दास्यामि न संशयः

Śiva phán: “Hãy nói điều ước của ngươi; Ta đã hài lòng với ngươi, hỡi bậc tối thắng trong hàng Dānava. Điều gì tâm ngươi mong cầu, Ta sẽ ban cho—không chút nghi ngờ.”

Verse 12

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखंडे सनत्कुमारपाराशर्य्यसंवादे त्रिपुरवधानंतरदेवस्तुतिमयस्तुतिमुंडिनिवेशनदेवस्वस्थानगमनवर्णनं नाम द्वादशोऽध्यायः

Như vậy, trong Śrī Śiva Mahāpurāṇa—thuộc Rudra-saṃhitā thứ hai, trong Yuddha-khaṇḍa thứ năm—đây là chương mười hai, trong cuộc đối thoại giữa Sanatkumāra và Pārāśarya (Vyāsa), mang nhan đề: “Mô tả bài tán tụng của chư thiên sau khi Tripura bị diệt—bài stuti tràn đầy lòng sùng kính—việc an vị Muṇḍinī, và việc chư thiên trở về các cõi của mình.”

Verse 13

मय उवाच । देवदेव महादेव प्रसन्नो यदि मे भवान् । वरयोग्योऽस्म्यहं चेद्धि स्वभक्तिं देहि शाश्वतीम्

Mayā thưa rằng: “Ô Thần của các thần, ô Mahādeva—nếu Ngài hài lòng về con, và nếu con thật xứng đáng nhận ân ban, xin ban cho con chính lòng sùng kính vĩnh cửu của Ngài—bhakti không gián đoạn hướng về Ngài.”

Verse 14

स्वभक्तेषु सदा सख्यं दीनेषु च दयां सदा । उपेक्षामन्यजीवेषु खलेषु परमेश्वर

Ô Parameśvara, xin Ngài luôn giữ tình thân với chính các tín đồ của Ngài; luôn khởi lòng từ bi với kẻ khiêm hạ và người khốn khổ; đối với các loài hữu tình khác thì an trụ trong xả ly; còn với kẻ ác, xin giữ thái độ thánh thiện của sự không màng.

Verse 15

कदापि नासुरो भावो भवेन्मम महेश्वर । निर्भयः स्यां सदा नाथ मग्नस्त्वद्भजने शुभे

Ô Maheśvara, xin cho trong con không bao giờ khởi lên tâm tính asura. Ô Chúa tể, xin cho con luôn vô úy, chìm sâu trong sự thờ phụng cát tường hướng về Ngài.

Verse 16

सनत्कुमार उवाच । इति संप्रार्थ्यमानस्तु शंकरः परमेश्वरः । प्रत्युवाच मये नाथ प्रसन्नो भक्तवत्सलः

Sanatkumāra nói: Được khẩn cầu như thế, Śaṅkara—Đấng Tối Thượng—vốn từ ái và luôn thương mến các tín đồ, liền hoan hỷ đáp lời Mayā: “Ô Nātha (Chúa của ta) …”

Verse 17

महेश्वर उवाच । दानवर्षभ धन्यस्त्वं मद्भक्तो निर्विकारवान् । प्रदत्तास्ते वरास्सर्वेऽभीप्सिता ये तवाधुना

Maheshvara phán: “Hỡi bậc dũng mãnh như ngưu vương giữa loài Dānava, ngươi thật phúc lành—vì là kẻ sùng kính Ta, tâm ngươi kiên định, không biến đổi. Mọi ân huệ mà ngươi mong cầu ngay lúc này, Ta đã ban trọn vẹn cho ngươi.”

Verse 18

गच्छ त्वं वितलं लोकं रमणीयं दिवोऽपि हि । समेतः परिवारेण निजेन मम शासनात्

“Hãy đi đến cõi Vitala—thật khả ái, đẹp đẽ, tựa như thiên giới—cùng với quyến thuộc của ngươi, theo đúng mệnh lệnh của Ta.”

Verse 19

निर्भयस्तत्र संतिष्ठ संहृष्टो भक्तिमान्सदा । कदापि नासुरो भावो भविष्यति मदाज्ञया

“Hãy ở đó không sợ hãi, luôn hoan hỷ và bền vững trong lòng sùng kính. Theo lệnh Ta, nơi ngươi sẽ không bao giờ khởi lên bản tính ác ma (asura).”

Verse 20

सनत्कुमार उवाच । इत्याज्ञां शिरसाधाय शंकरस्य महात्मनः । तं प्रणम्य सुरांश्चापि वितलं प्रजगाम सः

Sanatkumāra nói: “Như vậy, sau khi tiếp nhận mệnh lệnh của bậc đại tâm Śaṅkara và kính cẩn đội lên đầu, lại đảnh lễ Ngài cùng chư thiên, người ấy liền lên đường đến Vitala.”

Verse 21

एतस्मिन्नंतरे ते वै मुण्डिनश्च समागताः । प्रणम्योचुश्च तान्सर्वान्विष्णुब्रह्मादिकान् सुरान्

Trong lúc ấy, những kẻ hầu cận đầu cạo trọc đã đến. Họ cúi lạy rồi thưa với tất cả chư thiên—Viṣṇu, Brahmā và các vị khác—đang hiện diện nơi đó.

Verse 22

कुत्र याम वयं देवाः कर्म किं करवामहे । आज्ञापयत नश्शीघ्रं भव दादेशकारकान्

“Chúng con là chư thiên sẽ đi về đâu, và nên làm việc gì? Xin Ngài mau truyền lệnh, ô Bhava (Śiva), vì chúng con sẵn sàng phụng hành thánh chỉ của Ngài.”

Verse 23

कृतं दुष्कर्म चास्माभिर्हे हरे हे विधे सुराः । दैत्यानां शिवभक्तानां शिवभक्तिर्विनाशिता

“Ô Hari, ô Đấng Sắp Đặt (Brahmā), hỡi chư thiên! Chúng ta đã phạm một tội lỗi nặng nề: chúng ta đã hủy diệt lòng sùng kính Śiva nơi các Daitya, những kẻ vốn là tín đồ của Śiva.”

Verse 24

कोटिकल्पानि नरके नो वासस्तु भविष्यति । नोद्धारो भविता नूनं शिवभक्तविरोधिनाम्

Quả thật, kẻ chống đối các tín đồ của Śiva sẽ phải ở địa ngục suốt vô số ức kiếp; chắc chắn đối với họ sẽ không có sự cứu vớt hay giải thoát.

Verse 25

परन्तु भवदिच्छात इदं दुष्कर्म नः कृतम् । तच्छांतिं कृपया ब्रूत वयं वश्शरणागताः

Nhưng việc ác này chúng con chỉ làm dưới sức ép của ý muốn của Ngài. Xin vì lòng từ bi, chỉ dạy cách làm cho nó được lắng dịu—vì chúng con đã ở dưới quyền Ngài và đã nương tựa nơi Ngài.

Verse 26

सनत्कुमार उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा विष्णुब्रह्मादयस्सुराः । अब्रु वन्मुंडिनस्तांस्ते स्थितानग्रे कृतांजलीन्

Sanatkumāra nói: Nghe những lời ấy, các chư thiên—Viṣṇu, Brahmā và các vị khác—liền lên tiếng với những đạo sĩ đầu cạo, đang đứng trước mặt với hai tay chắp lại.

Verse 27

विष्ण्वादय ऊचुः । न भेतव्यं भवद्भिस्तु मुंडिनो वै कदाचन । शिवाज्ञयेदं सकलं जातं चरितमुत्तमम्

Viṣṇu và các vị khác nói: “Hỡi những người đầu cạo, chớ bao giờ sợ hãi. Tất cả việc này đều xảy ra chỉ do mệnh lệnh của Śiva—một diễn tiến cao quý.”

Verse 28

युष्माकं भविता नैव कुगतिर्दुःखदायिनी । शिववासा यतो यूयं देवर्षिहितकारकाः

Đối với các ngươi sẽ chẳng bao giờ có sự sa đọa khốn khổ đem lại đau thương, vì các ngươi là những người cư trú nơi thánh xứ của Śiva, những bậc làm lợi ích cho chư thiên và các hiền thánh ṛṣi.

Verse 29

सुरर्षिहितकृच्छंभुस्सुरर्षिहितकृत्प्रियः । सुरर्षिहितकृन्नॄणां कदापि कुगतिर्नहि

Śambhu, Đấng luôn hành động vì phúc lợi của chư thiên và các bậc hiền triết, là người được yêu kính bởi những ai cũng làm vì phúc lợi ấy. Với những người tận hiến cho sự phụng sự lợi lạc như vậy, không bao giờ—dù bất cứ lúc nào—có số phận xấu hay sự sa đọa.

Verse 30

अद्यतो मतमेतं हि प्रविष्टानां नृणां कलौ । कुगतिर्भविता ब्रूमः सत्यं नैवात्र संशयः

Từ hôm nay trở đi, đối với những người đã bước vào (tiếp nhận) quan điểm này trong thời Kali, chắc chắn sẽ có con đường suy vong và số phận sa đọa—chúng ta tuyên bố đó là sự thật; không hề có chút nghi ngờ nào.

Verse 31

भवद्भिर्मुंडिनो धीरा गुप्तभावान्ममाज्ञया । तावन्मरुस्थली सेव्या कलिर्यावात्समाव्रजेत्

“Hỡi các đạo sĩ Muṇḍin kiên định—theo mệnh lệnh của Ta, hãy giữ kín ý nguyện bên trong—hãy cư trú và tu tập nơi vùng sa mạc, cho đến khi Kali hoàn toàn đến.”

Verse 32

आगते च कलौ यूयं स्वमतं स्थापयिष्यथ । कलौ तु मोहिता मूढास्संग्रहीष्यंति वो मतम्

Khi thời Kali đến, các ngươi sẽ thiết lập giáo thuyết của riêng mình; và trong Kali-yuga, con người—bị mê hoặc và u mê—sẽ chấp nhận và theo quan điểm của các ngươi.

Verse 33

इत्याज्ञप्ताः सुरेशैश्च मुंडिनस्ते मुनीश्वर । नमस्कृत्य गतास्तत्र यथोद्दिष्टं स्वमाश्रमम्

Được các chúa tể chư thiên truyền lệnh như vậy, hỡi bậc hiền thánh tối thượng, những vị khổ hạnh đầu cạo ấy cúi mình đảnh lễ rồi ra đi—mỗi người trở về am thất của mình, đúng như lời chỉ dạy.

Verse 34

ततस्स भगवान्रुद्रो दग्ध्वा त्रिपुरवासिनः । कृतकृत्यो महायोगी ब्रह्माद्यैरभिपूजितः

Bấy giờ, Đức Thế Tôn Rudra, sau khi thiêu rụi những kẻ cư trú ở Tripura, trở thành bậc đã viên mãn công việc. Vị Đại Yogin ấy được Brahmā cùng các thần linh khác cung kính phụng thờ đúng pháp.

Verse 35

स्वगणैर्निखिलैर्देव्या शिवया सहितः प्रभुः । कृत्वामरमहत्कार्यं ससुतोंतरधादथ

Rồi bấy giờ, Đấng Chúa Tể, cùng với Nữ Thần Śivā và toàn thể các gaṇa của Ngài, sau khi hoàn thành đại sự vì lợi ích của chư thiên bất tử, liền ẩn mất khỏi tầm mắt—cùng với người con của Ngài.

Verse 36

ततश्चांतर्हिते देवे परिवारान्विते शिवे । धनुश्शरस्थाद्यश्च प्राकारोंतर्द्धिमागमत्

Rồi khi Thần Chủ Śiva, cùng với đoàn tùy tùng, ẩn khuất khỏi tầm mắt, thì những người cầm cung, các cung thủ, và cả vòng thành lũy bao quanh cũng đồng thời biến mất.

Verse 37

ततो ब्रह्मा हरिर्देवा मुनिगंधर्वकिन्नराः । नागास्सर्पाश्चाप्सरसस्संहृष्टाश्चाथ मानुषाः

Bấy giờ, Brahmā, Hari (Viṣṇu), chư thiên, các bậc hiền thánh, Gandharva và Kinnara, các Nāga và loài rắn, các Apsarā, và cả loài người—tất thảy đều hoan hỷ, tâm thần phấn chấn, được nâng lên trong niềm hân hoan.

Verse 38

स्वंस्वं स्थानं मुदा जग्मुश्शंसंतः शांकरं यशः । स्वंस्वं स्थानमनुप्राप्य निवृतिं परमां ययुः

Ca ngợi vinh quang của Śaṅkara, họ hoan hỷ trở về từng nơi cư ngụ của mình. Khi đã đến chốn riêng, nhờ ân điển của Śiva, họ đạt được sự an nghỉ tối thượng—dứt sạch mọi khổ não.

Verse 39

एतत्ते कथितं सर्वं चरितं शशिमौलिनः । त्रिपुरक्षयसंसूचि परलीलान्वितं महत्

Như vậy, ta đã thuật cho ngươi trọn vẹn thánh tích của Đấng Chúa đội trăng (Śiva)—một thiên truyện vĩ đại báo hiệu sự diệt vong của Tripura và tràn đầy thần hí tối thượng của Ngài.

Verse 40

धन्यं यशस्यमायुष्यं धनधान्यप्रवर्द्धकम् । स्वर्गदं मोक्षदं चापि किं भूयः श्रोतुमिच्छसि

“Điều ấy cát tường, ban danh tiếng và tăng thọ; lại làm tăng của cải và lương thực. Nó ban thiên giới và cả giải thoát. Ngươi còn muốn nghe thêm điều gì nữa?”

Verse 41

इदं हि परमाख्यानं यः पठेच्छ्रणुयात्सदा । इह भुक्त्वाखिलान्कामानंते मुक्तिमवाप्नुयात्

Ai thường xuyên tụng đọc hoặc lắng nghe thánh truyện tối thượng này—ở đời này được hưởng trọn các dục nguyện đáng lành—thì đến cuối cùng sẽ chứng đắc giải thoát.