महेश्वरागमनं तथा नीराजन-सत्कारवर्णनम् / The Arrival of Maheśvara and the Rite of Welcome (Nīrājana)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ शंभुः प्रसन्नात्मा सदूतं स्वगणैस्सुरैः । सर्वैरन्यैर्गिरेर्द्धाम जगाम सकुतूहलम्

Phạm Thiên nói: Bấy giờ Śambhu, lòng an hòa và đầy ân sủng, liền lên đường—cùng với sứ giả, cùng các gaṇa của Ngài, cùng chư thiên và hết thảy những người khác—đến nơi cư ngụ của núi, với niềm tò mò thánh thiện.

Verse 2

मेनापि स्त्रीगणैस्तैश्च हिमाचलवरप्रिया । तत उत्थाय स्वगृहा भ्यंतरं सा जगाम ह

Menā cũng vậy—người được Himācala cao quý yêu quý—cùng với những nhóm phụ nữ ấy. Rồi bà đứng dậy và đi vào phần nội thất của tư dinh mình.

Verse 3

नीराजनार्थं शम्भोश्च दीपपात्रकरा सती । सर्वर्षिस्त्रीगणैस्साकमगच्छद्द्वारमादरात्

Để cử hành nghi thức ārati (nīrājana) dâng lên Śambhu, Satī cầm bình đèn trong tay, cung kính đi ra cửa, cùng với các nhóm phụ nữ của chư hiền sĩ.

Verse 4

तत्रागतं महेशानं शंकरं गिरिजावरम् । ददर्श प्रीतितो मेना सेवितं सकलैस्सुरैः

Tại đó, Menā trông thấy Mahēśāna—Śaṅkara, vị tân lang tối thượng của Girijā—đã đến nơi ấy; lòng bà hoan hỷ khi thấy Ngài được muôn thần vây quanh phụng sự và tôn kính.

Verse 5

चारुचंपकवर्णाभं ह्येकवक्त्रं त्रिलोचनम् । ईषद्धास्यप्रसन्नास्यं रत्नस्वर्णादिभूषितम्

Ngài hiện ra rực rỡ duyên dáng như sắc hoa campaka—một mặt, ba mắt—dung nhan an hòa với nụ cười nhẹ, trang sức bằng châu báu, vàng ngọc và các bảo vật khác.

Verse 6

मालतीमालया युक्तं सद्रत्नमुकुटोज्ज्वलम् । सत्कंठाभरणं चारुवलयांगदभूषितम्

Ngài đeo vòng hoa lài (mālatī), rực sáng với vương miện quý báu nạm châu ngọc; mang trang sức cao quý nơi cổ, và càng thêm mỹ lệ bởi vòng tay cùng giáp tay duyên dáng.

Verse 7

वह्निशौचेनातुलेन त्वतिसूक्ष्मेण चारुणा । अमूल्यवस्त्रयुग्मेन विचित्रेणातिराजितम्

Hình tướng ấy được trang hoàng bằng sự thanh tịnh vô song như lửa, cực kỳ tinh tế và mỹ lệ—rực rỡ chói ngời nhờ một đôi y phục kỳ diệu, vô giá.

Verse 8

चन्दनागरुकस्तूरीचारुकुंकुम भूषितम् । रत्नदर्पणहस्तं च कज्जलोज्ज्वललोचनम्

Được điểm trang bằng hương đàn, trầm agaru, xạ hương và chu sa mỹ lệ; tay cầm gương báu, đôi mắt rạng ngời nhờ kẻ collyrium—hình tướng cát tường ấy được tả như vậy.

Verse 9

सर्वस्वप्रभयाच्छन्नमतीवसुमनोहरम् । अतीव तरुणं रम्यं भूषितांगैश्च भूषितम्

Ẩn hiện trong hào quang của mọi vinh quang, dung nhan ấy hiện ra vô cùng mê hoặc—trẻ trung, mỹ lệ mọi bề, và các chi thể được trang sức bằng những bảo sức tinh xảo.

Verse 10

कामिनीकांतमव्यग्रं कोटिचन्द्राननांबुजम् । कोटिस्मराधिकतनुच्छविं सर्वांगसुंदरम्

Ngài là người tình lý tưởng của muôn nữ nhân, luôn điềm tĩnh, chẳng vướng bận; gương mặt như hoa sen rạng ngời tựa muôn triệu vầng trăng. Hào quang thân Ngài vượt hơn vô số Kāma, và mọi chi thể đều viên mãn tuyệt mỹ—một linh kiến hữu tướng (saguṇa) cát tường, khiến tâm quy hướng về bhakti.

Verse 11

ईदृग्विधं सुदेवं तं स्थितं स्वपुरतः प्रभुम् । दृष्ट्वा जामातरं मेना जहौ शोकम्मुदाऽन्विता

Thấy Đấng Chúa tối cát tường ấy—thần diệu trong hình tướng—đứng ngay trước mặt mình, Menā nhìn thấy con rể và, lòng tràn hoan hỷ, liền buông bỏ sầu muộn.

Verse 12

प्रशशंस स्वभाग्यं सा गिरिजां भूधरं कुलम् । मेने कृतार्थमात्मानं जहर्ष च पुनः पुनः

Nàng ca ngợi phúc phần của chính mình, tán dương Girijā và dòng tộc cao quý sinh từ núi. Tự thấy đời mình đã viên mãn mục đích, nàng hân hoan hết lần này đến lần khác.

Verse 13

नीराजनं चकारासौ प्रफुल्लवदना सती । अवलोकपरा तत्र मेना जामातरं मुदा

Với gương mặt nở rộ niềm vui, bậc hiền phụ ấy cử hành nghi thức nīrājana (ārati). Tại đó, Menā—mải mê chiêm ngưỡng—nhìn con rể với lòng hoan hỷ.

Verse 14

गिरिजोक्तमनुस्मृत्य मेना विस्मयमागता । मनसैव ह्युवाचेदं हर्षफुल्लाननाम्बुजा

Nhớ lại lời Girijā (Pārvatī) đã nói, Menā tràn ngập kinh ngạc. Chỉ bằng tâm ý, bà thốt lên những lời này—khuôn mặt như hoa sen nở rộ trong niềm hoan hỷ.

Verse 15

यद्वै पुरोक्तं च तया पार्वत्या मम तत्र च । ततोधिकं प्रपश्यामि सौन्दर्य्यं परमेशितुः

Những điều Pārvatī từng nói với ta về Ngài—nay ta được thấy tận mắt; và ta nhận ra vẻ đẹp của Đấng Tối Thượng còn vượt xa mọi lời mô tả.

Verse 16

महेशस्य सुलावण्यमनिर्वाच्यं च संप्रति । एवं विस्मयमापन्ना मेना स्वगृहमाययौ

Ngay lúc ấy, vẻ mỹ lệ tuyệt diệu của Maheśa thật không sao diễn tả. Bởi vậy, Menā ngập tràn kinh ngạc, trở về nhà mình.

Verse 17

प्रशशंसुर्युवतयो धन्या धन्या गिरेः सुता । दुर्गा भगवतीत्येवमूचुः काश्चन कन्यकाः

Một vài thiếu nữ trẻ ca ngợi nàng, liên tiếp thốt lên: “Phúc thay, phúc thay thật là Ái nữ của Núi! Nàng là Durgā, nàng là Bhagavatī—Đấng Nữ Thần chí phúc,” và họ nói như thế.

Verse 18

न दृष्टो वर इत्येवमस्माभिर्द्दानगोचरः । धन्या हि गिरिजा देवीमूचुः काश्चन कन्यकाः

Một vài thiếu nữ thưa với Nữ thần Girijā: “Quả thật, chúng con chưa từng thấy một tân lang nào có thể với tới ân lễ lớn lao như nơi Người. Thật vậy, Người là bậc phúc lành.”

Verse 19

जगुर्गन्धर्व्वप्रवरा ननृतुश्चाप्सरोगणाः । दृष्ट्वा शंकररूपं च प्रहृष्टास्सर्वदेवताः

Các Gandharva ưu tú cất tiếng ca, và đoàn Apsarā múa hát. Khi chiêm ngưỡng hình tướng hiển lộ của Śaṅkara, chư thiên thảy đều tràn đầy hoan hỷ.

Verse 20

नानाप्रकारवाद्यानि वादका मधुराक्षरम् । नानाप्रकारशिल्पेन वादयामासुरादरात्

Với lòng cung kính, các nhạc công tấu lên muôn loại nhạc khí, ngân vang âm điệu ngọt ngào êm dịu; họ trình diễn bằng nhiều phong cách nghệ thuật khác nhau—một lễ hội cát tường dâng hiến trong niềm sùng kính.

Verse 21

हिमाचलोऽपि मुदितो द्वाराचारमथाकरोत् । मेनापि सर्वनारीभिर्महोत्सवपुरस्सरम्

Himācala cũng hoan hỷ, rồi sắp đặt các nghi lễ đúng phép nơi cửa vào; còn Menā, cùng toàn thể phụ nữ, tiến ra phía trước, dẫn đường cho đại lễ hội long trọng.

Verse 22

परपुच्छां चकारासौ मुदिता स्वगृहं ययौ । शिवो निवेदितं स्थानं जगाम गणनिर्जरैः

Sau khi hỏi thêm, nàng vui mừng trở về nơi ở của mình. Còn Śiva, cùng các gaṇa và những tùy tùng bất tử, đi đến chỗ đã được chỉ bày cho Ngài.

Verse 23

एतस्मिन्नन्तरे दुर्गां शैलान्तःपुरचारिका । बहिर्जग्मुस्समादाय पूजितुं कुलदेवताम्

Trong lúc ấy, các nữ thị tỳ trong nội cung của cung điện trên núi đưa Durgā ra ngoài, với ý định thờ phụng vị thần hộ tộc của họ.

Verse 24

तत्र तां ददृशुर्देवा निमेषरहिता मुदा । सुनीलांजनवर्णाभां स्वांगैश्च प्रतिभूषिताम्

Tại đó, chư thiên hoan hỷ chiêm ngưỡng Nàng, mắt không chớp. Nàng rực sáng với sắc xanh thẫm như phấn kohl, và tự thân được trang nghiêm bằng các bảo sức trên từng chi thể.

Verse 25

त्रिनेत्रादृतनेत्रांतामन्यवारितलोचनाम् । ईषद्धास्यप्रसन्नास्यां सकटाक्षां मनोहराम्

Nàng quyến rũ đến nỗi ngay cả Đấng Tam Nhãn cũng nâng niu Nàng bằng khóe mắt; ánh nhìn của Nàng không ai ngăn nổi. Với nụ cười khẽ và gương mặt an nhiên rạng ngời, Nàng liếc nhìn nghiêng—thật diễm lệ mê say.

Verse 26

सुचारुकबरीभारां चारुपत्रक शोभिताम् । कस्तूरीबिन्दुभिस्सार्द्धं सिन्दूरबिन्दुशोभिताम्

Mái tóc bện dày của Nàng được vấn khéo, điểm trang bằng những hoa sức duyên dáng. Nàng lại rạng ngời với những chấm xạ hương tinh tế cùng các điểm son đỏ thắm, làm tăng vẻ cát tường thần diệu.

Verse 27

रत्नेन्द्रसारहारेण वक्षसा सुविराजिताम् । रत्नकेयूरवलयां रत्नकङ्कणमंडिताम्

Ngực nàng rực sáng huy hoàng bởi chuỗi ngọc kết từ tinh túy thượng hạng của các bảo châu vương giả; cánh tay và cổ tay được trang sức bằng vòng tay, xuyến và lắc tay nạm ngọc.

Verse 28

सद्रत्नकुण्डलाभ्यां च चारुगण्डस्थलोज्ज्वलाम् । मणिरत्नप्रभामुष्टिदन्तराजिविराजिताम्

Đeo đôi hoa tai ngọc quý tuyệt hảo, đôi gò má xinh đẹp của nàng càng thêm rạng rỡ; và nụ cười—lộng lẫy bởi hàng răng sáng như ánh bảo châu—đã soi bừng khuôn mặt.

Verse 29

मधुबिम्बाधरोष्ठां च रत्नयावकसंयुताम् । रत्नदर्प्पणहस्तां च क्रीडापद्मविभूषिताम्

Môi nàng như trái bimba ngọt, lại điểm trang sắc yāvak như châu báu. Tay nàng cầm chiếc gương nạm ngọc, và còn được tô điểm bằng đóa sen dùng trong cuộc vui tao nhã.

Verse 30

चन्दनागुरुकस्तूरीकुंकुमेनाति च र्चिताम् । क्वणन्मंजीरपादां च रक्तांघ्रितलराजिताम्

Nàng được tôn kính và điểm trang tinh mỹ bằng hương đàn, agaru, xạ hương và nghệ tây (kuṅkuma). Đôi chân mang vòng chuông leng keng, và lòng bàn chân nhuộm đỏ rực rỡ ánh đẹp.

Verse 31

प्रणेमुश्शिरसा देवीं भक्तियुक्ताः समेनकाम् । सर्वे सुरादयो दृष्ट्वा जगदाद्यां जगत्प्रसूम्

Chiêm ngưỡng Nữ Thần—Đấng Nguyên Sơ, Mẹ sinh ra muôn cõi—hết thảy chư thiên cùng các bậc thiên giới khác đều cúi đầu đảnh lễ, tràn đầy lòng sùng kính; và mọi ước nguyện của họ được điều hòa, viên mãn đúng pháp.

Verse 32

त्रिनेत्रो नेत्रकोणेन तां ददर्श मुदान्वितः । शिवः सत्याकृतिं दृष्ट्वा विजहौ विरहज्वरम्

Đấng Tam Nhãn nhìn nàng bằng khóe mắt, lòng tràn hoan hỷ. Thấy chân tướng Satyā (hiện thân của Satī), Śiva liền dứt bỏ cơn sốt sầu ly biệt.

Verse 33

शिवस्सर्वं विसस्मार शिवासंन्यस्तलोचनः । पुलकांचितसर्वाङ्गो हर्षाद्गौरीविलोचनः

Đặt trọn ánh nhìn nơi Śivā (Pārvatī), Śiva quên hết mọi điều khác. Toàn thân Ngài rùng mình nổi gai, và trong hân hoan, Ngài nhìn Gaurī bằng đôi mắt chan chứa yêu thương.

Verse 34

अथ कालीबहिः पुर्य्यां गत्वा पूज्य कुलाम्बिकाम् । विवेश भवनं रम्यं स्वपितुस्सद्विजाङ्गना

Bấy giờ, thiếu nữ cao quý ấy ra khỏi thành Kālībahi, đảnh lễ cúng dường Kulāmbikā—Mẫu Thần của dòng tộc—rồi bước vào tư dinh êm đẹp của phụ vương mình.

Verse 35

शङ्करोपि सुरैस्सार्द्धं हरिणा ब्राह्मणा तथा । हिमाचलसमुद्दिष्टं स्वस्थानमगमन्मुदा

Śaṅkara cũng vậy, cùng chư thiên, lại có cả Hari và các vị Bà-la-môn, hoan hỷ đi đến nơi cư trú của chính Ngài—đến chốn mà Himācala đã chỉ định.

Verse 36

तत्र सर्वे सुखं तस्थुस्सेवन्तश्शङ्करं यथा । सम्मानिता गिरीशेन नानाविधसुसम्पदा

Tại đó, tất cả đều an trú an lạc, phụng sự Śaṅkara đúng như phép. Được Girīśa—Chúa Tể Núi non—tôn kính, họ được ban cho muôn vẻ phúc lộc cát tường.

Verse 46

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे वरागमादिवर्णनं नाम षट्चत्शरिंशोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương thứ bốn mươi sáu, mang tên “Sự miêu tả bắt đầu từ Varāgama,” thuộc Pārvatī-khaṇḍa (phần thứ ba) của Rudra-saṃhitā (quyển thứ hai) trong Thánh thư Śrī Śiva Mahāpurāṇa.