Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 33

Devanagari script

एकः पिण्डप्रदानं च पितृतीर्थे समाचरेत् । अन्यः पश्यति मामत्र फलं ताभ्यां समं स्मृतम्

Transliteration

ekaḥ piṇḍapradānaṃ ca pitṛtīrthe samācaret | anyaḥ paśyati māmatra phalaṃ tābhyāṃ samaṃ smṛtam

Translation

ایک شخص پِتر تیرتھ میں طریقے کے مطابق پِنڈ پرَدان کرتا ہے؛ دوسرا یہاں میرا درشن کرتا ہے—دونوں کا پھل برابر مانا گیا ہے۔

Word by Word

• एकः: one (person)
• एकः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: eka (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• पिण्ड-प्रदानम्: offering of rice-balls (piṇḍa)
• पिण्ड-प्रदानम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: piṇḍa (प्रातिपदिक) + pradāna (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (पिण्डस्य प्रदानम्)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/connector)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• पितृ-तीर्थे: at the ancestral sacred ford
• पितृ-तीर्थे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: pitṛ (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (पितॄणां तीर्थम्)

• समाचरेत्: should perform
• समाचरेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + चर् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• अन्यः: another (person)
• अन्यः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: anya (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• पश्यति: sees
• पश्यति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पश् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• माम्: me
• माम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: atra (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• फलम्: fruit/result
• फलम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: phala (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन

• ताभ्याम्: with those two / than those two
• ताभ्याम्: Upamana/Comparison (उपमान/तुलना)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), द्विवचन

• समम्: equal
• समम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sama (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेषण (फलम्)

• स्मृतम्: is said/remembered (as)
• स्मृतम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (फलम्) इति विशेषण

Speaker

Skanda (deduced from Prabhāsakṣetra Māhātmya narrative style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Pitṛ-tīrtha (within Prabhāsa ambit)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Unspecified

Visual Art Cues

Scene: A devotee at Prabhāsa offers water with black sesame and a piṇḍa on darbha near a tīrtha edge, then turns to behold the deity—ancestral spirits shown as subtle luminous figures receiving peace from the shared merit.

Characters & Entities

• Prabhāsa
• Prabhāsakṣetra
• Pitṛtīrtha
• Piṇḍa-pradāna

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The verse elevates Prabhāsa-darśana as equal in merit to important ancestral rites performed at a Pitṛtīrtha.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra; additionally, a Pitṛtīrtha (ancestral holy place) is referenced.

What ritualistic prescription is mentioned?

Piṇḍa-pradāna—offering piṇḍas for ancestors—performed at a Pitṛtīrtha.