Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 29
Devanagari script
यस्मात्त्वयाहमादिष्टो देवानां वारणाधम । तस्मात्तव मुखे जिह्वा विपरीता भविष्यति
Transliteration
yasmāttvayāhamādiṣṭo devānāṃ vāraṇādhama | tasmāttava mukhe jihvā viparītā bhaviṣyati
Translation
“چونکہ تُو نے دیوتاؤں کی خاطر مجھے حکم دیا، اے ہاتھیوں میں بدترین! اس لیے تیرے منہ میں تیری زبان الٹی ہو جائے گی۔”
Word by Word
यस्मात्since, because
यस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पञ्चमी (Abl.); एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative: 'since/from which reason')
त्वयाby you
त्वया:
Kartr-karana (Agent/करण)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया (Instr.); एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा (Nom.); एकवचन
आदिष्टःwas ordered, was instructed
आदिष्टः:
Kriya (Predicative participle/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + दिश् (धातु) + क्त
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (Gen.); बहुवचन
वारणाधमO lowest of elephants
वारणाधम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवारण (प्रातिपदिक) + अधम (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास ('अधमः वारणः'); पुंलिङ्ग; सम्बोधन (Voc.); एकवचन
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Cause/Result marker/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पञ्चमी (Abl.); एकवचन; तस्मात्-इति हेत्वर्थे (therefore/from that reason)
तवyour
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी (Gen.); एकवचन
मुखेin (your) mouth
मुखे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी (Loc.); एकवचन
जिह्वाtongue
जिह्वा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजिह्वा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा (Nom.); एकवचन
विपरीताreversed, turned back
विपरीता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविपरीत (प्रातिपदिक; क्त-प्रत्ययान्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त विशेषण; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन (जिह्वा-विशेषण)
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future); प्रथम-पुरुष (3rd); एकवचन
Speaker
Hutāśana (Agni / Vaiśvānara)
Tirtha Mahatmya
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Agni, blazing and stern, points toward the elephant as he utters the curse; the elephant recoils, mouth slightly open, foreshadowing the tongue’s reversal.
Characters & Entities
H
Hutāśana (Agni)D
DevasV
Vāraṇa (elephant)FAQs
Speech and instruction carry consequences; the Purāṇic ethic warns against harshness and misdirected blame in moments of fear.
No tīrtha is explicitly named in this verse.
None is stated in this verse.