Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 28

Devanagari script

एतस्मिन्नंतरे क्रुद्धो भगवांस्त्रिपुरांतकः । दृष्ट्वा हरिं तथाभूतं शक्रं चापि पराङ्मुखम्

Transliteration

etasminnaṃtare kruddho bhagavāṃstripurāṃtakaḥ | dṛṣṭvā hariṃ tathābhūtaṃ śakraṃ cāpi parāṅmukham

Translation

اسی لمحے غضبناک بھگوان تریپورانتک (شیو) نے ہری کو اُس حال میں اور شکر کو بھی پشت پھیرتے ہوئے دیکھا۔

Word by Word

• एतस्मिन्: in this
• एतस्मिन्: Adhikarana (Location/Time)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• अन्तरे: in the meantime
• अन्तरे: Adhikarana (Temporal)
• Type: Noun
• Root: अन्तर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; ‘अन्तरे’ = in the interval

• क्रुद्धः: angered
• क्रुद्धः: Karta (Subject qualifier)
• Type: Verb
• Root: √क्रुध् (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (having become) angry

• भगवान्: the Lord
• भगवान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• त्रिपुरान्तकः: destroyer of Tripura (Śiva)
• त्रिपुरान्तकः: Karta (Apposition)
• Type: Noun
• Root: त्रिपुरान्तक (प्रातिपदिक; त्रिपुर + अन्तक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘त्रिपुरस्य अन्तकः’

• दृष्ट्वा: having seen
• दृष्ट्वा: Kriya (Gerundial subordinate action)
• Type: Verb
• Root: √दृश् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; having seen

• हरिम्: Hari (Viṣṇu)
• हरिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• तथाभूतम्: in that condition
• तथाभूतम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: तथाभूत (प्रातिपदिक; तथा + भूत)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘हरिम्’ इत्यस्य विशेषणम् (being in such a state)

• शक्रम्: Śakra (Indra)
• शक्रम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शक्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-निपात (conjunction)

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: समुच्चय/अपि-कार (also/even)

• पराङ्मुखम्: turned away/backward-facing
• पराङ्मुखम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: पराङ्मुख (प्रातिपदिक; पराङ् + मुख)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘शक्रम्’ इत्यस्य विशेषणम्; बहुव्रीहिः = whose face is turned away

Speaker

Narrator (implied Purāṇic narrator within the Tīrthamāhātmya frame)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Śiva as Tripurāntaka appears, eyes blazing with controlled fury, witnessing Hari’s plight and Indra’s retreat; the battlefield pauses as a divine presence overwhelms all.

Characters & Entities

• Tripurāntaka (Śiva)
• Hari (Viṣṇu)
• Śakra (Indra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When cosmic balance is threatened, the Lord acts decisively; divine compassion may appear as fierce wrath against adharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This verse continues the battle narrative within the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya; the tīrtha is not explicitly named in the line itself.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is descriptive of divine response in the narrative.