Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 36

Devanagari script

एतत्खंडं पुराणस्य प्रथमं परिकीर्तितम् । कार्तिकेयप्रणीतस्य सर्वपापहरं शुभम्

Transliteration

etatkhaṃḍaṃ purāṇasya prathamaṃ parikīrtitam | kārtikeyapraṇītasya sarvapāpaharaṃ śubham

Translation

یہ پُران کا یہ کھنڈ اوّل کے طور پر بیان کیا گیا ہے؛ کارتیکیہ دیو کی تصنیف، نہایت مبارک اور تمام گناہوں کو دور کرنے والا ہے۔

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण (demonstrative pronoun used adjectivally)

• खण्डम्: section, chapter
• खण्डम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: खण्ड (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन

• पुराणस्य: of the Purāṇa
• पुराणस्य: Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन

• प्रथमम्: first
• प्रथमम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रथम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण

• परिकीर्तितम्: has been proclaimed/declared
• परिकीर्तितम्: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: परि√कीर्त् (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; कर्मणि प्रयोगे विधेय (predicate)

• कार्तिकेय-प्रणीतस्य: of (that) composed by Kārttikeya
• कार्तिकेय-प्रणीतस्य: Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Adjective
• Root: कार्तिकेय (प्रातिपदिक) + प्रणीत (प्र+√नी धातु, क्त कृदन्त)
• Form: तत्पुरुष-समास (कर्तृ-षष्ठी/निर्देश), नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; विशेषण

• सर्व-पाप-हरम्: removing all sins
• सर्व-पाप-हरम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + हर (√हृ धातु, अच्-प्रत्यय/प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी/उपपद), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण

• शुभम्: auspicious
• शुभम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण

Speaker

Sūta (contextual continuity)

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis/śaunaka-ādi style audience (contextual)

Visual Art Cues

Scene: A manuscript-like scene: Kārttikeya as divine author, radiant and youthful, presenting a palm-leaf Purāṇa; sages receive it with folded hands; a haloed aura suggests ‘sarva-pāpa-haraṇa’.

Characters & Entities

• Kārtikeya (Skanda)
• Purāṇa
• Khaṇḍa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Hearing and transmitting the Purāṇic khaṇḍa itself is treated as auspicious and spiritually purifying.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This is a textual colophon-style praise of the khaṇḍa rather than a single tīrtha; it supports the sanctity of the entire narrated region.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, recitation/hearing (parikīrtana) of the khaṇḍa’s māhātmya as a meritorious act.