Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6

Devanagari script

विकारमेनं संत्यक्त्वा युष्मदीयं सुगर्हिताः । अथ ताः सर्ववृत्तांतमूचुस्तापसयोषितः

Transliteration

vikāramenaṃ saṃtyaktvā yuṣmadīyaṃ sugarhitāḥ | atha tāḥ sarvavṛttāṃtamūcustāpasayoṣitaḥ

Translation

یہ ناموزوں تبدیلی—جو تمہارے لیے نہایت قابلِ ملامت تھی—ترک کرکے، پھر ان تپسویوں کی بیویوں نے جو کچھ پیش آیا تھا اس کا پورا حال بیان کیا۔

Word by Word

• विकारम्: change, distortion
• विकारम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विकार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• एनम्: this (him/it)
• एनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम (pronoun)

• संत्यक्त्वा: having abandoned
• संत्यक्त्वा: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम्-त्यज् (धातु) + त्वा (क्त्वा)
• Form: अव्यय-कृदन्त (क्त्वान्त/gerund), 'having abandoned'

• युष्मदीयम्: your
• युष्मदीयम्: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + ईय (तद्धित)
• Form: तद्धित-विशेषण (possessive adjective), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'your'

• सुगर्हिताः: greatly censured/condemned
• सुगर्हिताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सु- + गर्हित (गर्ह् धातु + क्त)
• Form: कृदन्त-विशेषण (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; उपसर्ग 'सु' (intensifier)

• अथ: then
• अथ: Sambandha (Discourse connector)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक-अव्यय (then/now)

• ताः: those women
• ताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम

• सर्व-वृत्तान्तम्: the entire account
• सर्व-वृत्तान्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + वृत्तान्त (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास: 'सर्वः वृत्तान्तः' (the whole account); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• ऊचुः: said, told
• ऊचुः: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• तापस-योषितः: the ascetics' women
• तापस-योषितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तापस (प्रातिपदिक) + योषित् (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष: 'तापसानां योषितः' (women of ascetics); स्त्रीलिङ्ग (योषित्), प्रथमा, बहुवचन

Speaker

Sūta (narration leading into the women’s report)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Ascetics’ wives, having set aside the improper finery, narrate the full incident to the assembled sages/elders.

Characters & Entities

• ascetics (tāpasa)
• ascetics’ wives (tāpasayoṣitaḥ)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Restoring dharma begins with renouncing impropriety and speaking truthfully about the causes of one’s conduct.

Which specific holy site (Tīrtha) is glorified here?

Not specified in this verse; it is a narrative bridge within the tīrtha-māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the emphasis is on ethical correction and truthful disclosure.