Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 172
Devanagari script
सा कुमारभुजोत्सृष्टा दुर्निवार्या दुरासदा । विभेद हृदयं चास्य भित्त्वा च धरणिं गता
Transliteration
sā kumārabhujotsṛṣṭā durnivāryā durāsadā | vibheda hṛdayaṃ cāsya bhittvā ca dharaṇiṃ gatā
Translation
کُمار کے بازو سے چھوڑی گئی وہ ناقابلِ روک، ناقابلِ رسائی شکتی نے اس کا دل چیر دیا؛ اور چھیدتی ہوئی زمین میں سما گئی۔
Word by Word
साshe/that (weapon/power)
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
कुमारभुजोत्सृष्टाreleased by the arm of Kumāra
कुमारभुजोत्सृष्टा:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुमार + भुज + उत्सृष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक; उत्+सृज् धातोः क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—कुमारस्य भुजेन उत्सृष्टा इति तृतीया-तत्पुरुषः; विशेषणम् 'सा'
दुर्निवार्याirresistible, hard to stop
दुर्निवार्या:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुर् + निवार्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; नि+वृ/वार्? धातोः ण्यत्/यत्)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'निवार्य' = to be restrained; दुर्-उपसर्गेण 'hard to restrain'
दुरासदाhard to approach
दुरासदा:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुर् + आसद (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'hard to approach/assail'
विभेदsplit, pierced
विभेद:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + भिद् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect) / कथानक-प्रयोगे भूतार्थः; परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, एकवचन; 'she split'
हृदयम्heart
हृदयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात
अस्यof him
अस्य:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
भित्त्वाhaving pierced
भित्त्वा:
Kriya-Avyaya (Converb/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootभिद् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund), 'having split/pierced'
चand
च:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात
धरणिम्the earth
धरणिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधरणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
गताwent, entered
गता:
Kriya (Resultant state/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + गत (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'gone' (finite sense: 'went')
Speaker
Narrator
Visual Art Cues
Scene: The Śakti flies from Skanda’s arm like a streak of fire, cleaves the asura’s chest, and continues downward, splitting soil as it vanishes into the earth with a burst of dust and light.
Characters & Entities
K
Kumāra/SkandaŚ
Śakti (spear weapon)D
DaityaFAQs
When dharma’s appointed protector acts, adharma is decisively removed; divine force is described as unstoppable and purifying.
No explicit tīrtha is named; the verse concludes a battle-action sequence rather than a site-māhātmya passage.
None.