Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 138

Devanagari script

कुक्कुटी बहुली दिव्यः कामदो भूरिवर्धनः । अमोघोऽमृतदो ह्यग्निः शत्रुघ्नः सर्वमोदनः

Transliteration

kukkuṭī bahulī divyaḥ kāmado bhūrivardhanaḥ | amogho'mṛtado hyagniḥ śatrughnaḥ sarvamodanaḥ

Translation

آپ کُکّٹی اور بَہُلی ہیں؛ سراسر الٰہی صورت؛ جائز و حق خواہشات عطا کرنے والے؛ اور فراوانی بڑھانے والے۔ آپ اَموگھ ہیں؛ امرت جیسی حیات بخشنے والے؛ خود آگنی ہیں؛ دشمنوں کو ہلاک کرنے والے؛ اور سب کو مسرت دینے والے۔

Word by Word

• कुक्कुटी: Kukkuṭī (name/epithet)
• कुक्कुटी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कुक्कुटी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• बहुली: abundant; manifold (fem.)
• बहुली: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: बहुली (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण

• दिव्यः: divine
• दिव्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण

• कामदः: giver of desires
• कामदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: काम (प्रातिपदिक) + द (दा-धातु, क-प्रत्यय/प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• भूरिवर्धनः: increaser of abundance
• भूरिवर्धनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भूरि (अव्यय/प्रातिपदिक) + वर्धन (वृध्-धातु, ल्युट्/घञ्-प्रत्यय; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• अमोघः: unfailing
• अमोघः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अ (नञ्-प्रत्यय) + मोघ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; नञ्-समासार्थ (not futile)

• अमृतदः: giver of immortality/nectar
• अमृतदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अमृत (प्रातिपदिक) + द (दा-धातु, क-प्रत्यय/प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• हि: indeed
• हि: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (particle), अवधारण/हेतु-भाव (indeed/for)

• अग्निः: fire
• अग्निः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• शत्रुघ्नः: slayer of enemies
• शत्रुघ्नः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शत्रु (प्रातिपदिक) + घ्न (हन्-धातु, क्विप्/प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• सर्वमोदनः: delighter of all
• सर्वमोदनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + मोदन (मुद्-धातु, ल्युट्/घञ्-प्रत्यय; प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Speaker

Lomaharṣaṇa/Sūta (deduced: Māheśvarakhaṇḍa narration to sages)

Visual Art Cues

Scene: Skanda is praised as divine wish-granter and abundance-increaser, surrounded by symbols of plenty (grain, lamps, ghee), with a purifying fire aura and a joyful assembly of devotees.

Characters & Entities

• Kārttikeya
• Skanda
• Agni

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion to Skanda is portrayed as both protective and life-giving—granting prosperity while destroying hostile forces.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is identified in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None stated; the verse supports stotra-recitation for abundance and protection.