Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 62
Devanagari script
तस्मिन्निपतिते भूमौ मथने मथिते भृशम् । अवसादं युयुर्दैत्याः सर्वे ते युद्धमण्डले
Transliteration
tasminnipatite bhūmau mathane mathite bhṛśam | avasādaṃ yuyurdaityāḥ sarve te yuddhamaṇḍale
Translation
جب مَتھن زمین پر گر پڑا اور سختی سے کچلا گیا، تو میدانِ جنگ میں وہ سب دَیتیَہ مایوسی اور افسردگی میں ڈوب گئے۔
Word by Word
तस्मिन्in that (place/occasion)
तस्मिन्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन (Singular); अधिकरणार्थे (locative)
निपतितेhaving fallen
निपतिते:
Adhikarana (Locative absolute/सप्तमी-सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootनि-√पत् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि/भूतकृदन्तः (Past passive participle), नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी (7th), एकवचन; ‘निपतिते’ = ‘having fallen’ (locative absolute)
भूमौon the ground
भूमौ:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभूमि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
मथनेin the churning/struggle
मथने:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमथन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; सप्तमी-सम्बन्ध (locative absolute)
मथितेbeing churned/agitated
मथिते:
Adhikarana (Locative absolute/सप्तमी-सम्बन्ध)
TypeVerb
Root√मथ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि/भूतकृदन्तः (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; ‘मथिते’ = ‘when (it was) churned/violently agitated’ (locative absolute)
भृशम्excessively, greatly
भृशम्:
Visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
अवसादम्despondency, dejection
अवसादम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअवसाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
युयुःwent/entered (into)
युयुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural); परस्मैपदम्
दैत्याःthe Daityas (demons)
दैत्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying ‘दैत्याः’)
तेthose
ते:
Karta (Subject apposition/कर्ता-समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘सर्वे ते’ = ‘all those’
युद्धमण्डलेin the battlefield arena
युद्धमण्डले:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुद्ध + मण्डल (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (युद्धस्य मण्डलम्)
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)
Visual Art Cues
Scene: A battlefield where the fallen figure ‘Mathana’ lies crushed on the earth; daitya ranks recoil, banners droop, faces pale with despair, dust and broken weapons scattered.
Characters & Entities
M
MathanaD
DaityasFAQs
When adharma loses its champions, its confidence collapses—inner strength follows righteousness, not mere pride.
No site is praised in this verse; it continues the battle account.
None.