Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 40
Devanagari script
भुशुण्डीं भीषणाकारां गृहीत्वा शैलगौरवाम् । रक्षिणो मुकुटस्याथ निष्पिपेष निशाचरान्
Transliteration
bhuśuṇḍīṃ bhīṣaṇākārāṃ gṛhītvā śailagauravām | rakṣiṇo mukuṭasyātha niṣpipeṣa niśācarān
Translation
وہ پہاڑ جیسی بھاری، ہولناک شکل والی بھُشُنڈی تھام کر، تاج کی حفاظت کرنے والے شب گرد نگہبانوں کو کچل کر ریزہ ریزہ کر گیا۔
Word by Word
भुशुण्डीम्a bhuśuṇḍī (a heavy mace/club)
भुशुण्डीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभुशुण्डी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (accusative singular)
भीषणाकाराम्of terrifying shape
भीषणाकाराम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभीषण + आकार (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (भीषणः आकारः यस्याः = of terrifying form); स्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; विशेषणम् भुशुण्डीम्
गृहीत्वाhaving seized
गृहीत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund) = having seized/taken
शैलगौरवाम्heavy as a mountain
शैलगौरवाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशैल + गौरव (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (शैलस्य गौरवम् इव = having the heaviness of a mountain); स्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; विशेषणम् भुशुण्डीम्
रक्षिणःguards; protectors
रक्षिणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरक्षिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम् (nominative plural)
मुकुटस्यof the crown
मुकुटस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमुकुट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी एकवचनम् (genitive singular)
अथthen
अथ:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय (अनन्तरार्थ/आरम्भ) = then/thereupon
निष्पिपेषcrushed; pounded
निष्पिपेष:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनिस् + पिष् (धातु)
Formलिट् (परिपूर्णभूत) 3rd पुरुषः एकवचनम्; परस्मैपदम्
निशाचरान्night-roamers (demons)
निशाचरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनिशाचर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया बहुवचनम् (accusative plural)
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) addressing the sages (deduced)
Characters & Entities
D
Dānava (implied agent)M
Mukuṭa (crown)N
Niśācara guardsFAQs
When adharma dominates, protectors suffer; the narrative highlights the need for righteous strength to safeguard order.
No tīrtha is mentioned in this verse.
None.