Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 54

अतीतं वेत्ति सकलं वर्तमानमवैति च । प्रष्टव्यः प्रातराहूय भविष्यं किंचिदेष वै

atītaṃ vetti sakalaṃ vartamānamavaiti ca | praṣṭavyaḥ prātarāhūya bhaviṣyaṃ kiṃcideṣa vai

وہ پورا ماضی جانتا ہے اور حال کو بھی سمجھتا ہے۔ اس لیے صبح اسے بلا کر مستقبل کے بارے میں کچھ پوچھنا چاہیے—یقیناً یہ مرد بتا سکتا ہے۔

अतीतम्the past
अतीतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअतीत (कृदन्त-प्रातिपदिक; अति+इ (धातु) → अतीत)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; वेत्ति इत्यस्य कर्म
वेत्तिknows
वेत्ति:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
सकलम्entire
सकलम्:
Karma (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootसकल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अतीतम् इत्यस्य विशेषणम्
वर्तमानम्the present
वर्तमानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवर्तमान (कृदन्त-प्रातिपदिक; वृत् (धातु) → वर्तमान)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अवैति इत्यस्य कर्म
अवैतिunderstands / perceives
अवैति:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Rootअव + इ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
and
:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (and)
प्रष्टव्यःis to be asked
प्रष्टव्यः:
Karta (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootप्रच्छ् (धातु) → प्रष्टव्य (कृदन्त; तव्यत्)
Formतव्यत्-प्रत्यय (gerundive; to be asked), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; एष इत्यस्य विधेय-विशेषणम्
प्रातर्in the morning
प्रातर्:
Adhikarana (Time)
TypeIndeclinable
Rootप्रातर् (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (in the morning)
आहूयhaving summoned
आहूय:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootआ + हु (धातु) → आहूय (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वक्रिया
भविष्यम्the future
भविष्यम्:
Karma (Object/topic)
TypeNoun
Rootभविष्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; भू (धातु) → भविष्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; प्रष्टव्यः इत्यस्य विषय/कर्म
किंचित्something
किंचित्:
Karma (Object qualifier)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चित् (निपात)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अनिश्चित-परिमाण (something)
एषःthis (person)
एषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (Emphasis particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक/खल्वर्थक अव्यय (indeed)

Divodāsa (as reported within Skanda’s narration)

Tirtha: काशी-क्षेत्र (ज्ञान-भूमिः)

Type: kshetra

Listener: श्रवणसमाजः

Scene: राजा चिन्तामग्नः—‘भविष्यं पृच्छेयम्’ इति निश्चयः; पृष्ठे प्रातःकाल-प्रतीक्षा, खिडकीत: अरुणोदय-आभा

D
Divodāsa
L
Līlāvatī
B
brāhmaṇa (seer-like)

FAQs

Rulers should seek guidance from realized wisdom rather than act merely from impulse or power.

The narrative belongs to Kāśī’s sacred setting; the verse highlights consultation with a holy person within that milieu.

Summoning a learned brāhmaṇa at an auspicious time (morning) for counsel is implied as righteous practice.