Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 140

किंवा नु करुणामूर्तिरिह काशिनिवासिनाम् । सर्वदुःखौघहरिणी परानंदप्रदायिनी

kiṃvā nu karuṇāmūrtiriha kāśinivāsinām | sarvaduḥkhaughahariṇī parānaṃdapradāyinī

کیا وہ کاشی کے باشندوں کے لیے رحمت کی مجسم صورت نہیں؟ وہی جو تمام غموں کے سیلاب کو دور کرتی اور اعلیٰ ترین سرور عطا کرتی ہے۔

किंwhat?
किं:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (pronoun), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्यय (disjunctive particle: 'or')
नुindeed/then (emphasis)
नु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनु (अव्यय)
Formप्रश्न/निश्चयार्थक-अव्यय (emphatic/interrogative particle)
करुणा-मूर्तिःthe embodiment of compassion
करुणा-मूर्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकरुणा (प्रातिपदिक) + मूर्ति (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative: 'of compassion'), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
इहhere
इह:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
काशि-निवासिनाम्of the residents of Kāśī
काशि-निवासिनाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक) + निवासिन् (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी-तत्पुरुष (locative determinative: 'dwelling in Kāśī'), पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन
सर्व-दुःख-ओघ-हरिणीremoving the flood of all sorrows
सर्व-दुःख-ओघ-हरिणी:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + दुःख (प्रातिपदिक) + ओघ (प्रातिपदिक) + हरिणी (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (determinative: 'remover of the flood of all sorrows'), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
पर-आनन्द-प्रदायिनीbestowing supreme bliss
पर-आनन्द-प्रदायिनी:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक) + आनन्द (प्रातिपदिक) + प्रदायिनी (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (determinative: 'giver of supreme bliss'), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Skanda

Tirtha: Kāśī (Avimukta-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: Śaunaka and sages at Naimiṣāraṇya (frame)

Scene: A devotional tableau of Kāśī as a compassionate presence—Viśveśvara’s city with ghāṭas, pilgrims, and a luminous feminine kṣetra-śakti/gaṅgā-figure symbolically washing away sorrow and granting serene bliss.

K
Kāśī (Vārāṇasī)
M
Mahādevī (implied)

FAQs

Divine compassion is presented as the force that dissolves suffering and culminates in higher bliss—especially in sacred Kāśī.

Kāśī, praised as a mercy-filled sacred realm for its residents and seekers.

No explicit rite; the verse emphasizes reliance on divine grace and the consoling power of the sacred kṣetra.