Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 25

Devanagari script

न तिलाश्च घृतेनाक्ताः सुसमिद्धे हुताशने । हुता वै मन्त्रपूताश्च सर्वपापापनुत्तये

Transliteration

na tilāśca ghṛtenāktāḥ susamiddhe hutāśane | hutā vai mantrapūtāśca sarvapāpāpanuttaye

Translation

میں نے گھی میں لتھڑے تل بھی خوب بھڑکی ہوئی مقدس آگ میں آہوتی نہ دی—منتر سے پاک کی ہوئی وہ نذر—تمام گناہوں کے زوال کے لیے۔

Word by Word

• न: not
• न: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negative particle)

• तिलाः: sesame seeds
• तिलाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तिल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Masculine, Nom., Pl.)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• घृतेन: with ghee
• घृतेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: घृत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन (Neuter, Instr., Sg.)

• आक्ताः: smeared
• आक्ताः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: आ + अञ्ज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘smeared/anointed’ (Past passive participle, Masc., Nom., Pl.)

• सुसमिद्धे: well-kindled
• सुसमिद्धे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: सु + समिद्ध (प्रातिपदिक; सम्+इध् धातोः क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण (Masculine, Loc., Sg.)

• हुताशने: in the fire (Agni)
• हुताशने: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: हुत + अशन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; ‘हुतं अश्नाति’ इति (Masculine, Loc., Sg.)

• हुताः: offered
• हुताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: हु (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘offered’ (Past passive participle, Masc., Nom., Pl.)

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-अव्यय (emphatic particle)

• मन्त्रपूताः: purified by mantras
• मन्त्रपूताः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक) + पूत (प्रातिपदिक; पू धातोः क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (Masculine, Nom., Pl.)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• सर्वपापापनुत्तये: for the removal of all sins
• सर्वपापापनुत्तये: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + अपनुत्ति (प्रातिपदिक; अप+नुद् धातोः क्तिन्/क्तिन्-भाव)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन; प्रयोजन-द्योतक दत्तिविभक्ति (Feminine, Dat., Sg.)

Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda speaking to Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A sacred fire altar burns brightly; the devotee, in remorse, recalls not offering ghee-anointed sesame into the flames with mantra, seeking purification in Kāśī’s atmosphere.

Characters & Entities

• Agni

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Mantra-guided offerings into fire are presented as potent purificatory acts that burn away accumulated wrongdoing.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Kāśīkhaṇḍa’s sacred horizon is Kāśī; this verse is ritual-centric and does not name a specific tirtha.

What ritualistic prescription is mentioned?

Homa: offering ghee-anointed sesame (tila) into a well-kindled fire with mantras for pāpa-kṣaya (sin removal).