Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 18

तस्य वालधिमध्यास्य कृष्णकुंतलतां गताः । तथा तदंगलोमानि विधत्तविषसीत्कृतैः

tasya vāladhimadhyāsya kṛṣṇakuṃtalatāṃ gatāḥ | tathā tadaṃgalomāni vidhattaviṣasītkṛtaiḥ

اس کی دُم کے بیچ سے چمٹ جاؤ اور سیاہ زلفوں کی لٹوں کی مانند ہو جاؤ؛ اور اپنے زہریلے پھنکار سے اس کے بدن کے بال بھی اسی طرح ترتیب دے دو۔

तस्यof him/its
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन (Singular)
वालधि-मध्य-अस्यof (the one) whose tail’s middle (is ...)
वालधि-मध्य-अस्य:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवालधि (प्रातिपदिक) + मध्य (प्रातिपदिक) + अस्य (तद्-षष्ठी एकवचन)
Formतत्पुरुष-समासः (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘वालधिमध्यस्य’ = ‘whose middle of tail’), पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
कृष्ण-कुंतल-ताम्black-hairedness; black tress-like state
कृष्ण-कुंतल-ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक) + कुंतल (प्रातिपदिक) + ता (तद्धित-प्रत्ययः, भाववाचक)
Formकर्मधारय-समासः (‘कृष्णाः कुंतलाः’), स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; भाववाचक-संज्ञा
गताःbecame; attained
गताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) → गत (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त-भूतकर्मणि/भूतकाले कृदन्तः; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; (अत्र) ‘प्राप्ताः/अभवन्’ इत्यर्थे
तथाlikewise; so
तथा:
Avyaya (Adverbial/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्ययम्; प्रकारवाचक-अव्यय (adverb of manner)
तद्-अङ्ग-लोमानिthe hairs of its body
तद्-अङ्ग-लोमानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक) + लोमन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘तदङ्गलोमानि’ = ‘its body-hairs’), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
विधत्त(you) arrange/make
विधत्त:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootधा (धातु) + वि (उपसर्ग) → विधत्त (लोट्/आज्ञार्थे)
Formलोट्-लकारः (Imperative), मध्यमपुरुषः (2nd person), एकवचन; परस्मैपदम्
विष-सीत्-कृतैःby those made pale by poison
विष-सीत्-कृतैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootविष (प्रातिपदिक) + सीत् (धातु/भाव: ‘श्वेत/सीत’ इत्यर्थे) + कृत (कृदन्त, क्त)
Formतत्पुरुष-समासः (कृत-प्रत्ययान्त-समासः: ‘विषेण सीत्कृत’ = ‘made pale/whitish by poison’), पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन; करणवाचक-विशेषणम्

Kadrū

Scene: A celestial white horse (Uccaiḥśravas) stands radiant; nāgas cling to the mid-tail, their bodies forming black hair-like strands; other serpents hiss, spreading dark ‘body-hair’ illusion—an act of forced deception.

K
Kadrū
N
Nāgas (Kādraveyas)
U
Uccaiḥśravas

FAQs

It illustrates how collective participation in wrongdoing spreads impurity and leads to karmic bondage.

None directly; the passage is part of the Kāśī-khaṇḍa narrative tapestry.

None; it describes a deceptive act using nāga attributes (venom and hissing).