Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 76

Devanagari script

क्षिप्त्वास्थीनि पुनः स्नानं कर्तव्यं त्वघनाशनम् । एवं कृते तु राजेन्द्र गतिस्तस्य भविष्यति

Transliteration

kṣiptvāsthīni punaḥ snānaṃ kartavyaṃ tvaghanāśanam | evaṃ kṛte tu rājendra gatistasya bhaviṣyati

Translation

ہڈیاں بہا دینے کے بعد پھر غسل کرنا چاہیے—یہ گناہوں کو مٹاتا ہے۔ جب یوں کیا جائے، اے راجندر، اُس کی نیک گتی (اچھی منزل) ضرور واقع ہو گی۔

Word by Word

• क्षिप्त्वा: having thrown
• क्षिप्त्वा: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: क्षिप् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Absolutive/Gerund)

• अस्थीनि: bones
• अस्थीनि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अस्थि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन

• पुनः: again
• पुनः: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: क्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)

• स्नानम्: bathing
• स्नानम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• कर्तव्यम्: to be done/should be performed
• कर्तव्यम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Adjective
• Root: कृ (धातु) + तव्यत् (कृत्-प्रत्यय)
• Form: तव्यत्-कृदन्त (gerundive/obligatory), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (स्नानम्)

• त्वत्: your
• त्वत्: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन; ‘तव’ अर्थे

• अघ-नाशनम्: sin-destroying
• अघ-नाशनम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अघ (प्रातिपदिक) + नाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (स्नानम्); समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (अघस्य नाशनम्)

• एवम्: thus/in this manner
• एवम्: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्यय (adverb of manner)

• कृते: when it is done
• कृते: Adhikarana (Condition/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle) सप्तमी-एकवचन नपुंसकलिङ्ग; लोके ‘सति’ अर्थे (locative absolute)

• तु: then/indeed
• तु: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (particle)

• राजेन्द्र: O king of kings
• राजेन्द्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—कर्मधारयः

• गतिः: destiny/attainment
• गतिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• भविष्यति: will be
• भविष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

Speaker

Narrator within Revā Khaṇḍa (deductively addressing a king: rājendra)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: tirtha

Skanda Dialogue

Listener: rājendra (addressed king)

Visual Art Cues

Scene: Having released the bones into the current, the practitioner performs a second bath, pouring water over the head and offering tarpaṇa, while the river glows in morning light.

Characters & Entities

• Revā (Narmadā)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Ritual completeness matters: purification through a second bath seals the rite and supports an auspicious gati for the departed.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Revā/Narmadā tīrthas, within the Hanūmanteśvara context of this chapter.

What ritualistic prescription is mentioned?

After immersing the remains, perform another purifying bath to remove sin.