Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 43

Devanagari script

आमलसारकेऽन्येऽपि अन्येऽपि कलशे स्थिताः । रिपोर्भयंकरं दिव्यं ध्वजमालादिशोभितम्

Transliteration

āmalasārake'nye'pi anye'pi kalaśe sthitāḥ | riporbhayaṃkaraṃ divyaṃ dhvajamālādiśobhitam

Translation

کچھ اور آملسارک (شِکھر کا زیور) پر بٹھائے گئے، اور کچھ کَلَش کے شِرو بھوشن پر۔ جھنڈوں اور مالاؤں سے آراستہ وہ دیوی رتھ دشمن کے لیے نہایت ہیبت ناک تھا۔

Word by Word

• आमलसारके: in/at the āmalasāraka (a vessel/part of the chariot; term)
• आमलसारके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: आमलसारक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (प्रयोगानुसार), सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• अन्ये: others
• अन्ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• अपि: also, even
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (particle), समुच्चय/अपि-भाव

• अन्ये: others
• अन्ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (particle)

• कलशे: in the pot/urn
• कलशे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कलश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• स्थिताः: placed, situated
• स्थिताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: भूतकृदन्त (Past passive participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण

• रिपोः: of the enemy
• रिपोः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: रिपु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन

• भयंकरम्: terrifying
• भयंकरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: भयंकर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; विशेषण

• दिव्यम्: divine
• दिव्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

• ध्वजमाला-आदि-शोभितम्: adorned with flag-garlands and the like
• ध्वजमाला-आदि-शोभितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: ध्वजमाला (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + शोभित (शुभ्/शोभ् धातु + क्त, कृदन्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुष/उपपद-समासार्थ (ध्वजमालादिभिः शोभितम् = adorned with garlands of flags etc.)

Speaker

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa tradition)

Visual Art Cues

Scene: The chariot rises like a moving temple: crest-ornament (āmalasāraka) and finial (kalaśa) occupied by divine beings; banners and garlands stream outward, radiating beauty that terrifies foes.

Characters & Entities

• Devas
• Enemy (Andhaka’s side)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Auspicious signs and divine splendor proclaim the triumph of dharma and weaken the confidence of adharma.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named; the verse is part of the Revā Khaṇḍa battle narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a description of divine insignia and adornment.