Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 8

अग्निखुरा ह्यग्निपृष्ठा अग्निसर्वाङ्गसंस्थितिः । सर्वलक्षणसम्पूर्णा घण्टाललितनिःस्वना

agnikhurā hyagnipṛṣṭhā agnisarvāṅgasaṃsthitiḥ | sarvalakṣaṇasampūrṇā ghaṇṭālalitaniḥsvanā

اس کے کُھر آگ کے تھے، پیٹھ آگ کی تھی، اور آگ اس کے سارے اعضاء میں بسی ہوئی تھی؛ وہ ہر مبارک علامت سے کامل تھی، اور اس کی گھنٹی کی لطیف جھنکار شیریں نغمہ بن کر گونجتی تھی…

अग्नि-खुराfire-hoofed
अग्नि-खुरा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootagni (प्रातिपदिक) + khura (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifying कपिला)
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिश्चयबोधक-अव्यय (particle: indeed)
अग्नि-पृष्ठाfire-backed
अग्नि-पृष्ठा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootagni (प्रातिपदिक) + pṛṣṭha (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifying कपिला)
अग्नि-सर्व-अङ्ग-संस्थितिःwhose whole-body constitution is fire
अग्नि-सर्व-अङ्ग-संस्थितिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootagni (प्रातिपदिक) + sarva (प्रातिपदिक) + aṅga (प्रातिपदिक) + saṃsthiti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); बहुपद-तत्पुरुषसमास (having fire as the state/constitution of all limbs)
सर्व-लक्षण-सम्पूर्णाcomplete with all marks
सर्व-लक्षण-सम्पूर्णा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक) + lakṣaṇa (प्रातिपदिक) + sampūrṇa (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifying कपिला)
घण्टा-ललित-निःस्वनाhaving a sweet bell-like sound
घण्टा-ललित-निःस्वना:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootghaṇṭā (प्रातिपदिक) + lalita (प्रातिपदिक) + niḥsvana (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifying कपिला)

Mārkaṇḍeya (narrating)

Tirtha: Kapilā Tīrtha

Type: kund

Listener: Rājā (Bhārata)

Scene: Kapilā stands fully emerged: hooves and spine glowing like embers, the entire body suffused with fire-patterns; a bell at her neck rings with delicate resonance; her posture is calm and beneficent, surrounded by a halo of heat and auspicious symbols.

K
Kapilā

FAQs

A tīrtha’s holiness is signaled through auspicious marks and divine presence, encouraging reverence toward sanctified landscapes.

Kapilā-tīrtha, whose origin narrative features Kapilā’s miraculous, auspicious appearance.

None directly; the verse continues the iconographic description that grounds the tīrtha’s authority.