Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 18

Devanagari script

गायत्रीं तु जपेद्देवीं यः सन्ध्यानन्तरं द्विजः । सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोकं स गच्छति

Transliteration

gāyatrīṃ tu japeddevīṃ yaḥ sandhyānantaraṃ dvijaḥ | sarvapāpavinirmukto brahmalokaṃ sa gacchati

Translation

جو دِوِج (دو بار جنما) سندھیا کے بعد دیوی گایتری کا جپ کرتا ہے، وہ تمام گناہوں سے آزاد ہو کر برہملوک کو پہنچتا ہے۔

Word by Word

• गायत्रीम्: Gāyatrī
• गायत्रीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गायत्री (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारण/विरोध (emphasis/contrast)

• जपेत्: should recite
• जपेत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: जप् (धातु)
• Form: विधिलिङ्, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• देवीम्: the goddess
• देवीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; गायत्री-सम्बोधनार्थे समानाधिकरण

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)

• सन्ध्या-अनन्तरम्: after the Sandhyā (rite)
• सन्ध्या-अनन्तरम्: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: सन्ध्या (प्रातिपदिक) + अनन्तर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समास; अव्ययवत् प्रयोगः; अर्थे ‘सन्ध्यायाः अनन्तरम्’ (immediately after twilight-prayer)

• द्विजः: a twice-born (Brāhmaṇa etc.)
• द्विजः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; यः-इत्यस्य विशेष्य

• सर्व-पाप-विनिर्मुक्तः: freed from all sins
• सर्व-पाप-विनिर्मुक्तः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक) + विनिर्मुक्त (कृदन्त; वि+निर्+मुच् + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण; (सर्वेषां पापानां विनिर्मुक्तः) षष्ठी-तत्पुरुषः

• ब्रह्मलोकम्: Brahma-loka
• ब्रह्मलोकम्: Karma (Goal/कर्म-गति)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (ब्रह्मणः लोकः)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तद्-प्रत्यय (correlative pronoun)

• गच्छति: goes/attains
• गच्छति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लट् (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Skanda (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: After completing sandhyā, a dvija sits in meditation posture, counting japa on fingers or mālā; above, a subtle vision of Brahma-loka—radiant, serene, with Brahmā’s lotus imagery—symbolizing the promised gati.

Characters & Entities

• Gāyatrī
• Sandhyā
• Brahma-loka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Consistent post-Sandhyā Gāyatrī-japa is presented as a direct purifier leading to exalted spiritual attainment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No single tirtha is named; the verse functions as a general phala-śruti within Revā Khaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Recite Gāyatrī immediately after completing the Sandhyā rite.