Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 29

Devanagari script

सर्वव्यापिनमव्यक्तमनन्तं विश्वतोमुखम् । तस्य पादतलाभ्याशे स्वर्णकेयूरमण्डिताम्

Transliteration

sarvavyāpinamavyaktamanantaṃ viśvatomukham | tasya pādatalābhyāśe svarṇakeyūramaṇḍitām

Translation

وہ سراسر پھیلا ہوا، غیر مُظہر، لامتناہی اور ہر سمت رُخ رکھنے والا ہے۔ اُس کے قدموں کے تلووں کے قریب میں نے اُسے دیکھا—سونے کے کنگنوں سے آراستہ۔

Word by Word

• सर्वव्यापिनम्: all-pervading
• सर्वव्यापिनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-व्यापिन् (प्रातिपदिक; सर्व + व्यापिन्)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; विशेषणम् (Masculine, Accusative singular)

• अव्यक्तम्: unmanifest
• अव्यक्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अ-व्यक्त (प्रातिपदिक; नञ्-समास/उपसर्गपूर्वक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (Masculine, Accusative singular)

• अनन्तम्: endless, infinite
• अनन्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अ-नन्त (प्रातिपदिक; नञ्)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (Masculine, Accusative singular)

• विश्वतोमुखम्: facing all directions
• विश्वतोमुखम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: विश्वतः-मुख (प्रातिपदिक; विश्वतः (अव्यय) + मुख)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (Masculine, Accusative singular)

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन (Genitive singular)

• पादतलाभ्याशे: near the soles of the feet
• पादतलाभ्याशे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पाद-तल-अभ्याश (प्रातिपदिक; पाद + तल + अभ्याश)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन (Locative singular)

• स्वर्णकेयूरमण्डिताम्: adorned with golden armlets
• स्वर्णकेयूरमण्डिताम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: स्वर्ण-केयूर-मण्डित (कृदन्त-प्रातिपदिक; मण्ड्/मण्डय् धातु (धातु) + क्त; स्वर्ण + केयूर)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषणम् (Feminine, Accusative singular; past participle)

Speaker

Unspecified narrator (within Revā Khaṇḍa context; likely a ṛṣi/narrator describing a vision)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā (Narmadā) tirtha milieu (general)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: null

Visual Art Cues

Scene: A cosmic Lord described as unmanifest and all-faced; near His feet stands the Goddess, luminous, wearing golden armlets—an intimate, devotional framing at the pādatala.

Characters & Entities

• The Lord (Īśa/Śiva implied)
• Devī (implied; developed in next verses)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The verse pairs transcendence (avyakta, ananta) with devotion: the Divine is approached through reverent vision at the Lord’s feet.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No explicit site is named; the passage supports the Revā Khaṇḍa’s sacred narrative atmosphere.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is a transitional description leading to Devī’s identification.