Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 74

Gṛhastha-nitya-karman: Śauca, Sandhyā-vidhi, Pañca-yajña, and Āśrama-krama

Devanagari script

स्वग्रामवासिनं त्वेकं श्रोत्रियं विष्णुतत्परम् । अन्नाद्यैः प्रत्यहं विप्रपितॄनुद्दिश्य तर्पयेत् ॥ ७४ ॥

Transliteration

svagrāmavāsinaṃ tvekaṃ śrotriyaṃ viṣṇutatparam | annādyaiḥ pratyahaṃ viprapitṝnuddiśya tarpayet || 74 ||

Translation

اپنے ہی گاؤں میں رہنے والے وید شناس شروتریہ اور وشنو پرائن ایک برہمن کو، برہمنوں اور پِتروں کے نام پر، روزانہ اناج وغیرہ سے ترپت کرنا چاہیے۔

Word by Word

• स्व-ग्राम-वासिनम्: a resident of one’s own village
• स्व-ग्राम-वासिनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + ग्राम (प्रातिपदिक) + वासिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (स्वस्य ग्रामस्य वासी)

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; विरोध/विशेषार्थक निपात (but/indeed)

• एकम्: one
• एकम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; संख्याविशेषण

• श्रोत्रियम्: a learned Vedic scholar (śrotriya)
• श्रोत्रियम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्रोत्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन

• विष्णु-तत्परम्: devoted to Vishnu
• विष्णु-तत्परम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक) + तत्पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (विष्णौ तत्परः)

• अन्न-आद्यैः: with food and the like (provisions)
• अन्न-आद्यैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: अन्न (प्रातिपदिक) + आद्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; समासः—द्वन्द्वः (अन्नं च आद्यं च)

• प्रति-अहम्: every day
• प्रति-अहम्: Adhikarana (अधिकरण-कालय)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति (अव्यय) + अहन् (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावसमास; अव्यय (daily)

• विप्र-पितॄन्: Brahmins and ancestors
• विप्र-पितॄन्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: विप्र (प्रातिपदिक) + पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), बहुवचन; समासः—द्वन्द्वः (विप्राः च पितरः च)

• उद्दिश्य: having dedicated/with reference to
• उद्दिश्य: Prayojana (प्रयोजन/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: उद्-दिश् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; उपसर्गः—उद्

• तर्पयेत्: should satisfy/offer libations
• तर्पयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: तृप्/तर्प् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

Characters & Entities

• Vishnu
• Pitrs
• Brahmanas

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches that daily worship is made concrete through service: honoring a qualified Veda-knower devoted to Viṣṇu and dedicating the offering to both Brāhmaṇas and ancestors integrates bhakti with dharma and pitṛ-ṛṇa (the ancestral obligation).

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti here is expressed as Viṣṇu-centered generosity—supporting a Viṣṇu-devoted śrotriya with food and necessities—showing devotion not only in mantra but in daily compassionate action offered to the Lord.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects ritual discipline (kalpa-style procedure): choosing a qualified recipient (śrotriya), making a daily offering (annādya), and performing it with saṅkalpa/uddiśya (clear dedicatory intention) toward Pitṛ-tarpaṇa.