Adhyaya 308
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 308

Adhyaya 308

Isinalaysay ni Īśvara kay Devī ang pinagmulan kung paano sumikat sa tatlong daigdig ang liṅga na tinatawag na Mūla-Caṇḍīśa. Noong una sa Devadāruvana, nag-anyong asetiko at pulubi si Īśvara (Ḍiṇḍi) upang subukin ang mga ṛṣi; nagalit ang mga ito at nagsambit ng sumpa kaya nahulog ang tanyag na liṅga. Nang mawala ang mga palatandaan ng pagpapala, nabagabag ang mga ṛṣi at humingi ng payo kay Brahmā, na nag-utos sa kanila na lapitan si Rudra na naroon sa anyong elepante malapit sa āśrama ni Kubera. Sa paglalakbay, naawa si Gaurī at nagkaloob ng gōrasa (gatas), at nagpagawa ng isang mainam na pook-paligo. Ang tubig doon ay naging mainit at tinawag na Taptodaka, na nagbibigay-ginhawa sa pagod. Sa huli, natagpuan nila si Rudra, nag-alay ng papuri, humingi ng tawad, at nakiusap na maibalik ang kapakanan ng mga nilalang. Pumayag si Rudra; muling itinindig/itinaas ang liṅga (kaugnay ng diwang “Unnata,” ang pag-angat). Ipinapahayag ang phalāśruti: ang darśana sa Mūla-Caṇḍīśa ay nagdudulot ng higit na puṇya kaysa sa malalaking gawaing patubig; inirerekomenda rin ang mga itinakdang dāna. Ang pagsamba matapos maligo sa Taptodaka ay inilalarawan na nagbibigay ng lakas at dangal na makalupa sa wika ng Purāṇa. Sa wakas, ipinaliliwanag ang pangalan: Caṇḍīśa bilang “panginoon ni Caṇḍī,” at “Mūla” bilang ugat na liṅga sa pook na pinaglaglagan; at binabanggit ang mga kaugnay na tīrtha gaya ng Sangameśvara, Kuṇḍikā, at Taptodaka.

Shlokas

Verse 1

ईश्वर उवाच । तस्मान्नारायणात्पूर्वे किंचिदीशानसंस्थितम् । मूलचण्डीशनाम्ना तु विख्यातं भुवनत्रयं

Wika ni Īśvara: Bago pa yaong Nārāyaṇa, may isang bagay na nakatatag sa nasasakupan ni Īśāna; ito’y tanyag sa tatlong daigdig sa pangalang Mūlacaṇḍīśa.

Verse 2

यत्र लिंगं पुराऽस्माकं पातितं त्वृषिभिः प्रिये । क्रोधरक्तेक्षणैर्देवि मूलचण्डीशता गतम्

Minamahal, doon nga minsan inihagis pababa ng mga ṛṣi ang aming liṅga; at, O Diyosa, sa mga matang namumula sa poot, ito’y napasa kalagayang tinatawag na Mūlacaṇḍīśa.

Verse 3

आद्यं लिंगोद्भवं देवि ऋषिकोपान्निपातितम् । ये केचिदृषयस्तत्र देवदारुवने स्थिताः

O Diyosa, ang unang liṅga na kusang lumitaw ay inihagis pababa dahil sa poot ng mga ṛṣi; yaong mga ṛṣi na naninirahan doon sa gubat ng Devadāru ang siyang sangkot.

Verse 4

कालांतरे महादेवि अहं तत्र समागतः । तेषां जिज्ञासया देवि ततस्ते रोषिता भवन् । शप्तस्ततोऽहं देवेशि चक्रुर्मे लिंगपातनम्

Pagkaraan ng ilang panahon, O Mahādevī, dumating ako roon. O Diyosa, dahil sa pagnanais nilang subukin at makilala ako, sila’y nagngitngit; at pagkatapos, O Ginang ng mga diyos, ako’y isinumpa, at ipinabagsak nila ang aking liṅga.

Verse 5

देव्युवाच । रोषोपहतसद्भावाः कथमेते द्विजातयः । संजाता एतदाख्याहि परं कौतूहलं मम

Wika ng Diyosa: “Paano nangyari na ang mga dwija na ito, na ang mabuting pag-iisip ay tinamaan ng poot, ay umasal nang ganyan? Isalaysay mo sa akin ito—dakila ang aking pag-uusisa.”

Verse 6

ईश्वर उवाच । डिंडि रूपः पुरा देवि भूत्वाऽहं दारुके वने । ऋषीणामाश्रमे पुण्ये नग्नो भिक्षाचरोऽभवम् । भिक्षंतमाश्रमे दृष्ट्वा ताः सर्वा ऋषियोषितः

Wika ni Īśvara: “Noong unang panahon, O Diyosa, kinuha ko ang anyo ng ḍiṃḍi at nagtungo sa gubat ng Dāruka. Sa banal na āśrama ng mga ṛṣi, ako’y naging isang hubad na pulubi-asceta na namamalimos. Nang makita nila akong namamalimos sa āśrama, napansin ako ng lahat ng asawa ng mga ṛṣi.”

Verse 7

कामस्य वशमापन्नाः प्रियमुत्सृज्य सर्वतः । तमूर्ध्वलिंगमालोक्य जटामुकुटधारिणम्

Nadaig ng pagnanasa, iniwan nila ang mga minamahal sa paligid; at nang makita ang ascetang iyon—ang liṅga na nakaturo paitaas, at may koronang jaṭā ng buhol-buhol na buhok—nahila ang kanilang loob patungo sa kanya.

Verse 8

भिक्षंतं भस्मदिग्धांगं झषकेतुमिवापरम् । विक्षोभिताश्च नः सर्वे दारा एतेन डिंडिना

“Namamalimos siyang pagala-gala, ang katawan ay pinahiran ng abo, na parang isa pang Jhaṣaketu; at dahil sa Ḍiṃḍin na ito, ang aming mga asawa ay nagulo ang kalooban.”

Verse 9

तस्माच्छापं च दास्याम ऋषयस्ते तदाऽब्रुवन् । ततः शापोदकं गृह्य संध्यात्वाऽथ तपोधनाः

Kaya noon ay sinabi ng mga ṛṣi: “Tunay na magbibigay kami ng sumpa.” Pagkaraan, ang mga tapodhana na mayaman sa austeridad ay kumuha ng tubig para sa pagsumpa at, matapos isagawa ang saṁdhyā, ay nagpatuloy.

Verse 10

अस्य लिंगमधो यातु दृश्यते यत्सदोन्नतम् । इत्युक्ते पतितं लिंगं तत्र देवकुले मम

“Ipaibaba ang kaniyang liṅga, sapagkat nakikitang lagi’t laging nakataas!”—nang masabi ito, ang liṅga ay bumagsak doon, sa loob ng aking banal na nasasakupan.

Verse 11

मूलचण्डीशनाम्ना तु विख्यातं भुवनत्रये । तल्लिंगं पतितं दृष्ट्वा कोपोपहतचेतसः । पुनर्हंतुं समारब्धा डिंडिनं ते तपोधनाः

Ang liṅga ay sumikat sa tatlong daigdig sa pangalang Mūlacaṇḍīśa. Nang makita nilang bumagsak ang liṅga, ang mga asceta—ang isip ay tinamaan ng poot—ay muling nagpasiyang patayin si Ḍiṁḍin.

Verse 12

वृसिकापाणयः केचित्कमंडलुधराः परे । गृहीत्वा पादुकाश्चान्ये तस्य धावंति पृष्ठतः

May ilan na may hawak na sandok sa kamay, ang iba’y may dalang kamaṇḍalu (banga ng tubig); at ang iba pa, sinunggaban ang mga sandalyas at tumakbo sa likuran niya.

Verse 13

डिंडिश्चांतर्हितो भूत्वा त्वामुवाच सुमध्यमाम् । रोषोपहतचेतस्कान्पश्यैतांस्त्वं तपोधनान्

At si Ḍiṁḍin, nang maging di-nakikita, ay nagsalita sa iyo, O babaeng may payat na baywang: “Masdan mo ang mga ascetang ito, na ang isip ay nilamon ng poot.”

Verse 14

एतस्मात्कारणाद्देवि तव वाक्यान्मयाऽनघे । न कृतोऽनुग्रहस्तेषां सरोषाणां तपस्विनाम्

Dahil dito, O Diyosa—dahil sa iyong mga salita, O walang dungis—hindi ko ipinagkaloob ang biyaya sa mga ascetang yaon na puspos ng poot.

Verse 15

अत्रांतरे ते मुनयो ह्यपश्यंतो हि डिंडिनम् । निरानंदं गताः सर्वे द्रष्टुं देवं पितामहम्

Samantala, ang mga pantas na muni, yamang hindi nakita si Ḍiṁḍin, ay nawalan ng galak at nagtungo upang masilayan ang diyos na Pitāmaha (Brahmā).

Verse 16

तं दृष्ट्वा विबुधेशानं विरंचिं विगतज्वरम् । प्रणम्य शिरसा सर्व ऋषयः प्राहुरंजसा

Nang makita nila siya—si Virañci (Brahmā), panginoon ng mga diyos, malaya sa pagkabalisa—ang lahat ng rishi ay yumuko, nagpatirapa, at nagsalita nang tuwiran.

Verse 17

भगवन्डिंडि रूपेण कश्चिदस्ति तपोधनः । विध्वंसनाय दाराणां प्रविष्टः किल भिक्षितुम्

May isang banal na asceta, sagana sa mga austeridad; sinasabing nag-anyong Ḍiṃḍi siya at pumasok (sa aming tahanan) upang mamalimos, na may layong ipahamak ang aming mga asawa.

Verse 18

शप्तोऽस्माभिस्तु दुर्वृत्तस्तस्य लिंगं निपातितम् । तस्मिन्निपतितेऽस्माकं तथैव पतितानि च

Isinumpa namin ang masamang iyon, at ang kaniyang liṅga ay nalaglag. Nang ito’y malaglag, ang amin man ay gayon ding nalaglag (mula sa dating kalagayan).

Verse 19

गतोऽसौ कारणात्तस्मात्तल्लिंगे पतिते वयम् । निरानंदाः स्थिताः सर्व आचक्ष्वैतद्धि कारणम्

Kaya dahil sa gayong dahilan siya’y umalis; at nang mahulog ang liṅga na iyon, kaming lahat ay nanatiling walang galak. Ipaalam mo sa amin ang tunay na sanhi nito.

Verse 20

ब्रह्मोवाच । अशोभनमिदं कार्यं युष्माभिर्यत्कृतं महत् । रुद्रस्यातिसुरूपस्य सेर्ष्या ये हन्तुमुद्यताः

Wika ni Brahmā: Ang dakilang gawa na inyong ginawa ay hindi marapat—yaong dahil sa inggit ay handang manakit at pumatay kay Rudra, ang lubhang kagandahan ang anyo.

Verse 21

आसुरीं दानवीं दैवीं यक्षिणीं किंनरीं तथा । विद्याधरीं च गन्धर्वीं नागकन्यां मनोरमाम् । एता वरस्त्रियस्त्यक्त्वा युष्मदीयासु तास्वपि

(Maaari siyang malugod) sa isang Asurī, Dānavī, Devī, Yakṣiṇī, Kiṃnarī, Vidyādharī, Gandharvī, o sa kaakit-akit na dalagang Nāga—kung tinalikuran ang gayong mahuhusay na babae, bakit pa hahanap ng aliw kahit sa mga babae ninyo?

Verse 22

आह्लादं कुरुते सर्वे नैव जानीत भो द्विजाः । त्रैलोक्यनायकां सर्वां रूपातिशयसंयुताम्

Lahat ng nilalang ay nakasusumpong ng ligaya sa kanya; ngunit hindi ninyo nauunawaan, O mga dalawang-ulit na isinilang—siya ang Ginang na naghahari sa tatlong daigdig, puspos ng kagandahang walang kapantay.

Verse 23

तां त्यक्त्वा मुनिपत्नीनामाह्लादं कुरुते कथम् । तया रुद्रो हि विज्ञप्त ऋषीणां कुर्वनुग्रहम्

Paanong tatalikuran niya siya at magagalak sa mga asawa ng mga muni? Tunay, si Rudra ay kumilos lamang ayon sa pakiusap niya, upang magpala at magbigay-kagandahang-loob sa mga rishi.

Verse 24

तेन वाक्येन पार्वत्या जिज्ञासार्थं कृतं मनः । चतुर्द्दशविधस्यापि भूतग्रामस्य यः प्रभुः

Dahil sa mga salitang iyon, ang isip ni Pārvatī ay napaling sa pag-uusisa. Sapagkat Siya ang Panginoon ng buong kalipunan ng mga nilalang, sa lahat ng labing-apat na uri ng pag-iral.

Verse 25

स शप्तो डिंडिरूपस्तु भवद्भिः करणेश्वरः । तच्छापाच्छप्तमेवैतत्समस्तं तद्गुणास्पदम् । देवतिर्यङ्मनुष्याणां निरानंदमिति स्थितम्

Si Karaṇeśvara—na nagpakita sa anyong Ḍiṃḍi—ay isinumpa ninyo. Dahil sa sumpang iyon, ang buong lupain na umaasa sa Kanya at sa Kanyang mga katangian ay nasumpa rin; kaya ang mga deva, mga hayop, at mga tao ay nanahan sa kawalang-galak.

Verse 26

शापेनानेन भवतां महा दोषः प्रजायते । आराध्यं नान्यथा लिंगमुन्नतिं यात्यधोगतम्

Dahil sa sumpang ito, isang malaking kasalanan ang lilitaw sa inyo. Ang liṅga ay dapat sambahin at hindi tratuhing iba; ang lumalabag dito ay mahuhulog mula sa kataasan tungo sa pagbagsak.

Verse 27

एवमुक्तेऽथ देवेन विप्रा ऊचुः पितामहम् । द्रष्टव्यः कुत्र सोऽस्माभिः कथयस्व यथास्थितम्

Nang makapagsalita ang diyos nang gayon, sinabi ng mga brāhmaṇa kay Pitāmaha (Brahmā): “Saan namin Siya makikita? Ipagpaliwanag mo sa amin nang tumpak ayon sa tunay na kalagayan.”

Verse 28

ब्रह्मोवाच । आस्ते गजस्वरूपेण कुबेराश्रमसंस्थितः । तत्र गत्वा तमासाद्य तोषयध्वं पिनाकिनम्

Sinabi ni Brahmā: “Naroon Siya, nananatili sa anyong elepante, sa ashram ni Kubera. Pumaroon kayo roon, lumapit sa Kanya, at bigyang-lugod si Pinākin (Śiva, tagapagdala ng busog na Pināka) sa pamamagitan ng pagsamba.”

Verse 29

एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य सर्वे ते हृष्टमानसाः । गंतुं प्रवृत्ताः सहसा कोटिसंख्यास्तपोधनाः

Pagkarinig sa kanyang mga salita, ang lahat ng mga ascetic—mayaman sa pag-aayuno at tapas—ay nagalak sa puso at agad na naglakbay, sa bilang na umaabot sa mga koṭi-koṭi.

Verse 30

चिंतयंतः शुभं देशं द्रष्टुं तं गजरूपिणम् । रुद्रं पितामहाख्यातं कुबेराश्रमवासिनम्

Sa pagninilay sa mapalad na lupain, ninais nilang masilayan si Rudra—na may anyong elepante—na binanggit ni Pitāmaha, na nananahan sa ashram ni Kubera.

Verse 31

क्षुत्कामकंठास्तृषितान्गौरी मत्वा तपोधनान् । आदाय गोरसं तेषां कारुण्यात्सा पुरः स्थिता

Inakala ni Gaurī na ang mga ascetic—na ang yaman ay tapas—ay gutom at uhaw; dahil sa habag, nagdala siya ng gatas at tumindig sa harap nila.

Verse 32

असितां कुटिलां स्निग्धामायतां भुजगीमिव । वेणीं शिरसि बिभ्राणा गौरी गोरससंयुता

Si Gaurī, na may dalang gatas, ay may tirintas sa ulo: maitim, kulot, makintab at mahaba, na wari’y isang ahas.

Verse 33

सा तानाह मुनीन्सर्वान्यन्मया पर्वताहृतम् । कपित्थफलसंगंधं गोरसं त्वमृतोपमम्

Sinabi niya sa lahat ng mga muni: “Ang gatas na ito na dinala ko mula sa bundok—mabango na parang bungang kapittha—ay tulad ng amrita.”

Verse 34

तयैवमुक्ता विप्रास्तु आहुस्तां विपुलेक्षणाम् । स्नात्वा च सर्वे पास्यामो गोरसं तु त्वयाहृतम्

Nang masabihan nang gayon, sinabi ng mga brāhmaṇa sa Devī na malalaki ang mga mata: “Pagkatapos maligo, kaming lahat ay iinom ng gatas na dinala mo.”

Verse 35

ततः श्रुत्वा तथा देव्या स्नानार्थं तीर्थमुत्तमम् । तप्तोदकेनसंपूर्णं कृतं कुण्डं मनोरमम्

Pagkarinig nito, nilikha ng Diyosa ang isang dakilang tīrtha para sa pagligo—isang kaaya-ayang lawa na punô ng maligamgam na tubig.

Verse 36

तत्र ते संप्लुताः सर्वे विमुक्ता विपुलाच्छ्रमात् । कृताऽह्ना गोरसस्वैव पानार्थं समुपस्थिताः

Doon silang lahat ay naligo at napawi ang matinding pagod; matapos ganapin ang paghuhugas, lumapit sila upang inumin ang gatas na iyon.

Verse 37

पत्रैर्दिवाकरतरोर्विधाय पुटकाञ्छुभान् । उपविश्य क्रमात्सर्वे ते पिबंति स्म गोरसम्

Gumawa sila ng mariringal na tasa mula sa mga dahon ng punong Divākara; saka umupo nang sunod-sunod at ininom ang gatas (goras) na inihandog doon.

Verse 38

गोरसेन तदा तेषाममृतेनेव पूरितान् । बुभुक्षितानां पुटकान्मुनीनां तृप्तिकारणात्

Pagkaraan, napuno ang kanilang mga tasang dahon ng gatas na wari’y amṛta—na siyang naging sanhi ng pagkabusog ng mga nagugutom na muni.

Verse 39

पुनः पूरयते गौरी पीत्वा ते तृप्तिमागताः । क्षुत्तृषाश्रमनिर्मुक्ताः पुनर्जाता इव स्थिताः

Muli’t muli, pinunô ni Gaurī ang kanilang mga tasa. Pag-inom, lubos silang nabusog—napawi ang gutom, uhaw, at pagod, na wari’y muling isinilang.

Verse 40

स्वस्थचित्तैस्ततो ज्ञात्वा नेयं गोपालिसंज्ञिका । अनुग्रहार्थमस्माकं गौरीयं समुपागता

Pagkaraan, nang mapayapa ang kanilang isipan, naunawaan nila: “Hindi ito karaniwang babaeng pastol ng baka; ito mismo si Gaurī, na dumating para sa atin upang magpala ng biyaya.”

Verse 41

प्रणम्य शिरसा सर्वे तामूचुस्ते सुमध्यमाम् । उमे कथय कुत्रस्थं द्रक्ष्यामो रुद्रमेकदा

Yumukod silang lahat at nagsabi sa Diyosa na may payat na baywang: “O Umā, sabihin mo kung saan nananahan si Rudra, upang masilayan namin Siya kahit minsan.”

Verse 42

तथोक्तास्ते महात्मानस्तं पश्यत महागजम् । गजतां च समासाद्य संचरंतं महाबलम्

Nang masabi iyon, itinuro sa mga dakilang-loob: “Masdan ninyo ang dambuhalang elepante; paglapit niya sa kawan ng mga elepante, siya’y gumagala na taglay ang malaking lakas.”

Verse 43

भवद्भिर्निजभक्त्यायं संग्राह्यो हि यथासुखम् । ते तद्वचनमासाद्य समेत्यैकत्र च द्विजाः

“Sa sarili ninyong debosyon, dakpin at pasukuin ninyo siya ayon sa nais ninyo.” Nang matanggap ang mga salitang iyon, nagtipon sa isang lugar ang mga dwija.

Verse 44

पवित्रास्तं गजं द्रष्टुं भावितेनांतरात्मना । यत्रैकत्र स्थिता विप्रास्तत्र तीर्थं महोदयम् । संगमेश्वरसंज्ञं तु पूर्वं सर्वत्र विश्रुतम्

Dalisay sa loob at taimtim na nagnanais masilayan ang elepanteng iyon, nanatiling magkakasama sa isang pook ang mga brāhmaṇa. Ang pook na iyon mismo ang dakilang tirtha na nagbibigay ng pag-angat, na noon pa’y bantog sa lahat ng dako sa pangalang Saṃgameśvara.

Verse 45

ततस्तस्मात्प्रवृत्तास्ते द्रष्टुकामा महागजम् । कुंडिकाः संपरित्यज्य संनह्यात्मानमात्मना

Mula roon sila’y umalis, sabik na masilayan ang dakilang elepante. Iniwan nila ang mga banga ng tubig at pinatatag ang sarili sa matibay na pagpapasya.

Verse 46

यत्र ताः कुंडिकास्त्यक्तास्तत्तीर्थं कुण्डिकाह्वयम् । सर्वपापहरं पुंसां दृष्टाऽदृष्टफलप्रदम्

Ang pook na pinag-iwanan ng mga banga ng tubig ay naging banal na tawiran na tinawag na Kuṇḍikā. Inaalis nito ang lahat ng kasalanan ng tao at nagbibigay ng bunga—nakikita sa buhay na ito at di-nakikita sa kabilang-buhay.

Verse 47

कुबेरस्याश्रमं प्राप्य ततस्ते मुनिसत्तमाः । नालिकेरवनीसंस्थं ददृशुस्तं द्विपं तदा

Nang marating nila ang ashram ni Kubera, ang mga pinakadakilang rishi ay nakita noon ang elepanteng nananahan sa kakahuyan ng mga punong niyog.

Verse 48

करे ग्रहीतुमारब्धाः स्वकरैर्हृष्टमानसाः । गजस्तान्करसंलग्नान्विचिक्षेप तपोधनान्

Sa galak ng loob, sinimulan nilang sunggaban ang nguso (trunk) nito gamit ang sariling mga kamay; ngunit itinapon ng elepante ang mga ascetic na nakakapit sa nguso nito.

Verse 49

काश्चिदंगसमालग्नान्समंताद्भयवर्जितान् । एवं स तैः पुनः सर्वैर्मशकैरिव चेष्टितम्

May ilan na kumapit sa mga paa’t katawan nito sa lahat ng panig, walang takot. Kaya paulit-ulit itong ginulo ng lahat, na wari’y mga lamok na dumadapo.

Verse 50

क्रीडां करोति विविधां वनसंस्थो हरद्विपः । तद्रूपं संपरित्यज्य रुद्रो रौद्रगजात्मकम्

Ang elepante ni Hara na nananahan sa gubat ay naglaro sa sari-saring paraan. Pagkaraan, iniwan ni Rudra ang anyong iyon—na may mabagsik na kalikasang-elepante—at lumipat sa ibang pagpapakita.

Verse 51

पुनरन्यच्चकारासौ डिंडिरूपं मनोरमम् । जयशब्दप्रघोषेण वेदमङ्गलगीतकैः

Muli, nag-anyong isa pang kaaya-ayang anyo siya—ang anyong Ḍiṃḍi—sa gitna ng umuugong na sigaw ng “Tagumpay!” at ng mapalad na mga awit ng Veda.

Verse 52

उन्नामितं पुनस्तेन यत्र लिंगं महोदयम् । तदुन्नतमिति प्रोक्तं स्थानं स्थानवतां वरम्

Kung saan muling itinaas niya ang dakilang liṅga na marangal, ang pook na iyon ay tinatawag na “Unnata,” ang pinakadakila sa mga banal na tahanan.

Verse 53

गजरूपधरस्तत्र स्थितः स्थाने महाबलः । गणनाथस्वरूपेण ह्युन्नतो जगति स्थितः

Doon, ang Makapangyarihan ay nanatili sa pook na iyon na may anyong elepante. At tunay, sa daigdig ay nananahan siya bilang “Unnata,” sa anyo ni Gaṇanātha.

Verse 54

डिंडिरूप धरो भूत्वा रुद्रः प्राह तपोधनान् । यन्मया भवतां कार्यं कर्तव्यं तदिहोच्यताम्

Sa pag-anyong Ḍiṃḍi, nagsalita si Rudra sa mga pantas na sagana sa tapas: “Anumang gawain na nais ninyong ipagawa sa akin—anumang dapat gawin—ipahayag ninyo rito.”

Verse 55

एवमुक्तस्तु तैरुक्तः सर्वज्ञानक्रियापरैः । सानन्दाः प्राणिनः संतु त्वत्प्रसादात्पुरा यथा

Nang gayon siyang kausapin, sumagot ang mga nakatuon sa lahat ng kaalaman at sa matuwid na gawa: “Sa biyaya mo, nawa’y magalak ang lahat ng nilalang, gaya noong unang panahon.”

Verse 56

क्षंतव्यं देवदेवेश कृतं यन्मूढमानसैः । त्वत्प्रसादात्सुरेशान तत्त्वं सानुग्रहो भव

O Panginoon ng mga panginoon, patawarin ang nagawa ng mga isip na nalinlang ng kamangmangan. O Hari ng mga diyos, sa iyong biyaya, maging tunay na mahabagin at magpala sa amin.

Verse 57

एवमस्त्विति तेनोक्तास्ते सर्वे विगतज्वराः । तल्लिंगानुकृतिं लिंगमीजिरे मुनयस्तथा । चक्रुस्ते मुनयः सर्वे स्तुतिं विगतमत्सराः

Nang sabihin niya, “Mangyari nawa,” silang lahat ay napawi ang lagnat. Pagkaraan, sinamba ng mga pantas ang isang liṅga na hinubog ayon sa wangis ng banal na liṅga; at ang lahat ng pantas—malaya sa inggit—ay bumuo ng mga himno ng papuri.

Verse 58

क्षमस्व देवदेवेश कुर्वस्माकमनुग्रहम् । अस्मिंल्लिंगे लयं गच्छ मूलचण्डीशसंज्ञके । त्रिकालं देवदेवेश ग्राह्या ह्यत्र कला त्वया

“Patawarin mo kami, O Panginoon ng mga diyos; ipagkaloob mo ang iyong biyaya sa amin. Manahan at lumusaw (makipag-isa) sa liṅgang ito na tinatawag na Mūlacaṇḍīśa. O Panginoon ng mga diyos, nawa’y tanggapin dito ang iyong banal na bahagi sa tatlong panahon ng araw.”

Verse 59

ईश्वर उवाच । चण्डी तु प्रोच्यते देवी तस्या ईशस्त्वहं स्मृतः । तस्य मूलं स्मृतं लिंगं तदत्र पतितं यतः

Wika ni Īśvara: “Ang Diyosa ay tinatawag na Caṇḍī; at Ako ang inaalala bilang Panginoon niya. Ang liṅgang iyon ay tinatawag na ‘mūla’, ang ugat o pinagmulan niya, sapagkat ito’y bumagsak dito.”

Verse 60

तस्मात्तन्मूल चण्डीश इति ख्यातिं गमिष्यति वा । पीकूपतडागानां शतैस्तु विपुलैरपि

Kaya nga, ito’y magiging bantog sa pangalang “Mūlacaṇḍīśa.” Kahit pa sa pagtatayo ng daan-daang malalawak na balon at lawa (bilang gawaing banal) …

Verse 61

कृतैर्यज्जायते पुण्यं तत्पुण्यं लिंगदर्शनात् । ब्रह्माण्डं सकलं दत्त्वा यत्पुण्यफलमाप्नुयात्

Anumang kabutihang bunga ng mga gawang iyon—yaon ding kabutihan ay nakakamtan sa pagtanaw lamang sa liṅga. Ang bungang-pala na makukuha kung ipagkakaloob ang buong sansinukob…

Verse 62

तत्पुण्यं लभते देवि मूलचण्डीशदर्शनात् । तत्र दानानि देयानि षोडशैव नरोत्तमैः

Yaong kabutihan ding iyon, O Diyosa, ay nakakamtan sa pagdarśana kay Mūlacaṇḍīśa. Doon, ang pinakamahuhusay na tao ay dapat maghandog ng labing-anim na uri ng kaloob.

Verse 63

एवं तद्भविता सर्वं यन्मयोक्तं द्विजोत्तमाः । यात दारुवनं विप्राः सर्वे यूयं तपोधनाः । मया सर्वे समादिष्टा यात दारुवनं द्विजाः

Gayon ang lahat ay mangyayari ayon sa aking sinabi, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit-na-ipinanganak. Pumaroon kayo sa Dāruvana, O mga brāhmaṇa—kayong lahat na may yaman na tapas. Inutusan ko na kayong lahat: pumaroon sa Dāruvana, O mga dvija.

Verse 64

ततस्तु संप्राप्य महद्वचो मम सर्वे प्रहृष्टा मुनयो महोदयम् । गत्वा च तद्दारुवनं महेश्वरि पुनश्च चेरुः सुतपस्तपोधनाः

Pagkaraan, nang matanggap ang aking dakilang mga salita, nagalak ang lahat ng mga muni, O Maheśvarī. Pagdating sa Dāruvana, ang mga asceta—na ang yaman ay marangal na tapas—ay muling nagsagawa ng dakilang tapas.

Verse 65

एतस्मात्कारणाद्देवि मूलचण्डीशसंज्ञितम् । लिंगं पापहरं नृणामर्द्धचन्द्रेण भूषितम्

Dahil dito, O Diyosa, ang liṅga ay tinatawag na Mūlacaṇḍīśa. Inaalis nito ang mga kasalanan ng tao at pinalalamutian ng kalahating buwan.

Verse 66

दोहनी दुग्थदानेन मुनीनां तृषितात्मनाम् । श्रमापहारं यद्देवि त्वया कृतमनुत्तमम् । तत्तप्तोदकनाम्ना वा अभूत्कुण्डं धरातले

Sa pamamagitan ng inahing-baka na pinaggagatasan (dohanī), at sa pag-aalay ng gatas sa mga muni na tuyot ang loob dahil sa uhaw, O Diyosa, ginawa mo ang walang kapantay na gawaing nag-aalis ng pagod. Ang pook na iyon ay naging isang lawa sa lupa na tinawag na Taptodaka.

Verse 67

ऋषितोयाजले स्नात्वा चण्डीशं यः प्रपूजयेत् । स प्रचण्डो भवेद्भूमौ भुवनानामधीश्वरः

Ang sinumang maligo sa banal na tubig na tinatawag na Ṛṣitoya at pagkatapos ay sumamba kay Caṇḍīśa nang may debosyon, siya’y magiging makapangyarihan sa lupa, at magkakamit ng pagka-panginoon at kadakilaan sa mga nilalang sa mga daigdig.

Verse 68

एतत्संक्षेपतो देवि माहात्म्यं कीर्तितं तव । मूलचण्डीशदेवस्य श्रुतं पातकनाशनम्

Kaya nito, O Diyosa, sa maikling paraan ay naipahayag ang iyong kadakilaan. Ang pakikinig sa salaysay tungkol sa diyos na Mūlacaṇḍīśa ay nagwawasak ng kasalanan.

Verse 308

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये तप्तोदककुण्डोत्पत्तौ मूलचण्डीशोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टोत्तर त्रिशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos, sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa—sa kalipunang may walumpu’t isang libong taludtod—ang ika-308 kabanata sa ikapitong Prabhāsa Khaṇḍa, sa unang bahagi na Prabhāsakṣetra Māhātmya, na pinamagatang “Paglalarawan ng Kaluwalhatian ng Paglitaw ni Mūlacaṇḍīśa,” sa salaysay ng pag-usbong ng Taptodaka Kuṇḍa.