Adhyaya 32
Vayaviya SamhitaUttara BhagaAdhyaya 3286 Verses

मन्त्रसिद्धिः, प्रतिबन्धनिरासः, श्रद्धा-नियमाः (Mantra Efficacy, Removal of Obstacles, and the Role of Faith/Discipline)

Binubuksan ng Adhyaya 32 sa pagsasalita ni Upamanyu kay Kṛṣṇa, mula sa pangkalahatang salaysay ng pagsasanay na nagdudulot ng tagumpay “sa buhay na ito at sa kabilang-buhay” tungo sa tiyak na paglalahad ng mga bungang Śaiva na maaaring makamtan sa kasalukuyang buhay sa pamamagitan ng pinagsamang disiplina: pūjā, homa, japa, dhyāna, tapas, at dāna. Itinatakda ng kabanata ang pagkakasunod ng pamamaraan: una, ang tunay na nakauunawa sa mantra at kahulugan nito ay dapat munang magsagawa ng mantra-saṃsādhana (paghahanda/pagsasakatuparan ng mantra), sapagkat doon lamang nagiging mabunga ang mga ritwal. Pagkatapos ay ipinakikilala ang suliranin ng pratibandha—makapangyarihang di-nakikitang hadlang (adṛṣṭa) na maaaring pumigil sa bunga kahit “siddha” na ang mantra. Kapag may palatandaan ng pagharang, ang marunong ay hindi padalus-dalos; sinusuri ang mga pangitain at hudyat (śakuna-ādi) at gumagawa ng panlunas na paglinis at pag-alis ng kasalanan. May babala rin: ang maling pagsasagawa o paggawa sa kamangmangan ay humahantong sa kawalan ng bunga at panlilibak; gayundin, ang pagsasagawa ng mga ritwal para sa nakikitang bunga (dṛṣṭa-phala) nang walang tiwala ay tanda ng kawalan ng śraddhā, at ang walang pananampalataya ay hindi nagkakamit. Nililinaw na ang kabiguan ay hindi kasalanan ng diyos, sapagkat ang sumusunod sa itinakdang paraan ay tunay na nakakakita ng bunga. Sa huli, inilalarawan ang mga kundisyong tumutulong: ang sādhaka na naalisan ng hadlang ay kumikilos nang may pagtitiwala at pananampalataya; at maaaring piliing sundin ang brahmacarya at disiplinadong pagkain (haviṣya sa gabi, pāyasa, prutas) upang makamit ang siddhi.

Shlokas

Verse 1

उपमन्युरुवाच । एतत्ते कथितं कृष्ण कर्मेहामुत्र सिद्धिदम् । क्रियातपोजपध्यानसमुच्चयमयं परम्

Sinabi ni Upamanyu: “O Kṛṣṇa, ipinaliwanag ko na sa iyo ang kataas-taasang disiplina—na binubuo ng pinagsamang pagsasagawa ng mga banal na ritwal, pag-aayuno at pagkamatiisin (tapas), pag-uulit ng mantra (japa), at pagninilay (dhyāna)—na nagbibigay ng katuparan sa daigdig na ito at sa susunod.”

Verse 2

अथ वक्ष्यामि शैवानामिहैव फलदं नृणाम् । पूजाहोमजपध्यानतपोदानमयं महत्

Ngayon ay ipahahayag ko para sa mga debotong Śaiva ang tunay na nagbibigay-bunga dito mismo sa tao: ang dakilang disiplina na binubuo ng pagsamba, handog-sa-apoy (homa), pag-uulit ng mantra (japa), pagninilay (dhyāna), pagkamatiisin (tapas), at banal na pagbibigay (dāna).

Verse 3

तत्र संसाधयेत्पूर्वं मन्त्रं मन्त्रार्थवित्तमः । दृष्टसिद्धिकरं कर्म नान्यथा फलदं यतः

Doon, ang nakaaalam sa tunay na kahulugan ng mantra ay dapat munang ganap na maisakatuparan ang mantra nang wasto. Sapagkat sa pamamagitan lamang nito nagiging tagapagkaloob ng nakikitang katuparan ang gawaing ritwal; kung hindi, hindi ito nagbubunga.

Verse 4

सिद्धमन्त्रो ऽप्यदृष्टेन प्रबलेन तु केनचित् । प्रतिबन्धफलं कर्म न कुर्यात्सहसा बुधः

Kahit ang mantra ay napatunayang ganap at mabisa, ang marunong ay huwag magmadali sa gawaing ang bunga ay hadlang; sapagkat maaaring may di-nakikitang ngunit makapangyarihang puwersang kumikilos.

Verse 5

तस्य तु प्रतिबन्धस्य कर्तुं शक्येह निष्कृतिः । परीक्ष्य शकुनाद्यैस्तदादौ निष्कृतिमाचरेत्

Para sa gayong hadlang, may magagawa ritong panubos at paglilinis (niṣkṛti). Suriin muna ang mga pangitain, palatandaan at kaugnay na senyales; saka sa simula ay isagawa ang itinakdang ritwal ng panunubos.

Verse 6

यो ऽन्यथा कुरुते मोहात्कर्मैहिकफलं नरः । न तेन फलभाक्स स्यात्प्राप्नुयाच्चोपहास्यताम्

Kung dahil sa pagkalito ang tao ay gumagawa nang salungat sa tamang paraan upang maghangad ng bungang makamundo, hindi siya magiging tunay na tagatanggap ng bunga; sa halip, panlilibak lamang ang matatamo niya.

Verse 7

अबिस्रब्धो न कुर्वीत कर्म दृष्टफलं क्वचित् । स खल्वश्रद्धधानः स्यान्नाश्रद्धः फलमृच्छति

Huwag magsagawa ng anumang gawain nang balisang nagmamadali upang maghangad ng gantimpalang agad na nakikita. Ang gayong tao ay tunay na walang śraddhā (pananampalatayang may paggalang); at ang walang śraddhā ay hindi nakakamit ang tunay na bunga.

Verse 8

नापराधोस्ति देवस्य कर्मण्यपि तु निष्फले । यथोक्तकारिणां पुंसामिहैव फलदर्शनात्

Walang kapintasan sa Panginoon (Deva), kahit ang isang gawain ay magmukhang walang bunga. Sapagkat para sa mga kumikilos nang tumpak ayon sa itinuro, ang bunga ay nakikita rito mismo, sa buhay na ito.

Verse 9

साधकः सिद्धमंत्रश्च निरस्तप्रतिबंधकः । विश्वस्तः श्रद्धधानश्च कुर्वन्नाप्नोति तत्फलम्

Ang tapat na sādhaka—na ang mantra ay naging mabisa, ang mga hadlang ay naalis, matatag at may tiwala, at puspos ng pananampalataya—sa pagsasagawa ng pagsasanay, tiyak na nakakamit ang mismong bunga nito.

Verse 10

अथवा तत्फलावाप्त्यै ब्रह्मचर्यरतो भवेत् । रात्रौ हविष्यमश्नीयात्पायसं वा फलानि वा

O kaya, upang makamit ang bungang iyon, dapat siyang manatiling nakatuon sa brahmacarya (pagpipigil at kalinisan). Sa gabi, havis (dalisay na pagkaing handog), o lugaw na may gatas, o mga prutas lamang ang kainin.

Verse 11

हिंसादि यन्निषिद्धं स्यान्न कुर्यान्मनसापि तत् । सदा भस्मानुलिप्तां गस्सुवेषश्च शुचिर्भवेत्

Anumang ipinagbabawal—gaya ng pananakit—huwag gawin, kahit sa isip man lamang. Lagi niyang pahiran ang katawan ng bhasma (banal na abo), magsuot nang wasto ayon sa mga tanda ng disiplina ni Śiva, at manatiling dalisay.

Verse 12

इत्थमाचारवान्भूत्वा स्वानुकूले शुभे ऽहनि । पूर्वोक्तलक्षणे देशे पुष्पदामाद्यलंकृते

Sa gayon, matapos maging masunurin sa wastong asal, sa isang mapalad na araw na angkop sa sarili, sa pook na may mga katangiang nabanggit na at pinalamutian ng mga kuwintas ng bulaklak at iba pang palamuti, isagawa ang pagsamba ayon sa tamang paraan.

Verse 13

आलिप्य शकृता १ भूमिं हस्तमानावरां यथा । विलिखेत्कमले भद्रे दीप्यमानं स्वतेजसा

Pagkatapos pahiran ang lupa ng dumi ng baka, O mapalad na Kamalā, iguhit doon ang isang lotus na kasinlaki ng isang palad, na nagniningning sa sariling liwanag.

Verse 14

तप्तजांबूनदमयमष्टपत्रं सकेसरम् । मध्ये कर्णिकया युक्तं सर्वरत्नैरलंकृतम्

Ito’y hinubog mula sa pinainit na ginto ng Jāmbūnada: isang lotus na may walong talulot at may mga stamen; sa gitna’y may karṇikā, at pinalamutian ng lahat ng uri ng hiyas.

Verse 15

स्वाकारसदृशेनैव नालेन च समन्वितम् । तादृशे स्वर्णनिर्माणे कंदे सम्यग्विधानतः

Dapat itong lagyan ng tangkay (nāla) na kaanyo ng sarili nitong anyo; at gayundin, ang usbong/umbok (kanda) na yari sa ginto ay dapat gawin nang wasto ayon sa itinakdang tuntunin.

Verse 16

तत्राणिमादिकं सर्वं संकल्प्य मनसा पुनः । रत्नजं वाथ सौवर्णं स्फटिकं वा सलक्षणम्

Doon, muli niyang dapat pagpasiyahan sa isip ang lahat ng mga siddhi ng yoga na nagsisimula sa aṇimā; at saka (gawin o gunigunihin) ang isang sagisag na may ganap na mga tanda—mula sa mga hiyas, o mula sa ginto, o mula sa dalisay na kristal (sphaṭika).

Verse 17

तत्र माहेश्वरी कल्प्या मूर्तिर्मूर्तिमतः प्रभोः । चतुर्भुजा चतुर्वक्त्रा सर्वाभरणभूषिता

Doon ay dapat pagnilayan ang anyong Maheśvarī—ang hayag na banal na anyo ng hayag na Panginoong Maheśvara. Ilarawan Siya na may apat na bisig at apat na mukha, pinalamutian ng lahat ng alahas at palamuti.

Verse 18

शार्दूलचर्मवसना किंचिद्विहसितानना । वरदाभयहस्ता च मृगटंकधरा तथा

Siya’y nakasuot ng kasuotang balat ng tigre, at ang mukha’y may banayad na ngiting marahan. Sa isang kamay ay nagbibigay ng biyaya, sa isa’y nagkakaloob ng kawalang-takot, at tangan din ang sagisag ng usa.

Verse 19

अथ वाष्टभुजा चिंत्या चिंतकस्य यथारुचि । तदा त्रिशूलपरशुखड्गवज्राणि दक्षिणे

Pagkaraan, ayon sa hangarin at kinalulugdan ng nagmumuni, siya’y dapat pagnilayan na may walong bisig; at sa kanang panig ay tangan niya ang trisula, palakol, espada, at vajra (kulog na banal).

Verse 20

वामे पाशांकुशौ तद्वत्खेटं नागं च बिभ्रती । बालार्कसदृशप्रख्या प्रतिवक्त्रं त्रिलोचना

Sa kaliwang mga kamay, tangan din niya ang lubid na panghuli at ang pang-udyok (ankusha), gayundin ang kalasag at ang ahas. Nagniningning na gaya ng sumisikat na araw, siya’y may tatlong mata at may mga mukhang nakaharap sa bawat dako—isang saguna na anyong kahanga-hanga at marapat sa taimtim na pagsamba.

Verse 21

तस्याः पूर्वमुखं सौम्यं स्वाकारसदृशप्रभम् । दक्षिणं नीलजीमूतसदृशं घोरदर्शनम्

Ang mukha niya sa Silangan ay banayad at mapalad, nagniningning ayon sa sariling banal na kalikasan; ngunit ang mukha sa Timog ay tulad ng madilim-asul na ulap ng ulan, nakapanghihilakbot pagmasdan.

Verse 22

उत्तरं विद्रुमप्रख्यं नीलालकविभूषितम् । पश्चिमं पूर्णचंद्राभं सौम्यमिंदुकलाधरम्

Ang anyo sa Hilaga ay kumikislap na parang koral, pinalamutian ng maiitim-asul na kulot na buhok. Ang anyo sa Kanluran ay banayad at maliwanag na gaya ng kabilugan ng buwan, at taglay ang gasuklay na buwan.

Verse 23

तदंकमंडलारूढा शक्तिर्माहेश्वरी परा । महालक्ष्मीरिति ख्याता श्यामा सर्वमनोहरा

Nakaluklok sa bilog ng Kanyang kandungan ang kataas-taasang Śakti na Māheśvarī. Siya’y tanyag bilang Mahālakṣmī—maitim ang kulay (śyāmā) at lubos na nakaaakit sa lahat ng isipan.

Verse 24

मूर्तिं कृत्वैवमाकारां सकलीकृत्य च क्रमात् । मूर्तिमंतमथावाह्य यजेत्परमकारणम्

Pagkaraang likhain ang imahen ayon sa gayong anyo, at saka ito’y unti-unting gawing ganap na banal na katawan sa pamamagitan ng sunod-sunod na pagtatalaga, dapat tawagin ang Panginoong may anyo at sambahin Siya—ang Kataas-taasang Sanhi ng lahat.

Verse 25

स्नानार्थे कल्पयेत्तत्र पञ्चगव्यं तु कापिलम् । पञ्चामृतं च पूर्णानि बीजानि च विशेषतः

Para sa banal na pagpapaligo (abhiṣeka), ihanda roon ang pañcagavya mula sa mga kaloob ng Kapilā na bakang kayumanggi. Ihanda rin ang pañcāmṛta, kasama ang mga butil na buo at hindi basag, at lalo na ang mga binhi.

Verse 26

पुरस्तान्मण्डलं कृत्वा रत्नचूर्णाद्यलंकृतम् । कर्णिकायां प्रविन्यस्येदीशानकलशं पुनः

Sa harap ng luklukan ng pagsamba, gumawa ng banal na maṇḍala at palamutian ng pulbos ng hiyas at iba pa. Pagkaraan, ilagay muli sa karṇikā (gitnang puso) ang Īśāna kalaśa, ang banga ng pagtatalaga ni Śiva sa anyong Īśāna.

Verse 27

सद्यादिकलशान्पश्चात्परितस्तस्य कल्पयेत् । ततो विद्येशकलशानष्टौ पूर्वादिवत्क्रमात्

Pagkatapos nito, ayusin ang mga banga na nagsisimula kay Sadyā, at ilagay ang mga ito sa paligid. Pagkaraan, ayon sa wastong pagkakasunod—mula sa silangan at gaya ng dati—itindig ang walong banga ng Vidyeśvara.

Verse 28

तीर्थाम्बुपूरितान्कृत्वा सूत्रेणावेष्ट्य पूर्ववत् । पुण्यद्रव्याणि निक्षिप्य समन्त्रं सविधानकम्

Matapos punuin ng banal na tubig-tirtha at itali ng sinulid ayon sa naunang itinakda, ilagay sa loob ang mga mapalad na sangkap—kasabay ng pagbigkas ng mga mantra at ayon sa wastong tuntunin ng ritwal.

Verse 29

दुकूलाद्येन वस्त्रेण समाच्छाद्य समंततः । सर्वत्र मंत्रं विन्यस्य तत्तन्मंत्रपुरस्सरम्

Pagkatapos, balutin ito nang lubos sa lahat ng panig ng telang marilag gaya ng pinong seda; saka ilagak ang mga mantra sa bawat dako, na ang bawat paglalagay ay pinangungunahan ng kani-kaniyang mantra.

Verse 30

स्नानकाले तु संप्राप्ते सर्वमङ्गलनिस्वनैः । पञ्चगव्यादिभिश्चैव स्नापयेत्परमेश्वरम्

Kapag dumating ang oras ng banal na paliligo, sa gitna ng mga tunog ng mapagpalang pagbabasbas, paliguan si Parameśvara (Panginoong Śiva) gamit ang pañcagavya at iba pang panlinis na sangkap.

Verse 31

ततः कुशोदकाद्यानि स्वर्णरत्नोदकान्यपि । गंधपुष्पादिसिद्धानि मन्त्रसिद्धानि च क्रमात्

Pagkaraan, ayon sa nararapat na pagkakasunod, gamitin ang mga tubig na nagsisimula sa tubig na binabad sa damong kuśa, at pati ang tubig na pinabanal sa ginto at mga hiyas—gayundin ang mga naging mabisa dahil sa pabango, mga bulaklak at iba pa, at yaong pinaging ganap sa pamamagitan ng mantra.

Verse 32

उद्धृत्योद्धृत्य मन्त्रेण तैस्तैस्स्नाप्य महेश्वरम् । गंधं पुष्पादिदीपांश्च पूजाकर्म समाचरेत्

Sa paulit-ulit na pag-angat ayon sa itinakdang mantra, paliguan si Mahēśvara (Mahādeva) gamit ang kani-kaniyang handog; at pagkatapos, mag-alay ng pabango, mga bulaklak at mga ilawan, at isagawa nang wasto ang ritwal ng pagsamba.

Verse 33

पलावरः स्यादालेप एकादशपलोत्तरः । सुवर्णरत्नपुष्पाणि शुभानि सुरभीणि च

Nawa’y ang pamahid para sa banal na sagisag (Liṅga) ay nasa sukat na tinatawag na palāvara, na dinaragdagan ng labing-isang pala; at maghandog ng ginto, hiyas, at mga bulaklak—mapalad at mababangong gayundin.

Verse 34

नीलोत्पलाद्युत्पलानि बिल्वपत्राण्यनेकशः । कमलानि च रक्तानि श्वेतान्यपि च शंभवे

Ihandog ang asul na lotus at iba pang mga lotus, ang maraming dahon ng bilva; at ang mga bulaklak na lotus na pula at maging puti ay ialay kay Śambhu (Panginoong Śiva).

Verse 35

कृष्णागुरूद्भवो धूपः सकर्पूराज्यगुग्गुलः । कपिलाघृतसंसिद्धा दीपाः कर्पूरवर्तिजाः

Ihandog ang insenso na inihanda mula sa maitim na kahoy na agaru, hinaluan ng kamper, ghee, at dagta ng guggulu; at magsindi ng mga ilawan na inihanda sa ghee ng kayumangging baka, na may mitsa mula sa kamper, sa pagsamba kay Śiva.

Verse 36

पञ्चब्रह्मषडंगानि पूज्यान्यावरणानि च । नैवेद्यः पयसा सिद्धः स गुडाज्यो महाचरुः

Sambahin ang anim na pantulong na sangkap ng Pañcabrahman, kasama ang mga banal na pabilog na saklaw (āvaraṇa). Bilang naivedya, ihandog ang dakilang mahācaru na niluto sa gatas, pinayaman ng jaggery at ghee.

Verse 37

पाटलोत्पलपद्माद्यैः पानीयं च सुगन्धितम् । पञ्चसौगंधिकोपेतं तांबूलं च सुसंस्कृतम्

Naghandog sila ng mabangong inuming tubig, pinabango ng mga bulaklak na pāṭala, asul na lotus, at mga lotus; at naghandog din sila ng maayos na inihandang tāmbūla (nganga), na may limang uri ng samyo.

Verse 38

सुवर्णरत्नसिद्धानि भूषणानि विशेषतः । वासांसि च विचित्राणि सूक्ष्माणि च नवानि च

Inihandog nila, lalo na, ang mga palamuting yari sa ginto at mahahalagang hiyas; at gayundin ang mga kasuotan—may sari-saring disenyo, pinong hibla, at bagong-bago.

Verse 39

दर्शनीयानि देयानि गानवाद्यादिभिस्सह । जपश्च मूलमंत्रस्य लक्षः परमसंख्यया

Ang mga mapalad na handog na karapat-dapat pagmasdan ay dapat ihandog kasama ng pag-awit, mga instrumentong pangmusika, at iba pa. At ang pag-uulit (japa) ng mūla-mantra ay dapat isagawa hanggang sa pinakamataas na bilang—isang lakh, 100,000 pagbigkas.

Verse 40

एकावरा त्र्युत्तरा च पूजा फलवशादिह । दशसंख्यावरो होमः प्रतिद्रव्यं शतोत्तरः

Dito, ayon sa ninanais na bunga, ang pagsamba ay maaaring gawin nang minsan, o kaya’y tatlong ulit na may isang dagdag na pag-uulit. Ang homa ay itinakda sa mga bilang na maramihan ng sampu; at sa bawat sangkap na inihahandog, ito’y dapat gawin nang isang daan at isa (101) ulit.

Verse 41

घोररूपश्शिवश्चिंत्यो मारणोच्चाटनादिषु । शिवलिंगे शिवाग्नौ च ह्यन्यासु प्रतिमासु च

Sa mga ritwal gaya ng pagpatay, pagpapaalis, at iba pang katulad, dapat pagnilayan si Śiva sa Kanyang nakapanghihilakbot na anyo—maging sa Śiva-liṅga, sa banal na apoy ni Śiva, o gayundin sa iba pang itinalagang mga imahen.

Verse 42

चिंत्यस्सौम्यतनुश्शंभुः कार्ये शांतिकपौष्टिके । आयसौ स्रुक्स्रुवौ कार्यौ मारणादिषु कर्मसु

Para sa mga ritwal na ukol sa pagpapayapa (śānti) at pagpapalago ng kasaganaan (pauṣṭika), dapat pagnilayan si Śambhu sa Kanyang banayad at mapalad na anyo. Ngunit sa mga gawaing marahas gaya ng pagpatay at iba pa, ang sandok at kutsarang panghandog (sruk, sruva) ay dapat yari sa bakal.

Verse 43

तदन्यत्र तु सौवर्णौ शांतिकाद्येषु कृत्स्नशः । दूर्वया घृतगोक्षीरमिश्रया मधुना तथा

Ngunit sa iba pang mga ritwal—gaya ng mga ritwal ng śānti para sa pagpapayapa at mga kaugnay nito—dapat gamitin ang ganap na hanay ng mga handog/kagamitan na ginto. Ito’y gamitin kasama ng damong dūrvā, kasama ng ghee at gatas ng baka na pinaghalo, at kasama rin ng pulot.

Verse 44

चरुणा सघृतेनैव केवलं पयसापि वा । जुहुयान्मृत्युविजये तिलै रोगोपशांतये

Upang madaig ang kamatayan, maghandog ng oblation sa banal na apoy (homa) gamit ang nilutong bigas na pang-alay na hinaluan ng ghee, o kahit gatas lamang. Upang mapayapa ang mga karamdaman, magsagawa ng handog-sa-apoy gamit ang mga buto ng linga (sesame).

Verse 45

घृतेन पयसा चैव कमलैर्वाथ केवलैः । समृद्धिकामो जुहुयान्महादारिद्र्यशांतये

Upang mapawi ang matinding karalitaan, ang nagnanais ng kasaganaan ay maghandog sa banal na apoy ng ghee at gatas; at maaari ring mag-alay ng mga bulaklak ng lotus lamang bilang handog.

Verse 46

जातीपुष्पेण वश्यार्थी जुहुयात्सघृतेन तु । घृतेन करवीरैश्च कुर्यादाकर्षणं द्विजः

Ang naghahangad na mapasunod ang iba ay magsagawa ng homa na may bulaklak ng sampaguita (jasmine) kasama ng ghee. At sa pag-aalay ng bulaklak ng oleander na nilubog sa ghee, ang isang dwija (dalawang ulit na isinilang) ay maaaring magsagawa ng ritwal ng pag-akit.

Verse 47

तैलेनोच्चाटनं कुर्यात्स्तंभनं मधुना पुनः । स्तंभनं सर्षपेणापि लशुनेन तु पातनम्

Sa pamamagitan ng langis, maaaring isagawa ang ritwal ng pagpapalayas (uccāṭana); at sa pulot, ang ritwal ng pagpapatigil o pagpapatatag (stambhana). Ang stambhana ay maaari ring gawin sa buto ng mustasa; at sa bawang, isinasagawa ang ritwal ng pagpapabagsak sa humahadlang na impluwensiya (pātana).

Verse 48

ताडनं रुधिरेण स्यात्खरस्योष्ट्रस्य चोभयोः । मारणोच्चाटने कुर्याद्रोहिबीजैस्तिलान्वितैः

Para sa ritong tāḍana (pagpalo), gamitin ang dugo ng asno o ng kamelyo, o kapwa. Para sa māraṇa (paglipol) at uccāṭana (pagpapalayas), isagawa ito gamit ang mga binhing rohī na hinaluan ng linga.

Verse 49

विद्वेषणं च तैलेन कुर्याल्लांगलकस्य तु । बंधनं रोहिबीजेन सेनास्तंभनमेव च

Sa pamamagitan ng langis (na inihanda para sa gayong mga ritwal), maisasagawa ang vidveṣaṇa (pagpapasibol ng alitan). Sa ritong ng magsasaka na may araro, magagawa ang pagpigil o pagpigil-supil. Sa binhing rohī, maisasakatuparan ang bandhana (pagkagapos), at gayundin ang senā-stambhana (pagpapatigil sa hukbo).

Verse 50

रक्तसर्षपसंमिश्रैर्होमद्रव्यैरशेषतः । हस्तयंत्रोद्भवैस्तैलैर्जुहुयादाभिचारिके

Sa mga ritong ābhicārika (pagsupil o mapaminsalang salamangka), ganap na magsagawa ng homa gamit ang mga handog na hinaluan ng pulang buto ng mustasa, at mag-alay sa apoy ng mga langis na piniga sa pamamaraang hand-press.

Verse 51

कटुकीतुषसंयुक्तैः कार्पासास्थिभिरेव च । सर्षपैस्तैलसंमिश्रैर्जुहुयादाभिचारिके

Sa ritong ābhicāra (mapanlaban na salamangka), mag-alay sa apoy ng homa gamit ang maaanghang na ipa o balat, kasama ang mga buto ng bulak, at mga buto ng mustasa na hinaluan ng langis.

Verse 52

ज्वरोपशांतिदं क्षीरं सौभाग्यफलदं तथा । सर्वसिद्धिकरो होमः क्षौद्राज्यदधिभिर्युतैः

Sinasabi na ang gatas ay nagbibigay ng pagpayapa ng lagnat at nagbubunga rin ng mabuting kapalaran. Ang homa na inihahandog na may pulot, ghee, at gatas-asim—pinagsama bilang alay—ay nagiging ritong nagkakaloob ng lahat ng siddhi (kaganapan).

Verse 53

क्षीरेण तंदुलैश्चैव चरुणा केवलेन वा । शांतिकं पौष्टिकं वापि सप्तभिः समिदादिभिः

Gamit ang gatas at bigas—o kahit payak na caru (simpleng nilutong handog)—isagawa ang ritwal na homa para sa śānti (pagpapayapa) o para sa pauṣṭika (pagpapalusog at pagdami), gamit ang pitong sangkap ng ritwal na nagsisimula sa samidh, ang mga banal na panggatong.

Verse 54

द्रव्यैर्विशेषतो होमे वश्यमाकर्षणं तथा । वश्यमाकर्षणं चैव श्रीपदं च विशेषतः

Sa paghahandog sa apoy (homa), kapag isinagawa gamit ang mga natatanging sangkap na itinakda, sinasabing lumilitaw ang mga gawaing vaśya (pagpapasunod/pag-impluwensiya) at ākarṣaṇa (pag-akit at paglapit). Ang vaśya at ākarṣaṇa na ito ay lalo ngang kaugnay ng pag-abot sa śrīpada—kasaganaan at mapalad na karangalan.

Verse 55

बिल्वपत्रैस्तु हवनं शत्रोर्विजयदं तथा । समिधः शांतिकार्येषु पालाशखदिरादिकाः

Ang homa na inihahandog gamit ang mga dahon ng bilva ay nagkakaloob ng tagumpay laban sa kaaway. At para sa mga gawain ng śānti (pagpapayapa), ang nararapat na samidh (banal na panggatong) ay yaong mula sa palāśa, khadira, at mga katulad nito.

Verse 56

करवीरार्कजाः क्रौर्ये कण्टकिन्यश्च विग्रहे । प्रशांतः शांतिकं कुर्यात्पौष्टिकं च विशेषतः

Kapag sumiklab ang kalupitan at kabagsikan, gamitin ang mga panlunas na kaugnay ng Karavīra at Arka. Kapag may alitan at tunggalian, itinatakda ang mga ‘matinik’ na hakbang na pananggalang. Ngunit ang mapayapang deboto ay dapat lalo nang magsagawa ng śānti (pagpapayapa), at gayundin ng pauṣṭika (pagpapalusog at kagalingan).

Verse 57

निर्घृणः क्रुद्धचित्तस्तु प्रकुर्यादाभिचारिकम् । अतीवदुरवस्थायां प्रतीकारांतरं न चेत्

Ang taong walang habag, na ang isip ay nag-aalab sa galit, ay maaaring kumapit sa abhicāra—mapanirang salamangka ng pagkapoot—kung siya’y napasadsad sa lubhang mabigat na kalagayan at wala nang ibang lunas.

Verse 58

आततायिनमुद्दिश्य प्रकुर्यादाभिचारिकम् । स्वराष्ट्रपतिमुद्दिश्य न कुर्यादाभिचारिकम्

Ang ritwal ng mapanirang salamangka (abhicāra) ay maaaring isagawa laban sa isang marahas na mananalakay (ātatāyin); ngunit hindi ito dapat isagawa laban sa pinuno ng sariling kaharian.

Verse 59

यद्यास्तिकस्सुधर्मिष्ठो मान्यो वा यो ऽपि कोपि वा । तमुद्दिश्यापि नो कुर्यादाततायिनमप्युत

Kahit ang sinuman ay isang mananampalataya (āstika), lubhang matuwid at karapat-dapat igalang—sino man siya—hindi dapat, kahit siya pa ang pagtuunan, gawin ang gawa ng isang marahas na mananalakay (ātatāyin), ni mang-udyok sa gayong kasamaan.

Verse 60

मनसा कर्मणा वाचा यो ऽपि कोपि शिवाश्रितः । स्वराष्ट्रपतिमुद्दिश्य शिवा श्रितमथापि वा

Sinuman—kahit sino—na kumakalinga kay Śiva sa isip, gawa, at salita, at ang layon ay nakatuon sa pinuno ng sariling lupain, o maging sa iba pang deboto ni Śiva, ang gayong tao ay itinuturing na nasa kanlungan ni Śiva.

Verse 61

कृत्वाभिचारिकं कर्म सद्यो विनिपतेन्नरः । स्वराष्ट्रपालकं तस्माच्छिवभक्तं च कञ्चन

Ang sinumang gumawa ng mapaminsalang abhicāra ay agad na babagsak. Kaya huwag kailanman salakayin—sa pamamagitan ng gayong ritwal—ang tagapagtanggol ng sariling kaharian, ni sinumang deboto ni Śiva.

Verse 62

न हिंस्यादभिचाराद्यैर्यदीच्छेत्सुखमात्मनः । अन्यं कमपि चोद्दिश्य कृत्वा वै मारणादिकम्

Kung ninanais ang sariling kapakanan, huwag manakit ng sinuman sa pamamagitan ng abhicāra at mga kaugnay na ritwal. Tunay nga, huwag magsagawa ng mga gawaing tulad ng pagpatay at iba pa, na nakatuon sa sinumang ibang tao.

Verse 63

पश्चात्तापेन संयुक्तः प्रायश्चित्तं समाचरेत् । बाणलिंगे ऽपि वा कुर्यान्निर्धनो धनवानपि

Taglay ang taos-pusong pagsisisi, nararapat isagawa nang wasto ang prāyaścitta (pagbabayad-sala/pagpapadalisay). Maging dukha man o mayaman, maaari itong gawin kahit sa harap ng Bāṇa-liṅga (madadalang sagisag ni Śiva), sapagkat ang biyaya ni Śiva ay naaabot sa mapagpakumbaba at wastong pagsamba.

Verse 64

स्वयंभूते ऽथ वा लिंगे आर्षके वैदिके ऽपि वा । अभावे हेमरत्नानामशक्तौ च तदर्जने

Maging ang Liṅga ay svayambhū (kusang lumitaw), o itinatag ayon sa kaugalian ng mga ṛṣi, o ayon sa mga tuntunin ng Veda—kung wala ang ginto at mga hiyas, o kung kapos ang kakayahang makakuha ng mga iyon, ang pagsamba ay dapat pa ring isagawa ayon sa makakaya.

Verse 65

मनसैवाचरेदेतद्द्रव्यैर्वा प्रतिरूपकैः । क्वचिदंशे तु यः शक्तस्त्वशक्तः क्वचिदंशके

Isagawa ang pagsambang ito kahit sa isip lamang, o sa mga tunay na handog, o sa angkop na mga pamalit. Sapagkat ang tao ay maaaring may kakayahan sa isang bahagi ngunit kapos sa iba; kaya gawin ito ayon sa sariling lakas sa bawat aspekto.

Verse 66

सो ऽपि शक्त्यनुसारेण कुर्वंश्चेत्फलमृच्छति । कर्मण्यनुष्ठिते ऽप्यस्मिन्फलं यत्र न दृश्यते

Kahit siya—kapag kumikilos ayon sa sariling kakayahan—tunay na makakamtan ang bunga. Gayunman, kahit naisagawa nang wasto ang ritong ito, may mga pagkakataong hindi agad nakikita ang bunga nito.

Verse 67

द्विस्त्रिर्वावर्तयेत्तत्र सर्वथा दृश्यते फलम् । पूजोपयुक्तं यद्द्रव्यं हेमरत्नाद्यनुत्तमम्

Kung sa ritong iyon ay ulitin ito nang dalawa o tatlong ulit, ang bunga ay tiyak na makikita. Anumang bagay na ginagamit sa pagsamba—gaya ng dalisay na ginto, mahuhusay na hiyas, at iba pa—ay nagiging lubhang makapangyarihan kapag inihandog sa Śiva-pūjā.

Verse 68

तत्सर्वं गुरवे दद्याद्दक्षिणां च ततः पृथक् । स चेन्नेच्छति तत्सर्वं शिवाय विनिवेदयेत्

Ihandog ang lahat ng iyon sa Guru, at pagkatapos ay hiwalay na ialay ang dakṣiṇā. Kung ayaw niya itong tanggapin, ialay ang lahat ng iyon kay Panginoong Śiva.

Verse 69

अथवा शिवभक्तेभ्यो नान्येभ्यस्तु प्रदीयते । यः स्वयं साधयेच्छक्त्या गुर्वादिनिरपेक्षया

O kaya, ibigay lamang ito sa mga deboto ni Śiva at hindi sa iba. Ngunit ang sinumang, umaasa sa sariling lakas, nagsasagawa ng sādhana nang mag-isa—na walang paggalang sa Guru at iba pang gabay—ay kumikilos nang di nararapat.

Verse 70

सो ऽप्येवमाचरेदत्र न गृह्णीयात्स्वयं पुनः । स्वयं गृह्णाति यो लोभात्पूजांगद्रव्यमुत्तमम्

Siya man ay dapat kumilos nang gayon dito at huwag nang kumuha para sa sarili. Ang sinumang, dahil sa kasakiman, kumukuha para sa sarili ng pinakamainam na mga bagay na nakalaan bilang wastong gamit sa pagsamba, ay salungat sa dharma.

Verse 71

कांक्षितं न लभेन्मूढो नात्र कार्या विचारणा । अर्चितं यत्तु तल्लिंगं गृह्णीयाद्वा नवा स्वयम्

Ang nalilinlang na tao ay hindi nakakamtan ang ninanais—hindi na kailangan ng karagdagang pagninilay. Kaya dapat tanggapin ang mismong Liṅga na wastong sinamba, o kung hindi, sumamba ng bagong Liṅga sa sarili.

Verse 72

गृह्णीयाद्यदि तन्नित्यं स्वयं वान्यो ऽपि वार्चयेत् । यथोक्तमेव कर्मैतदाचरेद्यो ऽनपायतः

Kung tatanggapin ang pagtalima na iyon at pananatilihin araw-araw—magsamba man siya mismo o magpasamba sa iba—dapat isagawa ang ritong ito nang eksakto ayon sa itinakda, nang walang paglihis.

Verse 73

फलं व्यभिचरेन्नैवमित्यतः किं प्ररोचकम् । तथाप्युद्देशतो वक्ष्ये कर्मणः सिद्धिमुत्तमम्

Kung ang bunga ng gawa ay hindi lumilihis nang ganito, ano pa ang kailangan ng higit na panghihikayat? Gayunman, aking sasabihin nang maikli ang kataas-taasang katuparan ng ritwal, upang maunawaan nang wasto at maisakatuparan nang ganap.

Verse 74

अपि शत्रुभिराक्रांतो व्याधिभिर्वाप्यनेकशः । मृत्योरास्यगतश्चापि मुच्यते निरपायतः

Kahit salakayin ng mga kaaway, o pahirapan ng sari-saring karamdaman, o wari’y nakapasok na sa bibig ng Kamatayan, siya’y pinalalaya pa rin—tiyak at walang panganib—sa pamamagitan ng nagliligtas na biyaya ng Panginoon kapag kumakalinga kay Śiva.

Verse 75

पूजायते ऽतिकृपणो रिक्तो वैश्रवणायते । कामायते विरूपो ऽपि वृद्धो ऽपि तरुणायते

Sa biyaya ng Panginoon sa pamamagitan ng pagsamba kay Śiva, maging ang sukdulang kuripot ay nagiging karapat-dapat parangalan; maging ang dukha ay nagiging tulad ni Vaiśravaṇa (Kubera). Maging ang di-kaaya-aya ay nagiging kanais-nais; maging ang matanda ay wari’y nagiging kabataan.

Verse 76

शत्रुर्मित्रायते सद्यो विरोधी किंकरायते । विषायते यदमृतं विषमप्यमृतायते

Sa kapangyarihang nagbabago ng kaalaman at debosyon kay Śiva, ang kaaway ay agad nagiging kaibigan, at ang kalaban ay nagiging lingkod. Ang dating nektar ay maaaring maging lason, at maging ang lason ay maaaring maging nektar—ayon sa kalagayan ng kamalayan at sa pagkagapos o paglaya sa karma.

Verse 77

स्थलायते समुद्रो ऽपि स्थलमप्यर्णवायते । महीधरायते श्वभ्रं स च श्वभ्रायते गिरिः

Maging ang karagatan ay wari’y tuyong lupa, at ang tuyong lupa ay tila karagatan. Ang hukay ay nagmumukhang bundok, at ang bundok na iyon ay nagmumukhang hukay—ganyan ang mapanlinlang na pagbaligtad na nililikha ng māyā sa kaluluwang nakagapos (paśu).

Verse 78

पद्माकरायते वह्निः सरो वैश्वानरायते । वनायते यदुद्यानं तदुद्यानायते वनम्

Sa gayong baligtad na kalagayang espirituwal, ang apoy ay wari’y lawa ng lotus; ang lawa nama’y wari’y naglalagablab na apoy. Ang hardin ay nagmumukhang gubat, at ang gubat ay nagmumukhang hardin.

Verse 79

सिंहायते मृगः क्षुद्रः सिंहः क्रीडामृगायते । स्त्रियो ऽभिसारिकायन्ते लक्ष्मीः सुचरितायते

Sa pagyanig ng kapanahunan, maging ang munting usa ay gumanap na parang leon; at ang leon ay napapababa na tila hayop na laruan. Ang mga babae’y nagiging gaya ng palihim na gumagala sa pagnanasa; at si Lakṣmī—kasaganaan—ay nananahan lamang sa mabuting asal at marangal na pagkatao.

Verse 80

स्वैरप्रेष्यायते वाणी कीर्तिस्तु गणिकायते । स्वैराचारायते मेधा वज्रसूचीयते मनः

Kapag nalugmok sa walang pagpipigil na asal, ang pananalita’y nagiging parang aliping upahan; ang katanyagan ay nagiging parang babaeng bayaran. Ang talino’y kumikiling sa landas ng kalaswaan; at ang isip ay nagiging parang karayom na diyamante—matigas, matalim, at tumatagos.

Verse 81

महावातायते शक्तिर्बलं मत्तगजायते । स्तम्भायते समुद्योगैः शत्रुपक्षे स्थिता क्रिया

Kapag ang lakas ay naging malaking unos at ang kapangyarihan ay tulad ng lasing na elepante, ang pagkilos—kapag tumindig na sa panig ng kaaway—ay napipigil at naninigas dahil sa labis na pagpupunyagi at nag-aalimpuyong paghabol.

Verse 82

शत्रुपक्षायते ऽरीणां सर्व एव सुहृज्जनः । शत्रवः कुणपायन्ते जीवन्तोपि सबांधवाः

Para sa sinasakmal ng poot, maging ang bawat mabuting kaibigan ay wari’y kabilang sa panig ng kaaway. At ang mga kaaway—kahit buhay pa, kasama ang kanilang mga kamag-anak—ay nakikitang walang halaga na parang bangkay. Ganyan binabaluktot ng gapos ng pagkamuhi ang paghatol at itinatali ang kaluluwa palayo sa biyaya ni Śiva.

Verse 83

आपन्नो ऽपि गतारिष्टः स्वयं खल्वमृतायते । रसाय नायते नित्यमपथ्यमपि सेवितम्

Kahit mahulog sa dalamhati, napapalaya sa panganib; sa sarili nito’y nagiging amṛta, banal na nektar. Ngunit ang di-nararapat, kahit laging tinatangkilik, kailanma’y di nagiging rasāyana, eliksir na nagbibigay-buhay.

Verse 84

अनिशं क्रियमाणापि रतिस्त्वभिनवायते । अनागतादिकं सर्वं करस्थामलकायते

Kahit isagawa nang walang patid, ang mapagmahal na bhakti ay laging sariwa at bago. At ang lahat—ang hinaharap at iba pa—ay nalalaman nang malinaw, na parang bungang āmalaka na nasa palad ng kamay.

Verse 85

यादृच्छिकफलायन्ते सिद्धयो ऽप्यणिमादयः । बहुनात्र किमुक्तेन सर्वकामार्थसिद्धिषु

Kahit ang mga siddhi ng yoga na nagsisimula sa aṇimā ay dumarating lamang na parang bunga na di-sinasadya. Ano pa ang kailangang sabihin? Sa pagtamo ng bawat ninanais na layon at bagay, tanging biyaya at pagsamba kay Śiva ang tiyak na kaganapan.

Verse 86

अस्मिन्कर्मणि निर्वृत्ते त्वनवाप्यं न विद्यते

Kapag ang banal na pagtalima na ito ay natapos nang wasto, wala nang anumang hindi mo maaabot.

Frequently Asked Questions

In the sampled opening, the chapter is primarily instructional rather than event-driven: it frames a didactic dialogue where Upamanyu teaches Kṛṣṇa about Śaiva practice, mantra preparation, and obstacle-removal.

Pratibandha denotes subtle, unseen impediments (adṛṣṭa) that can block ritual/mantric fruition even when external procedure seems correct; the chapter treats diagnosis (omens) and expiation (niṣkṛti) as essential safeguards.

Mantra-competence (including meaning), removal of impediments, acting according to prescription, and inner confidence/śraddhā; supportive vows like brahmacarya and regulated diet are recommended for attainment.