द्वितीयतृतीयावरणपूजाक्रमः | The Sequence of the Second and Third Enclosure Worship (Āvaraṇa-pūjā)

Verse 1

तत्रादौ शिवयोः पार्श्वे दक्षिणे वामतः क्रमात् । गंधाद्यैरर्चयेत्पूर्वं देवौ हेरंबषण्मुखौ

Doon, sa pasimula, sa tabi ni Śiva at ng Diyosa—una sa kanan at saka sa kaliwa ayon sa ayos—simulan ang pagsamba, gamit ang pahid na sandal at iba pang handog, sa dalawang diyos: si Heramba (Gaṇeśa) at si Ṣaṇmukha (Skanda).

Verse 2

ततो ब्रह्माणि परित ईशानादि यथाक्रमम् । सशक्तिकानि सद्यांतं प्रथमावरणे यजेत्

Pagkaraan, sambahin ayon sa wastong ayos ang mga diyos na nagpapahayag kay Brahmā sa paligid, na nagsisimula kay Īśāna; at sa unang pabalat (ng banal na maṇḍala), sambahin sila kasama ng kani-kanilang Śakti, mula kay Sadya hanggang sa wakas.

Verse 3

षडंगान्यपि तत्रैव हृदयादीन्यनुक्रमात् । शिवस्य च शिवायाश्च वाह्नेयादि समर्चयेत्

Doon din, nararapat ding sambahin nang sunod-sunod ang anim na bahaging pantulong, na nagsisimula sa “Puso”; at marapat ding igalang at purihin kapwa si Śiva at si Śivā (Pārvatī) sa pamamagitan ng mga ritwal na nagsisimula sa handog-sa-apoy at iba pa.

Verse 4

तत्र वामादिकान्रुद्रानष्टौ वामादिशक्तिभिः । अर्चयेद्वा न वा पश्चात्पूर्वादिपरितः क्रमात्

Doon, sambahin ang walong Rudra na nagsisimula kay Vāma, kasama ang mga Śakti na nagsisimula kay Vāmā; maaari itong isagawa o hindi—pagkaraan, magpatuloy nang wasto sa pag-ikot sa (maṇḍala) mula sa Silangan at sa iba pang mga direksiyon.

Verse 5

प्रथमावरणं प्रोक्तं मया ते यदुनंदन । द्वितीयावरणं प्रीत्या प्रोच्यते श्रद्धया शृणु

O kagalakan ng angkan ng Yadu, naipaliwanag ko na sa iyo ang unang āvaraṇa (unang pabalat). Ngayon, sa pag-ibig, ilalarawan ko ang ikalawang āvaraṇa—makinig ka nang may pananampalataya.

Verse 6

अनंतं पूर्वादिक्पत्रे तच्छक्तिं तस्य वामतः । सूक्ष्मं दक्षिणदिक्पत्रे सह शक्त्या समर्चयेत्

Sa talulot na nasa Silangan, sambahin si Ananta, at sa kaliwa Niya ang Kaniyang Śakti. Sa talulot na nasa Timog, sambahin si Sūkṣma kasama ang Kaniyang Śakti, nang may wagas na paggalang.

Verse 7

ततः पश्चिमदिक्पत्रे सह शक्त्या शिवोत्तमम् । तथैवोत्तरदिक्पत्रे चैकनेत्रं समर्चयेत्

Pagkatapos, sa talulot na nakaharap sa Kanluran, sambahin ang Kataas-taasang Panginoong Śiva kasama ang Kaniyang Śakti. Gayundin, sa talulot na nakaharap sa Hilaga, sambahin nang nararapat ang Panginoong May Isang Mata (Śiva).

Verse 8

एकरुद्रं च तच्छक्तिं पश्चादीशदले ऽर्चयेत् । त्रिमूर्तिं तस्य शक्तिं च पूजयेदग्निदिग्दले

Sa talulot sa kanluran na kaugnay ni Īśa, sambahin si Ekarudra kasama ang Kaniyang Śakti. Sa talulot ng dako ng apoy, sambahin ang Trimūrti kasama ang katumbas nitong Śakti.

Verse 9

श्रीकण्ठं नैरृते पत्रे तच्छक्तिं तस्य वामतः । तथैव मारुते पत्रे शिखंडीशं समर्चयेत्

Sa talulot na nakatalaga sa timog-kanluran (nairṛta), sambahin si Śrīkaṇṭha; at sa Kaniyang kaliwa, sambahin ang Kaniyang Śakti. Gayundin, sa talulot na nakatalaga sa dako ng hangin (māruta), sambahin nang marapat si Śikhaṇḍīśa.

Verse 10

द्वितीयावरणे चेज्यास्सर्वर्तश्चक्रवर्तिनः । तृतीयावरणे पूज्याः शक्तिभिश्चाष्टमूर्तयः

Sa ikalawang pabilog ng pagsamba, sambahin ang mga cakravartin na tumutupad sa lahat ng layon. Sa ikatlong pabilog, igalang at sambahin ang Aṣṭamūrti, ang Walong Anyo ni Śiva, kasama ang kani-kanilang Śakti.

Verse 11

अष्टसु क्रमशो दिक्षु पूर्वादिपरितः क्रमात् । भवः शर्वस्तथेशानो रुद्रः पशुपतिस्ततः

Sa walong direksiyon, mula sa Silangan at umiikot nang sunod-sunod sa paligid, si Śiva ay tinatawag nang ayon sa pagkakasunod: Bhava, Śarva, Īśāna, Rudra, at saka Paśupati.

Verse 12

उग्रो भीमो महादेव इत्यष्टौ मूर्तयः क्रमात् । अनंतरं ततश्चैव महादेवादयः क्रमात्

Sa wastong pagkakasunod, ang walong nahayag na anyo ay tinatawag na “Ugra,” “Bhīma,” “Mahādeva,” at iba pa. Pagkaraan nito, muling binabanggit nang sunod-sunod ang mga katawagang nagsisimula sa “Mahādeva.”

Verse 13

ईशानो विजयो भीमो देवदेवो भवोद्भवः । कपर्दीशश्च कथ्यंते तथैकादशशक्तयः

Sinasabi nila na (si Śiva) ay tinatawag na Īśāna, Vijaya, Bhīma, Devadeva, Bhavodbhava, at Kapardīśa; at gayundin ay ipinahahayag ang labing-isang Śakti (kapangyarihan).

Verse 14

तत्राष्टौ प्रथमं पूज्याः वाह्नेयादि यथाक्रमम् । देवदेवः पूर्वपत्रे ईशानं चाग्निगोचरे

Doon, ang walo (na diyos) ay dapat sambahin muna, simula sa timog-silangan at sumunod sa wastong ayos. Sa talulot na silangan ay ang Devadeva (Śiva), at sa saklaw ni Agni ay si Īśāna.

Verse 15

भवोद्भवस्तयोर्मध्ये कपालीशस्ततः परम् । तस्मिन्नावरणे भूयो वृषेन्द्रं पुरतो यजेत्

Sa pagitan nina Bhava at Udbhava, at lampas pa sa kanila, naroon si Kapālīśa (Śiva, ang Panginoong may dalang bungo). Sa loob ng gayong āvaraṇa, muli ring dapat sambahin ang Vṛṣendra—si Nandin, ang pinakadakila sa mga toro—na inilalagay sa harapan (ng Panginoon).

Verse 16

नंदिनं दक्षिणे तस्य महाकालं तथोत्तरे । शास्तारं वह्निदिक्पत्रे मात्ःर्दक्षिणदिग्दले

Sa timog Niya ay si Nandin; sa hilaga ay si Mahākāla. Sa talulot na nakaharap sa dako ng Apoy (Agni) ay si Śāstā, at sa talulot sa panig na timog ay ang mga Banal na Ina, ang mga Mātṛ.

Verse 17

गजास्यं नैरृते पत्रे षण्मुखं वारुणे पुनः । ज्येष्ठां वायुदले गौरीमुत्तरे चंडमैश्वरे

Sa talulot na nauukol sa timog‑kanluran (Nairṛta), pagnilayan si Gajāsya (Gaṇeśa); at sa talulot ni Varuṇa (kanlurang dako), ilagak si Ṣaṇmukha (Kārttikeya). Sa talulot ni Vāyu (hilagang‑kanluran), ilagak si Jyeṣṭhā; sa hilagang talulot, si Gaurī; at sa talulot ng Īśāna (hilagang‑silangan), si Caṇḍamaheśvara—ang mabagsik na anyo ni Maheśvara.

Verse 18

शास्तृनन्दीशयोर्मध्ये मुनीन्द्रं वृषभं यजेत् । महाकालस्योत्तरतः पिंगलं तु समर्चयेत्

Sa pagitan nina Śāstṛ at Nandīśa, sambahin ang Vṛṣabha—ang banal na toro na iginagalang ng mga dakilang muni. At sa hilaga ni Mahākāla, marapat na parangalan si Piṅgala nang wasto.

Verse 19

शास्तृमातृसमूहस्य मध्ये भृंगीश्वरं ततः । मातृविघ्नेशमध्ये तु वीरभद्रं समर्चयेत्

Pagkaraan, sa gitna ng kapulungan ni Śāstā at ng mga Ina (Mātṛkā), sambahin si Bhṛṅgīśvara. At sa pagitan ng mga Ina at ni Vighneśa (Gaṇeśa), marapat na sambahin si Vīrabhadra ayon sa wastong ritwal.

Verse 20

स्कन्दविघ्नेशयोर्मध्ये यजेद्देवीं सरस्वतीम् । ज्येष्ठाकुमारयोर्मध्ये श्रियं शिवपदार्चिताम्

Sa pagitan nina Skanda at Vighneśa, sambahin ang Diyosa Sarasvatī. At sa pagitan ng panganay at bunsong (mga anak), sambahin si Śrī (Lakṣmī), na ang mga paa ay sinasamba maging ni Panginoong Śiva.

Verse 21

ज्येष्ठागणाम्बयोर्मध्ये महामोटीं समर्चयेत् । गणाम्बाचण्डयोर्मध्ये देवीं दुर्गां प्रपूजयेत्

Sa pagitan nina Jyeṣṭhā at Gaṇāmbā, marapat na sambahin si Mahāmoṭī nang wasto. At sa pagitan nina Gaṇāmbā at Caṇḍā, lalo’t higit na sambahin ang Diyosa Durgā.

Verse 22

अत्रैवावरणे भूयः शिवानुचरसंहतिम् । रुद्रप्रथमभूताख्यां विविधां च सशक्तिकाम्

Dito mismo sa loob ng banal na bakod, (muli niyang nakita) ang dakilang pangkat ng mga tagasunod ni Śiva—ang mga sinaunang nilalang na unang iniluwal ni Rudra—sari-saring anyo, at bawat isa’y may sariling śakti o kapangyarihan.

Verse 23

शिवायाश्च सखीवर्गं जपेद्ध्यात्वा समाहितः । एवं तृतीयावरणे वितते पूजिते सति

Taglay ang natipong isip at taimtim na pagninilay, dapat bigkasin (ang mga pangalan/mantra) ng lupon ng mga kasama ni Śivā (Pārvatī). Sa gayon, kapag naihanda at naialay nang wasto ang ikatlong āvaraṇa ng pagsamba, nagpapatuloy ang ritwal sa ganitong paraan.

Verse 24

चतुर्थावरणं ध्यात्वा बहिस्तस्य समर्चयेत् । भानुः पूर्वदले पूज्यो दक्षिणे चतुराननः

Pagkatapos magnilay sa ikaapat na āvaraṇa ng banal na maṇḍala, dapat itong sambahin nang wasto sa panlabas. Sa talulot sa silangan, sambahin si Bhānu (Araw); at sa talulot sa timog, sambahin si Caturānana (Brahmā na may apat na mukha).

Verse 25

रुद्रो वरुणदिक्पत्रे विष्णुरुत्तरदिग्दले । चतुर्णामपि देवानां पृथगावरणान्यथ

Si Rudra ay inilalagay sa talulot sa dako ni Varuṇa (kanluran), at si Viṣṇu naman sa talulot sa hilaga. Kaya, para sa apat na diyos, ang mga bilog na panangga (āvaraṇa) ay dapat isa-isang ayusin nang hiwalay, ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 26

तस्यांगानि षडेवादौ दीप्ताद्याभिश्च शक्तिभिः । दीप्ता सूक्ष्मा जया भद्रा विभूतिर्विमला क्रमात्

Sa pasimula, sinasabi na ang Kanyang mga sangkap ay anim, at pinapagingning ng mga Śakti na nagsisimula kay Dīptā—Dīptā, Sūkṣmā, Jayā, Bhadrā, Vibhūti, at Vimalā—ayon sa pagkakasunod.

Verse 27

अमोघा विद्युता चैव पूर्वादि परितः स्थिताः । द्वितीयावरणे पूज्याश्चतस्रो मूर्तयः क्रमात्

Sa ikalawang āvaraṇa, dapat sambahin nang sunod-sunod ang apat na banal na anyo—Amoghā at Vidyutā—na nakapuwesto sa paligid, simula sa silangan.

Verse 28

पूर्वाद्युत्तरपर्यंताः शक्तयश्च ततः परम् । आदित्यो भास्करो भानू रविश्चेत्यनुपूर्वशः

Mula sa silangan hanggang sa hilaga, binabanggit ang mga Śakti; at lampas pa roon, ayon sa pagkakasunod, ang Araw ay tinatawag na Āditya, Bhāskara, Bhānu, at Ravi.

Verse 29

अर्को ब्रह्मा तथा रुद्रो विष्णुश्चैते विवस्वतः । विस्तारा पूर्वदिग्भागे सुतरां दक्षिणे स्थिताः

Mula kay Vivasvat (ang Araw) sumibol ang mga ito—Arka, Brahmā, Rudra, at Viṣṇu. Ang kanilang paglawak ay nakalagay sa bahaging silangan, at lalo na sa dakong timog.

Verse 30

बोधनी पश्चिमे भागे आप्यायिन्युत्तरे पुनः । उषां प्रभां तथा प्राज्ञां सन्ध्यामपि ततः परम्

Sa kanlurang dako naroon ang kapangyarihang tinatawag na Bodhanī; at muli, sa hilagang dako naroon ang Āpyāyinī. Pagkaraan nito ay sina Uṣā, Prabhā, at Prājñā; at lampas pa sa mga ito ay naroon din si Sandhyā.

Verse 31

ऐशानादिषु विन्यस्य द्वितीयावरणे यजेत् । सोममंगारकं चैव बुधं बुद्धिमतां वरम्

Matapos silang iluklok sa mga dako na nagsisimula sa Īśāna, dapat ding sambahin sa ikalawang pabilog na bakod—si Soma (Buwan), si Maṅgāraka (Mars), at si Budha (Mercury), ang pinakadakila sa mga marurunong—bilang mga tagapaglingkod sa banal na maṇḍala ni Śiva.

Verse 32

बृहस्पतिं बृहद्बुद्धिं भार्गवं तेजसां निधिम् । शनैश्चरं तथा राहुं केतुं धूम्रं भयंकरम्

Ang deboto ay nararapat ding magnilay at manawagan kay Bṛhaspati (Jupiter), ang dakilang talino; kay Bhārgava (Śukra/Venus), ang sisidlan ng ningning; at gayundin kay Śanaiścara (Saturn), kasama sina Rāhu at Ketu—pati si Dhumra, ang kakila-kilabot.

Verse 33

समंततो यजेदेतांस्तृतीयावरणे क्रमात् । अथवा द्वादशादित्या द्वितीयावरणे यजेत्

Pagkaraan, sa palibot ng gitnang diyos, sambahin ang mga diyos na ito ayon sa wastong ayos sa ikatlong pabilog na sapin. O kaya naman, sambahin ang Labindalawang Āditya sa ikalawang pabilog na sapin.

Verse 34

तृतीयावरणे चैव राशीन्द्वादश पूजयेत् । सप्तसप्त गणांश्चैव बहिस्तस्य समंततः

Sa ikatlong pabilog na sapin, sambahin ang labindalawang rāśi, ang mga tanda ng zodiako. At sa labas nito, sa palibot, parangalan din ang mga pangkat ng Gaṇa, na nakaayos bilang pitong hanay na tigpipito.

Verse 35

ऋषीन्देवांश्च गंधर्वान्पन्नगानप्सरोगणान् । ग्रामण्यश्च तथा यक्षान्यातुधानांस्तथा हयान्

Tinipon at dinala ng kapangyarihan ng Panginoon ang mga Ṛṣi at mga Deva, ang mga Gandharva, ang mga Nāga, at ang mga pangkat ng Apsaras; gayundin ang mga pinuno ng pamayanan, ang mga Yakṣa, ang mababangis na Yātudhāna na gumagala sa gabi, at maging ang mga kabayo—upang ang lahat ng uri ng nilalang ay tumindig sa saklaw ng maharlikang presensya ng Panginoon.

Verse 36

सप्तच्छंदोमयांश्चैव वालखिल्यांश्च पूजयेत् । एवं तृतीयावरणे समभ्यर्च्य दिवाकरम्

Sambahin din ang pitong pangkat na nahahayag bilang mga sukat ng Veda (chandas), at ang mga pantas na Vālakhilya. Sa gayon, sa ikatlong sapin, matapos maghandog ng nararapat na paggalang, sambahin si Divākara (ang Araw) bilang banal na sangkap ng kaayusang kosmiko na itinataguyod ni Śiva.

Verse 37

ब्रह्माणमर्चयेत्पश्चात्त्रिभिरावरणैः सहः । हिरण्यगर्भं पूर्वस्यां विराजं दक्षिणे ततः

Pagkaraan nito, kasama ang tatlong bilog na nakapalibot (āvaraṇa), dapat sambahin si Brahmā. Sa silangan sambahin si Hiraṇyagarbha, at pagkatapos sa timog sambahin si Virāj.

Verse 38

कालं पश्चिमदिग्भागे पुरुषं चोत्तरे यजेत् । हिरण्यगर्भः प्रथमो ब्रह्मा कमलसन्निभः

Dapat sambahin si Kāla sa kanlurang dako, at si Puruṣa sa hilagang dako. Si Hiraṇyagarbha—ang unang isinilang na Brahmā—ay nagniningning na tulad ng lotus.

Verse 39

कालो जात्यंजनप्रख्यः पुरुषः स्फटिकोपमः । त्रिगुणो राजसश्चैव तामसः सात्त्विकस्तथा

Inilalarawan si Kāla na tulad ng itim ng koliryum, samantalang ang Puruṣa ay tulad ng malinaw na kristal. Sinasabi rin siyang tatluhan ayon sa mga guṇa—rajas, tamas, at gayundin sattva.

Verse 40

चत्वार एते क्रमशः प्रथमावरणे स्थिताः । द्वितीयावरणे पूज्याः पूर्वादिपरितः क्रमात्

Ang apat na ito ay nakalagay nang sunod-sunod sa unang āvaraṇa. Sa ikalawang āvaraṇa, dapat silang sambahin ayon sa pagkakasunod, na nakapaligid sa lahat ng panig mula sa silangan.

Verse 41

सनत्कुमारः सनकः सनंदश्च सनातनः । तृतीयावरणे पश्चादर्चयेच्च प्रजापतीन्

Pagkatapos, sa ikatlong āvaraṇa, dapat sambahin sina Sanatkumāra, Sanaka, Sananda, at Sanātana; at pagkaraan nito, sambahin din ang mga Prajāpati.

Verse 42

अष्टौ पूर्वांश्च पूर्वादौ त्रीन्प्राक्पश्चादनुक्रमात् । दक्षो रुचिर्भृगुश्चैव मरीचिश्च तथांगिराः

Una ay ang walong tinatawag na “mga nauna”; at saka, ayon sa wastong pagkakasunod, ang tatlong nasa unahan at nasa hulihan. Sila ay sina Dakṣa, Ruci, Bhṛgu, Marīci, at gayundin si Aṅgiras.

Verse 43

पुलस्त्यः पुलहश्चैव क्रतुरत्रिश्च कश्यपः । वसिष्ठश्चेति विख्याताः प्रजानां पतयस्त्विमे

Sina Pulastya, Pulaha, Kratu, Atri, Kaśyapa, at Vasiṣṭha—sila ang bantog na mga panginoon (mga ninunong tagapaglikha) ng mga nilalang. Sa pagkaunawang Śaiva, kumikilos sila sa kaayusang kosmiko ng Panginoong Pati (Śiva), upang panatilihin ang lahi at ang dharma sa ilalim ng Kanyang kataas-taasang paghahari.

Verse 44

तेषां भार्याश्च तैस्सार्धं पूजनीया यथाक्रमम् । प्रसूतिश्च तथाकूतिः ख्यातिः सम्भूतिरेव च

Kasama nila, ang kanilang mga asawa ay dapat ding sambahin ayon sa wastong pagkakasunod. Sila ay sina Prasūti, gayundin si Ākūti, Khyāti, at Sambhūti.

Verse 45

धृतिः स्मृतिः क्षमा चैव सन्नतिश्चानसूयका । देवमातारुन्धती च सर्वाः खलु पतिव्रताः

Si Dhṛti (katatagan), Smṛti (tamang pag-alaala), Kṣamā (pagpapahinuhod), at gayundin si Sannati (mapagpakumbabang paggalang) at Anasūyā (walang inggit), kasama sina Devamātā at Arundhatī—tunay na silang lahat ay bantog bilang mga asawang pativrata, di-natitinag sa panata sa kanilang mga asawa.

Verse 46

शिवार्चनरतो नित्यं श्रीमत्यः प्रियदर्शनाः । प्रथमावरणे वेदांश्चतुरो वा प्रपूजयेत्

Ang mga araw-araw na masigasig sa pagsamba kay Śiva ay nagkakamit ng kasaganaan at kaaya-ayang anyong mapalad. Sa unang pabilog na saklaw (ng maṇḍala ng pagsamba), nararapat na sambahin nang wasto ang apat na Veda.

Verse 47

इतिहासपुराणानि द्वितीयावरणे पुनः । तृतीयावरणे पश्चाद्धर्मशास्त्रपुरस्सराः

Muli, sa ikalawang bilog na panakip ay naroon ang mga Itihāsa at Purāṇa; pagkaraan, sa ikatlong bilog na panakip ay naroon ang mga Dharmaśāstra at mga kaugnay na kapani-paniwalang kasulatang nangunguna.

Verse 48

वैदिक्यो निखिला विद्याः पूज्या एव समंततः । पूर्वादिपुरतो वेदास्तदन्ये तु यथारुचि

Ang lahat ng sangay ng kaalamang Vedic ay tunay na karapat-dapat igalang sa lahat ng panig. Ilagay sa unahan ang mga Veda—mula sa silangan—at ang iba pang banal na disiplina ay ayusin ayon sa nais.

Verse 49

अष्टधा वा चतुर्धा वा कृत्वा पूजां समंततः । एवं ब्रह्माणमभ्यर्च्य त्रिभिरावरणैर्युतम्

Matapos isagawa ang pagsamba sa paligid, maging sa walong bahagi o sa apat na bahagi, gayon dapat sambahin nang nararapat si Brahmā—na iniisip na may kasamang tatlong panakip na bilog (āvaraṇa).

Verse 50

दक्षिणे पश्चिमे पश्चाद्रुद्रं सावरणं यजेत् । तस्य ब्रह्मषडंगानि प्रथमावरणं स्मृतम्

Sa timog, sa kanluran, at sa likuran, sambahin si Rudra kasama ang mga diyos na kaakibat ng Kanyang panakip na bilog. Para kay Rudra, ang anim na sangkap na pantulong ng Brahman (ṣaḍ-aṅga) ang inaalala bilang unang bilog na panakip ng pagsamba.

Verse 51

द्वितीयावरणे चैव विद्येश्वरमयं तथा । तृतीयावरणे भेदो विद्यते स तु कथ्यते

Sa ikalawang panakip na bilog, ito’y tunay na may kalikasan ng mga Vidyeśvara. Ngunit sa ikatlong panakip na bilog ay may pagkakaiba—ito ang ipinapaliwanag ngayon.

Verse 52

चतस्रो मूर्तयस्तस्य पूज्याः पूर्वादितः क्रमात् । त्रिगुणास्सकलो देवः पुरस्ताच्छिवसंज्ञकः

Ang apat na anyo Niya ay dapat sambahin ayon sa pagkakasunod, na nagsisimula sa silangan. Sa harapang bahagi (aspektong silangan) naroon ang Panginoong ganap, taglay ang tatlong guṇa—ang lubos na nahayag na Diyos—na kilala sa pangalang “Śiva.”

Verse 53

राजसो दक्षिणे ब्रह्मा सृष्टिकृत्पूज्यते भवः । तामसः पश्चिमे चाग्निः पूज्यस्संहारको हरः

Sa timog, ang prinsipyong rājasa (paglikha) ay pinararangalan bilang Brahmā, ang tagapaglikha—si Bhava na dapat sambahin. Sa kanluran, ang prinsipyong tāmasa (paglulusaw) ay pinararangalan bilang Agni; si Hara, ang Panginoon ng pagwasak, ang dapat sambahin.

Verse 54

सात्त्विकस्सुखकृत्सौम्ये विष्णुर्विश्वपतिर्मृडः । एवं पश्चिमदिग्भागे शम्भोः षड्विंशकं शिवम्

Sa banayad na aspektong sattvic na nagkakaloob ng ligaya, si Śiva ay tinatawag na Viṣṇu, na Viśvapati (Panginoon ng sansinukob), at na Mṛḍa (ang mapagpala at mahabagin). Kaya sa kanlurang bahagi, ito’y binibilang bilang ika-dalawampu’t anim na banal na pangalang pagpapakita ni Śambhu, ang mapalad na Śiva.

Verse 55

समभ्यर्च्योत्तरे पार्श्वे ततो वैकुंठमर्चयेत् । वासुदेवं पुरस्कृत्वा प्रथमावरणे यजेत्

Pagkaraang sambahin nang wasto sa gawing hilaga, saka sambahin ang Vaikuṇṭha. Itanghal si Vāsudeva sa pinakapanguna, at isagawa ang pagsamba sa unang āvaraṇa (unang pabilog na santuwaryo).

Verse 56

अनिरुद्धं दक्षिणतः प्रद्युम्नं पश्चिमे ततः । सौम्ये संकर्षणं पश्चाद्व्यत्यस्तौ वा यजेदिमौ

Sambahin si Aniruddha sa gawing timog, at pagkatapos si Pradyumna sa gawing kanluran. Pagkaraan nito, sa mapalad na gawing hilaga, sambahin si Saṅkarṣaṇa; o maaari ring sambahin ang dalawang ito nang baligtad ang ayos.

Verse 57

प्रथमावरणं प्रोक्तं द्वितीयावरणं शुभम् । मत्स्यः कूर्मो वराहश्च नरसिंहोथ वामनः

Ipinahayag na ang unang bilog na panakip; ang ikalawang panakip ay mapalad. Sa (ikalawang) iyon naroon ang mga anyo: Matsya, Kūrma, Varāha, Narasiṃha, at Vāmana.

Verse 58

रामश्चान्यतमः कृष्णो भवानश्वमुखोपि च । तृतीयावरणे चक्रुः पूर्वभागे समर्चयेत्

Sa ikatlong panakip ng ritwal na maṇḍala, dapat sambahin nang wasto si Rāma, ang dakilang Kṛṣṇa, si Bhavāna, at gayundin si Aśvamukha—ilagay sila sa silangang bahagi at maghandog ng mapitagang pagsamba roon.

Verse 59

नारायणाख्यां याम्येस्त्रं क्वचिदव्याहतं यजेत् । पश्चिमे पांचजन्यं च शार्ङ्गंधनुरथोत्तरे

Sa timog na dako, sa mapalad na sandali, dapat sambahin ang di-mapipigil na sandatang tinatawag na “Nārāyaṇa.” Sa kanlurang dako, sambahin ang kabibe na Pāñcajanya; at sa hilagang dako, sambahin ang busog na Śārṅga.

Verse 60

एवं त्र्यावरणैः साक्षाद्विश्वाख्यां परमं हरिम् । महाविष्णुं सदाविष्णुं मूर्तीकृत्य समर्चयेत्

Kaya nito, sa pamamagitan ng tatlong āvaraṇa, dapat likhain sa hayag na anyo at sambahin nang wasto ang Kataas-taasang Hari—na tuwirang naroroon—na tinatawag na “Sansinukob,” ang Mahāviṣṇu at ang Viṣṇu na walang hanggan; na nalalamang nakalagay sa laganap na katotohanan ng Panginoon.

Verse 61

इत्थं विष्णोश्चतुर्व्यूहक्रमान्मूर्तिचतुष्टयम् । पूजयित्वा च तच्छक्तीश्चतस्रः पुजयेत्क्रमात्

Kaya nito, ayon sa kaayusan ng Caturvyūha ni Viṣṇu, matapos sambahin ang apat na anyo, dapat namang sambahin nang sunod-sunod ang apat na kaukulang kapangyarihan (Śakti) nila.

Verse 62

प्रभामाग्नेयदिग्भागे नैरृते तु सरस्वतीम् । गणांबिका च वायव्ये लक्ष्मीं रौद्रे समर्चयेत्

Sa timog-silangang dako, sambahin si Prabhā; sa timog-kanluran, sambahin si Sarasvatī. Sa hilagang-kanluran, sambahin si Gaṇāmbikā; at sa hilagang-silangan, ang dako ni Rudra, sambahin nang marapat si Lakṣmī.

Verse 63

एवं भान्वादिमूर्तीनां तच्छक्तीनामनंतरम् । पूजां विधाय लोकेशांस्तत्रैवावरणे यजेत्

Kaya nito, matapos isagawa nang wasto ang pagsamba sa mga anyong nagsisimula sa Araw at saka sa kani-kanilang mga Śakti, sa loob din ng gayong āvaraṇa (pabilog na saklaw) ay sambahin ang mga Lokapāla—mga Panginoon ng mga daigdig.

Verse 64

इन्द्रमग्निं यमं चैव निरृतिं वरुणं तथा । वायुं सोमं कुबेरं च पश्चादीशानमर्चयेत्

Pagkaraan nito, sambahin si Indra, si Agni, si Yama, si Nirṛti at si Varuṇa; gayundin si Vāyu, si Soma at si Kubera; at saka, sa kanlurang dako, sambahin si Īśāna—ang maharlikang anyo ni Śiva.

Verse 65

एवं चतुर्थावरणं पूजयित्वा विधानतः । आयुधानि महेशस्य पश्चाद्बांह्यं समर्चयेत्

Kaya nito, matapos sambahin ayon sa itinakdang ritwal ang ikaapat na āvaraṇa, saka igalang na sambahin ang mga sandata at banal na kasangkapan ni Maheśa, kasama ang mga panlabas na nakapaligid, ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 66

श्रीमन्त्रिशूलमैशाने वज्रं माहेन्द्रदिङ्मुखे । परशुं वह्निदिग्भागे याम्ये सायकमर्चयेत्

Sa hilagang-silangan, sambahin ang mapalad na trisula na pinatibay ng mantra. Sa silangan, na pinamumunuan ni Indra, sambahin ang vajra (kulog na sandata). Sa timog-silangan, sambahin ang paraśu (palakol); at sa timog (Yāmya), sambahin ang palaso.

Verse 67

नैरृते तु यजेत्खड्गं पाशं वारुणगोचरे । अंकुशं मारुते भागे पिनाकं चोत्तरे यजेत्

Sa dakong Nairṛti (timog-kanluran) dapat sambahin ang tabak; sa pook na pinamumunuan ni Varuṇa ay sambahin ang lubid na panghuli (pāśa). Sa dako ni Vāyu ay sambahin ang pang-udyok (aṅkuśa); at sa hilaga ay sambahin ang Pināka, ang pana ni Śiva.

Verse 68

पश्चिमाभिमुखं रौद्रं क्षेत्रपालं समर्चयेत् । पञ्चमावरणं चैव सम्पूज्यानन्तरं बहिः

Nakaharap sa kanluran, dapat sambahin nang wasto ang mabagsik na Kṣetrapāla (tagapagbantay ng banal na pook). Pagkaraan, matapos ganap na maisagawa ang ikalimang pag-aalay sa āvaraṇa, magpatuloy na sa panlabas na dako.

Verse 69

सर्वावरणदेवानां बहिर्वा पञ्चमे ऽथवा । पञ्चमे मातृभिस्सार्धं महोक्ष पुरतो यजेत्

Dapat sambahin ang lahat ng mga diyos ng mga āvaraṇa na panangga, maging sa labas man o sa ikalimang āvaraṇa. Sa ikalimang āvaraṇa, kasama ang mga Mātṛkā (mga Ina), magsagawa ng pagsamba na inilalagay sa unahan si Mahokṣa (Dakilang Toro)—upang parangalan ang kapisanan ng Panginoon sa wastong ayos bago lumapit sa Kataas-taasang Śiva.

Verse 70

ततः समंततः पूज्यास्सर्वा वै देवयोनयः । खेचरा ऋषयस्सिद्धा दैत्या यक्षाश्च राक्षसाः

Pagkaraan, sa lahat ng panig, ang lahat ng nilalang na may banal na pinagmulan (devayoni) ay naging karapat-dapat sa mapitagang pagsamba—kasama ang mga khecara na naglalakbay sa himpapawid, ang mga Ṛṣi at mga Siddha, at pati ang mga Daitya, Yakṣa, at Rākṣasa.

Verse 71

अनंताद्याश्च नागेंद्रा नागैस्तत्तत्कुलोद्भवैः । डाकिनीभूतवेतालप्रेतभैरवनायकाः

Ang mga panginoon ng mga ahas, na nagsisimula kay Ananta, kasama ang mga nāga na isinilang sa kani-kanilang angkan, at ang mga pinuno ng ḍākinī, bhūta, vetāla, preta, at ng mabangis na hukbo ni Bhairava, ay nagtipon din.

Verse 72

पातालवासिनश्चान्ये नानायोनिसमुद्भवाः । नद्यस्समुद्रा गिरयः काननानि सरांसि च

May iba pa rin—mga naninirahan sa mga daigdig ng Pātāla, isinilang mula sa sari-saring sinapupunan—kasama ang mga ilog, karagatan, bundok, kagubatan, at mga lawa; lahat ng ito’y kabilang sa kaayusang lumalaganap sa lahat.

Verse 73

पशवः पक्षिणो वृक्षाः कीटाद्याः क्षुद्रयोनयः । नराश्च विविधाकारा मृगाश्च क्षुद्रयोनयः

Ang mga hayop, ibon, puno, mga insekto at iba pang tulad nito—ang mga ito’y tinatawag na “mababang kapanganakan.” Ang mga tao man, na sari-sari ang anyo, at ang mga hayop sa gubat (gaya ng usa at iba pa) ay ibinibilang din sa gayong mababang kapanganakan.

Verse 74

भुवनान्यन्तरण्डस्य ततो ब्रह्माण्डकोटयः । बहिरंडान्यसंख्यानि भुवनानि सहाधिपैः

Sa loob ng bawat kosmikong itlog (aṇḍa) ay may mga daigdig; mula roon ay sumisibol ang mga brahmāṇḍa na di-mabilang, hanggang sa mga krore. At sa labas pa’y may di-mabilang na iba pang mga itlog—mga daigdig na walang bilang, bawat isa’y may kani-kaniyang namumunong panginoon.

Verse 75

ब्रह्मांडाधारका रुद्रा दशदिक्षु व्यवस्थिताः । यद्गौड यच्च मामेयं यद्वा शाक्तं ततः परम्

Ang mga Rudra na sumasandig sa kosmikong itlog (brahmāṇḍa) ay nakahimpil sa sampung direksiyon. Anuman ang tawaging Gauḍa, anuman ang kilalaning Māmeya, at anuman ang bansagang Śākta—higit sa lahat ng iyon ay naroroon ang Kataas-taasang Rudra.

Verse 76

यत्किञ्चिदस्ति शब्दस्य वाच्यं चिदचिदात्मकम् । तत्सर्वं शिवयोः पार्श्वे बुद्ध्वा सामान्यतो यजेत्

Anumang bagay na tinutukoy ng mga salita—maging may kamalayan (cit) o walang kamalayan (acit)—unawain na ang lahat ay nananahan sa harapan nina Śiva–Śakti (ang Banal na Magkaparis), at sambahin sa paraang pangkalahatan at sumasaklaw sa lahat.

Verse 77

कृतांजलिपुटाः सर्वे ऽचिंत्याः स्मितमुखास्तथा । प्रीत्या संप्रेक्षमाणाश्च देवं देवीं च सर्वदा

Silang lahat, na magkadikit ang mga palad sa paggalang, ay tumindig sa tahimik na pagkamangha, may banayad na ngiti sa mukha. Sa pag-ibig na debosyon, lagi nilang tinititigan ang Panginoon at ang Diyosa.

Verse 78

इत्थमावरणाभ्यर्चां कृत्वाविक्षेपशांतये । पुनरभ्यर्च्य देवेशं पक्त्वाक्षरमुदीरयेत्

Sa gayon, matapos isagawa ang āvaraṇa-pūjā upang payapain ang pagkaligalig at pagkalihis ng isip, sambahin muli ang Panginoon ng mga diyos; at kapag naitatag nang matatag sa puso ang banal na pantig, bigkasin sa pag-uulit ang pantig ng mantra.

Verse 79

निवेदयेत्ततः पश्चाच्छिवयोरमृतोपमम् । सुव्यञ्जनसमायुक्तं शुद्धं चारु महाचरुम्

Pagkaraan nito, ihandog kay Śiva (at sa Kanyang banal na kabiyak) ang isang dakila at marikit na nilutong handog—dalisay, maayos na inihanda na may mainam na pampalasa, at tila nektar—na karapat-dapat sa pagsamba.

Verse 80

द्वात्रिंशदाढकैर्मुख्यमधमं त्वाढकावरम् । साधयित्वा यथासंपच्छ्रद्धया विनिवेदयेत्

Ihanda ang pangunahing handog na may tatlumpu’t dalawang āḍhaka (sukat), at ang mas maliit na handog na may hindi bababa sa isang āḍhaka; ayusin ito ayon sa kakayahan, at sa pananampalataya, ihandog nang ayon sa wastong paraan.

Verse 81

ततो निवेद्य पानीयं तांबूलं चोपदंशकैः । नीराजनादिकं कृत्वा पूजाशेषं समापयेत्

Pagkaraan nito, ihandog ang inuming tubig, at ang tāmbūla (nganga/betel) kasama ang angkop na mga kasabay. Pagkatapos, isagawa ang nīrājana (ārati) at iba pang pangwakas na ritwal, at tapusin ang nalalabing bahagi ng pagsamba.

Verse 82

भोगोपयोग्यद्रव्याणि विशिष्टान्येव साधयेत् । वित्तशाठ्यं न कुर्वीत भक्तिमान्विभवे सति

Kapag may kakayahan, ang debotong sumasamba ay dapat maghanda lamang ng mga piling bagay na karapat-dapat sa banal na paggamit; huwag kailanman mandaya o magkuripot sa yaman.

Verse 83

शठस्योपेक्षकस्यापि व्यंग्यं चैवानुतिष्ठतः । न फलंत्येव कर्माणि काम्यानीति सतां कथा

Ganito ang sabi ng mga banal: sa taong mapanlinlang—maging siya’y walang pakialam, o gumagawa nang may pagkukunwari at panunuya—ang mga ritwal na udyok ng pagnanasa ay hindi tunay na namumunga.

Verse 84

तस्मात्सम्यगुपेक्षां च त्यक्त्वा सर्वांगयोगतः । कुर्यात्काम्यानि कर्माणि फलसिद्धिं यदीच्छति

Kaya nga, talikuran ang pagwawalang-bahala at isagawa ang mga ritwal na may hangaring bunga nang may ganap at wastong paglahok ng buong pagkatao; kung nais ang katuparan ng bunga, gawin ito sa tamang paraan.

Verse 85

इत्थं पूजां समाप्याथ देवं देवीं प्रणम्य च । भक्त्या मनस्समाधाय पश्चात्स्तोत्रमुदीरयेत्

Sa gayon, matapos tapusin ang pagsamba at magpatirapa sa Panginoon at sa Diyosa, ituon ang isip sa debosyon at panloob na pagkatipon; saka bigkasin ang himno ng papuri.

Verse 86

ततः स्तोत्रमुपास्यान्ते त्वष्टोत्तरशतावराम् । जपेत्पञ्चाक्षरीं विद्यां सहस्रोत्तरमुत्सुकः

Pagkaraan nito, sa pagtatapos ng pagsamba, dapat taimtim na bigkasin ang dakilang himno nang isang daan at walong ulit; at saka, sa masidhing debosyon, dapat ulitin sa japa ang banal na limang-pantig na mantra nang isang libo at walong ulit.

Verse 87

विद्यापूजां गुरोः पूजां कृत्वा पश्चाद्यथाक्रमम् । यथोदयं यथाश्राद्धं सदस्यानपि पूजयेत्

Matapos munang isagawa ang pagsamba sa Vidyā, ang banal na kaalaman, at saka ang pagsamba sa Guru ayon sa wastong pagkakasunod, dapat ding parangalan ang mga kasaping nagtipon, ayon sa katayuan ng bawat isa at sa paraang angkop sa ritong śrāddha.

Verse 88

ततः उद्वास्य देवेशं सर्वैरावरणैः सह । मण्डलं गुरवे दद्याद्यागोपकरणैस्सह

Pagkaraan, matapos magpaalam nang may paggalang sa Panginoon ng mga Deva (Śiva) kasama ang lahat ng Kanyang mga āvaraṇa, dapat ihandog sa Guru ang pinabanal na maṇḍala, kalakip ang mga kasangkapang ginamit sa pagsamba.

Verse 89

शिवाश्रितेभ्यो वा दद्यात्सर्वमेवानुपूर्वशः । अथवा तच्छिवायैव शिवक्षेत्रे समर्पयेत्

Maaaring, ayon sa wastong pagkakasunod, ialay ang lahat sa mga kumupkop at sumilong kay Śiva; o kaya’y italaga sa Śiva lamang at ihandog sa Śiva-kṣetra, ang banal na pook ni Śiva.

Verse 90

शिवाग्नौ वा यजेद्देवं होमद्रव्यैश्च सप्तभिः । समभ्यर्च्य यथान्यायं सर्वावरणदेवताः

O kaya, sa banal na apoy ni Śiva (Śivāgni), sambahin ang Panginoon sa pamamagitan ng homa gamit ang pitong itinakdang handog; at ayon sa wastong ritwal, parangalan nang nararapat ang lahat ng mga diyos ng mga palibot na saklaw (āvaraṇa-devatā).

Verse 91

एष योगेश्वरो नाम त्रिषु लोकेषु विश्रुतः । न तस्मादधिकः कश्चिद्यागो ऽस्ति भुवने क्वचित्

Siya (si Śiva) ay bantog sa tatlong daigdig bilang Yogeśvara, ang Panginoon ng Yoga. Sa sanlibutang ito, walang yāga (sakripisyo) na hihigit pa roon—sa pagsamba at pagkakabatid sa Kanya.

Verse 92

न तदस्ति जगत्यस्मिन्नसध्यं यदनेन तु । ऐहिकं वा फलं किंचिदामुष्मिकफलं तु वा

Sa mundong ito, walang bagay na di-maabot sa pamamagitan ng banal na paraan ng Śaiva na ito. Maging bunga sa buhay na ito o bunga sa kabilang-buhay, tunay na maisasakatuparan.

Verse 93

इदमस्य फलं नेदमिति नैव नियम्यते । श्रेयोरूपस्य कृत्स्नस्य तदिदं श्रेष्टसाधनम्

Ang bunga nito ay hindi nalilimitahan sa pagsasabing, “Ito lamang ang bunga, hindi iyon.” Sapagkat para sa kabuuan ng kataas-taasang kabutihan, ito nga ang pinakadakilang paraan ng pag-abot.

Verse 94

इदं न शक्यते वक्तुं पुरुषेण यदर्च्यते । चिंतामणेरिवैतस्मात्तत्तेन प्राप्यते फलम्

Walang taong makapagsasabi nang ganap ng kataas-taasang kadakilaan na nakakamit sa pagsamba sa Kanya. Kaya, gaya ng batong hiyas na Cintāmaṇi na tumutupad ng ninanais, gayon din ang nararapat na bunga ay natatamo sa mismong pagsamba (kay Śiva).

Verse 95

तथापि क्षुद्रमुद्दिश्य फलं नैतत्प्रयोजयेत् । लघ्वर्थी महतो यस्मात्स्वयं लघुतरो भवेत्

Gayunman, huwag gamitin ang banal na pagsasanay na ito na may hangaring munting bunga. Sapagkat ang naghahangad ng mumunting pakinabang, pagtalikod sa Dakila, ay lalo pang nagiging maliit ang sarili.

Verse 96

महद्वा फलमल्पं वा कृतं चेत्कर्म सिध्यति । महादेवं समुद्दिश्य कृतं कर्म प्रयुज्यताम्

Maging dakila man o munting bunga, kapag ang isang gawa ay ginawa, tiyak na magbubunga ito nang nararapat. Kaya gawin ang bawat kilos na nakatuon kay Mahādeva—inihahandog sa Kanya—upang ang gawa ay maging banal at humantong sa mapalad na kaganapan.

Verse 97

तस्मादनन्यलभ्येषु शत्रुमृत्युंजयादिषु । फलेषु दृष्टादृष्टेषु कुर्यादेतद्विचक्षणः

Kaya nga, ang naghahanap na may malinaw na pag-unawa ay dapat magsagawa ng ganitong pagsasagawa/pagsamba sa Śaiva; sapagkat nagbubunga ito ng mga biyayang di madaling makamtan sa iba—gaya ng pagwawagi laban sa kaaway at pagdaig sa kamatayan—at nagbibigay ng mga bungang nakikita sa buhay na ito at di-nakikita (kabutihang espirituwal tungo sa paglaya).

Verse 98

महत्स्वपि च पातेषु महारागभयादिषु । दुर्भिक्षादिषु शांत्यर्थं शांतिं कुर्यादनेन तु

Kahit sa gitna ng malalaking kapahamakan—gaya ng matitinding pagbagsak, matinding pagdurusa tulad ng pagnanasa at takot, at mga sakunang gaya ng taggutom—dapat isagawa, para sa pagpapayapa, ang mga ritong pampalubag-loob sa pamamagitan ng paraang Śaiva na ito, at sa gayon ay maitatatag ang kapayapaan.

Verse 99

बहुना किं प्रलापेन महाव्यापन्निवारकम् । आत्मीयमस्त्रं शैवानामिदमाह महेश्वरः

Ano ang silbi ng maraming salita? Ang aral na ito ang dakilang lunas na nagtataboy sa mabibigat na kapahamakan. Ipinahayag ni Maheshvara: ito ang Kanyang sariling sandatang espirituwal para sa mga Śaiva.

Verse 100

तस्मादितः परं नास्ति परित्राणमिहात्मनः । इति मत्वा प्रयुंजानः कर्मेदं शुभमश्नुते

Kaya nga, bukod dito ay wala nang higit na kanlungan para sa kaluluwa sa mundong ito. Sa pagkaunawang ito, ang nagsasagawa ng banal na gawi na ito ay nagtatamo ng pagpapala at kabutihang-palad.

Verse 101

स्तोत्रमात्रं शुचिर्भूत्वा यः पठेत्सुसमाहितः । सोप्यभीष्टतमादर्थादष्टांशफलमाप्नुयात्

Sinumang nagpakadalisay at may isip na lubos na nakatuon, at bumibigkas ng tanging himnong ito, siya man ay nagtatamo ng ikawalong bahagi ng bunga ng pagkamit sa pinakanais na layon—sa biyaya ni Śiva.

Verse 102

अर्थं तस्यानुसन्धाय पर्वण्यनशनः पठेत् । अष्टाभ्यां वा चतुर्दश्यां फलमर्धं समाप्नुयात्

Sa pagninilay sa kahulugan nito, dapat itong bigkasin sa mga banal na araw ng pagtalima ayon sa buwan habang nag-aayuno. O kung gagawin sa ikawalong araw (Aṣṭamī) o sa ika-labing-apat (Caturdaśī), matatamo ang kalahati ng ipinahayag na bungang espirituwal.

Verse 103

यस्त्वर्थमनुसंधाय पर्वादिषु तथा व्रती । मासमेकं जपेत्स्तोत्रं स कृत्स्नं फलमाप्नुयात्

Ngunit ang debotong may disiplina, na iniingatan ang kahulugan, at nagja-japa ng himnong ito sa mga banal na pagtalima at araw ng kapistahan sa loob ng isang buong buwan, ay matatamo ang ganap na bunga (ng pagsasanay).