पितृसर्ग-श्राद्धमाहात्म्य-प्रश्नः (Pitṛ-sarga and the Greatness of Śrāddha: The Inquiry)

Verse 1

व्यास उवाच । इत्याकर्ण्य श्राद्धदेवः सूर्यान्वयमनुत्तमम् । पर्य्यपृच्छन्मुनिश्रेष्ठश्शौनकस्सूतमादरात्

Sinabi ni Vyāsa: Nang marinig ang walang kapantay na angkan ng Diyos na Araw, ang pinakadakilang pantas na si Śaunaka—na tinatawag ding Śrāddhadeva—ay magalang na nagtanong kay Sūta nang may debosyon.

Verse 2

शौनक उवाच । सूतसूत चिरंजीव व्यासशिष्य नमोस्तु ते । श्राविता परमा दिव्या कथा परमपावनी

Sinabi ni Śaunaka: “O Sūta, anak ni Sūta, mahabang-buhay, alagad ni Vyāsa—pagpupugay at pagyukod sa iyo. Ikinuwento mo sa amin ang kataasang salaysay na banal at makalangit, na may kapangyarihang lubhang nagpapadalisay.”

Verse 3

त्वया प्रोक्तः श्राद्धदेवस्सूर्य्यः सद्वंशवर्द्धनः । संशयस्तत्र मे जातस्तं ब्रवीमि त्वदग्रतः

Ipinahayag mo na si Sūrya, ang diyos na pinananawagan sa mga ritong śrāddha, ang nagpapalago at nag-iingat ng marangal na angkan. Ngunit may pag-aalinlangan akong sumibol tungkol dito; ihahayag ko ang pagdududang ito sa harap mo.

Verse 4

कुतो वै श्राद्धदेवत्वमादित्यस्य विवस्वतः । श्रोतुमिच्छामि तत्प्रीत्या छिंधि मे संशयं त्विमम्

Sa anong dahilan nagkamit si Vivasvān, ang Āditya (Diyos na Araw), ng katayuang tinatawag sa mga ritong śrāddha? Nais kong marinig ito nang may debosyon; maawa ka, at putulin ang pagdududang ito sa akin.

Verse 5

श्राद्धस्यापि च माहात्म्यं तत्फलं च वद प्रभो । प्रीताश्च पितरो येन श्रेयसा योजयंति तम्

O Panginoon, ipahayag mo ang kadakilaan ng ritong Śrāddha at ang bungang dulot nito—na sa pamamagitan nito ang mga Pitṛ (mga ninunong ama) ay nalulugod at iniuugnay ang taong iyon sa pinakamataas na kabutihan (śreyas).

Verse 6

एतच्च श्रोतुमिच्छामि पितॄणां सर्गमुत्तमम् । कथय त्वं विशेषेण कृपां कुरु महामते

Nais kong marinig ito—ang napakahusay na salaysay ng pinagmulan ng mga Pitṛ. O dakilang-loob, ipaliwanag mo nang masinsinan at ipagkaloob mo sa akin ang iyong biyaya.

Verse 7

सूत उवाच । वच्मि तत्तेऽखिलं प्रीत्या पितृसर्गं तु शौनक । मार्कण्डेयेन कथितं भीष्माय परिपृच्छते

Sinabi ni Sūta: O Śaunaka, buong pagmamahal kong isasalaysay sa iyo nang ganap ang paglitaw ng mga Pitṛ—gaya ng ikinuwento ni Mārkaṇḍeya kay Bhīṣma nang siya’y tanungin ni Bhīṣma.

Verse 8

गीतं सनत्कुमारेण मार्कण्डेय धीमते । तत्तेऽहं संप्रवक्ष्यामि सर्वकामफलपदम्

Ang aral/awit na ito ay inawit ni Sanatkumāra para sa marunong na rishi na si Mārkaṇḍeya. Ngayon ay ipahahayag ko ito sa iyo—isang pahayag na nagkakaloob ng bunga ng lahat ng makatarungang hangarin at umaakay sa naghahanap tungo sa mapalad na kaganapan sa landas ni Śiva.

Verse 9

युधिष्ठिरेण संपृष्टो भीष्मो धर्मभृतां वरः । शरशय्यास्थितः प्रोचे तच्छृणुष्व वदामि ते

Nang tanungin ni Yudhiṣṭhira, si Bhīṣma—pinakamataas sa mga tagapangalaga ng dharma—habang nakahiga sa higaan ng mga palaso ay nagsalita: “Kaya makinig ka; sasabihin ko sa iyo.”

Verse 10

युधिष्ठिर उवाच । पुष्टिकामेन पुंसां वै कथं पुष्टिरवाप्यते । एतच्छ्रोतुं समिच्छामि किं कुर्वाणो न सीदति

Sinabi ni Yudhiṣṭhira: “Para sa mga taong nagnanais ng kagalingan at pag-unlad, paano nga ba nakakamit ang tunay na kasaganaan? Nais kong marinig ito—ano ang dapat gawin upang hindi malugmok sa dalamhati?”

Verse 11

सूत उवाच । युधिष्ठिरेण संपृष्टं प्रश्नं श्रुत्वा स धर्मवित् । भीष्मः प्रोवाच सुप्रीत्या सर्वेषां शृण्वतां वचः

Sabi ni Sūta: Nang marinig ang tanong na iniharap ni Yudhiṣṭhira, si Bhīṣma—ang nakaaalam ng dharma—ay nagsalita nang may malaking galak, ng mga salitang para sa lahat ng nakikinig.

Verse 12

भीष्म उवाच । ये कुर्वंति नराश्श्राद्धान्यपि प्रीत्या युधिष्ठिर । श्राद्धैः प्रीणाति तत्सर्वं पितॄणां हि प्रसादतः

Sinabi ni Bhīṣma: “O Yudhiṣṭhira, yaong mga taong nagsasagawa ng mga ritwal na Śrāddha nang taos-pusong debosyon—sa pamamagitan ng mga Śrāddha, ang lahat (ng nilalayon sa ritwal) ay lubos na nalulugod, tunay nga sa biyaya at kasiyahan ng mga Pitṛ, ang mga ninunong espiritu.”

Verse 13

श्राद्धानि चैव कुर्वन्ति फलकामास्सदा नरा । अभिसंधाय पितरं पितुश्च पितरं तथा

Ang mga tao, na laging naghahangad ng bunga, ay nagsasagawa ng mga ritong śrāddha, na sadyang iniuukol sa sariling ama at gayundin sa ama ng ama (lolo sa ama) bilang tatanggap.

Verse 14

पितुः पितामहश्चैव त्रिषु पिंडेषु नित्यदा । पितरो धर्मकामस्य प्रजाकामस्य च प्रजाम्

Tunay na ang ama at ang lolo ay laging naroroon sa tatlong piṇḍa (tatlong handog sa mga ninuno). Ipinagkakaloob ng mga Pitṛ ang dharma at katuparan ng mga hangarin; at sa naghahangad ng supling, ibinibigay nila ang mga anak.

Verse 15

पुष्टिकामस्य पुष्टिं च प्रयच्छन्ति युधिष्ठिर

O Yudhiṣṭhira, ipinagkakaloob nila ang sustansiya at kasaganaan sa taong naghahangad ng kagalingan.

Verse 16

युधिष्ठिर उवाच । वर्तंते पितरः स्वर्गे केषांचिन्नरके पुनः । प्राणिनां नियतं चापि कर्मजं फलमुच्यते

Wika ni Yudhiṣṭhira: “May ilang Pitṛ na nananahan sa langit, at may iba naman na nasa impiyerno. Sinasabi rin na para sa mga nilalang na may katawan, tiyak at nakatakda ang bungang nagmumula sa karma.”

Verse 17

तानि श्राद्धानि दत्तानि कथं गच्छन्ति वै पितॄन् । कथं शक्तास्तमाहर्त्तुं नरकस्था फलं पुनः

“Paano nga ba tunay na nakararating sa mga Pitṛ (mga ninunong banal) ang mga handog na Śrāddha na ibinigay? At paano naman, kung sila’y nananahan sa impiyerno, nagagawa nilang tanggapin ang bunga ng handog na iyon?”

Verse 18

देवा अपि पितॄन्स्वर्गे यजंत इति मे श्रुतम् । एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं विस्तरेण ब्रवीहि मे

“Narinig ko na maging ang mga Deva sa langit ay sumasamba sa mga Pitṛ. Nais kong marinig ito—ipaliwanag mo sa akin nang masinsinan.”

Verse 19

भीष्म उवाच । अत्र ते कीर्तयिष्यामि यथा श्रुतमरिन्दम । पित्रा मम पुरा गीतं लोकान्तरगतेन वै

Wika ni Bhīṣma: Dito ay isasalaysay ko sa iyo, O manlulupig ng mga kaaway, ayon mismo sa aking narinig—yaong inawit sa akin ng aking ama noong una, matapos siyang pumanaw patungo sa ibang daigdig.

Verse 20

श्राद्धकाले मम पितुर्मया पिंडस्समुद्यतः । मत्पिता मम हस्तेन भित्त्वा भूमिमयाचत

Sa panahon ng śrāddha para sa aking ama, itinaas ko ang piṇḍa (bukol ng handog para sa yumao). Noon, ang aking ama—na bumutas sa lupa—ay humingi nito mula mismo sa aking kamay.

Verse 21

नैष कल्पविधिर्दृष्ट इति निश्चित्य चाप्यहम् । कुशेष्वेव ततः पिंडं दत्तवानविचारयन्

Napagpasyahan ko, “Hindi ito ang paraang itinuturo sa mga aklat ng ritwal,” at natiyak ko rin iyon; kaya, nang walang pag-aalinlangan, inilagay ko ang piṇḍa nang tuwiran sa damong kuśa.

Verse 22

ततः पिता मे संतुष्टो वाचा मधुरया तदा । उवाच भारतश्रेष्ठ प्रीयमाणो मयानघ

Pagkaraan, nasiyahan ang aking ama at noon ay nagsalita sa matatamis na salita. O pinakamainam sa mga Bhārata, O walang dungis—palibhasa’y nalugod sa akin, kinausap niya ako.

Verse 23

त्वया दायादवानस्मि धर्मज्ञेन विपश्चिता । तारितोहं तु जिज्ञासा कृता मे पुरुषोत्तम

Sa pamamagitan mo—marunong at dalubhasa sa dharma—ako’y ginawang tagapagmana ng banal na kabutihan. Sa iyo ako’y nailigtas; natupad ang aking paghahangad na makaalam, O Kataas-taasang Persona.

Verse 24

प्रमाणं यद्धि कुरुते धर्माचारेण पार्थिवः । प्रजास्तदनु वर्तंते प्रमाणाचरितं सदा

Anumang pamantayan ng asal na itinatag ng hari sa pamamagitan ng matuwid na pagsasabuhay ng dharma, yaon din ang tiyak na susundin ng mga tao; sapagkat ang gawang itinakda ng may awtoridad na huwaran ay laging ginagaya.

Verse 25

शृणु त्वं भारतश्रेष्ठ वेदधर्मांश्च शाश्वतान् । प्रमाणं वेदधर्मस्य पुत्र निर्वर्त्तितं त्वया

Makinig ka, O pinakamainam sa mga Bhārata, sa mga walang-hanggang kautusan ng dharmang Veda. O anak, ikaw mismo ang nagtatag na ng wastong pamantayan at may-awtoridad na halimbawa ng asal na Veda.

Verse 26

तस्मात्तवाहं सुप्रीतः प्रीत्या वरमनुत्तमम् । ददामि त्वं प्रतीक्षस्व त्रिषु लोकेषु दुर्लभम्

Kaya naman, labis Kitang kinalulugdan; dahil sa pag-ibig ay ipinagkakaloob Ko sa iyo ang isang walang-kapantay na biyaya. Maghintay at tanggapin mo—bihira ito sa tatlong daigdig.

Verse 27

न ते प्रभविता मृत्युर्यावज्जीवितुमिच्छसि । त्वत्तोभ्यनुज्ञां संप्राप्य मृत्युः प्रभविता पुनः

Hangga’t nais mong mabuhay, ang Kamatayan ay walang kapangyarihan sa iyo. Pagkaraan lamang na makamtan ang iyong pahintulot, muling magkakabisa ang Kamatayan.

Verse 28

किं वा ते प्रार्थितं भूयो ददामि वरमुत्तमम् । तद् ब्रूहि भरतश्रेष्ठ यत्ते मनसि वर्तते

O ano pa ang ninanais mo? Ipagkakaloob ko sa iyo ang isang dakilang biyaya. Sabihin mo, O pinakamainam sa angkan ng Bharata, ang anumang nananatili sa iyong isipan.

Verse 29

इत्युक्तवति तस्मिंस्तु अभिवाद्य कृताञ्जलिः । अवोचं कृतकृत्योऽहं प्रसन्ने त्वयि मानद । प्रश्नं पृच्छामि वै कंचिद्वाच्यस्स भवता स्वयम्

Nang masabi niya iyon, ako’y yumukod sa paggalang, nag-anjali (magkapatong ang mga palad), at nagsabi: “Ako’y ganap na, O tagapagkaloob ng dangal, sapagkat ikaw ay nalugod. Ngayon ay magtatanong ako ng isang bagay—nawa’y ikaw mismo ang magpahayag ng dapat sabihin.”

Verse 30

स मामुवाच तद् ब्रूहि यदीच्छसि ददामि ते । इत्युक्तेथ मया तत्र पृष्टः प्रोवाच तन्नृपः

Sinabi niya sa akin: “Sabihin mo ang nais mo; kung ibig mo, ipagkakaloob ko sa iyo.” Nang masabihan nang gayon, tinanong ko siya roon, at ang haring iyon ay sumagot.

Verse 31

शंतनुरुवाच । शृणु तात प्रवक्ष्यामि प्रश्नं तेऽहं यथार्थतः । पितृकल्पं च निखिलं मार्कण्डेयेन मे श्रुतम्

Sinabi ni Śaṃtanu: “Makinig ka, anak; ilalahad ko sa iyo ang aking tanong ayon sa katotohanan. Mula kay Mārkaṇḍeya ay narinig ko nang buo ang lahat ng banal na pamamaraan ukol sa mga Pitṛ (mga ninunong sinasamba sa ritwal).”

Verse 32

यत्त्वं पृच्छसि मां तात तदेवाहं महामुनिम् । मार्कण्डेयमपृच्छं हि स मां प्रोवाच धर्मवित्

O mahal kong anak, ang bagay na itinatanong mo sa akin—ako mismo ay nagtanong noon sa dakilang muni na si Mārkaṇḍeya. Ang nakaaalam ng dharma ay ipinaliwanag iyon sa akin.

Verse 33

मार्कण्डेय उवाच । शृणु राजन्मया दृष्टं कदाचित्पश्यता दिवम् । विमानं महादायांतमन्तरेण गिरेस्तदा

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: “Makinig, O Hari, sa aking minsang nakita habang ako’y nakatanaw sa kalangitan. Noon, may isang dakilang vimāna na papalapit, dumaraan sa pagitan ng mga bundok.”

Verse 34

तस्मिन्विमाने पर्यक्षं ज्वलितांगारवर्चसम् । महातेजः प्रज्वलंतं निर्विशेषं मनोहरम्

Sa loob ng makalangit na vimāna, nasilayan ang isang kamangha-manghang pagdalo—nagniningning na tila naglalagablab na baga—taglay ang dakilang tejas, nagliliyab sa liwanag, walang anumang natatanging tanda, ngunit lubhang kaakit-akit sa puso.

Verse 35

अपश्यं चैव तत्राहं शयानं दीप्ततेजसम् । अंगुष्ठमात्रं पुरुषमग्नावग्निमिवाहितम्

Doon nga, nasilayan ko ang isang nilalang na nagliliwanag sa tejas, nakahimlay; isang Purusha na kasinlaki ng hinlalaki, nakalagay sa apoy, na wari’y apoy na inilagay sa loob mismo ng apoy.

Verse 36

सोऽहं तस्मै नमः कृत्वा प्रणम्य शिरसा प्रभुम् । अपृच्छं चैव तमहं विद्यामस्त्वां कथं विभो

Pagkaraan, nag-alay ako ng pagpupugay at yumukod na may pagdapa, inihandog ang ulo sa Panginoon; at aking itinanong: “O Vibhu, ang Lumalaganap sa lahat, paano matatamo ang tunay na kaalamang ito?”

Verse 37

मामुवाच धर्मात्मा तेन तद्विद्यते तपः । येन त्वं बुध्यसे मां हि मुने वै ब्रह्मणस्सुतम्

Nagsalita sa akin ang may kaluluwang matuwid: “Sa pamamagitan niyan, nakikilala ang tunay na diwa ng tapas (pag-aayuno at pagdidisiplina); at sa tapas na iyon, O muni, makikilala at mauunawaan mo ako nang tunay bilang anak ni Brahmā.”

Verse 38

सनत्कुमारमिति मां विद्धि किं करवाणि ते । ये त्वन्ये ब्रह्मणः पुत्राः कनीयांसस्तु ते मम

Kilalanin mo ako bilang Sanatkumāra. Ano ang magagawa ko para sa iyo? At ang iba pang mga anak ni Brahmā—na mas bata—ay mga nakabababa sa akin.

Verse 39

भ्रातरस्सप्त दुर्धर्षा येषां वंशाः प्रतिष्ठिताः । वयं तु यतिधर्माणस्संयम्यात्मानमात्मनि

May pitong kapatid na di-madadaig, at ang kanilang mga angkan ay matatag na naitatag. Ngunit kami’y sumusunod sa dharma ng mga asceta, pinipigil ang sarili at inilulubog ito sa Sarili.

Verse 40

यथोत्पन्नस्तथैवाहं कुमार इति विश्रुतः । तस्मात्सनत्कुमारं मे नामैतत्कथितं मुने

Gaya ng aking pagsilang, gayon din ako nakilala bilang “Kumāra,” ang laging kabataan. Kaya, O pantas, ang aking pangalan ay ipinahayag na Sanatkumāra.

Verse 41

यद्भक्त्या ते तपश्चीर्णं मम दर्शनकांक्षया । एष दृष्टोऽस्मि भद्रं ते कं कामं करवाणि ते

Dahil sa iyong debosyon, nagsagawa ka ng mga pag-aayuno at pagninilay na naghahangad ng aking darśana; kaya ngayo’y nagpakita ako sa harap mo. Nawa’y mapasa iyo ang pagpapala—anong hangarin ang tutuparin ko para sa iyo?

Verse 42

इत्युक्तवन्तं तं चाहं प्रावोचं त्वं शृणु प्रभो । पितॄणामादिसर्गं च कथयस्व यथातथम्

Nang siya’y makapagsalita nang gayon, sinabi ko sa kanya: “O Panginoon, makinig. Isalaysay mo, ayon sa tunay na nangyari, ang sinaunang paglitaw ng mga Pitṛ (mga Ama ng ninuno).”

Verse 43

इत्युक्तस्स तु मां प्राह शृणु सर्वं यथातथम् । वच्मि ते तत्त्वतस्तात पितृसर्गं शुभावहम्

Nang masabi ko iyon, sinabi niya sa akin: “Makinig sa lahat ayon sa tunay na kalagayan. Mahal kong anak, isasalaysay ko sa iyo nang tapat ang mapalad na salaysay ng paglitaw ng mga Pitṛ (mga Ama ng ninuno), na nagdudulot ng kagalingan.”

Verse 44

सनत्कुमार उवाच । देवान्पुरासृजद्ब्रह्मा मां यक्षध्वं स चाह तान् । तमुत्सृज्य तमात्मानमयजंस्ते फलार्थिनः

Wika ni Sanatkumāra: Noong unang panahon, nilikha ni Brahmā ang mga deva at iniutos, “Maghandog kayo ng yajña para sa akin.” Ngunit ang mga deva, sa pagnanais ng bunga, ay isinantabi siya at sa halip ay sinamba ang kanilang sariling sarili—ginawang diyos na pinaglilingkuran ang ahamkāra, ang pagkamakasarili.

Verse 45

ते शप्ता ब्रह्मणा मूढा नष्टसंज्ञा भविष्यथ । तस्मात्किंचिदजानंतो नष्टसंज्ञाः पितामहम्

“Isinumpa ni Brahmā, kayo’y magiging naliligaw at mawawalan ng wastong pagkaunawa. Kaya, sa kaunting nalalaman, mawawala ang inyong pag-unawa at hindi ninyo makikilala maging ang ‘Dakilang Lolo’ (Pitāmaha—Brahmā) mismo.”

Verse 46

प्रोचुस्तं प्रणतास्सर्वे कुरुष्वानुग्रहं हि नः । इत्युक्तस्तानुवाचेदं प्रायश्चित्तार्थमेव हि

Pagkaraan, silang lahat ay yumukod at nagsabi sa kanya: “Ipakita mo sa amin ang iyong biyaya, tunay nga.” Nang masabihan nang gayon, sinabi niya sa kanila ang aral na ito—na sadyang ukol sa prāyaścitta, ang pagsisisi at pagtubos-sala.

Verse 47

पुत्रान्स्वान्परिपृच्छध्वं ततो ज्ञानमवाप्स्यथ । इत्युक्ता नष्टसंज्ञास्ते पुत्रान्पप्रच्छुरोजसा

“Usisain ninyong tanungin ang sarili ninyong mga anak; saka ninyo makakamtan ang kaalaman.” Pagkasabi nito, ang mga nawalan ng pagpipigil ay nagtanong sa kanilang mga anak nang mariin at nagmamadali.

Verse 48

प्रायश्चित्तार्थमेवाधिलब्धसंज्ञा दिवौकसः । गम्यतां पुत्रका एवं पुत्रैरुक्ताश्च तेऽनघ

“Ang mga nilalang na makalangit na ito ay tunay na itinalaga para sa layunin ng pagtubos at pag-aalis ng kasalanan (prāyaścitta). Kaya, mahal naming mga anak, gawin ninyo ayon dito.” Sa gayon, O walang-dungis, sila’y sinabihan ng kanilang mga anak.

Verse 49

अभिशप्तास्तु ते देवाः पुत्रकामेन वेधसम् । पप्रच्छुरुक्ताः पुत्रैस्ते गतास्ते पुत्रका इति

Ang mga diyos na iyon, na isinumpa, ay lumapit kay Brahmā, ang Manlilikha na naghahangad ng mga anak, at siya’y tinanong. Pagkasabihan, sinabi nila: “Ang mga anak mo—saan sila naparoon? Ano ang nangyari sa mga anak?”

Verse 50

ततस्तानब्रवीद्देवो देवान्ब्रह्मा ससंशयान् । शृणुध्वं निर्जरास्सर्वे यूयं न ब्रह्मवादिनः

Pagkaraan, nagsalita ang diyos na si Brahmā sa mga diyos na puno ng pag-aalinlangan: “Makinig kayo, kayong lahat na walang-kamatayan; ang inyong mga salita ay hindi umaayon sa katotohanan ng Brahman.”

Verse 51

तस्माद्यदुक्तं युष्माकं पुत्रैस्तैर्ज्ञानिसत्तमैः । मंतव्यं संशयं त्यक्त्वा तथा न च तदन्यथा

Kaya nga, ang sinabi sa inyo ng mga anak na yaon—pinakamaharlika sa mga nakaaalam—ay tanggapin ninyo matapos talikdan ang pag-aalinlangan; tunay na gayon nga, at hindi iba pa.

Verse 52

देवाश्च पितरश्चैव यजध्वं त्रिदिवौकसः । परस्परं महाप्रीत्या सर्वकामफलप्रदा

O mga nananahan sa tatlong langit, sambahin ninyo ang mga Deva at gayundin ang mga Pitṛ. Sa dakilang mabuting kalooban sa isa’t isa, sila’y nagiging tagapagkaloob ng bunga ng lahat ng matuwid na hangarin.

Verse 53

सनत्कुमार उवाच । ततस्ते छिन्नसंदेहाः प्रीतिमंतः परस्परम् । बभूवुर्मुनिशार्दूल ब्रह्मवाक्यात्सुखप्रदाः

Wika ni Sanatkumāra: Pagkaraan nito, O tigre sa mga pantas, naputol ang kanilang mga pag-aalinlangan; napuspos ng pag-ibig sa isa’t isa, sila’y naging panatag—nakamtan ang ligaya sa pamamagitan ng mga salita ni Brahmā.

Verse 54

ततो देवा हि प्रोचुस्तान्यदुक्ताः पुत्रका वयम् । तस्माद्भवंतः पितरो भविष्यथ न संशयः

Pagkatapos, sinabi ng mga deva sa kanila: “Kami ang inyong mga anak; kaya kayo’y tunay na magiging aming mga ama—walang alinlangan.”

Verse 55

पितृश्राद्धे क्रियां कश्चित्करिष्यति न संशयः । श्राद्धैराप्यायितस्सोमो लोकानाप्याययिष्यति

Sa ritwal na śrāddha para sa mga Pitṛ, tiyak na may magsasagawa ng itinakdang gawain—walang alinlangan. Si Soma, na napalalakas ng mga handog na śrāddha, ay siya namang magpapalakas sa mga daigdig.

Verse 56

समुद्रं पर्वतवनं जंगमाजंगमैर्वृतम् । श्राद्धानि पुष्टिकामैश्च ये करिष्यंति मानवाः

Sa daigdig na napaliligiran ng karagatan, hitik sa mga bundok at gubat, na tinitirhan ng mga gumagalaw at di-gumagalaw na nilalang—ang mga taong nagnanais ng pagyabong at kasaganaan at nagsasagawa ng mga ritwal na śrāddha ay makakamit, sa pamamagitan ng dharma, ang ninanais na pag-unlad at kagalingan.

Verse 57

तेभ्यः पुष्टिप्रदाश्चैव पितरः प्रीणितास्सदा । श्राद्धे ये च प्रदास्यंति त्रीन्पिंडान्नामगोत्रतः

Sa pamamagitan ng mga handog na iyon, ang mga Pitṛ (mga ninunong banal) ay laging nalulugod at kapalit nito’y nagkakaloob ng sustansiya at kagalingan. Kaya sa ritwal na śrāddha, marapat na ihandog nang wasto ang tatlong piṇḍa, binabanggit ang pangalan at gotra (angkan) ng ninuno.

Verse 58

सर्वत्र वर्तमानास्ते पितरः प्रपितामहाः । भावयिष्यंति सततं श्राद्धदानेन तर्पिताः

Ang mga Pitṛ na iyon—mga ama at mga ninuno—ay nananahan sa lahat ng dako; at kapag sila’y nabusog at nalugod sa mga handog ng śrāddha, patuloy nilang ipinagkakaloob ang pag-alalay, pag-aaruga, at pagpapala sa angkan.

Verse 59

इति तद्वचनं सत्यं भवत्वथ दिवौकसः । पुत्राश्च पितरश्चैव वयं सर्वे परस्परम्

“Magkagayon nawa—O mga nananahan sa langit, magkatotoo nawa ang mga salitang iyon. Tunay, tayong lahat ay magkakaugnay sa isa’t isa—bilang mga anak at bilang mga ama.”

Verse 60

एवं ते पितरो देवा धर्मतः पुत्रतां गताः । अन्योन्यं पितरो वै ते प्रथिताः क्षितिमण्डले

Kaya ang mga Pitṛ na yaon, na tunay na may pagka-diyos, ayon sa kautusan ng Dharma ay umabot sa kalagayang maging mga anak; at sa pag-iral na salit-salitan sa isa’t isa, sila’y sumikat sa daigdig bilang mga ama ng isa’t isa.