Adhyaya 81
Purva BhagaThird QuarterAdhyaya 81153 Verses

Kṛṣṇādi-mantra-varga-varṇana (Classification of Krishna and Related Mantras)

Itinuturo ni Sanatkumāra kay Nārada ang isang maayos na hirarkiya ng mga sistemang mantra ni Kṛṣṇa/Govinda. Sa simula, binabanggit ang tatlong Manu na kaugnay ng Daśārṇā at itinatakda ang karaniwang mantra-lakṣaṇa: ṛṣi si Nārada, chandas ang Gāyatrī, at devatā si Kṛṣṇa/Govinda. Pagkatapos ay inilalarawan ang pagbuo ng ritwal: nyāsa sa mga bahagi ng katawan na may mga sagisag ng cakra, sukat ng korona, dig-bandhana sa pamamagitan ng Sudarśana, at sunod-sunod na pagsasanay (pagmamasid sa Daśārṇā at Hari-dhyāna). Maraming dhyāna ang naglalarawan kay Kṛṣṇa sa masalimuot na anyo: may sandata at plauta; Bāla-Kṛṣṇa na tinatanggap ang handog na gatas; Kṛṣṇa bilang guro na may aklat at mātṛkā-rosaryo; Līlā-daṇḍa-hari; at Govallama. Ang bawat pangkat ng mantra ay may takdang japa (100k, 800k, 3.2M) at homa na ikasampu, na may mga alay na pāyasa, gatas na may asukal, linga, bulaklak, at tarpaṇa para sa anak, yaman, husay sa pananalita, at pag-alis ng karamdaman. Pinalalawak din ang gamit sa pag-iingat at paggagamot (lagnat, pag-aasawa, pag-alis ng lason sa ritwal ni Garuḍa), at nagtatapos sa pagpapatunay ng siddhi at maging ng di-konseptuwal na kaalamang Upaniṣad bilang bunga ng ganap na pagsasanay.

Shlokas

Verse 1

श्रीसनत्कुमार उवाच । अथ कृष्णस्य मंत्राणां वक्ष्ये भेदान् मुनीश्वर । यान्समाराध्य मनुजाः साधयंतीष्टमात्मनः ॥ १ ॥

Wika ni Śrī Sanatkumāra: Ngayon, O panginoon sa mga muni, ipaliliwanag ko ang iba’t ibang pag-uuri ng mga mantra ni Kṛṣṇa—na sa pagsamba sa mga ito, natatamo ng tao ang minimithing layon para sa sarili.

Verse 2

शक्तिश्रीमारपूर्वश्च श्रीशक्तिस्मरपूर्वकः । मारशक्तिरमापूर्वो दशार्णा मनवस्त्रयः ॥ २ ॥

Tatlong Manu ang binanggit: ang isa’y pinangungunahan ng mga pangalang Śakti, Śrī, at Māra; ang isa pa’y pinangungunahan ng Śrī, Śakti, at Smara; at ang ikatlo’y pinangungunahan ng Māra, Śakti, at Ramā—ito ang tatlong Manu na kaugnay ng Daśārṇā.

Verse 3

मुनिः स्यान्ना रदच्छन्दो गायत्री देवता पुनः । कृष्णो गोविंदनामात्र सर्वकामप्रदो नृणाम् ॥ ३ ॥

Ang ṛṣi ay ang banal na pantas na si Nārada; ang chandas ay Gāyatrī; at ang namumunong diyos ay si Kṛṣṇa—Govinda sa Kanyang banal na Pangalan—na nagkakaloob ng lahat ng ninanais ng mga tao.

Verse 4

चक्रैः पूर्ववदंगानि त्रयाणामपि कल्पयेत् । ततः किरीटमनुनाव्यापकं हि समाचरेत् ॥ ४ ॥

Sa mga sagisag ng cakra, ayusin ang mga sangkap ng katawan ng tatlong anyo gaya ng naunang itinuro. Pagkaraan, likhain nang wasto ang korona, ayon sa takdang sukat, na malapad at sumasaklaw nang angkop.

Verse 5

सुदर्शनस्य मनुना कुर्याद्दिग्बंधनं तथा । विंशत्यर्णोक्तवत्कुर्यादाद्ये ध्यानार्चनादिकम् ॥ ५ ॥

Sa pamamagitan ng mantra ni Sudarśana, isagawa rin ang ritwal na ‘pagbigkis sa mga dako’ (dig-bandhana). At gaya ng itinuro para sa dalawampung-pantig na mantra, gawin ang mga paunang gawain—pagmumuni, pagsamba, at iba pa.

Verse 6

द्वितीये तु दशार्णोक्तं ध्यानपूजादिकं चरेत् । तृतीये तु हरिं ध्यायेत्समाहितमनाः सुधीः ॥ ६ ॥

Sa ikalawang yugto, isagawa ang pagninilay, pagsamba, at kaugnay na pagsasagawa ayon sa itinakda sa tradisyong Daśārṇa. Sa ikatlong yugto, ang marunong na may tipong isip ay magnilay kay Hari (Viṣṇu).

Verse 7

शखचक्रधनुर्बाणपाशांकुशधरारुणम् । दोर्भ्यां धृतं धमंतं च वेणुं कृष्णदिवाकरम् ॥ ७ ॥

Mapulang-himig, taglay ang conch, cakra, busog, mga palaso, lubid na panghuli at panggabay; at sa Kanyang mga bisig ay hawak ang plawta na Kanyang hinihipan—Siya’y wari’y ‘itim na araw,’ ang kahanga-hangang Kṛṣṇa-divākara.

Verse 8

एवं ध्यात्वा जपेन्मंत्रान्पञ्चलक्षं पृथक् सुधीः । जुहुयात्तद्दशांशेन पायसेन ससर्पिषा ॥ ८ ॥

Sa gayon, matapos magnilay sa pagninilay-muni, ang marunong na sādhaka ay dapat magsagawa ng japa ng mga mantra, hiwa-hiwalay, nang limang laksa (500,000) na ulit. Pagkaraan, gamit ang pāyasa (gatas na kanin) na may ghee, gawin niya ang homa bilang ikasampung bahagi ng bilang na iyon.

Verse 9

एवं सिद्धे मनौ मंत्री कुर्यात्काम्यानि पूर्ववत् । श्रीशक्तिकामः कृष्णाय गोविंदायाग्निसुन्दरी ॥ ९ ॥

Kapag ang mantra ay nagkamit na ng siddhi, ang nagsasagawa ng mantra ay dapat gawin ang mga ritong kāmya ayon sa naunang itinuro. Ang naghahangad ng kasaganaan at banal na śakti ay dapat manawagan kay Kṛṣṇa—Govinda kasama si Agnisundarī, ang marikit na kapangyarihan ng apoy.

Verse 10

रव्यर्णो ब्रह्मगायत्रीकृष्णा ऋष्यादयोऽस्य तु । बीजैरमाब्धियुग्मार्णैः षडंगानि प्रकल्पयेत् ॥ १० ॥

Ang pantig ng (mantra) na ito ay “ra” (pantig ng araw); ang sukat ay Brahma-gāyatrī; at ang namumunong diyos ay si Kṛṣṇa. Tungkol naman sa ṛṣi at iba pang sangkap ng mantra, dapat ayusin ang anim-na-bahaging aṅga-nyāsa gamit ang mga bīja na binubuo mula sa mga titik na itinatakda ng mga salitang-kodigo na “amā”, “abdhi”, at “yugma”.

Verse 11

विंशत्यर्णोदितजपध्यानहोमार्चनादिकम् । किं बहूक्तेन मंत्रोऽयं सर्वाभीष्टफलप्रदः ॥ ११ ॥

Itinatakda ng mantra na ito ang japa, pagninilay, homa, pagsamba (arcana), at iba pa, ayon sa pormulang may dalawampung pantig. Ano pa ang kailangang sabihin? Ang mantrang ito’y nagkakaloob ng lahat ng minimithing bunga.

Verse 12

श्रीशक्तिस्मरपूर्वोगजन्मा शक्तिरमांतिकः । दशाक्षरः स एवादौ प्रोक्तः शक्तिरमायुतः ॥ १२ ॥

Ang mantrang iyon ay isinilang mula sa naunang pagsasanib ng pag-alaala (smaraṇa) at Śrī-Śakti; ito ang śakti na malapit kay Ramā (Lakṣmī). Siya rin yaong mantrang may sampung pantig na unang itinuro—ang Śakti na kaisa ni Ramā.

Verse 13

मन्त्रौ षोडशरव्यार्णौ चक्रैरंगानि कल्पयेत् । वरदाभयहस्ताभ्यां श्लिष्यँतं स्वांगके प्रिये ॥ १३ ॥

Sa dalawang mantra—na bawat isa’y binubuo ng labing-anim na binhing pantig—dapat ayusin ang mga sangkap (ng Diyos) ayon sa itinakdang mga guhit ng chakra. O minamahal, pagnilayan ang Panginoon na niyayakap ang sariling katawan, at ang Kanyang mga kamay ay nagpapakita ng mudra ng pagbibigay-biyaya at kawalang-takot.

Verse 14

पद्मोत्पलकरे ताभ्यां श्लिष्टं चक्रदरोज्वलम् । ध्यात्वैवं प्रजपेल्लक्षदशकं तद्दशांशतः ॥ १४ ॥

Pagkatapos magnilay sa (Panginoon) na ang dalawang kamay ay may hawak na lotus at bughaw na water-lily (utpala), at nagniningning sa chakra at shankha, saka magsagawa ng japa ng isang daan at sampung libong ulit; at pagkatapos ay ihandog ang ikasampung bahagi nito bilang itinakdang pangwakas na ritwal.

Verse 15

आज्यैर्हुत्वा ततः सिद्धौ भवेतां मन्त्रनायकौ । सर्वकामप्रदौ सर्वसंपत्सौभगाग्यदौ नृणाम् ॥ १५ ॥

Pagkatapos, sa pag-aalay ng homa gamit ang ghee, ang dalawang mantra ay nagiging ganap na siddha, at nagiging mga pinuno sa mga mantra. Para sa mga tao, ipinagkakaloob nila ang lahat ng ninanais, ibinibigay ang bawat uri ng kasaganaan, at iginagawad ang magandang kapalaran at mapalad na tadhana.

Verse 16

अष्टादशार्णः कामांतो मनुः सुतधनप्रदः । नारदोऽस्य मुनिश्छंदो गायत्री देवता मनोः ॥ १६ ॥

Ang mantrang ito ay may labingwalong pantig; ito ang “Kāmānta” mantra, isang Manu na nagbibigay ng mga anak na lalaki at kayamanan. Para sa mantrang ito, ang rishi ay si Nārada, ang sukat (chandas) ay Gāyatrī, at ang namumunong diyos ay ang Diyos ng mismong mantra.

Verse 17

कृष्णः कामो बीजमुक्तं शक्तिर्वह्निप्रिया मता । षड्वीर्याढ्येन बीजेन षडंगानि समाचरेत् ॥ १७ ॥

“Kṛṣṇa” ang kāma-bīja, na itinuturo bilang binhing mantra. Ang “Śakti” ay itinuturing na minamahal ni Agni. Sa pamamagitan ng bīja na puspos ng anim na kapangyarihan, isagawa nang wasto ang anim na aṅga (mga pantulong na sangkap) ng mantra.

Verse 18

पाणौ पायसपक्वं च दक्षे हैयंगवीनकम् । वामे दधद्दिव्यदिगंबरो गोपीसुतोऽवतु ॥ १८ ॥

Nawa’y pag-ingatan tayo ni Śrī Kṛṣṇa, ang anak ng gopī, na nakabihis ng banal na kasuutang tulad ng langit: tangan ang payasa (matamis na lugaw sa gatas), sa kanang kamay ang sariwang mantikilya sa umaga, at sa kaliwang kamay ang dadhi (yogurt/curd).

Verse 19

ध्यात्वैवं प्रजपेन्मंत्रं द्वात्रिंशल्लक्षमानतः । दशांशं जुहुयादग्नौ सिताढ्येन पयोंऽधसा ॥ १९ ॥

Pagkatapos magnilay nang gayon, dapat bigkasin sa japa ang mantra hanggang tatlumpu’t dalawang lakṣa (3.2 milyong ulit). Pagkaraan, maghandog sa banal na apoy ng ikasampung bahagi niyon, gamit ang gatas na hinaluan ng asukal bilang āhuti.

Verse 20

पूर्वोक्तवैष्णवे पीठे यजेदष्टादशार्णवत् । पद्मस्थं कृष्णमभ्यर्च्य तर्पयेत्तन्मुखांबुजे ॥ २० ॥

Sa naunang inilarawang pīṭha na Vaiṣṇava, magsagawa ng pagsamba ayon sa ritwal ng Mantrang Labing-walong Pantig. Matapos sambahin si Kṛṣṇa na nakaluklok sa lotus, mag-alay ng tarpaṇa sa pamamagitan ng banal na tubig, inihahandog sa Kanyang bibig na tulad ng lotus.

Verse 21

क्षीरेण कदलीपक्कैर्दध्ना हैयंगवेन च । पुत्रार्थी तर्पयेदेवं वत्सराल्लभते सुतम् ॥ २१ ॥

Gamit ang gatas, hinog na saging, dadhi (yogurt/curd), at sariwang mantikilya sa umaga, ang nagnanais ng anak na lalaki ay magsagawa ng tarpaṇa sa ganitong paraan; sa loob ng isang taon ay magkakamit siya ng anak na lalaki.

Verse 22

यद्यदिच्छति तत्सर्वं तर्पणादेव सिद्ध्यति । वाक्कामो ङेयुतं कृष्णपदं माया ततः पगरम् ॥ २२ ॥

Anumang ninanais ng tao—lahat—ay maisasakatuparan sa pamamagitan ng tarpaṇa. Mula roon ay sumisibol ang kapangyarihan sa pananalita at ang katuparan ng mga hangarin; at sa pagkanlong sa mga paa ni Kṛṣṇa, napagwawagian ang Māyā paglaon.

Verse 23

गोविंदाय रमा पश्चाद्दशार्णं च समुद्धरेत् । मनुस्वरयुतौ सर्गयुक्तौ भृगुतदूर्द्धूगौ ॥ २३ ॥

Pagkatapos bigkasin ang “govindāya”, saka bigkasin ang “ramā”, at pagkatapos ay idagdag ang pormulang may sampung pantig. Ang mga pantig na ito ay bigkasin na may anusvāra, iugnay sa pantig na “sa”, at ilagay ang tunog na ‘bhṛgu’ sa itaas nito, ayon sa wastong patinig at himig na itinuro.

Verse 24

द्वाविंशत्यक्षरो मन्त्रो वागीशत्वप्रदायकः । ऋषिः स्यान्नारदश्छन्दो गायत्री देवता पुनः ॥ २४ ॥

Ang mantrang ito ay may dalawampu’t dalawang pantig, na nagkakaloob ng kapangyarihan sa pananalita at kahusayan sa pagbigkas. Ang ṛṣi (nakakita ng mantra) ay sinasabing si Nārada; ang sukat ay Gāyatrī; at ang namumunong diyos ay gaya ng naipahayag.

Verse 25

विद्याप्रदश्च गोपालः कामो बीजं प्रकीर्तितम् । शक्तिस्तु वाग्भवं विद्याप्राप्तये विनियोजना ॥ २५ ॥

Ipinahahayag si “Gopāla” bilang tagapagkaloob ng kaalaman; ang “Kāma” naman ang itinuturing na bīja (binhi). Ang śakti ay “Vāgbhava”; ito ang itinakdang viniyoga (paglalapat) upang makamtan ang pagkatuto at vidyā.

Verse 26

वामोर्द्ध्वहस्ते दधतं विद्यापुस्तकमुत्तमम् । अक्षमालां च दक्षोर्द्ध्वस्फाटिकीं मातृकामयीम् ॥ २६ ॥

Sa nakataas na kaliwang kamay, tangan niya ang dakilang aklat ng banal na kaalaman; at sa nakataas na kanang kamay, tangan niya ang mala na kristal, hinubog mula sa mga banal na titik (mātṛkā).

Verse 27

शब्दब्रह्म मयं वेणुमधः पाणिद्वये पुनः । गायत्रीगीतवसनं श्यामलं कोमलच्छविम् ॥ २७ ॥

Muli, (aking nasilayan) ang plauta—na binubuo ng Brahman na siyang tunog (śabda-brahman)—na hawak sa ibaba ng dalawang kamay. Siya’y nababalutan ng awit ng Gāyatrī, may kulay śyāma na madilim, at may banayad na liwanag.

Verse 28

बर्हावतंसं सर्वज्ञं सेवितं मुनिपुंगवैः । ध्यात्वैवं प्रमदावेशविलासं भुवनेश्वरम् ॥ २८ ॥

Sa ganitong pagninilay sa Panginoon ng mga daigdig—ang Lubos na Nakaaalam, may putong na balahibo ng pabo-real, pinaglilingkuran ng pinakadakilang mga muni, at nagliliwaliw sa banal na lila sa gitna ng pagkalugod ng magagandang dalaga—(dapat) magpatuloy ang debosyon.

Verse 29

वेदलक्षं जपेन्मंत्रं किंशुकैस्तद्दशांशतः । हुत्वा तु पूजयेन्मन्त्री विंशत्यर्णविधानतः ॥ २९ ॥

Dapat ulitin ang mantra nang isang daang libong beses; pagkatapos, magsagawa ng homa sa apoy gamit ang mga bulaklak na kiṃśuka (palāśa) na katumbas ng ikasampung bahagi niyon; saka sambahin ng nagsasagawa ang Diyos ayon sa itinakdang paraan ng dalawampung-pantig na mantra (viṃśaty-arṇa).

Verse 30

एवं यो भजते मन्त्रं भवेद्वागीश्वरस्तु सः । अदृष्टान्यपि शास्त्राणि तस्य गंगातरंगवत् ॥ ३० ॥

Ang sinumang sumasamba at nagsasagawa ng mantrang ito nang ganito ay nagiging panginoon ng pananalita. Maging ang mga śāstra na hindi pa niya napag-aralan ay kusang lilitaw sa kanya—gaya ng mga alon ng Ilog Gaṅgā.

Verse 31

तारः कृष्णयुगं पश्चान्महाकृष्ण इतीरयेत् । सर्वज्ञ त्वंप्रशंशब्दांते सीदमेऽग्निश्च मारम् ॥ ३१ ॥

Pagkaraan, bigkasin ang “Tāra,” saka “Kṛṣṇa-yuga,” at pagkatapos ay “Mahā-kṛṣṇa.” Sa dulo, idagdag ang mga salitang pagpupuri: “O Lubos na Nakaaalam, Ikaw…,” at bigkasin din ang “Sīdama,” “Agni,” at “Māra.”

Verse 32

णांति विद्येश विद्यामाशु प्रयच्छ ततश्च मे । त्रयस्त्रिंशदक्षरोऽयं महाविद्याप्रदोमनुः ॥ ३२ ॥

“O Panginoon ng Kaalaman, ipagkaloob Mo sa akin ang banal na kaalaman nang madali.” Pagkaraan, ang mantrang ito na may tatlumpu’t tatlong pantig ang nagbibigay ng Mahāvidyā, ang Dakilang Kaalaman.

Verse 33

नारदोऽस्य मुनिश्छन्दोऽनुष्टुम् कृष्णोऽस्य देवता । पादैः सर्वेण पंचांगं कृत्वा ध्यायेत्ततो हरिम् ॥ ३३ ॥

Para sa mantra/himnong ito, ang rishi ay si Muni Nārada; ang sukat ay Anuṣṭubh; at ang namumunong diyos ay si Kṛṣṇa. Matapos ganapin nang ganap ang limang kaukulang pagsasanay, saka magnilay sa Hari.

Verse 34

दिव्योद्याने विवस्वत्प्रतिममणिमये मण्डपे योगपीठे मध्ये यः सर्ववेदांतमयसुरतरोः संनिविष्टो मुकुन्दः । वेदैः कल्पद्रुरूपैः शिखरिशतसमालंबिकोशैश्चतुर्भिर्न्यायैस्तर्कैपुराणैः स्मृतिभिरभिवृतस्तादृशैश्चामराद्यैः ॥ ३४ ॥

Sa isang banal na hardin, sa loob ng isang bulwagang yari sa hiyas na nagniningning na tila Araw, sa luklukan ng yoga, si Mukunda ay nakaluklok sa gitna—sa loob ng punong kalpadruma na siyang diwa ng buong Vedānta. Siya’y napalilibutan at pinapaypayan na wari’y may chāmara: ng mga Veda na anyong punong nagbibigay-kaloob, ng apat na sangay ng Nyāya at Tarka, at ng mga Purāṇa at Smṛti, na parang mga sagisag ng maharlikang paglilingkod.

Verse 35

दद्याद्बिभ्रत्कराग्रैरपि दरमुरलीपुष्पबाणेक्षुचापानक्षस्पृक्पूर्णकुंभौ स्मरललितवपुर्दिव्यभूषांगरागः । व्याख्यां वामे वितन्वन् स्फुटरुचिरपदो वेणुना विश्वमात्रे शब्दब्रह्मोद्भवेन श्रियमरुणरुचिर्बल्लवीवल्लभो नः ॥ ३५ ॥

Nawa’y ang Minamahal ng mga gopī, ang Bāllavī-vallabha na kumikislap sa mapulang liwanag, ay magkaloob sa amin ng śrī at kasaganaan. Siya na sa dulo pa lamang ng mga daliri’y tangan ang marahang tumutunog na plauta; tangan ang mga palasong bulaklak at ang busog na tubo ni Kāma, at ang dalawang banga na punô at halos sumayad sa Kanyang mga mata; ang anyo’y kaakit-akit na tila si Pag-ibig mismo, pinalamutian ng banal na hiyas at mabangong pahid. Sa kaliwang kamay ay naglalahad Siya ng paliwanag, at sa plautang isinilang mula sa Śabda-Brahman, sa malinaw at marikit na mga himig, tinuturuan Niya ang Ina ng Sansinukob.

Verse 36

एवं ध्यात्वा जपेल्लक्षं दशांशं पायसैर्हुनेत् । अष्टादशार्णवत्कुर्याद्यजनं चास्य मन्त्रवित् ॥ ३६ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, dapat bigkasin ang mantra nang isang lakh (100,000) na ulit; saka ihandog ang ikasampung bahagi niyon bilang oblation sa apoy gamit ang kaning-gatas (pāyasa). Ang nakaaalam ng mantra ay dapat ding magsagawa ng pagsamba rito ayon sa paraang itinakda para sa labingwalong-pantig (aṣṭādaśārṇa) na mantra.

Verse 37

तारो नमो भगवते नन्दपुत्राय संवदेत् । आनन्दवपुषे दद्यादृशार्णं तदनंतरम् ॥ ३७ ॥

Dapat munang bigkasin ang Tāraka (praṇava), at saka sambitin: “Namo Bhagavate, sa anak ni Nanda.” Pagdaka’y idagdag ang pantig na Ṛśa, iniaalay sa Kanya na ang anyo mismo ay Ānanda, ang banal na ligaya.

Verse 38

अष्टाविंशतिवर्णोऽयं मंत्रः सर्वेष्टदायकः । नंदपुत्रपदं ङेंतं श्यामलांगपदं तथा ॥ ३८ ॥

Ang mantrang ito na may dalawampu’t walong pantig ay nagkakaloob ng lahat ng minimithi. Taglay nito ang salitang “anak ni Nanda,” at gayundin ang “may mga sangkap na maitim ang kulay (Śyāma).”

Verse 39

तथा बालवपुःकृष्णं गोविंदं च तथा पुनः । दशार्णोऽतो भवेन्मंत्रो द्वात्रिंशदक्षरान्वितः ॥ ३९ ॥

Gayundin, kapag idinagdag ang “Kṛṣṇa na maitim ang kulay at may anyong-bata,” at muling idinagdag ang “Govinda,” ang mantra ay nagiging pormulang may sampung pantig (daśārṇa), na may tatlumpu’t dalawang titik sa ganap na anyong ponetiko.

Verse 40

अनयोर्नारदऋषिश्छंदस्तूष्णिगनुष्टुभौ । देवता नन्दपुत्रस्तु विनियोगोऽखिलाप्तये ॥ ४० ॥

Para sa dalawang mantrang ito, ang Ṛṣi ay ang Muni Nārada; ang mga chandas ay Tūṣṇik at Anuṣṭubh. Ang namumunong Devatā ay ang “anak ni Nanda,” si Śrī Kṛṣṇa; at ang viniyoga nito ay para sa pagkamit ng lahat ng minimithi.

Verse 41

चक्रैः पंचांगमर्चास्यादंगदिक्पालहेतिभिः । दक्षिणे रत्नचषकं वामे सौवर्णनेत्रकम् ॥ ४१ ॥

Ang banal na arca ay dapat sambahin na wari’y may limang sangkap, na may mga tanda ng cakra; ang mga sangkap ay pinalalamutian ng mga anggada (pulseras sa bisig) at may mga sandata ng mga tagapagbantay ng mga direksiyon. Sa kanang kamay ay may kopa na may hiyas, at sa kaliwa ay isang sagisag na tila matang ginto.

Verse 42

करे दधानं देवीभ्यां श्लिष्टं संचिंतयेद्विभुम् । लक्षं जपो दशांशेन जुहुयात्पायसेन तु ॥ ४२ ॥

Dapat pagnilayan ang Panginoong sumasaklaw sa lahat, na tangan ang sagisag na iyon at niyayakap ng dalawang Diyosa. Dapat magsagawa ng japa na isang lakh (100,000) ulit, at pagkatapos ay maghandog ng ikasampung bahagi nito bilang mga alay sa homa gamit ang pāyasa (kaning may gatas).

Verse 43

एताभ्यां सिद्धमंत्राभ्यां मंत्री कुर्याद्यथेप्सितम् । प्रणवः कमला माया नमो भगवते ततः ॥ ४३ ॥

Sa pamamagitan ng dalawang ganap na mantra na ito, dapat maisakatuparan ng nagsasanay ng mantra ang anumang ninanais. Una ang Praṇava (Oṁ), kasunod ang mga salitang “Kamalā” at “Māyā”, at pagkatapos ay ang pormulang “namo bhagavate”.

Verse 44

नंदपुत्राय तत्पश्चाद्बालान्ते वपुषे पदम् । ऊनविंशतिवर्णोऽयं मुनिर्ब्रह्मा समीरितः ॥ ४४ ॥

Pagkaraan nito, itinatakda ang banal na pagtukoy para sa Anak ni Nanda, ayon sa anyong lumilitaw sa dulo ng salitang “bāla.” Ang anyong-mantra na ito ay binubuo ng labinsiyam na pantig—gaya ng ipinahayag ng pantas na si Brahmā.

Verse 45

छंदोऽनुष्टुप् देवता च कृष्णो बालवपुः स्वयम् । मन्त्रोऽयं सर्वसंपत्तिसिद्धये सेव्यते बुधैः ॥ ४५ ॥

Ang sukat nito ay Anuṣṭubh; ang namumunong diyos ay si Kṛṣṇa Mismo sa anyo ng banal na sanggol. Ang mantrang ito ay sinasamba at isinasagawa ng marurunong upang makamtan ang lahat ng uri ng kasaganaan at katuparan.

Verse 46

तारो ह्यद्भगवानङेंतो रुक्मिणीवल्लभाय च । वह्निजायावधिः प्रोक्तो मंत्रः षोडशवर्णवान् ॥ ४६ ॥

Tunay nga, ang mantrang may labing-anim na pantig na ito ay itinuturo na nagsisimula sa pantig na “tāra” at nagtatapos sa “vahnijāyā,” na iniaalay sa Mapalad na Panginoon, ang Minamahal ni Rukmiṇī.

Verse 47

नारदोऽस्य मुनिश्छन्दोऽनुष्टुप् च देवता मनोः । रुक्मिणीवल्लभश्चंद्रदृग्वेदांगाक्षिवर्णकैः । पञ्चांगानि प्रकुर्वीत ततो ध्यायेत्सुरेश्वरम् ॥ ४७ ॥

Para sa (mantra/pagsasagawa) na ito, ang tagakita (ṛṣi) ay si Nārada; ang sukat ay Anuṣṭubh; at ang namumunong diyos ay si Manoḥ. Gamit ang mga pantig/titik na itinatakda ng “Minamahal ni Rukmiṇī,” “ang Buwan,” “ang tagakita,” “ang Vedāṅga,” “ang mata,” at “ang kulay,” buuin ang limang sangkap (nyāsa) ng mantra; at pagkatapos ay magnilay sa Panginoon ng mga diyos.

Verse 48

तापिच्छच्छविरंकगां प्रियतमां स्वर्णप्रभामंबुजप्रोद्यद्दामभुजां स्ववामभुजयाश्लिष्यन्स्वचित्ताशया । श्लिष्यंतीं स्वयमन्यहस्तविलत्सौवर्णवेत्रश्चिरं पायान्नः सुविशुद्धपीतवसनो नानाविभूषो हरिः ॥ ४८ ॥

Nawa’y pag-ingatan tayo ni Hari (Viṣṇu) sa mahabang panahon—Siya’y nakasuot ng dalisay na dilaw na kasuotan at hitik sa sari-saring alahas; sa kaliwang bisig ay buong pag-ibig na niyayakap ang Kanyang minamahal na Lakṣmī, maitim na gaya ng usbong ng tamāla ngunit maningning na parang ginto, marikit na tulad ng lotus, at ang mga bisig ay napapalamutian ng kumikislap na mga garland; at habang siya’y kumakapit sa Kanya, sa kabilang kamay ay hawak Niya ang kumikislap na gintong tungkod.

Verse 49

ध्यात्वैवं प्रजपेल्लक्षं रक्तैः पद्मैर्दशांशतः ॥ ४९ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, dapat magsagawa ng japa ng mantra nang isang lakh (100,000) na ulit, at maghandog ng pulang lotus bilang ikasampung bahagi ng bilang ng japa, bilang alay sa pagsamba.

Verse 50

त्रिमध्वक्तैर्हुनेत्पीठे पूर्वोक्ते पूजयेद्धरिम् । अंगैर्नारदमुख्यैश्च लोकेशैश्च तदायुधैः ॥ ५० ॥

Sa upuang-altar (pīṭha) na naipaliwanag na, maghandog ng mga alay sa homa gamit ang tatlong matatamis na sangkap; pagkatapos ay sambahin si Hari—kasama ang Kanyang mga aṅga (mga sangkap na kaugnay), kasama si Nārada at ang mga pangunahing bhakta, at kasama rin ang mga Lokapāla (tagapangalaga ng daigdig) at kani-kanilang mga sandata.

Verse 51

एवं सिद्धो मनुर्दद्यात्सर्वान्कामांश्च मंत्रिणे । लीलादंडपदाब्जोऽपि जनसंसक्तदोः पदम् ॥ ५१ ॥

Sa ganitong paraan, kapag ganap nang nagtagumpay ang pinuno, dapat niyang ipagkaloob sa kanyang ministro ang lahat ng makatarungang hangarin; sapagkat maging ang mga paang tulad ng lotus na sa paglalaro’y nagdadala ng tungkod ng kaparusahan ay kailangang tumindig sa mga bisig na nakaugnay sa paglilingkod sa bayan.

Verse 52

दंडांते वा धरावह्निरधीशाढ्योऽथ लोहितः । मेघश्यामपदं पश्चाद्भगवान् सलिलंसदृक् ॥ ५२ ॥

Sa dulo ng tungkod (daṇḍa) ay ang apoy na nagdadala ng lupa; kasunod nito ang mapulang kulay na puspos ng kapangyarihan. Pagkaraan, ang Bhagavān ay tumatayo sa antas na bughaw-itim na gaya ng ulap, at pagkatapos ay nagpapakita na tila kulay ng tubig.

Verse 53

विष्णो इत्युक्त्वा ठद्वयं स्यादेकोनत्रिंशदर्णवान् । नारदोऽस्य मुनिश्छंदोऽनुष्टुप् च देवता मनोः ॥ ५३ ॥

Pagkasambit ng “Viṣṇu,” idagdag ang pares na pantig na “ṭha” nang dalawang ulit; kaya ang mantra ay may dalawampu’t siyam na pantig. Sa mantrang ito, si Nārada ang ṛṣi (tagakita), ang Anuṣṭubh ang chandas (sukat), at si Manu ang devatā (namumunong diyos).

Verse 54

लीलादंडहरिः प्रोक्तो मन्वब्धधियुगवह्निभिः । वेदैः पंचां गकं भागैर्मंत्रवर्णोत्थितैः क्रमात् ॥ ५४ ॥

Kaya ipinahayag ang pangalang “Līlā-daṇḍa-hari”—na binuo ayon sa wastong ayos mula sa mga pantig ng mantra na umuusbong sa pamamagitan ng mga Veda, sa limang-bahaging paghahati, at sa mga tandang-bilang na tinatawag na manvantara, karagatan, talino, yuga, at apoy.

Verse 55

संमोहयंश्च निजवामकरस्थलीलादंडेन गोपयुवतीः परसुंदरीश्च । दिश्यन्निजप्रियसखांसगंदक्षहस्तो देवश्रियं निहतकंस उरुक्रमो नः ॥ ५५ ॥

Nawa’y pagpalain kami ni Urukrama—na may mapaglarong tungkod na nakapatong sa palad ng kaliwang kamay, na nagpapahilo sa mga dalagang pastol ng baka at sa iba pang sukdulang kagandahan; at na ang kanang kamay ay nasa pisngi, na nagkakaloob ng ningning ng banal na kapalaran—Siya na pumatay kay Kaṃsa—na igawad ang Kanyang biyaya sa amin.

Verse 56

लक्षं जपो दशांशेन जुहुयात्तिलतण्डुलैः । त्रिमध्वक्तैस्ततोऽभ्यर्चेदंगं दिक्पालहेतिभिः ॥ ५६ ॥

Dapat magsagawa ng isang lakh (100,000) na pag-uulit ng mantra; saka, bilang ikasampung bahagi niyon, maghandog sa apoy ng oblation gamit ang linga at mga butil ng bigas. Pagkaraan, matapos pahiran ng tatlong uri ng pulot, sambahin ang mga pantulong na sangkap (aṅga) ng mantra, kasama ang mga tagapagbantay ng mga dako (Dikpāla) at ang kanilang mga sandata.

Verse 57

लीलादंड हरिं यो वै भजते नित्यमादरात् । स सर्वैः पूज्यते लोकैस्तस्य गेहे स्थिरा रमा ॥ ५७ ॥

Sinumang sumasamba kay Hari, ang may hawak ng mapaglarong tungkod, araw-araw nang may taimtim na paggalang—siya’y pinararangalan ng lahat ng tao, at sa kanyang tahanan nananatiling matatag si Ramā (Lakṣmī).

Verse 58

सद्यारूढा स्मृतिस्तोयं केशवाढ्यधरायुगम् । भयाग्निवल्लभामंत्रः सप्तार्णः सर्वसिद्धिदः ॥ ५८ ॥

Ang alaala na biglang sumisibol ang siyang “tubig” nito; at ang dalawang labi nito’y pinayaman ng banal na Pangalan ni Keśava. Ang mantrang “Bhayāgni-vallabhā,” na may pitong pantig, ay nagkakaloob ng lahat ng tagumpay at siddhi.

Verse 59

ऋषिः स्यान्नारदश्छंदो उष्णिग्गोवल्लमस्य तु । देवतापूर्ववच्चक्रैः पञ्चांगानि तु कल्पयेत् ॥ ५९ ॥

Para sa himno/mantrang “Govallama,” ang ṛṣi ay si Nārada at ang chandas ay Uṣṇik. Ang devatā ay gaya ng naunang sinabi; at dapat ding isaayos ang limang sangkap (pañcāṅga) kasama ng mga cakra sa paglalagay-ritwal.

Verse 60

ध्येयो हरिः सकपिलागणमध्यसंस्थस्ता आह्वयन्दधद्दक्षिणदोस्थवेणुम् । पाशं सयष्टिमपरत्र पयोदनीलः पीताम्बराहिरिपुपिच्छकृतावतंसः ॥ ६० ॥

Dapat pagnilayan si Hari—bughaw-itim na gaya ng ulap ng ulan, nakatayo sa gitna ng pangkat ni Kapila at ng kanyang mga kasama; waring tumatawag sa deboto, habang hawak sa kanang kamay ang plauta; at sa kabilang kamay ay may lubid na panghuli at tungkod; nakadamit ng dilaw, at may balahibo ng pabo-real bilang palamuti sa tuktok ng ulo.

Verse 61

सप्तलक्षं जपेन्मंत्रं दशांशं जुहुयात्ततः । गोदुग्धैः पूजयेत्पीठे स्यादंगैः प्रथमावृतिः ॥ ६१ ॥

Dapat ulitin ang mantra nang pitong lakh na beses; pagkatapos ay maghandog ng homa na katumbas ng ikasampu ng bilang na iyon. Pagkaraan, gamit ang gatas ng baka, magsagawa ng pagsamba sa pīṭha (luklukan-ritwal). Sa mga aṅga na ito, natatamo ang unang pag-ikot (prathamāvṛti) ng pagsasanay.

Verse 62

सुवर्णपिंगलां गौरपिंगलां रक्तपिंगलाम् । गुडपिंगां बभ्रुवर्णां चोत्तमां कपिलां तथा ॥ ६२ ॥

Kayumangging ginto, mapusyaw na kayumanggi, mapulang kayumanggi; kayumangging gaya ng jaggery (gud), at kulay tsokolate; ang pinakamainam, at gayundin ang uring “kapilā” (mapusyaw na kayumanggi)—ito ang mga uri na pinangalanan.

Verse 63

चतुष्कपिङ्गलां पीतपिङ्गलां चोत्तमां शुभाम् । गोगणाष्टकमभ्यर्च्य लोकेशानुयुधैर्युतान् ॥ ६३ ॥

Matapos sambahin nang wasto ang «gogaṇa-aṣṭaka», ang walong banal na baka—ang apat na kulay kayumanggi, ang mga dilaw-kayumanggi, at yaong pinakadakila at mapalad—saka sambahin ang mga Lokapāla, ang mga Panginoon ng mga daigdig, kasama ang kanilang mga mandirigmang tagapaglingkod.

Verse 64

संपूज्यैवं मनौ सिद्धे कुर्यात्काम्यानि मंत्रवित् । अष्टोत्तरसहस्रं यः पयोभिर्दिनशो हुनेत् ॥ ६४ ॥

Pagkatapos sambahin nang gayon, kapag ang mantra ay naging ganap at nagkamit ng siddhi, ang nakaaalam ng mantra ay dapat magsagawa ng mga ritwal para sa ninanais na layon. Sinumang araw-araw maghandog ng oblation na may gatas, na umaabot sa 1008, ay makakamit ang inaasam na bunga.

Verse 65

पक्षात्सगोगणो मुक्तो दशार्णे चाप्ययं विधिः । तारो हृद्भगवान् ङेंतः श्रीगोविंदस्तथा भवेत् ॥ ६५ ॥

Kapag ang pangkat ng mga pantig (ng mantra) ay pinalaya mula sa ayos na «pakṣa», ang kaparehong pamamaraan ay nalalapat din sa anyong sampung pantig (daśārṇa): ilagak ang pantig na «tāra» sa puso bilang Bhagavān, at itakda ang pangwakas na tunog na pang-ilong—sa gayon ito’y nagiging kagalang-galang na mantra ni Śrī Govinda.

Verse 66

द्वादशार्णो मनुः प्रोक्तो नारदोऽस्य मुनिर्मतः । छंदः प्रोक्तं च गायत्री श्रीगोविन्दोऽस्य देवता । चन्द्राक्षियुगभूतार्णैः सर्वैः पंचांगकल्पनम् ॥ ६६ ॥

Ang mantra ay sinasabing may labindalawang pantig; ang ṛṣi nito ay itinuturing na si Nārada. Ang sukat (chandas) ay ipinahayag na Gāyatrī, at ang namumunong diyos (devatā) ay si Śrī Govinda. Sa pamamagitan ng lahat ng pantig—na binibilang ayon sa candra (buwan), akṣi (mga mata), yuga, at bhūta (mga elemento)—dapat buuin ang limang-bahaging pagsasaayos ng ritwal (pañcāṅga).

Verse 67

ध्यायेत्कल्पद्रुमूलाश्रितमणिविलसद्दिव्यसिंहासनस्थं मेघश्यामं पिशंगांशुकमतिसुभगं शंखरेत्रे कराभ्याम् ॥ ६७ ॥

Dapat pagnilayan Siya na nakaupo sa makinang na banal na trono ng leon na kumikislap na parang hiyas, sa ilalim ng mga ugat ng punong kalpadruma na tumutupad ng hiling—maitim na gaya ng ulap ng ulan, lubhang marikit, nakadamit ng dilaw-kayumanggi, at may hawak na śaṅkha at cakra sa dalawang kamay.

Verse 68

बिभ्राणं गोसहस्रैर्वृतममरपतिं प्रौढहस्तैककुंभप्रश्चोतत्सौधधारास्नपितमभिनवांभोजपत्राभनेत्रम् ॥ ६८ ॥

Namataan niya ang Panginoon ng mga diyos, napalilibutan ng libu-libong baka—pinaliliguan ng mga agos ng tubig na bumubuhos mula sa mataas na palasyo habang ang isang malakas ang kamay ay itinatagilid ang iisang banga—ang mga mata Niya’y tulad ng sariwang talulot ng bagong bukadkad na lotus.

Verse 69

रविलक्षं जपेन्मंत्रं दुग्धैर्हुत्वा दशांशतः । यजेच्च पूर्ववद्गोष्ठस्थितं वा प्रतिमादिषु ॥ ६९ ॥

Dapat niyang ulitin ang mantra nang isang daang libong ulit, saka maghandog sa apoy ng oblation na gatas na katumbas ng ikasampu ng bilang na iyon. Pagkaraan, magsagawa ng pagsamba gaya ng naunang itinuro—maging sa diyos na itinatag sa kulungan ng baka (goṣṭha) o sa imahen at iba pang anyong itinalaga at pinabanal.

Verse 70

पूर्वोक्ते वैष्णवे पीठे मूर्तिं संकल्प्य मूलतः । तत्रावाह्य यजेत्कृष्णं गुरुपूजनपूर्वकम् ॥ ७० ॥

Sa naunang inilarawang luklukan ng Vaiṣṇava, dapat munang itatag sa loob ng isip, mula sa pinakapundasyon, ang anyong-mūrti. Pagkaraan, matapos anyayahan (āvāhana) si Kṛṣṇa na manahan doon, sambahin Siya—na inuuna ang pagsamba sa sariling Guru.

Verse 71

रुक्मिणीं सत्यभामां च पार्श्वयोरिंद्रमग्रतः । पृष्ठतः सुरभिं चेष्ट्वा केसरेष्वंगपूजनम् ॥ ७१ ॥

Ilagay si Rukmiṇī at si Satyabhāmā sa magkabilang panig, si Indra sa harapan, at ayusin si Surabhī sa likuran. Pagkatapos, isagawa ang aṅga-pūjā, ang pagsamba sa mga bahagi ng katawan, gamit ang mga hibla ng kesar (saffron).

Verse 72

कालिं द्याद्या महिष्योऽष्टौ वसुपत्रेषु संस्थिताः । पीठकोणेषु बद्ध्वादिकिंकणीं च तथा पुनः ॥ ७२ ॥

Ilagay muna si Kāli, saka itakda ang walong mahīṣyaḥ (mga babaeng kalabaw/baka) sa lotus ng mga Vasu. Pagkatali ng maliliit na kampanilya (kiṅkiṇī) sa mga sulok ng pedestal, magpatuloy muli sa susunod na hakbang ng ritwal.

Verse 73

दामानि पृष्ठयोर्वेणुं पुरः श्रीवत्सकौस्तुभौ । अग्रतो वनमासादिर्दिक्ष्वष्टसु तथा स्थिताः ॥ ७३ ॥

Nakasabit sa likod Niya ang mga kuwintas ng bulaklak; naroon din ang plawt na veṇu. Sa harapan ay ang tanda ng Śrīvatsa at ang hiyas na Kaustubha; at sa unahan pa, ang kuwintas na mula sa gubat at iba pang palamuti, na inayos sa walong direksiyon.

Verse 74

पांचजन्यं गदा चक्रं वसुदेवश्च देवकी । नंदगोपो यशोदा च सगोगोपालगोपिकाः ॥ ७४ ॥

Ang Pāñcajanya (kabibe), ang pamalo (gadā) at ang diskong (cakra); sina Vasudeva at Devakī; si Nanda na pastol at si Yaśodā—kasama ang mga baka, mga batang gopāla, at mga dalagang gopikā—ay dapat alalahanin bilang banal na kapisanan ng Panginoon.

Verse 75

इंद्राद्याश्च स्थिता बाह्ये वज्राद्याश्च ततः परम् । कुमुदः कुमुदाक्षश्च पुंडरीकोऽथ वामनः ॥ ७५ ॥

Si Indra at ang iba pang mga diyos ay nakatindig sa panlabas na bahagi; lampas sa kanila ay si Vajra at ang iba pa. Pagkaraan ay sina Kumuda, Kumudākṣa, Puṇḍarīka, at pagkatapos ay si Vāmana.

Verse 76

शंकुकर्णः सर्वनेत्रः सुमुखः सुप्रतिष्टितः । विष्वक्सेनश्च संपूज्यः स्वात्मा चार्च्यस्ततः परम् ॥ ७६ ॥

Sina Śaṅkukarṇa, Sarvanetra, Sumukha, at Supratiṣṭhita—at gayundin si Viṣvaksena—ay dapat sambahin nang wasto. Pagkaraan nito, sambahin ang sariling Ātman bilang kataas-taasan.

Verse 77

एककालं त्रिकालं वा यो गोविंदं यजेन्नरः । स चिरायुर्निरातंको धनधान्यपतिर्भवेत् ॥ ७७ ॥

Ang sinumang sumasamba kay Govinda isang beses sa isang araw o tatlong beses sa isang araw ay magkakaroon ng mahabang buhay, malaya sa sakit at kapighatian, at magiging panginoon ng yaman at ani ng butil.

Verse 78

स्मृतिः सद्यान्विता चक्री दक्षकर्णयुतोधरा । नाथाय हृदयांतोऽयं वसुवर्णो महामनुः ॥ ७८ ॥

Ang Smṛti (aral na inaalala) ay agad na umiiral; tulad ng may hawak na cakra, may “kanang tainga” na mahusay at sumusuporta sa dinadala. Ang dakilang Manu na tinatawag na Vasuvarṇa ay sa kaibuturan ng puso ay tapat na deboto ng Panginoon (Nātha).

Verse 79

मुनिर्ब्रह्मास्य गायत्री छंदः कृष्णोऽस्य देवता । वर्णद्वंद्वैश्च सर्वेण पंचांगान्यस्य कल्पयेत् ॥ ७९ ॥

Para sa mantrang ito, ang ṛṣi (tagakita) ay si Brahmā; ang sukat ay Gāyatrī; at ang namumunong diyos ay si Kṛṣṇa. At sa pamamagitan ng lahat ng pares ng pantig (varṇa-dvandva), dapat ding itakda ang limang sangkap (pañcāṅga) nito.

Verse 80

पंचवर्षमतिलोलमंगणे धावमानमतिचंचलेक्षणम् । किंकिणीवलयहारनूपुरै रंजितं नमत गोपबालकम् ॥ ८० ॥

Yumukod sa batang pastol ng baka—mga limang taong gulang—na tumatakbo sa bakuran sa masiglang paglalaro, ang mga mata’y mabilis at mapaglarong malikot. Pinapasaya niya ang lahat sa kalansing ng mga kampanilya, pulseras, kuwintas na bulaklak, at mga anklet.

Verse 81

एवं ध्यात्वा जपेदष्टलक्षं मंत्री दशांशतः । ब्रह्मवृक्षसमिद्भिश्च जुहुयात्पायसेन वा ॥ ८१ ॥

Pagkatapos magnilay nang gayon, ang nagsasagawa ng mantra ay dapat magjapa ng walong lakh (800,000) na ulit. Pagkaraan, bilang ikasampung bahagi ng bilang na iyon, magsagawa ng handog sa apoy (homa), na may mga sanga ng punong brahma, o kaya’y pāyasa (kaning may gatas).

Verse 82

प्रागुक्ते वैष्णवे पीठे मूर्तिं संकल्प्य मूलतः । तत्रावाह्यार्चयेत्कृष्णं मंत्री वै स्थिरमानसः ॥ ८२ ॥

Sa naunang inilarawang Vaiṣṇava na pedestal, unang likhain sa isip sa pamamagitan ng banal na saṅkalpa ang mūrti mula sa pinakapundasyon. Pagkaraan, ang may kaalaman sa mantra, na matatag ang diwa, ay dapat anyayahan si Kṛṣṇa na manahan doon at sambahin Siya.

Verse 83

केसरेषु चतुर्दिक्षु विदिक्ष्वंगानि पूजयेत् । वासुदेवं बलं दिक्षु प्रद्युम्नमनिरुद्धकम् ॥ ८३ ॥

Sa mga talulot ng lotus sa diyagramang pagsamba, sambahin ang mga kasamang sangkap (aṅga) sa apat na pangunahing direksiyon at sa mga pagitan; ilagay si Vāsudeva at si Bala sa mga direksiyon, at gayundin si Pradyumna at si Aniruddha sa kani-kanilang bahagi ng dako.

Verse 84

विदिक्षु रुक्मिणीसत्यभामे वै लक्ष्यणर्क्षजे । लोकेशान्सायुधान्बाह्ये एवं सिद्धो भवेन्मनुः ॥ ८४ ॥

Sa mga pagitan ng mga direksiyon, ilagay sina Rukmiṇī at Satyabhāmā, gayundin sina Lakṣaṇā at Arkṣajā; at sa panlabas na gilid, ilagay ang mga Lokapāla, mga tagapagbantay ng daigdig, na may hawak na sandata. Sa ganito, nagiging ganap ang nagsasagawa (nakakamit ang siddhi).

Verse 85

तारः श्रीभुवनाकामो ङेंतं श्रीकृष्णमीरयेत् । श्रीगोविंदं ततः प्रोच्य गोपीजनपदं ततः ॥ ८५ ॥

Bigkasin muna ng tinig ang pantubos na pantig na Tāraka; saka banggitin ang “Śrī-bhuvanakāma”; pagkatapos ay bigkasin ang “Śrī-Kṛṣṇa”. Sunod, matapos sabihin ang “Śrī-Govinda”, saka naman sabihin ang “Gopī-janapada”.

Verse 86

वल्लभाय ततः पद्मात्रयं तत्वाक्षरो मनुः । मुन्यादिकं च पूर्वोक्तं सिद्धगोपालकं स्मरेत् ॥ ८६ ॥

Pagkaraan, para kay Vallabha, magnilay sa tatluhang lotus (padmātraya), sa mantrang binubuo ng pantig na “tattva” at sa itinakdang manu; at alalahanin din ang mga muni at iba pang kasamang diyos ayon sa naunang sinabi—sa gayon ay gunitain ang Siddha-Gopāla, ang ganap na Gopāla.

Verse 87

माधवीमंडपासीनौ गरुडेनाभिपालितौ । दिव्यक्रीडासु निरतौ रामकृष्णौ स्मरन् जपेत् ॥ ८७ ॥

Mag-japa habang inaalala sina Rāma at Kṛṣṇa—nakaupo sa isang pavilion na nababalutan ng baging na mādhavī, binabantayan ni Garuḍa, at nalulugod sa banal na paglalaro (līlā).

Verse 88

पूजनं पूर्ववच्चास्य कर्तव्यं वैष्णवोत्तमैः । चक्री मुनिस्वरोपेतः सर्गी चैकाक्षरो मनुः ॥ ८८ ॥

Ang pagsamba sa Kanya ay dapat isagawa gaya ng naipahayag noon, ng mga pinakadakilang Vaiṣṇava. Ang sagisag ay ang cakra; ang kasamang himig ay ang bigkas ng muni; pagnilayan ang “sargī” bilang Lumikha; at ang mantra ay iisang pantig.

Verse 89

कृष्णेति द्व्यक्षरः प्रोक्तः कामादिः स्यात्त्रिवर्णकः । सैव ङेंतो युगार्णः स्यात्कृष्णाय नम इत्यपि ॥ ८९ ॥

Ang “Kṛṣṇa” ay ipinahayag na pangalang may dalawang pantig. Ang bīja na nagsisimula sa “kāma” ay may tatlong tunog. Ang gayunding pormula, kapag tinapos sa anyong datibo (hulaping ṅe), ay nagiging dalawang-salitang mantra: “kṛṣṇāya namaḥ.”

Verse 90

पंचाक्षरश्च कृष्णाय कामरुद्धस्तथा परः । गोपालायाग्निजायांतो रसवर्णः प्रकीर्तितः ॥ ९० ॥

Ang limang-pantig na mantra ay “kṛṣṇāya.” May isa pang mantra na sinasabing pumipigil sa pagnanasa at itinataas bilang pinakamataas. At ang pormulang nagtatapos sa “gopālāya” at nagwawakas sa “agnijāyānta” ay ipinahahayag bilang tradisyong “rasa-letter,” ang lihim na titik ng lasa-bhakti.

Verse 91

कामः कृष्णपदं ङेंतं वह्निजायांतकः परः । कृष्णगोविंदकौ ङेंतौ सप्तार्णः सर्वसिद्धिदः ॥ ९१ ॥

Ang “kāma” ay ang pantig na “kṛṣṇa”; ang pinakadakilang tunog ay “vahnijāyāntaka.” Ang “kṛṣṇa” at “govinda” ay mga pantig na dapat makilala nang magkasama; ang pitong-pantig na mantra na ito ay nagbibigay ng lahat ng siddhi.

Verse 92

श्रीशक्तिकामाः कृष्णाय कामः सप्ताक्षरः परः । कृष्णगोविंदकौ ङेंतौ हृदंतोऽन्यो नवाक्षरः ॥ ९२ ॥

Para sa mga nagnanais ng Śrī (kasaganaan), Śakti (kapangyarihan), at Kāma (katuparan ng hangarin), ang pinakamataas na pitong-pantig na mantra ay: “kṛṣṇāya kāmaḥ.” May isa pang siyam-na-pantig na mantra: “kṛṣṇa govinda,” na pinangungunahan ng bīja na “ṅeṃ” at nagtatapos sa “hṛd.”

Verse 93

ङेंतौ च कृष्णगोविंदौ तथा कामः पुटः परः । कामः शार्ङ्गी धरासंस्थो मन्विंद्वाढ्यश्च मन्मथः ॥ ९३ ॥

Siya rin ay tinatawag na Ṅeṃtau; bilang Kṛṣṇa at Govinda; gayundin bilang Kāma, Puṭa, at Para. Siya ang Kāma; ang may tangan ng busog na Śārṅga; ang nananahan sa lupa; Manvindvāḍhya; at Manmatha, ang gumigising ng pag-ibig sa puso.

Verse 94

श्यामलांगाय हृदयं दशार्णः सर्वसिद्धिदः । बालांते वपुषे कृष्णायाग्निजायांतिमोऽपरः ॥ ९४ ॥

Para sa May maitim na mga sangkap, ang hṛdaya-mantra ay ang sampung-pantig na pormula (daśārṇa) na nagkakaloob ng lahat ng siddhi. Para sa anyong kabataan, ang huling dagdag na mantra ay para kay Kṛṣṇā, anak na babae ni Agni.

Verse 95

द्विठांते बालवपुषे कामः कृष्णाय संवदेत् । ततो ध्यायन्स्वहृदये गोपीजनमनोहरम् ॥ ९५ ॥

Sa pagtatapos ng dalawang-bahaging ritwal, si Kāma ay dapat tumawag kay Kṛṣṇa na may anyong batang lalaki. Pagkaraan, sa pagninilay sa sariling puso, pagtuunan niya ang Pag-ibig na umaakit sa isipan ng mga gopī.

Verse 96

श्रीवृन्दाविपिनप्रतोलिषु नमत्संफुल्लवल्लीततिष्वंतर्जालविघट्टैनः सुरभिणा वातेन संसेविते । कालिंदीपुलिने विहारिणमथो राधैकजीवातुकं वंदे नन्दकिशोरमिंदुवदनं स्निग्धांबुदाडंबरम् ॥ ९६ ॥

Sumasamba ako kay Nandakishora—ang kabataang anak ni Nanda—na may mukhang tulad ng buwan at ningning na gaya ng madidilim na ulap na punô ng ulan. Siya’y naglalaro sa pampang ng Kāliṇḍī, at si Rādhā ang tanging buhay ng Kanyang puso. Siya’y pinaglilingkuran ng mabangong simoy na gumigising sa mga lihim na bower sa loob ng mga baging na lubos na namumulaklak sa mga daan ng banal na gubat ng Vṛndā.

Verse 97

पूर्वाक्तवर्त्मना पूजा ज्ञेया ह्येषां मुनीश्वर । देवकीसुतवर्णांते गोविंदपदमुच्चरेत् ॥ ९७ ॥

O panginoon ng mga pantas, ang kanilang pagsamba ay dapat maunawaang isinasagawa ayon sa paraang naipahayag na noon. At sa dulo ng pagbigkas ng pangalang “anak ni Devakī,” bigkasin ang salitang “Govinda.”

Verse 98

वासुदेवपदं प्रोच्य संबृद्ध्यंतं जगत्पतिंम् । देहि मे तनयं पश्चात्कृष्ण त्वामहमीरयेत् ॥ ९८ ॥

Pagkasambit ko ng banal na Pangalan ni Vāsudeva—Panginoon ng sansinukob na nagpapalago sa lahat—ipagkaloob Mo sa akin ang isang anak na lalaki; at pagkaraan, O Kṛṣṇa, ipahahayag at pupurihin Kita.

Verse 99

शरणं गत इत्यंतो मन्त्रो द्वात्रिंशदक्षरः । नारदोऽस्य मुनिश्छंदो गायत्री चाप्यनुष्टुभम् । देवः सुतप्रदः कृष्णः पादैः सर्वेण चांगकम् ॥ ९९ ॥

Ang mantra na nagtatapos sa mga salitang “śaraṇaṃ gata” ay binubuo ng tatlumpu’t dalawang pantig. Ang ṛṣi nito ay ang pantas na si Nārada; ang chandas ay Gāyatrī at gayundin ang Anuṣṭubh. Ang namumunong diyos ay si Kṛṣṇa, Tagapagkaloob ng anak; at ang lahat ng pāda, kapag pinagsama, ay bumubuo sa mga aṅga nito.

Verse 100

विजयेन युतो रथस्थितः प्रसमानीय समुद्रमध्यतः । प्रददत्तनयान् द्विजन्मने स्मरणीयो वसुदेवनन्दनः ॥ १०० ॥

Nakaupo sa kanyang karwahe at pinagkalooban ng tagumpay, ang Anak ni Vasudeva—na laging karapat-dapat alalahanin—ay naghatid (sa kanila) nang ligtas mula sa gitna ng dagat at nagkaloob ng wastong patnubay sa Brahmana.

Verse 101

लक्षं जपोऽयुतं होमस्तलैर्मधुरसंप्लुतैः । अर्चा पूर्वोदिते पीठे अंगलोकेश्वरायुधैः ॥ १०१ ॥

Dapat isagawa ang isang lakh na japa (100,000 pagbigkas) at sampung libong homa (handog sa apoy) gamit ang mga sandok na binasa ng matatamis na sangkap. Ang pagsamba (arcā) ay gawin sa pīṭha na naipaliwanag na, kasama ang mga aṅga (mga kasamang diyos), ang mga Lokapāla (panginoon ng mga direksiyon), at ang mga banal na sandata.

Verse 102

एवं सिद्धे मनौ मंत्री वंध्यायामपि पुत्रवान् । तारो माया ततः सांतसेंदुष्वांतश्च सर्ववान् ॥ १०२ ॥

Sa gayon, kapag naging ganap ang mantra, ang nagsasagawa ay nagkakamit ng pagkamakapangyarihan: kahit mula sa babaeng baog ay nakakamit niya ang isang anak na lalaki. Pagkaraan, natatamo niya ang mga kapangyarihang tinatawag na Tāra at Māyā; at sumunod ang mga siddhi na Sānta at Senduṣvānta, hanggang sa huli’y mapuspos siya ng lahat ng ninanais na kagalingan.

Verse 103

सोऽहं वह्निप्रियांतोऽयं मंत्रो वस्वक्षरः परः । पंचब्रह्मात्मकस्यास्य मंत्रस्य मुनि सत्तमः ॥ १०३ ॥

Ang kata-mantrang kataas-taasan na ito, na nagsisimula sa “so’ham” at nagtatapos sa “vahnipriyā,” ay may walong pantig. Para sa mantrang ito na may kalikasan ng Pañcabrahma (limang anyo ng Brahman), ang pinakadakilang muni ang siyang ṛṣi, ang nakakakita ng mantra.

Verse 104

ऋषिर्ब्रह्मा च परमा गायत्रीछंद ईरितम् । परंज्योतिः परं ब्रह्म देवता परिकीर्तितम् ॥ १०४ ॥

Sinasabing ang ṛṣi ay si Brahmā, at ang pinakadakilang sukat ng taludtod (chandas) ay ang Gāyatrī. Ang devatā ay ipinahahayag bilang ang Kataas-taasang Liwanag—ang Kataas-taasang Brahman.

Verse 105

प्रणवो बीजमाख्यातं स्वाहा शक्तिरुदाहृता । स्वाहेति हृदयं प्रोक्तं सोऽहं वेति शिरो मतम् ॥ १०५ ॥

Ang Praṇava (Oṃ) ay ipinahahayag bilang bīja, ang pantig-binhi. Ang “Svāhā” ay itinuturo bilang śakti, ang kapangyarihan. Ang “Svāhā” ay sinasabi ring hṛdaya, ang puso, at ang “So’ham” (“Ako’y Siya”) ay itinuturing na śiras, ang ulo.

Verse 106

हंसश्चेति शिखा प्रोक्ता हृल्लेखा कवचं स्मृतम् । प्रणवो नेत्रमाख्यातमस्त्रं हरिहरेति च ॥ १०६ ॥

Ang “Haṃsaḥ” ay ipinahahayag bilang śikhā (tuktok na buhol ng buhok) sa nyāsa; ang “Hṛllekhā” ay inaalala bilang kavaca (baluting pananggalang). Ang Praṇava (Oṃ) ay itinuturo bilang netra (panangga sa mga mata), at ang “Hari-Hara” ay astra rin (mantrang sandata).

Verse 107

स ब्रह्मा स शिवो विप्र स हरिः सैव देवराट् । स सर्वरूपः सर्वाख्यः सोऽक्षरः परमः स्वराट् ॥ १०७ ॥

O brāhmaṇa, Siya si Brahmā; Siya si Śiva; Siya si Hari; at Siya lamang ang hari ng mga diyos. Siya ang may lahat ng anyo at tinatawag sa lahat ng pangalan; Siya ang Di-Nasisira, ang Akṣara—ang kataas-taasang Panginoong ganap na nagsasarili.

Verse 108

एवं ध्यात्वा जपेदष्टलक्षहोमो दशांशतः । पूजाप्रणवपीठेऽस्य सांगावरणकैर्मता ॥ १०८ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, dapat magsagawa ng japa na umaabot sa walong daang libo; at ang homa ay isang-kasampu niyon. Para sa diyos/mantrang ito, ang pagsamba ay itinakda sa upuang Praṇava (oṃ-pīṭha), kasama ang mga sangkap (aṅga) at ang mga diyos na nakapaligid na tagapaglingkod (āvaraṇa).

Verse 109

एवं सिद्धे मनौ ज्ञानं साधकेंद्रस्य नारद । जायते तत्त्वमस्यादिवाक्योक्तं निर्विकल्पकम् ॥ १०९ ॥

O Nārada, kapag ang isipan ay naging ganap sa ganitong paraan, sa pinakadakila sa mga sādhaka ay sumisibol ang kaalamang walang pag-aakala o paghubog ng konsepto (nirvikalpa), gaya ng itinuturo ng mga dakilang pahayag ng Upaniṣad tulad ng “Ikaw yaon.”

Verse 110

कामो ङेंतो हृषीकेशो हृदयांतो गजाक्षरः । ऋषिर्ब्रह्मास्य गायत्री छंदो गायत्रमीरितम् ॥ ११० ॥

Ang panimulang binhi (bīja) nito ay “Kāma”, at ang wakas ay “Hṛṣīkeśa”; sa puso ay taglay ang pantig na “gaja”. Para sa mantrang ito, si Brahmā ang ipinahayag na ṛṣi (tagakita), at ang sukat (chandas) ay sinasabing Gāyatrī.

Verse 111

देवता तु हृषीकेशो विनियोगोऽखिलाप्तये । कामो बीजं तथायेति शक्तिरस्य ह्युदाहृता ॥ १११ ॥

Ang namumunong diyos ay si Hṛṣīkeśa (Viṣṇu); ang viniyoga nito ay para sa pag-abot ng lahat ng layon. Ang “Kāma” ay ipinahayag na binhi (bīja), at ang “Tathā” ay sinasabing kapangyarihan (śakti) nito.

Verse 112

बीजेनैव षडंगानि कृत्वा ध्यानं समाचरेत् । पुरुषोत्तममंत्रोक्तं सर्वं वास्य प्रकीर्तितम् ॥ ११२ ॥

Matapos isagawa ang anim na sangkap (ṣaḍaṅga) sa pamamagitan mismo ng pantig-binhi (bīja), saka dapat isagawa nang wasto ang pagninilay. Ang lahat ng ito ay ipinahayag ayon sa itinuturo ng Puruṣottama-mantra.

Verse 113

लक्षं जपोऽयुतं होमो घृतेनैव प्रकीर्तितः । तर्पणं सर्वकामाप्त्यै प्रोक्तं संमोहिनीसुमैः ॥ ११३ ॥

Itinakda na ang japa ay gawin nang isang lakh (100,000 ulit); at gayundin ang homa na sampung libo (10,000 handog), na ghee lamang ang gamitin. At ang tarpaṇa, sa pamamagitan ng mga bulaklak na Saṃmohinī, ay itinuro upang makamtan ang lahat ng minimithing layon.

Verse 114

श्रीबीजं शक्तिरापेति बीजेनैव षडंकस्तथा । त्रैलोक्यमोहनः शब्दो नमोंऽतो मनुरीरितः ॥ ११४ ॥

Sinasabi na ang bīja na “śrī” ang tumatawag sa Śakti; at sa bīja ring iyon nabubuo ang anim na aṅga (ṣaḍaṅga) ng katawan ng mantra. Pagkaraan, itinuturo ang salitang umaakit sa tatlong daigdig bilang mantra na nagtatapos sa “namaḥ”.

Verse 115

ऋषिर्ब्रह्मा च गायत्री छन्दः श्रीधरदेवता । श्रीबीजं शक्तिरापेति बीजेनैव षडंगकम् ॥ ११५ ॥

Para sa (mantra/pagsasagawa) na ito, si Brahmā ang ṛṣi; ang sukat ay Gāyatrī; at ang namumunong diyos ay si Śrīdhara (Viṣṇu). Ang śakti ay ang Śrī-bīja; at sa bīja ring iyon naitatatag ang anim na pantulong na sangkap (ṣaḍaṅga).

Verse 116

पुरुषोत्तमवद्ध्यानपूजादिकमिहोदितः । लक्षं जपस्तथा होम आज्येनैव दशांशतः ॥ ११६ ॥

Dito, itinuro ang pagninilay (dhyāna), pagsamba (pūjā), at iba pang pagtalima ayon sa paraan ng pagsamba kay Puruṣottama. Dapat magsagawa ng japa na isang lakh; at pagkatapos ay mag-alay ng homa na may ghee na katumbas ng ikasampu ng bilang na iyon.

Verse 117

सुगंधश्वेतपुष्पैस्तु पूजां होमादिकं चरेत् । एवं कृते तु विप्रेन्द्र साक्षात्स्याच्छ्रीधरः स्वयम् ॥ ११७ ॥

Isagawa ang pagsamba at ang mga ritwal na nagsisimula sa homa, gamit ang mababangong puting bulaklak. Kapag nagawa ito, O pinakadakila sa mga brāhmaṇa, si Śrīdhara (Panginoong Viṣṇu) ay mahahayag nang tuwiran, Siya Mismo.

Verse 118

अच्युतानन्तगोविंदपदं ङेंतं नमोंतिमम् । मंत्रोऽस्य शौनकऋषिर्विराट् छंदः प्रकीर्तितम् ॥ ११८ ॥

Dapat na makilala ang kataas-taasang pormulang “namo,” na nakaugat sa banal na mga paa nina Acyuta, Ananta, at Govinda. Para sa mantrang ito, si Śaunaka ang ipinahahayag na ṛṣi (tagakita), at ang Virāṭ ang itinatanyag na chandas (sukat).

Verse 119

एषां पराशरव्यासनारदा ऋषयः स्मृताः । विराट् छन्दः समाख्यातं परब्रह्मात्मको हरिः ॥ ११९ ॥

Para sa mga aral na ito, sina Parāśara, Vyāsa, at Nārada ay inaalala bilang mga ṛṣi. Ang sukat ay ipinahahayag na Virāṭ, at si Hari—na ang likas ay ang Kataas-taasang Brahman—ang sinasabing namumunong diyos.

Verse 120

देवताबीजशक्ती तु पूर्वोक्ते साधकैर्मते । शंखचक्रधरं देवं चतुर्बाहुं किरीटिनम् ॥ १२० ॥

Ngunit ang binhi-lakas ng diyos (devatā-bīja-śakti), ayon sa aral ng mga sādhaka na nauna nang sinabi, ay dapat pagnilayan bilang ang Diyos na may hawak na kabibe at cakra—may apat na bisig at may korona.

Verse 121

सर्वैरप्यायुधैर्युक्तं गरुडोपरि संस्थितम् । सनकादिमुनींद्रैस्तु सर्वदेवैरुपासितम् ॥ १२१ ॥

Taglay ang lahat ng banal na sandata at nakaluklok sa ibabaw ni Garuḍa, Siya’y sinasamba ng mga dakilang muni na pinangungunahan ni Sanaka, at ng lahat ng mga diyos.

Verse 122

श्रीभूमिसहितं देवमुदयादित्यसन्निभम् । प्रातरुद्यत्सहस्रांशुमंडलोपमकुंडलम् ॥ १२२ ॥

Sambahin ang Panginoon na kasama si Śrī (Lakṣmī) at si Bhū (Diyosa ng Daigdig), na nagniningning na gaya ng sumisikat na araw; ang Kanyang mga hikaw ay tulad ng bilog ng araw sa umaga na may sanlibong sinag.

Verse 123

सर्वलोकस्य रक्षार्थमनन्तं नित्यमेव हि । अभयं वरदं देवं प्रयच्छंतं मुदान्वितम् ॥ १२३ ॥

Tunay nga, upang ingatan ang lahat ng daigdig, pagnilayan si Ananta—ang Walang Hanggan—ang Panginoong Diyos na may galak na nagkakaloob ng kawalang-takot at nagbibigay ng mga biyaya.

Verse 124

एवं ध्यात्वा र्चयेत्पीठे वैष्णवे सुसमाहितः । आद्यावरणसंगैः स्याच्चक्रशंखगदासिभिः ॥ १२४ ॥

Pagkatapos magnilay nang gayon, na may ganap na pagtuon ay sumamba sa pīṭha na Vaiṣṇava. Ang unang āvaraṇa ay samahan ng mga sagisag: cakra, śaṅkha, gadā, at espada (asi).

Verse 125

मुशलाढ्यधनुः पाशांकुशैः प्रोक्तं द्वितीयकम् । सनकादिकशाक्तेयव्यासनारदशौनकैः ॥ १२५ ॥

Ang ikalawa ay ipinahayag na may tangan na muśala (pamukpok), busog, pāśa (lambat), at aṅkuśa (pang-udyok). Ito’y itinuro nina Sanaka at iba pang mga ṛṣi, nina Śākteya, Vyāsa, Nārada, at Śaunaka.

Verse 126

तृतीयं लोकपालैस्तु चतुर्थं परिकीर्तितम् । लक्षं जपो दशांशेन घृतेन हवनं स्मृतम् ॥ १२६ ॥

Ang ikatlo ay sinasabing isinasagawa kasama ang mga Lokapāla, at ang ikaapat ay gayon din ang paglalarawan. Dapat magsagawa ng japa na isang lakh (100,000); at bilang ikasampung bahagi nito, iniuutos ang homa na may ghee.

Verse 127

एवं सिद्धे मनौ मंत्री प्रयोगानप्युपाचरेत् । श्रीवृक्षमूले देवेशं ध्यायन्वैरोगिणं स्मरन् ॥ १२७ ॥

Sa gayon, kapag napaging ganap ang mantra, ang nagsasagawa ay dapat ding isakatuparan ang mga gamit nito. Sa ugat ng banal na punong Śrī, magnilay sa Panginoon ng mga deva at alalahanin Siya bilang Tagapag-alis ng karamdaman.

Verse 128

स्पृष्ट्वा जप्त्वायुतं साध्यं स्मृत्वा वा मनसा द्विज । रोगिणां रोगनिर्मुक्तिं कुर्यान्मंत्री तु मंडलात् ॥ १२८ ॥

O ikaw na dalawang-ulit na isinilang, matapos hipuin ang maysakit at bigkasin sa japa ang itinakdang mantra nang sampung libong ulit—o kahit alalahanin lamang sa isip—ang nagsasagawa ng mantra, mula sa loob ng ritwal na maṇḍala, ay dapat magdulot ng paglaya ng maysakit mula sa karamdaman.

Verse 129

कन्यार्थी जुहुयाल्लाजैर्बिल्वैश्चापि धनाप्तये । वस्त्रार्थी गन्धकुसुमैरारोग्याय तिलैर्हुनेत् ॥ १२९ ॥

Ang naghahangad ng dalaga (para sa pag-aasawa) ay dapat maghandog ng pinasingawang bigas sa banal na apoy; at para sa pagkamal ng yaman, maghandog din ng bunga ng bilva. Ang nagnanais ng kasuotan ay maghandog ng mababangong bulaklak; at para sa kalusugan, magsagawa ng handog na may linga (sesame).

Verse 130

रविवारे जले स्थित्वा नाभिमात्रे जपेत्तु यः । अष्टोत्तरसहस्रं वै स ज्वरं नाशयेद् ध्रुवम् ॥ १३० ॥

Sinumang sa araw ng Linggo ay tumayo sa tubig hanggang pusod at magsagawa ng japa na 1,008 ulit, tiyak na mapapawi niya ang lagnat.

Verse 131

विवाहार्थं जपेन्मासं शशिमण्डलमध्यगम् । ध्यात्वा कृष्णं लभेत्कन्यां वांछितां चापि नारद ॥ १३१ ॥

O Nārada, para sa pag-aasawa, dapat bigkasin ang (mantrang) ito sa loob ng isang buwan, na iniisip ang Panginoon na nasa gitna ng bilog ng buwan. Sa pagninilay kay Kṛṣṇa, matatamo ang dalagang ninanais.

Verse 132

वसुदेवपदं प्रोच्य निगडच्छेदशब्दतः । वासुदेवाय वर्मास्त्रे स्वाहांतो मनुरीरितः ॥ १३२ ॥

Matapos bigkasin ang salitang “Vasudeva,” na nagmula sa pahayag na ang kahulugan ay “tagaputol ng mga tanikala,” itinuturo ang mantra para sa pananggalang na ‘varmāstra’ (baluti-sandata): iniaalay ito kay “Vāsudevāya” at nagtatapos sa “svāhā.”

Verse 133

नारदोऽस्य ऋषिश्छन्दो गायत्री कृष्णदेवता । वर्म बीजं शिरः शक्तिरन्यत्सर्वं दशार्णवत् ॥ १३३ ॥

Para sa mantrang ito, si Nārada ang ṛṣi (tagakita), ang sukat ay Gāyatrī, at si Śrī Kṛṣṇa ang namumunong Diyos. Ang bīja ay “varma,” ang śakti ay “śiraḥ,” at ang iba pang lahat ay ayon sa itinakda para sa Daśārṇa (sampung pantig) na mantra.

Verse 134

बालः पवनदीर्घैदुयुक्तो झिंटीशयुर्जलम् । अत्रिर्व्यासाय हृदयं मनुरष्टाक्षरोऽवतु ॥ १३४ ॥

Nawa’y ingatan at pagbigkas ng walong-pantig na mantra ang magtanggol sa amin: ang Panginoong tila bata, kaisa ng mahabang hininga ng hangin; ang tubig na pinamamahingahan ng halamang jhiṃṭī; ang ṛṣi na si Atri; at ang pusong iniaalay kay Vyāsa—nawa’y ang walong-pantig na mantra ang maging aming sanggalang.

Verse 135

ब्राह्मानुष्टुप् मुनिश्छन्दो देवः सत्यवतीसुतः । आद्यं बीजं नमः शक्तिदीर्घाढ्यो नादिनांगकम् ॥ १३५ ॥

Ang sukat ay Brāhmānuṣṭubh, at ang ṛṣi ng mantrang ito ay ang muni; ang namumunong Diyos ay ang anak ni Satyavatī (Vyāsa). Ang bīja ay ang unang pantig; ang śakti ay “namaḥ” na pinayaman ng mahabang patinig, at ang aṅga nito ay kaugnay ng nāda (misteryosong tunog).

Verse 136

व्याख्यामुद्रिकया लसत्करतलं सद्योगपीठस्थितं वामे जानुतले दधानमपरं हस्तं सुविद्यानिधिम् । विप्रव्रातवृतं प्रसन्नमनसं पाथोरुहांगद्युतिं पाराशर्यमतीव पुण्यचरितं व्यासं स्मरेत्सिद्धये ॥ १३६ ॥

Upang magtamo ng kaganapan, magnilay kay Vyāsa—anak ni Parāśara—na ang palad ay kumikislap sa mudrā ng pagpapaliwanag, nakaupo sa marangal na pīṭha ng yoga; ang isa pang kamay ay nakapatong sa kaliwang tuhod, isang kayamanan ng tunay na kaalaman; napaliligiran ng mga pangkat ng brāhmaṇa; payapa ang isip; ang ningning ay gaya ng lotus; at ang kanyang mga gawa ay lubhang banal.

Verse 137

जपेदष्टसहस्राणि पायसैर्होममाचरेत् । पूर्वोक्तपीठे व्यासस्य पूर्वमंगानि पूजयेत् ॥ १३७ ॥

Dapat magsagawa ng japa nang walong libong ulit at magsagawa ng homa gamit ang pāyasa (kaning-gatas). Sa pīṭha ni Vyāsa na naipahayag na, unahin munang sambahin ang mga paunang aṅga (mga sangkap) ni Vyāsa.

Verse 138

प्राच्यादिषु यजेत्पैलं वैशंपायनजैमिनी । सुमंप्तुं कोणभागेषु श्रीशुकं रोमहर्षणम् ॥ १३८ ॥

Sa silangan at sa iba pang mga dako, nararapat magsagawa ng pagsamba kasama si Paila; gayundin kay Vaiśampāyana at Jaimini. Sa mga panulok na nasa pagitan, sambahin si Sumantu; at gayon din sambahin si Śrī Śuka at Romaharṣaṇa.

Verse 139

उग्रश्रवसमन्यांश्च मुनीन्सेंद्रादिकाययुधान् । एवं सिद्धमनुर्मंत्री कवित्वं शोभनाः प्रजाः ॥ १३९ ॥

Sa gayong paraan, dahil sa ganitong katuparan, siya’y nagkakaroon ng mga ganap na mantra (siddha-mantra); nakakamit ang husay sa pananalita at kapangyarihang makata, at napapapanig ang mga taong mararangal—kasama ang mga pantas na gaya ni Ugraśravas at iba pa, at maging ang mga pangkat ng mandirigmang pinangungunahan ni Indra at ng mga tulad niya.

Verse 140

व्याख्यानशक्तिं कीर्तिं च लभते संपदां चयम् । नृसिंहो माधवो दृष्टो लोहितो निगमादिमः ॥ १४० ॥

Nakakamit niya ang kapangyarihan ng pagpapaliwanag (vyākhyāna-śakti), ang katanyagan, at ang pag-iipon ng kasaganaan. Sa ganitong paraan, si Nṛsiṃha—Mādhava ay namamasdan bilang ang mapulang banal, ang sinaunang pinagmulan ng Nigama (mga Veda).

Verse 141

कृशानुजाया पञ्चार्णो मनुर्विषहरः परः । अनंतपंक्तिपक्षीन्द्रा मुनिश्छन्दः सुरा मताः ॥ १४१ ॥

Para sa anak na babae ni Kṛśānu, itinuturo ang kataas-taasang limang-pantig na mantra (pañcārṇa) na tinatawag na “Viṣahara,” ang Tagapag-alis ng lason. Ang ṛṣi nito ay si Anantapaṅkti; ang sukat (chandas) ay Pakṣīndrā; at ang mga namumunong diyos (devatā) ay itinuturing na ang mga Suras (mga diyos).

Verse 142

तारवह्निप्रिये बीजशक्ती मन्त्रस्य कीर्तिते । ज्वलज्वल महामंत्री स्वाहा हृदयमीरितम् ॥ १४२ ॥

Ang “Tārā,” “Vahni,” at “Priyā” ay ipinahahayag bilang bīja at śakti ng mantrang ito. Ang pormulang-puso (hṛdaya) ay itinuturo na: “Jvala jvala, O dakilang kapangyarihan ng mantra, svāhā.”

Verse 143

गरुडेति पदस्यांते चूडाननशुचिप्रिया । शिरोमन्त्रो गरुडतः शिखे स्वाहा शिखा मनुः ॥ १४३ ॥

Sa dulo ng pormula, idagdag ang salitang “garuḍa”. Ang mantra na “cūḍānana-śuci-priyā” ay ilalagay sa ulo bilang head-mantra. Mula “garuḍa” hanggang sa “svāhā” ang śikhā-mantra, na iaangkop sa tuktok na bunót (śikhā) sa nyāsa.

Verse 144

गरुडेति पदं प्रोच्य प्रभंजययुगं वदेत् । प्रभेदययुगं पश्चाद्वित्रासय विमर्दय ॥ १४४ ॥

Pagkasambit ng salitang “Garuḍa,” bigkasin ang “prabhaṃjaya” nang dalawang ulit; pagkatapos ay “prabhedaya” nang dalawang ulit, at saka (sabihin) “vitrāsaya” at “vimardaya.”

Verse 145

प्रत्येकं द्विस्ततः स्वाहा कवचस्य मनुर्मतः । उग्ररूपधरांते तु सर्वविषहरेति च ॥ १४५ ॥

Para sa bawat pormula, ang mantra ng pananggalang na kavaca ay itinakdang bigkasin nang dalawang daang ulit, na nagtatapos sa “svāhā”. At sa dulo ng mantra para sa Diyos na may mabagsik na anyo, idagdag: “sarva-viṣa-harā” (“tagapag-alis ng lahat ng lason”).

Verse 146

भीषयद्वितयं प्रोच्य सर्वं दहदहेति च । भस्मीकुरु ततः स्वाहा नेत्रमन्त्रोऽयमीरितः ॥ १४६ ॥

Matapos bigkasin ang dalawang salitang nagsisimula sa “bhīṣaya” (upang manakot), sabihin din: “Sunugin, sunugin ang lahat”; saka (sabihin) “Gawin itong abo,” at sa huli “svāhā.” Ito ang ipinahahayag na Netra-mantra.

Verse 147

अप्रतिहतवर्णांते बलाय प्रहतेति च । शासनांते तथा हुं फट् स्वाहास्त्रमनुरीरितः ॥ १४७ ॥

Sa dulo ng mga pantig ng mantra, idagdag ang “apratihata” (di-mapipigil), at idagdag din ang “balāya” (para sa lakas) at “prahata” (hampasin!). Sa dulo ng utos, bigkasin din ang “huṃ”, “phaṭ”, at “svāhā”—ito ang ipinahahayag na astramantra (mantra ng sandata).

Verse 148

पादे कटौ हृदि मुखे मूर्ध्निं वर्णान्प्रविन्यसेत् ॥ १४८ ॥

Dapat ilagay nang maingat (nyāsa) ang mga pantig sa mga paa, baywang, puso, bibig, at tuktok ng ulo.

Verse 149

तप्तस्वर्णनिभं फणींद्रनिकरैःक्लृप्तांग भूषंप्रभुं स्तर्तॄणां शमयन्तमुग्रमखिलं नॄणां विषं तत्क्षणात् । चंच्वग्रप्रचलद्भुजंगमभयं पाण्योर्वरं बिभ्रतं पक्षोच्चारितसामगीतममलं श्रीपक्षिराजं भजे ॥ १४९ ॥

Sinasamba ko si Śrī Pakṣirāja Garuḍa, ang maluwalhating Hari ng mga Ibon—ang Panginoong kumikislap ang katawan na tila pinainit na ginto, pinalamutian ng mga haring ahas bilang hiyas; na agad nagpapatahimik at pumupuksa sa mabagsik na lason na dumadapo sa lahat ng tao; na sa dalawang kamay ay taglay ang biyaya ng kawalang-takot laban sa gumagalaw na mga ahas; at ang kanyang dalisay na awit ay ang himig-Sāma na binibigkas ng kanyang mga pakpak.

Verse 150

पञ्चलक्षं जपेन्मंत्रं दशांशं जुहुयात्तिलैः । पूजयेन्मातृकापीठे गरुडं वेदविग्रहम् ॥ १५० ॥

Dapat ulitin sa japa ang mantra nang limang-daang libong beses; saka ihandog ang ikasampung bahagi nito bilang oblation sa apoy gamit ang mga butil ng linga. Sa Mātṛkā-pīṭha, sambahin si Garuḍa—na ang mismong anyo ay ang Veda.

Verse 151

चतुर्थ्यन्तः पक्षिराजः स्वाहा पीठमनुः स्मृतः । दृष्ट्वांगं कर्णिकामध्ये नागान्यंत्रेषु पूजयेत् ॥ १५१ ॥

Sinasabing ang pīṭha-mantra ay: “Pakṣirājāya” (sa anyong datibo/ikaapat na kaso), na sinusundan ng “svāhā.” Matapos mailarawan at mailagay ang aṅga sa gitna ng karṇikā (pusod ng talulot), sambahin ang mga Nāga sa mga yantra.

Verse 152

तद्बिहिर्लोकपालांश्च वज्राद्यैर्विलसत्करान् । एवं सिद्धमनुर्मंत्री नाशयेद्गरलद्वयम् । देहांते लभते चापिश्रीविष्णोः परमं पदम् ॥ १५२ ॥

Sa pamamagitan ng mga mantra at ritong iyon, dapat ding sambahin ng nagsasanay ang mga Lokapāla, na ang kanilang mga kamay ay kumikislap sa vajra at iba pang sandata. Sa gayon, kapag ganap na ang manu, winawasak ng mantrin ang dalawang uri ng lason; at sa wakas ng katawan (sa kamatayan) ay nakakamtan din niya ang kataas-taasang tahanan ni Śrī Viṣṇu.

Verse 153

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने तृतीयपादे कृष्णादिमन्त्रभेदनिरूपणं नामैकाशीतितमोऽध्यायः ॥ ८१ ॥

Sa gayon nagtatapos ang ikawalongpu’t isang kabanata, na pinamagatang “Pagpapaliwanag sa Pag-uuri ng mga mantra ni Kṛṣṇa at ng mga kaugnay na mantra,” sa Pūrva-bhāga ng Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa, sa Dakilang Salaysay (Bṛhad-upākhyāna), sa Ikatlong Bahagi (Tṛtīya-pāda).

Frequently Asked Questions

The chapter repeatedly prescribes homa at one-tenth of the japa count, reflecting a standard tantric-purāṇic siddhi protocol: japa stabilizes mantra-śakti internally, while homa externalizes and seals the mantra’s efficacy through Agni, making the practice ritually complete (pūrṇatā) for viniyoga (practical application).

Beyond praise and theology, it provides a reference-style grid—mantra syllable-classes, ṛṣi/chandas/devatā, bīja/śakti, nyāsa construction by coded letter-groups, precise japa totals, homa substances, pīṭha layouts, āvaraṇa deities (Lokapālas, weapons), and specialized outcomes (sons, eloquence, fever, poison)—typical of a technical compendium.

Sanatkumāra is the principal teacher and Nārada the recipient; this preserves the Nāradiya Purāṇa’s characteristic Sanakādi-to-Nārada transmission model for mantra-vidhi sections.