Adhyaya 8

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे सप्तमो ऽध्यायः श्रीकूर्म उवाच एवं भूतानि सृष्टानि स्थावराणि चराणि च / यदा चास्य प्रजाः सृष्टा न व्यवर्धन्त धीमतः

Sa gayon, sa Śrī Kūrma Purāṇa, sa Ṣaṭsāhasrī Saṃhitā, sa Pūrvabhāga, nagwakas ang ikapitong kabanata. Wika ni Śrī Kūrma: “Sa ganitong paraan nilikha ang mga nilalang—ang di-nakikilos at ang nakikilos. Ngunit nang malikha na ang Kaniyang mga nilalang, hindi sila dumami, bagaman Siya’y marunong.”

Verse 2

तमोमात्रावृतो ब्रह्मा तदाशोचत दुः खितः / ततः स विदधे बुद्धिमर्थनिश्चयगामिनीम्

Nabalot lamang ng kadiliman ng tamas, si Brahmā ay nagdalamhati sa pagdurusa. Pagkaraan, Kaniyang iniluwal ang buddhi—ang talinong tumutungo sa tiyak na paghatol sa kahulugan at layon.

Verse 3

अथात्मनि समद्राक्षीत् तमोमात्रां नियामिकाम् / रजः सत्त्वं च संवृत्य वर्तमानां स्वधर्मतः

Pagkaraan, nakita niya sa loob ng Sarili ang namamahalang simulain na binubuo ng tamas lamang—na tumatakip sa rajas at sattva—ngunit patuloy na kumikilos ayon sa sariling likas na batas nito.

Verse 4

तमस्तद् व्यनुदत् पश्चात् रजः सत्त्वेन संयुतः / तत् तमः प्रतिनुन्नं वै मिथुनं समजायत

Pagkaraan, ang rajas na kaisa ng sattva ay nagtaboy sa tamas na iyon. At nang ang tamas ay maitulak pabalik, tunay ngang sumilang ang isang magkapares na mithuna.

Verse 5

अधर्माचरणो विप्रा हिंसा चाशुभलक्षणा / स्वां तनुं स ततो ब्रह्मा तामपोहत भास्वराम्

O mga brāhmaṇa! Nang sumibol ang pagsasagawa ng adharma—kasama ang karahasang may masasamang palatandaan—itinakwil ni Brahmā mula sa sarili ang madilim na anyong iyon, at sa halip ay tinanggap ang isang maningning na anyo.

Verse 6

द्विधाकरोत् पुनर्देहमर्धेन पुरुषो ऽभवत् / अर्धेन नारी पुरुषो विराजमसृजत् प्रभुः

Pagkaraan, muling hinati ng Panginoon ang Kanyang sariling katawan sa dalawa: sa isang kalahati Siya’y naging lalaki, at sa kabilang kalahati Siya’y naging babae; at ang makapangyarihang Lalaking iyon ay nagluwal kay Virāj.

Verse 7

नारीं च शतरूपाख्यां योगिनीं ससृजे शुभाम् / सा दिवं पृथिवीं चैव महम्ना व्याप्य संस्थिता

Nilalang din Niya ang mapalad na yoginī na nagngangalang Śatarūpā, ang babaeng may maraming anyo; at siya, sa dakilang kaluwalhatian, ay lumaganap sa langit at sa lupa at nanahan sa kabuuan ng mga ito.

Verse 8

योगैश्वर्यबलोपेता ज्ञानविज्ञानसंयुता / यो ऽभवत् पुरुषात् पुत्रो विराडव्यक्तजन्मनः

Taglay ang makapangyarihang kadakilaan ng Yoga at dakilang lakas, at puspos ng kaalaman at natamong karunungan—siya’y naging anak na isinilang mula kay Puruṣa: si Virāṭ, na ang pinagmulan ay mula sa Di-Nahahayag (Avyakta).

Verse 9

स्वायंभुवो मनुर्देवः सो ऽभवत् पुरुषो मुनिः / सा देवी शतरूपाख्या तपः कृत्वा सुदुश्चरम्

Si Svāyambhuva Manu—na may likas na pagka-diyos—ay naging pantas na muni sa gitna ng mga tao, isang tunay na puruṣa sa asal at gawi. At ang diyosang si Śatarūpā naman ay nagsagawa ng napakahirap na pag-aayuno at pagninilay (tapas).

Verse 10

भर्तारं ब्रह्मणः पुत्रं मनुमेवानुपद्यत / तस्माच्च शतरूपा सा पुत्रद्वयमसूयत

Tinanggap ni Śatarūpā si Manu—anak ni Brahmā—bilang asawa; at mula kay Manu, si Śatarūpā ay nagsilang ng dalawang anak na lalaki.

Verse 11

प्रियव्रतोत्तानपादौ कन्याद्वयमनुत्तमम् / तयोः प्रसूतिं दक्षाय मनुः कन्यां ददौ पुनः

Sina Priyavrata at Uttānapāda ay nagkaroon ng dalawang anak na babae na walang kapantay. Sa dalawa, muling ibinigay ni Manu ang kaniyang anak na si Prasūti upang mapangasawa ni Dakṣa.

Verse 12

प्रजापतिरथाकूतिं मानसो जगृहे रुचिः / आकूत्यां मिथुनं जज्ञे मानसस्य रुचेः शुभम् / यज्ञश्च दक्षिणा चैव याभ्यां संवर्धितं जगत्

Pagkaraan, ang Prajāpati na si Ruci, na isinilang sa isip, ay kinuha si Ākūti bilang asawa. Mula kay Ākūti ay isinilang ang isang mapalad na pares para kay Ruci—si Yajña at si Dakṣiṇā—na sa pamamagitan nila ay napangalagaan at umunlad ang daigdig.

Verse 13

यज्ञस्य दक्षिणायां तु पुत्रा द्वादश जज्ञिरे / यामा इति समाक्यता देवाः स्वायंभुवे ऽन्तरे

Mula kay Dakṣiṇā, ang kabiyak ni Yajña, ay isinilang ang labindalawang anak na lalaki; sa Svāyambhuva Manvantara sila’y nakilala bilang mga diyos na tinatawag na Yāmas.

Verse 14

प्रसूत्यां च तथा दक्षश्चतस्त्रो विंशतिं तथा / ससर्ज कन्या नामानि तासां सम्यम् निबोधत

At mula kay Prasūti, si Dakṣa ay nagkaanak ng dalawampu’t apat na anak na babae. Ngayon, pakinggan ninyo sa wastong pagkakasunod ang mga pangalan ng mga dalagang iyon.

Verse 15

श्रद्धा लक्ष्मीर्धृतिस्तुष्टिः पुष्टिर्मेधा क्रिया तथा / बुद्धिर्लज्जावपुः शान्तिः सिद्धिः कीर्तिस्त्रयोदशी

Ang pananampalataya, si Lakṣmī (kasaganaan), katatagan, kasiyahan, pag-aaruga, talino at wastong pagkilos; pag-unawa, kahinhinan, kagandahan, kapayapaan, kaganapan, at katanyagan—ito ang labintatlong mapalad na katangian.

Verse 16

पत्न्यर्थं प्रतिजग्राह धर्मो दाक्षायणीः शुभाः / ताभ्यः शिष्टा यवीयस्य एकादश सुलोचनाः

Upang maging mga asawa, tinanggap ni Dharma ang mga mapalad na anak na babae ni Dakṣa, ang mga Dakṣāyaṇī; at mula sa kanila—sa lahing nakababata—isinilang ang labing-isang dalagang marangal at may magagandang mata.

Verse 17

ख्यातिः सत्यथ संभूतिः स्मृतिः प्रीतिः क्षमा तथा / संततिश्चानसूया च ऊर्जा स्वाहा स्वधा तथा

Si Khyāti at si Satī; si Saṃbhūti; si Smṛti; si Prīti at si Kṣamā; gayundin si Saṃtati at si Anasūyā; at sina Ūrjā, Svāhā, at Svadhā.

Verse 18

भृगुर्भवो मरीचिश्च तथा चैवाङ्गिरा मुनिः / पुलस्त्यः पुलहश्चैव क्रतुः परमधर्मवित्

Sina Bhṛgu, Bhava, at Marīci; gayundin ang pantas na si Aṅgiras; sina Pulastya at Pulaha; at si Kratu—bawat isa ay sukdulang nakaaalam ng Dharma.

Verse 19

अत्रिर्वसिष्ठो वह्निश्च पितरश्च यथाक्रमम् / ख्यात्याद्या जगृहुः कन्या मुनयो मुनिसत्तमाः

Sina Atri, Vasiṣṭha, Vahni (Agni), at ang mga Pitṛ, ayon sa wastong pagkakasunod, ay nag-asawa sa mga dalagang nagsisimula kay Khyāti—ang mga pantas na iyon ang pinakamainam sa mga nakakakita ng katotohanan.

Verse 20

श्रद्धाया आत्मजः कामो दर्पो लक्ष्मीसुतः स्मृतः / धृत्यास्तु नियमः पुत्रस्तुष्ट्याः संतोष उच्यते

Mula sa Śraddhā (Pananampalataya) isinilang si Kāma (Pagnanasa). Si Darpa (Pagmamataas) ay inaalala bilang anak ni Lakṣmī (Kasaganaan). Mula sa Dhṛti (Katatagan) lumitaw si Niyama (Pagmamasid sa tuntunin) bilang anak; at mula sa Tuṣṭi (Kasiyahan) ipinahahayag na sumibol si Saṃtoṣa (Pagkakuntento).

Verse 21

पुष्ट्या लाभः सुतश्चापि मेधापुत्रः श्रुतस्तथा / क्रियायाश्चाभवत् पुत्रो दण्डः समय एव च

Mula kay Puṣṭi (Pagpapalago) isinilang ang anak na si Lābha (Pakinabang). Gayundin, mula kay Medhā (Talino) isinilang si Śruta (Kaalamang napakinggan). At mula kay Kriyā (Gawang banal) isinilang ang mga anak na sina Daṇḍa (Kapangyarihan at Disiplina) at Samaya (Kasunduan at Batas).

Verse 22

बुद्ध्या बोधः सुतस्तद्वदप्रमादो व्यजायत / लज्जाया विनयः पुत्रो वपुषो व्यवसायकः

Mula sa Buddhi (Talino) isinilang si Bodha (Pagkagising ng pagkaunawa); at mula rin sa angkang iyon sumibol si Apramāda (Pagiging mapagmatyag, di-pagpapabaya). Mula kay Lajjā (Mahinhin na hiya) isinilang si Vinaya (Kababaang-loob at mabuting asal). At mula kay Vapuṣ (Maayos na katawan) isinilang si Vyavasāya (Matatag na pagsisikap at pagsasagawa).

Verse 23

क्षेमः शान्तिसुतश्चापि सुखं सिद्धिरजायत / यशः कीर्तिसुतस्तद्वदित्येते धर्मसूनवः

Mula kay Śānti (Kapayapaan) isinilang si Kṣema (Kapakanan at kagalingan), at isinilang din si Sukha (Kaligayahan) at Siddhi (Kaganapan). Gayundin, mula kay Kīrti (Katanyagan) isinilang si Yaśas (Karangalan). Sila ang sinasabing mga anak ni Dharma.

Verse 24

कामस्य हर्षः पुत्रो ऽभूद् देवानन्दो व्यजायत / इत्येष वै सुखोदर्कः सर्गो धर्मस्य कीर्तितः

Mula kay Kāma (Pagnanasa) isinilang ang anak na si Harṣa (Galak at tuwa); at mula sa kanya sumibol si Devānanda (Kaligayahan ng mga deva). Kaya ipinahahayag ang angkang ito ni Dharma—isang paglikha na humahantong sa ligaya at mapalad na bunga.

Verse 25

जज्ञे हिंसा त्वधर्माद् वै निकृतिं चानृतं सुतम् / निकृत्यनृतयोर्जज्ञे भयं नरक एव च

Mula sa Adharma ay isinilang si Hiṃsā (karahasan), at ang kanyang mga anak ay sina Nikṛti (mapanlinlang na kasamaan) at Anṛta (kasinungalingan). Mula kina Nikṛti at Anṛta naman ay isinilang sina Bhaya (takot) at Naraka (impiyerno).

Verse 26

माया च वेदना चैव मिथुनं त्विदमेतयोः / भयाज्जज्ञे ऽथ वै माया मृत्युं भूतापहारिणम्

Si Māyā at si Vedanā (kirot/pakiramdam) ay naging magkaparis na mag-asawa. Pagkaraan, mula sa takot, si Māyā ay tunay na nagsilang kay Mṛtyu—Kamatayan, ang tagapag-agaw ng buhay ng mga nilalang.

Verse 27

वेदना च सुतं चापि दुः खं जज्ञे ऽथ रौरवात् / मृत्योर्व्याधिजराशोकतृष्णाक्रोधाश्च जज्ञिरे

Mula sa Raurava ay lumitaw si Vedanā (kirot), at ang anak ni Vedanā ay si Duḥkha (pagdurusa). Mula kay Mṛtyu (Kamatayan) ay isinilang ang sakit, katandaan, dalamhati, pagnanasa, at poot.

Verse 28

दुः खोत्तराः स्मृता ह्येते सर्वे चाधर्मलक्षणाः / नैषां भार्यास्ति पुत्रो वा सर्वे ते ह्यूर्ध्वरेतसः

Ang mga ito’y inaalala bilang nagwawakas sa pagdurusa, at lahat ay may tatak ng adharma. Wala silang asawa ni anak; silang lahat ay “ūrdhvaretas”—yaong ang lakas ng paglikha ay nakatuon paitaas (likas na selibat/asketiko).

Verse 29

इत्येष तामसः सर्गो जज्ञे धर्मनियामकः / संक्षेपेण मया प्रोक्ता विसृष्टिर्मुनिपुङ्गवा

Kaya’t lumitaw ang paglikhang tāmasa na ito—isang kapangyarihang nag-aayos at nagtatakda upang pamahalaan ang dharma. Sa maikling sabi ay ipinahayag ko ang pagdaloy ng paglalang na ito, O pinakadakila sa mga muni.