Adhyaya 47
Purva BhagaAdhyaya 4769 Verses

Adhyaya 47

Sapta-dvīpa Cosmography and the Vision of Śvetadvīpa–Vaikuṇṭha

Ipinagpapatuloy ang Purāṇikong paglalarawan ng kosmos, pinalalawak ni Sūta ang banal na heograpiya lampas sa Jambūdvīpa tungo sa magkakasunod na mga dvīpa o pulo-kontinente, na bawat isa’y dumodoble ang lawak at napapaligiran ng kani-kaniyang karagatan. Inilarawan ang Plakṣadvīpa kasama ang mga kulaparvata at mga ilog; namamayani ang ginhawang ayon sa dharma, at ang pagsamba kay Soma ay nagdudulot ng soma-sāyujya at mahabang buhay. Sumunod ang Śālmalī, Kuśa, Krauñca, at Śāka-dvīpa, na bawat isa’y may pitong bundok, pitong pangunahing ilog, mga pinangalanang bayan/varṇa, at isang namumunong pokus ng debosyon—Vāyu, Brahmā, Rudra (Mahādeva), at Sūrya—na nagbibigay ng antas-antás na bunga gaya ng sārūpya, sālokatā, at paglapit sa biyaya. Nagtatapos ang kabanata sa Kṣīroda (Karagatang Gatas) na pumapalibot sa Śvetadvīpa, kung saan ang mga nilalang ay malaya sa sakit, takot, kasakiman, at panlilinlang, at deboto kay Nārāyaṇa sa pamamagitan ng yoga, mantra, tapas, at jñāna. Kasunod ang masusing paglalarawan ng Nārāyaṇapura/Vaikuṇṭha: si Hari’y nakahimlay sa Śeṣa at si Śrī ay nasa paanan Niya; at ang pangwakas na turo: mula kay Nārāyaṇa nagmumula ang sansinukob, sa Kanya ito nananatili, at sa pralaya’y sa Kanya rin bumabalik—Siya lamang ang kataas-taasang hantungan.

All Adhyayas

Shlokas

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे षट्चत्वारिशो ऽध्यायः सूत उवाच जम्बूद्वीपस्य विस्ताराद् द्विगुणेन समन्ततः / संवेष्टयित्वा क्षारोदं प्लक्षद्वीपो व्यवस्थितः

Sinabi ni Sūta: Sa bawat panig na pumapalibot sa Jambūdvīpa, na may lawak na doble nito, naroroon ang Plakṣadvīpa, na pumupulupot sa Kṣāroda—ang karagatang maalat.

Verse 2

प्लक्षद्वीपे च विप्रेन्द्राः सप्तासन् कुलपर्वताः / ऋज्वायताः सुपर्वाणः सिद्धसङ्घनिषेविताः

At sa Plakṣadvīpa, O pinakamainam sa mga brahmin, may pitong kulaparvata—mga bundok ng angkan—matatayog at tuwid ang paglawak, maayos ang mga gulod, at dinadalaw ng mga pangkat ng Siddha.

Verse 3

गोमेदः प्रथमस्तेषां द्वितीयश्चन्द्र उच्यते / नारादो दुन्दुभिश्चैव सोमश्च ऋषभस्तथा / वैभ्राजः सप्तमः प्रोक्तो ब्रह्मणो ऽत्यन्तवल्लभः

Sa mga iyon, ang Gomeda ang sinasabing una, at ang Candra ang ikalawa. Kabilang din ang Nārada at Dundubhi, gayundin ang Soma at Ṛṣabha. Ang Vaibhrāja ang ipinahayag na ikapito—lubhang minamahal ni Brahmā.

Verse 4

तत्र देवर्षिगन्धर्वैः सिद्धैश्च भगवानजः / उपास्यते स विश्वात्मा साक्षी सर्वस्य विश्वसृक्

Doon, ang Pinagpalang Panginoong Aja, ang Di-Ipinanganak, ay sinasamba ng mga banal na rishi ng mga deva, ng mga Gandharva, at ng mga Siddha. Siya ang Sariling-Diwa ng sansinukob, ang saksi ng lahat, at ang lumikha ng daigdig.

Verse 5

तेषु पुण्या जनपदा नाधयो व्याधयो न च / न तत्र पापकर्तारः पुरुषा वा कथञ्चन

Sa gitna nila ay may mga lupain na banal at pinagpala: walang dalamhati ni karamdaman. Sa mga lupaing iyon, sa anumang paraan, walang taong gumagawa ng kasalanan.

Verse 6

तेषां नद्यश्च सप्तैव वर्षाणां तु समुद्रगाः / तासु ब्रह्मर्षयो नित्यं पितामहपुपासते

Para sa mga varṣa na iyon, may pitong ilog nga, at ang mga ilog ng mga varṣa ay umaagos patungo sa karagatan. Sa mga banal na tubig na iyon, ang mga Brahmarṣi ay laging sumasamba at nagbibigay-galang kay Pitāmaha, ang Dakilang Ninuno na si Brahmā.

Verse 7

अनुतप्ता शिखी चैव विपापा त्रिदिवा कृता / अमृता सुकृता चैव नामतः परिकीर्तिताः

Sila ay ipinupuri sa pangalan bilang Anutaptā, Śikhī, Vipāpā, Tridivā, Kṛtā, Amṛtā, at Sukṛtā.

Verse 8

क्षुद्रनद्यस्त्वसंख्याताः सरांसि सुबहून्यपि / न चैतेषु युगावस्था पुरुषा वै चिरायुषः

Di-mabilang ang maliliit na ilog, at napakarami rin ng mga lawa. Gayunman, sa mga pook na ito ay hindi nahahayag ang wastong kaayusan ng mga Yuga, at ang mga tao roon ay hindi rin mahahaba ang buhay.

Verse 9

आर्यकाः कुरवाश्चैव विदशा भाविनस्तथा / ब्रह्मक्षत्रियविट्शूद्रास्तस्मिन् द्वीपे प्रकीर्तिताः

Sa dvīpa na iyon, sinasabing naninirahan ang mga Āryaka, ang mga Kuru, ang mga Vidaśa, at ang mga Bhāvina; at doon din, ayon sa kaugalian, binibilang ang apat na kaayusang panlipunan—Brāhmaṇa, Kṣatriya, Vaiśya, at Śūdra.

Verse 10

इज्यते भगवान् सोमो वर्णैस्तत्र निवासिभिः / तेषां च सोमसायुज्यं सारूप्यं मुनिपुङ्गवाः

Doon, sinasamba ng mga naninirahan mula sa lahat ng varṇa ang banal na Panginoong Soma; at bilang bunga nito, sumisilang para sa kanila ang pakikiisa kay Soma (sāyujya) at pagkakatulad ng anyo sa Kanya (sārūpya), O pinakadakila sa mga pantas.

Verse 11

सर्वे धर्मपरा नित्यं नित्यं मुदितमानसाः / पञ्चवर्षसहस्त्राणि जीवन्ति च निरामयाः

Silang lahat ay laging nakatuon sa dharma, at ang kanilang isipan ay palaging masaya; at sila’y nabubuhay nang limang libong taon, walang karamdaman.

Verse 12

प्लक्षद्वीपप्रमाणं तु द्विगुणेन समन्ततः / संवेष्ट्येक्षुरसाम्भोधिं शाल्मलिः संव्यवस्थितः

Ngunit ang Śālmalī-dvīpa, na doble ang lawak kaysa Plakṣa-dvīpa sa bawat panig, ay nakapuwesto na pumapalibot sa karagatang ang tubig ay tulad ng katas ng tubo.

Verse 13

सप्त वर्षाणि तत्रापि सप्तैव कुलपर्वताः / ऋज्वायताः सुपर्वाणः सप्त नद्यश्च सुव्रताः

Doon din ay may pitong varṣa, at gayundin pitong kulaparvata na mga bundok ng angkan; ang mga ito’y tuwid ang paglawig at may magagandang gulod. At may pitong ilog din, O ikaw na may dakilang panata.

Verse 14

कुमुदश्चोन्नतश्चैव तृतीयश्च बलाहकः / द्रोणः कङ्कस्तु महिषः ककुद्वान् सप्त पर्वताः

Sina Kumuda, Unnata, at ikatlo si Balāhaka; saka Droṇa, Kaṅka, Mahiṣa, at Kakudvān—ito ang pitong bundok.

Verse 15

योनी तोया वितृष्णा च चन्द्रा शुक्ला विमोचनी / निवृत्तिश्चैति ता नद्यः स्मृता पापहरा नृणाम्

Yoni, Toyā, Vitṛṣṇā, Candrā, Śuklā, Vimocanī, at Nivṛtti—ang mga ilog na ito ay inaalala bilang tagapawi ng kasalanan ng tao.

Verse 16

न तेषु विद्यते लोभः क्रोधो वा द्विजसत्तमाः / न चैवास्ति युगावस्था जना जीवन्त्यनामयाः

Sa kanila, O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang, walang kasakiman ni galit. Wala rin ang paghina ng mga yugto; ang mga tao’y nabubuhay na walang sakit at pighati.

Verse 17

यजन्ति सततं तत्र वर्णा वायुं सनातनम् / तेषां तस्याथ सायुज्यं सारूप्यं च सलोकता

Doon, ang mga tao ng lahat ng varṇa ay palagiang sumasamba kay Vāyu na walang hanggan. Kaya’t nakakamtan nila ang sāyujya (pakikiisa), sārūpya (pagkawangis), at sālokatā (paninirahan sa Kanyang daigdig).

Verse 18

कपिला ब्राह्मणाः प्रोक्ता राजानश्चारुणास्तथा / पीता वैश्याः स्मृताः कृष्णा द्वीपे ऽस्मिन् वृषला द्विजाः

Sa pulong-lupang ito, ang mga Brahmana ay sinasabing kapila (kayumangging-ginto); ang mga hari’y gayundin na maputi at kaaya-aya; ang mga Vaiśya ay inaalalang madilaw; at ang mga Śūdra ay maitim. Dito, maging ang mga dalawang-ulit na isinilang ay itinuturing na “vṛṣala” (nalugmok sa wastong asal).

Verse 19

शाल्मलस्य तु विस्ताराद् द्विगुणेन समन्ततः / संवेष्ट्य तु सुरोदाब्धिं कुशद्वीपो व्यवस्थितः

Ang Kuśadvīpa ay nakalagay sa paligid sa lahat ng dako, na doble ang lawak kaysa Śālmaladvīpa; at nililigid nito sa bawat panig ang Karagatang Sura (dagat ng alak/ambrosiya).

Verse 20

विद्रुमश्चैव हेमश्च द्युतिमान् पुष्पवांस्तथा / कुशेशयो हरिश्चाथ मन्दरः सप्त पर्वताः

Ang Vidruma at Hema, ang Dyutimān at Puṣpavān; ang Kuśeśaya at Hari; at ang Mandara—ito ang pitong bundok.

Verse 21

धुतपापा शिवा चैव पवित्रा संमता तथा / विद्युदम्भा मही चेति नद्यस्तत्र जलावहाः

Doon, ang mga ilog na nagdadala ng tubig ay tinatawag na Dhutapāpā, Śivā, Pavitrā, Saṃmatā, Vidyudambhā, at Mahī—mga batis na umaagos sa banal na lupain.

Verse 22

अन्याश्च शतशोविप्रा नद्यो मणिजलाः शुभाः / तासु ब्रह्माणमीशानं देवाद्याः पर्युपासते

At, O mga Brahmin, may daan-daang iba pang mapalad na ilog na ang tubig ay kumikislap na parang hiyas; sa mga tubig na iyon, sinasamba ng mga pangunahing diyos si Īśāna—ang Panginoon na siya ring Brahmā.

Verse 23

ब्राह्मणा द्रविणो विप्राः क्षत्रियाः शुष्मिणस्तथा / वैश्याः स्नेहास्तु मन्देहाः शूद्रास्तत्र प्रकीर्तिताः

Sa aral na iyon, ang mga Brahmin ay inilalarawang nakatuon sa yaman at kabuhayan; ang mga Kshatriya ay may sigla at alab; ang mga Vaishya ay may pag-ibig at pagkakapit; at ang mga Shudra ay may mas mapurol na pag-unawa—ganyan ang pagkakalarawan doon.

Verse 24

सर्वे विज्ञानसंपन्ना मैत्रादिगुणसंयुताः / यथोक्तकारिणः सर्वे सर्वे भूतहिते रताः

Silang lahat ay pinagkalooban ng tunay na pag-unawa, taglay ang mga birtud na nagsisimula sa pagkakaibigan; lahat ay gumagawa ayon sa iniutos, at lahat ay nakatuon sa kapakanan ng lahat ng nilalang.

Verse 25

यजन्ति विविधैर्यज्ञैर्ब्रह्माणं परमेष्ठिनम् / तेषां च ब्रह्मसायुज्यं सारूप्यं च सलोकता

Sinasamba nila si Brahmā, ang Kataas-taasang Panginoon na nakaluklok sa luklukan ng sansinukob (Parameṣṭhin), sa pamamagitan ng iba’t ibang yajña; para sa kanila ay dumarating ang mga bunga: pakikiisa kay Brahmā, pagkakatulad ng anyo, at paninirahan sa iisang daigdig (Brahma-loka).

Verse 26

कुशद्वीपस्य विस्ताराद् द्विगुणेन समन्ततः / क्रौञ्चद्वीपस्ततो विप्रा वेष्टयित्वा घृतोदधिम्

O mga Brāhmaṇa, na pumapalibot sa Kuśa-dvīpa sa lahat ng panig nang may lawak na doble, naroon ang Krauñca-dvīpa, na yumayakap sa karagatan ng nilinaw na mantikilya (ghṛta-samudra).

Verse 27

क्रौञ्चो वामनकश्चैव तृतीयश्चान्धकारकः / देवावृच्च विविन्दश्च पुण्डरीकस्तथैव च / नाम्ना च सप्तमः प्रोक्तः पर्वतो दुन्दुभिस्वनः

Naroon ang mga bundok na Krauñca at Vāmanaka, at ang ikatlo na tinatawag na Andhakāraka; kasunod ang Devāvṛk at Vivinda, at gayundin ang Puṇḍarīka—ipinahayag ang mga ito ayon sa pagkakasunod. At ang ikapitong bundok ay tinawag na Dundubhisvana, “yaong may tunog na tulad ng tambol.”

Verse 28

गौरी कुमुद्विती चैव संध्या रात्रिर्मनोजवा / ख्यातिश्च पुण्डरीकाच नद्यः प्राधान्यतः स्मृताः

Ang mga pangunahing ilog na inaalala ay: Gaurī, Kumudvatī, Saṃdhyā, Rātri, Manojavā, Khyāti, at Puṇḍarīkā.

Verse 29

पुष्कराः पुष्कला धन्यास्तिष्यास्तस्य क्रमेण वै / ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश्चैव द्विजोत्तमाः

Si Puṣkara, Puṣkala, Dhanya, at Tiṣya—sila ang lumitaw sa kanyang salinlahi ayon sa wastong pagkakasunod. Mula sa kanya nagmula ang mga Brāhmaṇa, Kṣatriya, Vaiśya, at maging ang mga Śūdra, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang.

Verse 30

अर्चयन्ति महादेवं यज्ञदानसमाधिभिः / व्रतोपवासैर्विविधैर्हेमैः स्वाध्यायतर्पणैः

Sinasamba nila si Mahādeva sa pamamagitan ng mga yajña, pagbibigay (dāna), at paglalim sa samādhi; sa pamamagitan ng sari-saring panata at pag-aayuno; sa pamamagitan ng pag-aalay ng ginto; at sa pamamagitan ng svādhyāya (pag-aaral ng banal na teksto) at tarpaṇa (ritwal na pagpapasiyá).

Verse 31

तेषां वै रुद्रसायुज्यं सारूप्यं चातिदुर्लभम् / सलोकता च सामीप्यं जायते तत्प्रसादतः

Para sa kanila, sa biyaya Niya, nagkakamit ng pakikiisa kay Rudra (sāyujya), at maging ang napakabihirang pagkamit ng anyo ni Rudra (sārūpya). Gayundin, ang paninirahan sa daigdig ni Rudra (salokatā) at ang pagiging malapit sa Kanya (sāmīpya) ay ipinagkakaloob sa Kanyang pagpapala.

Verse 32

क्रौञ्चद्वीपस्य विस्ताराद् द्विगुणेन समन्ततः / शाकद्वीपः स्थितो विप्रा आवेष्ट्य दधिसागरम्

O mga brāhmaṇa, na pumapalibot sa Krauñca-dvīpa sa lahat ng panig at doble ang lawak nito, naroroon ang Śāka-dvīpa, na yumayakap sa Karagatang Dadhi—ang Dagat ng Maasim na Gatas.

Verse 33

उदयो रैवतश्चैव श्यामाको ऽस्तगिरिस्तथा / आम्बिकेयस्तथा रम्यः केशरी चेति पर्वताः

Ang mga bundok ay tinatawag na: Udaya, Raivata, Śyāmāka, at Astagiri; gayundin ang Āmbikeya, Ramya, at Keśarī—ito ang mga kabundukan na binanggit.

Verse 34

सुकुमारी कुमारी च नलिनी रेणुका तथा / इक्षुका धेनुका चैव गभस्तिश्चेति निम्नगाः

Sukumārī, Kumārī, Nalinī at gayundin si Reṇukā; Ikṣukā, Dhenukā, at si Gabhasti—ito ang mga banal na ilog.

Verse 35

आसां पिबन्तः सलिलं जीवन्ते तत्र मानवाः / अनामया ह्यशोकाश्च रागद्वेषविवर्जिताः

Sa pag-inom ng tubig ng mga banal na batis na ito, ang mga taong naninirahan doon ay nabubuhay—walang karamdaman at dalamhati, at malaya sa pagkapit at pag-ayaw.

Verse 36

मगाश्च मगधाश्चैव मानवा मन्दगास्तथा / ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्राश्चात्र क्रमेण तु

Dito, ayon sa wastong pagkakasunod, binabanggit ang mga Maga at Magadha, gayundin ang mga Mānavas at Mandagas; at pati ang apat na varṇa—Brāhmaṇa, Kṣatriya, Vaiśya, at Śūdra—na nakaayos nang sunod-sunod.

Verse 37

यजन्ति सततं देवं सर्वलोकैकसाक्षिणम् / व्रतोपवासैर्विविधैर्देवदेवं दिवाकरम्

Patuloy nilang sinasamba ang Diyos, ang tanging Saksi ng lahat ng daigdig—si Divākara, ang Araw, ang Diyos ng mga diyos—sa pamamagitan ng sari-saring vrata at mga pag-aayuno.

Verse 38

तेषां सूर्येण सायुज्यं सामीप्यं च सरूपता / सलोकता च विप्रेन्द्रा जायते तत्प्रसादतः

Sa pamamagitan ng Kanyang biyaya, O pinakamainam sa mga Brāhmaṇa, natatamo nila ang sāyujya (pakikiisa sa Araw), sāmīpya (pagkalapit), sārūpya (pagkawangis), at sālokya (paninirahan sa Kanyang daigdig).

Verse 39

शाकद्वीपं समावृत्य क्षीरोदः सागरः स्थितः / श्वेतद्वीपश्च तन्मध्ये नारायणपरायणाः

Pinalilibutan ang Śākadvīpa ng Karagatan ng Gatas (Kṣīroda). Sa gitna nito naroon ang Śvetadvīpa, at ang mga naninirahan doon ay lubos na nakatuon at sumasamba kay Nārāyaṇa.

Verse 40

तत्र पुण्या जनपदा नानाश्चर्यसमन्विताः / श्वेतास्तत्र नरा नित्यं जायन्ते विष्णुतत्पराः

Doon ay may mga pinagpalang lupain, hitik sa sari-saring kababalaghan. Doon, ang mga tao’y laging isinisilang na maputi ang anyo, at palagiang deboto ni Panginoong Viṣṇu.

Verse 41

नाधयो व्याधयस्तत्र जरामृत्युभयं न च / क्रोधलोभविनिर्मुक्ता मायामात्सर्यवर्जिताः

Doon ay walang pighating pangkaisipan ni karamdaman sa katawan, at wala ring takot sa pagtanda at kamatayan. Ang mga nilalang doon ay malaya sa galit at kasakiman, at walang māyā (panlilinlang) at inggit.

Verse 42

नित्यपुष्टा निरातङ्का नित्यानन्दाश्च भोगिनः / नारायणपराः सर्वे नारायणपरायणाः

Sila’y laging napupuspos, walang pangamba at walang dalamhati, at laging nagagalak—ganyan ang mga nagtatamasa ng tunay na kagalingan. Lahat sila’y itinuturing si Nārāyaṇa bilang pinakamataas na hantungan, at kay Nārāyaṇa lamang ganap na kumakalinga.

Verse 43

केचिद् ध्यानपरा नित्यं योगिनः संयतेन्द्रियाः / केचिज्जपन्ति तप्यन्ति केचिद् विज्ञानिनो ऽपरे

May ilang yogin na laging nakatuon sa pagninilay, at pinipigil ang mga pandama. May ilan na nagjajapa ng mantra at nagsasagawa ng tapas (pagpapakasakit-ascetiko); at may iba pa na nakalaan sa mapanuring kaalamang espirituwal.

Verse 44

अन्ये निर्बोजयोगेन ब्रह्मभावेन भाविताः / ध्यायन्ति तत् परं व्योम वासुदेवं परं पदम्

Ang iba, na nahinog sa walang-binhing yoga at napuspos ng kalagayang Brahman, ay nagmumuni sa kataas-taasang kalawakan—si Vāsudeva—na siyang sukdulang tahanan at pinakamataas na kalagayan.

Verse 45

एकान्तिनो निरालम्बा महाभागवताः परे / पश्यन्ति परमं ब्रह्म विष्णवाख्यं तमसः परं

Yaong mga dakilang deboto—nag-iisang-tuon at di umaasa sa anumang panlabas—ay namamasdan ang Kataas-taasang Brahman, na tinatawag na Viṣṇu, na lampas sa dilim ng kamangmangan.

Verse 46

सर्वे चतुर्भुजाकाराः शङ्खचक्रगदाधराः / सुपीतवाससः सर्वे श्रीवत्साङ्कितवक्षसः

Silang lahat ay may anyong apat ang bisig, tangan ang kabibe, diskos at pamalo; lahat ay nakadamit ng maningning na dilaw, at ang dibdib ay may mapalad na tanda ng Śrīvatsa.

Verse 47

अन्ये महेश्वरपरास्त्रिपुण्ड्राङ्कितमस्तकाः / स्वयोगोद्भूतकिरणा महागरुडवाहनाः

Ang iba naman ay nakatuon kay Mahēśvara (Śiva), ang noo’y may tatlong guhit ng banal na abo (tripuṇḍra); mula sa kanilang sariling yoga ay sumisilang ang mga sinag ng liwanag-espirituwal, at sila’y naglalakbay na nakasakay sa dakilang Garuḍa.

Verse 48

सर्वशक्तिसमायुक्ता नित्यानन्दाश्च निर्मलाः / वसन्ति तत्र पुरुषा विष्णोरन्तरचारिणः

Taglay ang lahat ng kapangyarihan, laging nakalagay sa walang-hanggang kaligayahan at dalisay na walang dungis—doon nananahan ang mga ganap na nilalang, yaong kumikilos sa panloob na presensya ni Viṣṇu.

Verse 49

तत्र नारायणस्यान्यद् दुर्गमं दुरतिक्रमम् / नारायणं नाम पुरं व्यासाद्यैरुपशोभितम्

Doon ay naroon din ang isa pang kaharian ni Nārāyaṇa—mahirap marating at mahirap tawirin. Ito ang lungsod na tinatawag na “Nārāyaṇa,” na pinagniningning ng kabanalan nina Vyāsa at iba pang dakilang rishi.

Verse 50

हेमप्राकारसंसुक्तं स्फाटिकैर्मण्डपैर्युतम् / प्रभासहस्त्रकलिलं दुराधर्षं सुशोभनम् / हर्म्यप्राकारसंयुक्तमट्टालकसमाकुलम्

Napapaligiran ito ng gintong muog at may mga bulwagang kristal; punô ng liwanag na tila sanlibong ilawan—marikit, di-masasalakay, at maringal—kaugnay ng mga pader ng matatayog na palasyo at siksik sa mga bantayang tore.

Verse 51

हेमगोपुरसाहस्त्रैर्नानारत्नोपशोभितैः / शुभ्रास्तरणसंयुक्तं विचित्रैः समलङ्कृतम्

Ito’y pinalamutian ng libu-libong ginintuang tarangkahan na kumikislap sa sari-saring hiyas; may malilinis na puting sapin, at marikit na ginayakan ng mga palamuting iba-iba ang anyo at kulay.

Verse 52

नन्दनैर्विविधाकारैः स्त्रवन्तीभीश्च शोभितम् / सरोभिः सर्वतो युक्तं वीणावेणुनिनादितम्

Ito’y pinalamutian ng mga harding-ligaya na tulad ng Nandana, sari-saring anyo, at pinaganda ng mga batis na umaagos; napaliligiran sa lahat ng panig ng mga lawa ng lotus, at umaalingawngaw sa tugtugin ng vīṇā at plauta.

Verse 53

पताकाभिर्विचित्राभिरनेकाभिश्च शोभितम् / वीथीभिः सर्वतो युक्तं सोपानै रत्नभूषितैः

Ito’y pinalamutian ng maraming bandilang makukulay at sari-sari; sa lahat ng panig ay may mga pasilyo at daanang-lakad, at may mga hagdang pinapalamutian ng mga hiyas.

Verse 54

नारीशतसहस्त्राढ्यं दिव्यगोयसमन्वितम् / हंसकारण्डवाकीर्णं चक्रवाकोपशोभितम् / चतुर्द्वारमनौपम्यमगम्यं देवविद्विषाम्

Ang lunsod/tahanan na yaon ay sagana sa daan-daang libong kababaihan, kalooban ng mga banal na baka at kayamanang makalangit; siksik sa mga sisne at mga ibong kāraṇḍava, at pinapaganda ng mga batis na cakravāka. May apat na tarangkahan, walang kapantay, at di mapasok ng mga kaaway ng mga Deva.

Verse 55

तत्र तत्राप्सरः सङ्धैर्नृत्यद्भिरुपशोभितम् / नानागीतविधानज्ञैर्देवानामपि दुर्लभैः

Dito at doon, ang pook ay pinaganda ng mga pangkat ng Apsara na sumasayaw; at ng mga dalubhasa sa sari-saring anyo at ayos ng pag-awit—mga tagapaghandog ng sining na napakabihira, na maging ang mga Deva ay mahirap makakuha.

Verse 56

नानाविलाससंपन्नैः कामुकैरतिकोमलैः / प्रभूतचन्द्रवदनैर्नूपुरारावसंयुतैः

Sila’y may sari-saring gilas at sining ng paglalambing—mapagmahal at ubod ng lambot—may maraming mukhang tila buwan, at sinasabayan ng kislap at kalansing ng mga pulseras sa bukung-bukong (nūpura).

Verse 57

ईषत्स्मितैः सुबिम्बोष्ठैर्बालमुग्धमृगेक्षणैः / अशेषविभवोपेतैर्भूषितैस्तनुमध्यमैः

May bahagyang ngiti, may mga labing gaya ng hinog na bungang bimba, may mga matang tila usa na may inosenteng alindog ng kabataan; pinalamutian ng lahat ng karangyaan at hiyas, at may baywang na payat at marikit.

Verse 58

सुराजहंसचलनैः सुवेषैर्मधुरस्वनैः / संलापालापकुशलैर्दिव्याभरणभूषैतैः

Pinalamutian ng mga hiyas na makalangit, sila’y kumikilos na may lakad na marikit na gaya ng marangal na sisne; maayos ang bihis, matamis ang tinig, at bihasa sa magalang na pakikipag-usap at maririkit na pananalita.

Verse 59

स्तनभारविनम्रैश्च मदघूर्णितलोचनैः / नानावर्णविचित्राङ्गैर्नानाभोगरतिप्रियैः

Nakayuko ang kanilang katawan dahil sa bigat ng dibdib, umiikot ang mga mata sa kalasingan; ang mga sangkap ay makukulay at hitik sa palamuti; mahilig sila sa sari-saring aliw at nagagalak sa larong makamundo ng pagnanasa.

Verse 60

प्रफुल्लकुसुमोद्यानैरितश्चेतश्च शोभितम् / असंख्येयगुणं शुद्धमागम्यं त्रिदशैरपि

Pinaliligiran at pinapaganda ng mga harding hitik sa namumulaklak na bulaklak, ito’y nagniningning sa lahat ng dako—dalisay, taglay ang di-mabilang na kagalingan, at di-maabot maging ng mga diyos.

Verse 61

श्रीमत्पवित्रं देवस्य श्रीपतेरमितौजसः / तस्य मध्ये ऽतितेजस्कमुच्चप्राकारतोरणम्

Maluwalhati at lubhang dalisay ang banal na tahanan ng Panginoon—si Śrīpati, na may di-masukat na ningning. Sa gitna nito’y nakatindig ang isang maningning at matayog na tarangkahang arko, nakapatong sa matataas na muog.

Verse 62

स्थानं पद् वैष्णवं दिव्यं योगिनामपि दुर्लभम् / तन्मध्ये भगवानेकः पुण्डरीकदलद्युतिः / शेते ऽशेषजगत्सूतिः शेषाहिशयने हरिः

May isang banal na kalagayang Vaiṣṇava (Vaikuṇṭha), na mahirap marating kahit ng mga yogin. Sa gitna nito’y namamahinga ang iisang Bhagavān, nagniningning na gaya ng talulot ng lotus. Si Hari, pinagmumulan ng buong sansinukob, ay nakahimlay sa higaan ng ahas na Śeṣa.

Verse 63

विचिन्त्यमानो योगीन्द्रैः सनन्दनपुरोगमैः / स्वात्मानन्दामृतं पीत्वा परं तत् तमसः परम्

Pinagninilayan ng mga pinakadakilang yogin na pinangungunahan ni Sanandana; matapos inumin ang nektar ng ligaya ng sariling Sarili, ang Kataas-taasang Katotohanang iyon ay nasa ibayo pa ng dilim (tamas), higit sa lahat.

Verse 64

सुपीतवसनो ऽनन्तो महामायो महाभुजः / क्षीरोदकन्यया नित्यं गृहीतचरणद्वयः

Ang Walang-Hanggan ay nakadamit ng maningning na dilaw; taglay Niya ang Mahā-Māyā at makapangyarihang mga bisig. Si Śrī/Lakṣmī, anak ng Karagatang Gatas, ay laging humahawak sa Kanyang dalawang paa sa debosyon.

Verse 65

सा च देवी जगद्वन्द्या पादमूले हरिप्रिया / समास्ते तन्मना नित्यं पीत्वा नारायणामृतम्

At ang Diyosa na yaon, sinasamba ng buong daigdig at minamahal ni Hari, ay nananahan sa paanan ng Kanyang mga paa; laging nakatuon ang diwa sa Kanya, sapagkat nainom na niya ang nektar na si Nārāyaṇa.

Verse 66

न तत्राधार्मिका यान्ति न च देवान्तराश्रयाः / वैकुण्ठं नाम तत् स्थानं त्रिदशैरपि वन्दितम्

Hindi nakararating doon ang mga di-matuwid, ni yaong mga kumakalinga sa ibang mga diyos. Ang pook na iyon ay tinatawag na Vaikuṇṭha, na iginagalang maging ng tatlumpu’t tatlong deva.

Verse 67

न मे ऽत्र भवति प्रज्ञा कृत्स्नशस्तन्निरूपणे / एतावच्छक्यते वक्तुं नारायणपुरं हि तत्

Sa ganap na paglalarawan nito, hindi sapat ang aking pag-unawa rito. Ito lamang ang masasabi: yaon nga ang lungsod ni Nārāyaṇa—ang Nārāyaṇapura.

Verse 68

स एव परमं ब्रह्म वासुदेवः सनातनः / शेते नारायणः श्रीमान् मायया मोहयञ्जगत्

Siya lamang ang Kataas-taasang Brahman—si Vāsudeva, ang Walang-Hanggan sa panahon. Bilang maluwalhating Nārāyaṇa, Siya’y nananahan (nakahimlay); at sa Kanyang Māyā, inilulubog Niya ang daigdig sa pagkalito.

Verse 69

नारायणादिदं जातं तस्मिन्नेव व्यवस्थितम् / तमेवाभ्येति कल्पान्ते स एव परमा गतिः

Mula kay Nārāyaṇa isinilang ang sansinukob; sa Kanya lamang ito nananatili at inaalalayan. Sa wakas ng kalpa, sa Kanya rin ito nagbabalik—Siya lamang ang kataas-taasang hantungan.

← Adhyaya 46Adhyaya 48

Frequently Asked Questions

The chapter moves outward from Jambūdvīpa to Plakṣadvīpa (salt ocean), Śālmalīdvīpa (sugarcane-juice-like ocean), Kuśadvīpa (sura/nectar-liquor ocean), Krauñcadvīpa (ghṛta/clarified-butter ocean), Śākadvīpa (dadhi/curd ocean), and then the Kṣīroda (milk ocean) containing Śvetadvīpa.

Each dvīpa presents a legitimate devotional center—Soma, Vāyu, Brahmā, Rudra, Sūrya—granting classical fruits (sāyujya, sārūpya, sālokatā, sāmīpya). Yet the narrative apex is Śvetadvīpa/Vaikuṇṭha, where devotion culminates in Nārāyaṇa/Vāsudeva as the ultimate origin and end at pralaya.

They are depicted as free from affliction and moral impurities, devoted to Nārāyaṇa through meditation with restrained senses, mantra-japa and tapas, discriminative knowledge (jñāna), and advanced seedless yoga culminating in Brahman-abidance focused on Vāsudeva.

It concludes with an ontological claim: from Nārāyaṇa the universe is born, in Him it is sustained, and at the end of the aeon it returns to Him—thereby identifying Nārāyaṇa/Vāsudeva as the supreme destination beyond all.