Adhyaya 30
Purva BhagaAdhyaya 3029 Verses

Adhyaya 30

Oṅkāra-Liṅga and the Secret Pañcāyatana Liṅgas of Kāśī: Kṛttivāseśvara-Māhātmya

Isinasalaysay ni Sūta ang paglapit ni Vyāsa sa Oṅkāra-Liṅga, ang sagisag ng sagradong 'Om' at pilosopiyang Pāśupata. Ibinubunyag ng kabanata ang limang lihim na Liṅga (Pañcāyatana) sa Vārāṇasī na malalaman lamang sa pamamagitan ng biyaya ni Śiva. Ipinaliwanag nito ang pinagmulan ng Kṛttivāseśvara, kung saan pinatay ni Śiva ang isang demonyong elepante at isinuot ang balat nito. Ang tapat na pagsamba rito ay nagbibigay ng kalayaan (Moksha) sa loob ng isang buhay.

All Adhyayas

Shlokas

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वंविभागे एकोनत्रिशो ऽध्यायः सूत उवाच स शिष्यैः संवृतो धीमान् गुरुर्द्वैपायनो मुनिः / जगाम विपुलं लिङ्गमोङ्कारं मुक्तिदायकम्

Kaya nito, sa Śrī Kūrma Purāṇa—sa kalipunang anim na libong taludtod, sa Pūrva-bhāga—nagsisimula ang ika-30 kabanata. Wika ni Sūta: Ang pantas na muni na si Dvaipāyana (Vyāsa), ang guro, na napalilibutan ng mga alagad, ay nagtungo sa malawak na Oṅkāra-Liṅga, sagisag ng “Om,” na nagbibigay ng kalayaan (moksha).

Verse 2

तत्राभ्यर्च्य महादेवं शिष्यैः सह महामुनिः / प्रोवाच तस्य माहात्म्यं मुनीनां भावितात्मनाम्

Doon, matapos sambahin ng dakilang muni si Mahādeva kasama ang mga alagad, ipinahayag niya ang kadakilaan Niya sa mga muni na dalisay ang loob at hinubog ang sarili sa loob.

Verse 3

इदं तद् विमलं लिङ्गमोङ्कारं नाम शोभनम् / अस्य स्मरणमात्रेण मुच्यते सर्वपातकैः

Ito yaong Liṅga na dalisay at walang dungis, ang marilag na tinatawag na Oṅkāra. Sa pag-alaala lamang dito, napapalaya ang tao sa lahat ng kasalanan at pagbagsak.

Verse 4

एतत् परतरं ज्ञानं पञ्चयतनमुत्तमम् / सेवितं सूरिभिर्नित्यं वाराणस्यां विमोक्षदम्

Ito ang higit at transendenteng kaalaman—ang pinakamataas na Pañcāyatana, ang limang-anyo ng pagsamba. Laging isinasagawa ng mga pantas, at sa Vārāṇasī ito’y nagkakaloob ng kalayaan (moksha).

Verse 5

अत्र साक्षान्महादेवः पञ्चायतनविग्रहः / रमते भगवान् रुद्रो जन्तूनामपवर्गदः

Dito nga mismo naroroon si Mahādeva, hayag sa anyo ng Pañcāyatana, ang limang-bahaging dambana. Dito nagagalak ang Mapalad na Rudra, tagapagkaloob ng apavarga—ang ganap na paglaya—sa mga nilalang.

Verse 6

यत् तत् पाशुपतं ज्ञानं पञ्चार्थमिति शब्द्यते / तदेतद् विमलं लिङ्गमोङ्कारे समवस्थितम्

Ang kaalamang Pāśupata na tinatawag na “Limang Kahulugan” — yaon ding katotohanan ang walang-dungis na Liṅga, nananahan sa pantig na Oṃ (Oṅkāra).

Verse 7

शान्त्यतीता तथा शान्तिर्विद्या चैव परा कला / प्रतिष्ठा च निवृत्तिश्च पञ्चार्थं लिङ्गमैश्वरम्

Higit pa sa kapayapaan, at maging ang kapayapaan mismo; ang vidyā (kaalaman) at ang parā kalā, ang sukdulang kapangyarihan ng pagpapahayag; at ang pratiṣṭhā, pagtatatag sa Sarili, at nivṛtti, pag-urong mula sa pagkakagapos sa daigdig—ang limang ito ang banal na Liṅga ni Īśvara.

Verse 8

पञ्चानामपि देवानां ब्रह्मादीनां सदाश्रयम् / ओङ्कारबोधकं लिङ्गं पञ्चायतनमुच्यते

Ang Liṅga na laging kanlungan ng limang diyos—nangunguna si Brahmā—at nagpapahayag ng kahulugan ng banal na pantig na Oṃ, ay tinatawag na Pañcāyatana, ang limang-dambanang santuwaryo.

Verse 9

संस्मरेदैश्वरं लिङ्गं पञ्चायतनमव्ययम् / देहान्ते तत्परं ज्योतिरानन्दं विशते बुधः

Nawa’y laging alalahanin ng marunong ang liṅga ng Panginoong Īśvara—ang di-nasisirang Pañcāyatana. Sa wakas ng katawan, na lubos na nakatuon sa Kanya, pumapasok siya sa maningning na Liwanag na siyang Kaligayahang Banal (Ānanda).

Verse 10

अत्र देवर्षयः पूर्वं सिद्धा ब्रह्मर्षयस्तथा / उपास्य देवमीशानं प्राप्तवन्तः परं पदम्

Dito, noong unang panahon, ang mga devarṣi, kasama ang mga siddha at ang mga dakilang brahmarṣi, matapos sambahin ang Panginoong Īśāna, ay nakamit ang kataas-taasang kalagayan.

Verse 11

मत्स्योदर्यास्तटे पुण्यं स्थानं गुह्यतमं शुभम् / गोचर्ममात्रं विप्रेन्द्रा ओङ्कारेश्वरमुत्तमम्

Sa pampang ng Matsyodarī ay may banal na pook na puno ng bisa, pinakalihim at lubhang mapalad. O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, bagama’t kasinlaki lamang ng isang balat ng baka, iyon ang kataas-taasang dambana ni Oṅkāreśvara.

Verse 12

कृत्तिवासेश्वरं लिङ्गः मध्यमेश्वरमुत्तमम् / विश्वेश्वरं तथोङ्कारं कपर्देश्वरमेव च

Ang mga banal na Śiva-liṅga ay: Kṛttivāseśvara, ang dakilang Madhyameśvara, Viśveśvara, gayundin ang Oṅkāra, at pati Kapardeśvara.

Verse 13

एतानि गुह्यलिङ्गानि वाराणस्यां द्विजोत्तमाः / न कश्चिदिह जानाति विना शंभोरनुग्रहात्

O pinakamainam sa mga dalawang-ulit-na-ipinanganak, ito ang mga lihim na liṅga sa Vārāṇasī; walang sinuman dito ang tunay na makaaalam, maliban sa biyaya ni Śambhu (Śiva).

Verse 14

एवमुक्त्वा ययौ कृष्णः पाराशर्यो महामुनिः / कृत्तिवासेश्वरं लिङ्गं द्रष्टुं देवस्य शूलिनः

Pagkasabi niya nang gayon, ang dakilang muni na si Kṛṣṇa Dvaipāyana, anak ni Parāśara, ay lumisan upang masilayan ang Liṅga ni Kṛttivāseśvara—sa Panginoong may trident (Śiva).

Verse 15

समभ्यर्च्य तथा शिष्यैर्माहात्म्यं कृत्तिवाससः / कथयामास शिष्येभ्यो भगवान् ब्रह्मवित्तमः

Matapos sumamba nang wasto kasama ang kanyang mga alagad, ang Bhagavān—pinakamataas sa mga nakakabatid ng Brahman—ay isinalaysay sa mga alagad ang banal na kadakilaan ni Kṛttivāsa (Śiva).

Verse 16

अस्मिन् स्थाने पुरा दैत्यो हस्ती भूत्वा भवान्तिकम् / ब्राह्मणान् हन्तुमायातो ये ऽत्र नित्यमुपासते

Sa pook na ito noon, may isang daitya na nag-anyong elepante at lumapit, na may balak patayin ang mga Brāhmaṇa na dito’y palaging sumasamba (sa Panginoon).

Verse 17

तेषां लिङ्गान्महादेवः प्रादुरासीत् त्रिलोचनः / रक्षणार्थं द्विजश्रेष्ठा भक्तानां भक्तवत्सलः

Mula sa kanilang liṅga, nagpakita si Mahādeva—ang Panginoong may tatlong mata—O pinakamainam sa mga dvija, upang magtanggol; sapagkat Siya’y mapagmahal sa mga deboto at laging mahabagin sa mga sumasamba sa Kanya.

Verse 18

हत्वा गजाकृतिं दैत्यं शूलेनावज्ञया हरः / वसस्तस्याकरोत् कृत्तिं कृत्तिवासेश्वरस्ततः

Pinatay ni Hara (Śiva) sa pamamagitan ng trident ang daitya na nag-anyong elepante, bilang paghamak sa kaaway; at ginawa Niya ang balat nito bilang kasuotan. Kaya Siya’y tinawag na Kṛttivāsa—ang Nakadamit ng balat.

Verse 19

अत्र सिद्धिं परां प्राप्ता मुनयो मुनिपुङ्गवाः / तेनैव च शरीरेण प्राप्तास्तत् परमं पदम्

Dito, ang mga muni—pinakamahuhusay sa mga rishi—ay nagkamit ng pinakamataas na siddhi; at sa mismong katawan ding iyon, narating nila ang Kataas-taasang Kalagayan, ang sukdulang tahanan.

Verse 20

विद्या विद्येश्वरा रुद्राः शिवाये च प्रकीर्तिताः / कृत्तिवासेश्वरं लिङ्गं नित्यमावृत्य संस्थिताः

Ang mga banal na Vidyā, ang mga Vidyeśvara, ang mga Rudra, at ang mga pangkat na ipinupuri bilang kay Śiva—ay laging naroroon, walang tigil na pumapaligid sa Liṅga ni Kṛttivāseśvara.

Verse 21

ज्ञात्वा कलियुगं घोरमधर्मबहुलं जनाः / कृत्तिवासं न मुञ्चन्ति कृतार्थास्ते न संशयः

Yamang nalalaman ng mga tao na ang Kali-yuga ay kakila-kilabot at hitik sa adharma, hindi nila iniiwan si Kṛttivāsa; ang mga nananatili roon ay ganap na natupad ang layon—walang pag-aalinlangan.

Verse 22

जन्मान्तरसहस्त्रेण मोक्षो ऽन्यत्राप्यते न वा / एकेन जन्मना मोक्षः कृत्तिवासे तु लभ्यते

Sa ibang dako, ang moksha ay maaaring makamtan lamang matapos ang sanlibong kapanganakan—o maaaring hindi man; ngunit sa Kṛttivāsa, ang moksha ay natatamo sa iisang buhay.

Verse 23

आलयः सर्वसिद्धानामेतत् स्थानं वदन्ति हि / गोपितं देवदेवेन महादेवेन शंभुना

Tunay ngang sinasabi nilang ang pook na ito ang tahanan ng lahat ng Siddha; ito’y ikinukubli at iniingatan ng Diyos ng mga diyos—si Mahādeva Śambhu.

Verse 24

युगे युगे ह्यत्र दान्ता ब्राह्मणा वेदपारागाः / उपासते महादेवं जपन्ति शतरुद्रियम्

Sa bawat yugto ng panahon, sa banal na pook na ito, ang mga Brahmanang mapagpigil at nakatawid sa kabilang pampang ng mga Veda ay sumasamba kay Mahādeva at bumibigkas ng himnong Śatarudrīya.

Verse 25

स्तुवन्ति सततं देवं त्र्यम्बकं कृत्तिवाससम् / ध्यायन्ति हृदये देवं स्थाणुं सर्वान्तरं शिवम्

Walang tigil nilang pinupuri ang Diyos—si Tryambaka, ang Tatlong-Mata, ang nagsusuot ng balat—at sa puso’y minumuni ang banal na Sthāṇu: si Śiva na nananahan bilang panloob na presensya sa lahat.

Verse 26

गायन्ति सिद्धाः किल गीतकानि ये वाराणस्यां निवसन्ति विप्राः / तेषामथैकेन भवेन मुक्तिर् ये कृत्तिवासं शरणं प्रपन्नाः

Tunay nga, inaawit ng mga Siddha ang mga banal na awit tungkol sa mga Brahmanang naninirahan sa Vārāṇasī. Para sa kanila, dumarating ang kalayaan sa iisang buhay—yaong kumupkop kay Kṛttivāsa (Śiva) bilang kanlungan.

Verse 27

संप्राप्य लोके जगतामभीष्टं सुदुर्लभं विप्रकुलेषु जन्म / ध्याने समाधाय जपन्ति रुद्रं ध्यायन्ति चित्ते यतयो महेशम्

Nang makamtan sa daigdig ang minimithi ng mga nilalang—ang pagsilang sa angkan ng brāhmaṇa na napakahirap makuha—ang mga asceta, nakatuon sa pagninilay at samādhi, ay nagja-japa sa pangalan ni Rudra at minumuni si Maheśa sa isip.

Verse 28

आराधयन्ति प्रभुमीशितारं वाराणसीमध्यगता मुनिन्द्राः / यजन्ति यज्ञैरभिसंधिहीनाः स्तुवन्ति रुद्रं प्रणमन्ति शंभुम्

Nanahan sa pinakasentro ng Vārāṇasī, ang mga dakilang pantas ay sumasamba sa Panginoon, ang Kataas-taasang Tagapamahala. Walang lihim na hangarin, naghahandog sila ng yajña, pumupuri kay Rudra at yumuyuko kay Śambhu.

Verse 29

नमो भवायामलयोगधाम्ने स्थाणुं प्रपद्ये गिरिशं पुराणम् / स्मरामि रुद्रं हृदये निविष्टं जाने महादेवमनेकरूपम्

Pagpupugay kay Bhava, ang dalisay na tahanan ng Yoga; ako’y kumakalinga kay Sthāṇu, sa sinaunang Girīśa, Panginoon ng Bundok. Inaalaala ko si Rudra na nananahan sa puso; kinikilala ko si Mahādeva bilang ang Iisa na nag-aanyong di-mabilang.

← Adhyaya 29Adhyaya 31

Frequently Asked Questions

It presents the liṅga as the stainless, radiant form of Oṃ itself—both a sacred emblem and a metaphysical disclosure—where remembrance purifies sin and devotion culminates in entry into blissful light.

It is the fivefold sanctuary in which Mahādeva is manifest as the refuge of five deities (beginning with Brahmā) and as a liberating mode of worship tied to the meaning of Oṃ.

Kṛttivāseśvara, Madhyameśvara, Viśveśvara, Oṅkāra, and Kapardeśvara—stated to be truly known only through Śambhu’s grace.

The chapter emphasizes Īśvara as the inner presence (Sthāṇu within the heart) and the goal of final release; liberation is portrayed as entering radiant bliss through exclusive devotion and contemplative establishment in that inner Lord.