Adhyaya 44

Verse 1

इति श्री ब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमाभागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवचरिते त्रिचत्वारिंशत्तमो ऽध्यायः // ४३// वसिष्ठ उवाच राजन्नेवं भृगुर्विद्वान्पश्यञ्जनपदान्बहून् / समाजगाम धर्मात्माकृतव्रणसमन्वितः

Ganito sa Śrī Brahmāṇḍa Mahāpurāṇa (ipinahayag ni Vāyu), sa gitnang bahagi, sa ikatlong upoddhāta-pāda, sa Bhārgava-carita, ang ika-43 na kabanata. Sinabi ni Vasiṣṭha—O Hari, ang marunong na Bhṛgu, habang minamasdan ang maraming lupain, ay dumating na may pusong nakaugat sa dharma at tapat sa mga panata.

Verse 2

निलिल्युः क्षत्त्रियाः सर्वे यत्र तत्र निरीक्ष्य तम् / व्रजन्तं भार्गवं मार्गे प्राणरक्षणतत्पराः

Pagkakita sa kanya, ang lahat ng kṣatriya ay nagtago kung saan-saan; nang makita ang Bhārgava na naglalakbay sa daan, sila’y abala lamang sa pag-iingat ng sariling buhay.

Verse 3

अथाससाद राजेन्द्र रामः स्वपितुराश्रमम् / शान्तसत्त्वसमाकीर्णं वेदध्त्रनिनिनादितम्

Pagkaraan, O dakilang Hari, dumating si Rāma sa āśrama ng kanyang ama—punô ng mga nilalang na payapa, at umaalingawngaw sa pagbigkas ng mga Veda.

Verse 4

यत्र सिंहा मृगा गावो नागमार्ज्जारमूषकाः / समं च रन्ति संहृष्टा भयं त्यक्त्वा सुदूरतः

Doon, ang leon, usa, mga baka, ahas, pusa, at daga—iniwan ang takot sa malayong-malayo, at masayang nagsasama sa iisang pamumuhay.

Verse 5

यत्र धूमं समीक्ष्यैव ह्यग्निहोत्रसमुद्भवम् / उन्नदन्ति मयूराश्च नृत्यन्ति च महीपने

Doon, sa pagkakita pa lamang ng usok na nagmumula sa agnihotra, ang mga paboreal ay sumisigaw at sumasayaw sa ibabaw ng lupa.

Verse 6

यत्र सायन्तने काले सूर्यस्याभिमुखं द्विजैः / जलाञ्जलीन्प्रक्षिपद्भिः क्रियते भूर्चलाविला

Doon, sa oras ng dapithapon, ang mga dwija ay nakaharap kay Surya at naghahandog ng anjali ng tubig; ang lupa’y nanginginig at nalalabuan ng alikabok sa kanilang mga hakbang.

Verse 7

यत्रान्तेवासिभिर्नित्यं वेदाः शास्त्राणि संहिताः / अभ्यस्यन्ते मुदा युक्तैर्ब्रह्मचर्यव्रते स्थितैः

Doon, ang mga naninirahan sa ashram ay araw-araw na masayang nag-aaral ng Veda, mga shastra at mga samhita, at nananatiling matatag sa panatang brahmacarya.

Verse 8

अथ रामः प्रसन्नात्मा पश्यन्नाश्रमसंपदम् / प्रविवेश शनै राजन्नकृतव्रणसंयुतः

Pagkaraan, si Rama na may payapang loob, habang minamasdan ang kasaganaan ng ashram, O hari, ay dahan-dahang pumasok, na walang anumang sugat.

Verse 9

जयशब्दं नमःशब्दं प्रोच्चरद्भिर्द्विजात्मजैः / द्विजैश्च सत्कृतो रामः परं हर्षमुपागतः

Sa pagbigkas ng mga anak ng dwija ng “jaya” at “namah,” at sa marangal na pagtanggap ng mga dwija, si Rama ay napuspos ng dakilang galak.

Verse 10

आश्रमाभ्यन्तरे तत्र संप्रविश्य निजं गृहम् / ददर्श पितरं रामो जमदग्निं तपोनिधिम्

Sa loob ng ashram, pagpasok sa sarili niyang tahanan, nakita ni Rama ang kanyang ama na si Jamadagni, ang taglay na kayamanan ng tapasya.

Verse 11

साक्षाद्भृगुमिवासीनं निग्रहानुग्रहक्षमम् / पपात चरणोपान्ते ह्यष्टाङ्गालिङ्गितावनिः

Nang makita ang banal na rishi na nakaupo na wari’y si Bhrigu, may kapangyarihang magparusa at magpala, siya’y bumagsak sa paanan, nag-alay ng ashtanga pranam at dumikit sa lupa.

Verse 12

रामो ऽहं तवा दासो ऽस्मि प्रोच्चरन्निति भूपते / जग्राह चरणौ चापि विधिवत्सज्जनाग्रणीः

Sumigaw siya, “O hari, ako si Rama; ako’y iyong lingkod,” at ang nangunguna sa mga mabubuti ay humawak sa dalawang paa ayon sa wastong ritwal.

Verse 13

अथ मातुश्च चरणवभिवाद्य कृताञ्जलिः / उवाच प्रणतो वाक्यं तयोः संहर्षकारणम्

Pagkaraan, nag-anjali siya at nagbigay-galang din sa mga paa ng ina; yumukong mapagpakumbaba, nagsalita siya ng mga salitang nagdulot ng galak sa kanilang dalawa.

Verse 14

राम उवाच पितस्तव प्रभावेण तपसो ऽतिदुरासदः / कार्त्तवीर्यो हतो युद्धे समुत्रबलवाहनः

Sinabi ni Rama, “Ama, sa bisa ng iyong tapasya, ang Karttavirya na halos di-madaig, na may lakas ng hukbo at mga sasakyan, ay napatay sa digmaan.”

Verse 15

यस्ते ऽपराधं कृतवान्दुष्टमन्त्रिप्रचोदितः / तस्य दण्डो मया दत्तः प्रसह्य मुनिपुङ्गव

“O dakilang muni! Ang gumawa ng paglabag sa iyo dahil sa udyok ng masasamang ministro, siya’y pinarusahan ko nang buong higpit.”

Verse 16

भवन्तं तु नमस्कृत्य गतो ऽहं ब्रह्मणोंऽतिकम् / तं नमस्कृत्य विधिवत्स्वकार्यं प्रत्यवेदयम्

Pagkatapos kong magbigay-galang sa iyo, nagtungo ako sa piling ni Brahmā. Siya’y aking sinamba ayon sa ritwal at inihayag ang aking gawain.

Verse 17

समामुवाच भगवाञ्छ्रुत्वा वृत्तान्तमादितः / व्रज स्वकार्यसिद्ध्यर्थं शिवलोकं सनातनम्

Nang marinig ng Panginoon ang buong pangyayari mula sa simula, sinabi Niya sa akin: “Pumaroon ka sa walang hanggang Śivaloka upang magtagumpay ang iyong gawain.”

Verse 18

श्रुत्वाहं तद्वयस्तात नमस्कृत्य पिता महम् / गतवाञ्छिवलोकं वै हरदर्शनकाङ्क्षया

Nang marinig ko iyon, ama, nagbigay-galang ako kay Pitāmaha Brahmā at nagtungo sa Śivaloka, sabik sa darśana ni Hara (Śiva).

Verse 19

प्रविश्य तत्र भगवन्नुमया सहितः शिवः / नमस्कृतो मया देवो वाञ्छितार्थ प्रदायकः

Pagpasok ko roon, O Bhagavān, naroon si Śiva kasama si Umā. Sinamba ko ang Deva na nagbibigay ng ninanais na biyaya.

Verse 20

तदग्रे निखिलः स्वीयो वृत्तान्तो विनिवेदितः / मया समाहितधिया स सर्वं श्रुतवानपि

Sa harap niya, buong pagtuon kong inihayag ang lahat ng aking salaysay; at pinakinggan niya ang lahat.

Verse 21

श्रुत्वा विचार्य त त्सर्वं ददौ मह्यं कृपान्वितः / त्रैलोक्यविजयं नाम कवचं सर्वसिद्धिदम्

Nang marinig at pag-isipan ang lahat, sa habag ay ibinigay niya sa akin ang baluting banal na tinawag na “Trailokyavijaya,” na nagkakaloob ng lahat ng siddhi.

Verse 22

तल्लब्ध्वा तं नमस्कृत्य पुष्करं समुपागतः / तत्राहं साधयित्वा तु कवचं हृष्टमानसः

Nang matamo iyon at magbigay-pugay sa kanya, nagtungo ako sa Pushkara. Doon ay isinagawa ko ang sadhana ng kavacha at napuspos ng galak ang puso.

Verse 23

कार्त्तवीर्यं निहत्याजौ शिवलोकं पुनर्गतः / तत्र तौ तु मया दृष्टौ द्वारे स्कन्दविनायकौ

Matapos mapatay si Karttavīrya sa digmaan, muli akong nagbalik sa Śivaloka. Doon sa tarangkahan ay nakita ko sina Skanda at Vināyaka.

Verse 24

तौनमस्कृत्य धर्मज्ञ प्रवेष्टुं चोद्यतो ऽभवम् / स मामवेक्ष्य गामपो विशन्तं त्वरयान्वितम्

O nakaaalam ng dharma, matapos kong magbigay-pugay sa kanilang dalawa, naghanda akong pumasok. Nang makita niya akong papasok nang nagmamadali, tiningnan ako ng bantay sa tarangkahan.

Verse 25

वारयामास सहसा नाद्यावसर इत्यथ / मम तेन पितस्तत्र वाग्युद्धं हस्तकर्षणम्

Bigla niya akong hinarang at nagsabi, “Hindi ngayon ang panahon.” Kaya roon ay nagkaroon kami ng sagutan at maging paghatak sa kamay.

Verse 26

सञ्जातपरशुक्षेममतो ऽभूद्भृगुनन्दन / स तज्ज्ञात्वा समुद्गृह्य मामधश्चोर्द्ध्वमेव च

Noon, naging ligtas at payapa ang sagradong palakol ng anak ni Bhṛgu. Nang malaman niya ito, binuhat niya ako at inuga sa ibaba at sa itaas.

Verse 27

करेण भ्रामयामास पुनश्चानीतवांस्ततः / तं दृष्ट्वातिक्रुधा क्षिप्तः कुठारो हि मया ततः

Inikot niya ako sa kamay at muling inilapit. Nang makita ko siya, sa matinding galit ay inihagis ko roon ang palakol.

Verse 28

दन्तो निपति,स्तस्य ततो देव उपागतः / पार्वती तत्र रुष्टाभूत्तदा कृष्णः समागतः

Nalaglag ang kanyang ngipin; saka dumating doon ang Diyos. Doon nagalit si Pārvatī, at noon din dumating si Kṛṣṇa.

Verse 29

राधया सहितस्तेन सानुनीता वरं ददौ / मह्यं कृष्मो जगामाथ तेन मैत्रीं विधाय च

Kasama si Rādhā, pinayapa siya ni Kṛṣṇa at pinagkalooban ng biyaya. Pagkaraan, itinatag niya ang pakikipagkaibigan sa akin at umalis si Kṛṣṇa.

Verse 30

ततः प्रणम्य देवेशौ पार्वतीपरमेश्वरौ / आगतस्तव सान्निध्यमकृतव्रणसंयुतः

Pagkatapos, yumukod ako kina Pārvatī at Parameśvara, mga Panginoon ng mga diyos, at dumating sa iyong piling na walang sugat.

Verse 31

वसिष्ठ उवाच इत्यक्त्वा भार्गवो रामो विरराम च भूपते / जमदग्निरुवाचेदं रामं शत्रुनिबर्हणम्

Sinabi ni Vasiṣṭha: Pagkasabi nito, si Rāma na mula sa angkan ni Bhṛgu, O hari, ay tumahimik. Pagkaraan, nagsalita si Jamadagni: O Rāma, tagapagpuksa ng kaaway, pakinggan mo ito.

Verse 32

जमदग्निरुवाच क्षत्रहत्याभिभूतस्त्वं तावद्दोषोपशान्तये / प्रयश्चित्तं ततस्तावद्यथावत्कर्तुमर्हसि

Wika ni Jamadagni: Nababalot ka ng kasalanan ng pagpatay sa mga kṣatriya; kaya upang mapawi ang dungis, gawin mo ang prāyaścitta nang ayon sa tuntunin.

Verse 33

इत्युक्तः प्राह पितरं रामो मतिमतां वरः / प्रायश्चित्तं तु तद्योग्यं त्वं मे निर्देष्टुमर्हसि

Pagkarinig nito, si Rāma na pinakadakila sa mga marurunong ay nagsabi sa ama: “Ang prāyaścitta na nararapat sa akin, ikaw ang magturo sa akin.”

Verse 34

जमदग्निरुवाच व्रतैश्च नियमैश्चैव कर्षयन्देहमात्मनः / शाकमूलफलाहारो द्वादशाब्दं तपश्चर

Sinabi ni Jamadagni: Sa pamamagitan ng mga vrata at niyama, supilin mo ang iyong katawan; kumain lamang ng gulay, ugat at prutas, at magsagawa ng tapas sa loob ng labindalawang taon.

Verse 35

वसिष्ठ उवाच इत्युक्तः प्रणिपत्यैनं मातरं च भृगूद्वहः / प्रययौ तपसे राजन्नकृतव्रणसंयुतः

Sinabi ni Vasiṣṭha: Nang masabi ito, si Rāma na dangal ng angkan ni Bhṛgu ay nagpatirapa sa kanya at sa kanyang ina; O hari, siya’y umalis upang magtapas, walang sugat at matatag sa kanyang vrata.

Verse 36

स गत्वा पर्वत वरं महेन्द्रमरिकर्षणः / कृत्वाऽश्रमपदं तस्मिंस्तपस्तेपे सुदुश्चरम्

Ang tagapagpabagsak ng mga kaaway ay nagtungo sa dakilang bundok na Mahendra. Doon ay nagtayo siya ng pook-ashram at nagsagawa ng napakahirap na tapasya.

Verse 37

व्रतैस्तपोभिर्नियमैर्देवताराधनैरपि / निन्ये वर्षाणि कति चिद्रामस्तस्मिन्महामनाः

Sa pamamagitan ng mga panata, tapasya, mga alituntunin, at pagsamba sa mga diyos, ang dakilang-isip na Rama ay nanatili roon sa ilang taon.