Adhyaya 29
Agneya-vidyaAdhyaya 2950 Verses

Adhyaya 29

The Description of the Sarvatobhadra Maṇḍala (सर्वतोभद्रमण्डलकथनम्)

Inilalahad ng kabanatang ito ang mahigpit na programang ritwal at pang-arkitektura sa pagbuo at pagpapabanal ng Sarvatobhadra Maṇḍala bilang kṣetra (banal na larangan) para sa mantra-sādhana. Mula sa paglilinis ng lupa at paunang pagsamba, inilalatag ang parisukat na grid sa mga kulungang anyong-lotus (pīṭha, vīthikā, mga tarangkahan), itinatakda ang mga diyos ng mga direksiyon at mga paghahating Vedic, at iniuutos ang patong-patong na paglalagay ng mga elemento, pandama, at panloob na kakayahan. Pagkaraan, mula sa heometriya ay tumutungo ito sa “inhenyeriyang liturhikal”: mga tuntunin sa kulay, sangkap ng pigment, sunod-sunod na paglilinis/pagmamarka, at eksaktong sukat (aṅgula, hasta, kara) na inuugnay sa pamantayan ng japa (bīja, mantra, vidyā) at disiplina ng puraścaraṇa. Sa huling bahagi, binibigyang-kahulugan ang estruktura ng maṇḍala bilang panloob na anatomiya ng yoga—mga nāḍī, lotus ng puso, mga sinag ng lakas-bīja—na nagtatapos sa antas-antás na pagninilay: magaspang na katawan na anyong-tunog, maselang nagniningning na anyo sa puso, at ang Kataas-taasan na lampas sa pag-iisip. Sa wakas, inihaharap ang pinalawak na ayos ng vyūha (9, 25, 26 at iba pa), mga tuntunin sa palamuti ng pinto, at ang mapalad na martyeṣṭya maṇḍala, na nagpapakita kung paanong ang banal na disenyo ay nag-aayos ng pagsamba at pagsasakatuparan.

Shlokas

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये आचार्याभिषेको नाम अष्टाविंशो ऽध्यायः अथ ऊनत्रिंशो ऽध्यायः सर्वतोभद्रमण्डलकथनं नारद उवाच साधकः साधयेन्मन्त्रं देवतायतनादिके शुद्धभूमौ गृहे प्रार्च्य मण्डले हरिमीश्वरं आग्नेयेब्जे च प्रकृतिं याम्येब्जे पुरुषं यजेत्

Sa gayon, sa Agni Purana—ang sinaunang Mahapurana—nagtatapos ang ika-28 kabanata na pinamagatang “Pagpapahid at Pagpapatibay (Abhiseka) ng Acarya.” Ngayon ay nagsisimula ang ika-29 kabanata: “Paglalarawan ng Sarvatobhadra Mandala.” Sinabi ni Narada: Ang sādhaka ay dapat magsagawa ng pagsasakatuparan ng mantra sa dambana ng diyos at mga katulad nito, sa dalisay na lupa sa loob ng bahay; matapos munang sumamba, sa mandala ay sambahin niya si Hari bilang Īśvara. Sa lotus ng direksiyong Āgneya (apoy) ay sambahin ang Prakṛti, at sa lotus ng direksiyong Yāmya (timog) ay sambahin ang Puruṣa.

Verse 2

चतुरस्त्रीकृते क्षेत्रे मण्डलादीनि वै लिखेत् रसवाणाक्षिकोष्ठेषु सर्वतोभद्रमालिखेत् पुरुषाद्दक्षिणे च वह्निं नैरृते वारुणेनिलं आदित्यमैन्दवे पद्मे ऋग्यजुश् चैशपद्मके

Sa isang parisukat na pook, dapat iguhit ang mga mandala at kaugnay na mga diyagram. Sa mga kahong may tanda ng mga bilang (rasa, vāṇa, akṣi), iguhit ang disenyo ng “Sarvatobhadra”. Sa timog ng Vāstu-Puruṣa ilagay si Agni; sa Nairṛta (timog-kanluran) ilagay sina Varuṇa at Vāyu. Sa lotus ng bahaging Aindava/Aindra ilagay si Āditya (Araw); at sa lotus ng Īśa ilagay ang mga bahagi ng Veda: Ṛg at Yajus.

Verse 3

षट्त्रिंशत्कोष्ठकैः पद्मं पीठं पङ्क्त्यावहिर्भवेत् द्वाभ्यान्तु वीथिका तस्माद् द्वाभ्यां द्वाराणि दिक्षु च इन्द्रादींश् च द्वितीयायां पद्मे षोडशके तथा सामाथर्वाणमाकाशं वायुं तेजस् तथा जलं

Ang lotus-mandala para sa pīṭha (pedestal) ay dapat ayusin sa tatlumpu’t anim na kahon, na may panlabas na hangganang nakaayos sa mga hanay. Pagkaraan, dalawang kahon ang bumubuo sa vīthikā (daang pag-ikot sa pagsamba); at mula roon, dalawang kahon ang inilaan para sa mga tarangkahan ayon sa mga direksiyon. Sa ikalawang lotus din—sa loob ng labing-anim—ilagay si Indra at ang iba pang mga diyos; gayundin ilagay ang Sāma at Atharva (mga Veda), at ang mga elemento: ākāśa (kalawakan), vāyu (hangin), tejas (apoy/liwanag), at jala (tubig).

Verse 4

वर्तुलं भ्रामयित्वा तु पद्मक्षेत्रं पुरोदितम् पद्मार्धे भामयित्वा तु भागं द्वादशमं वहिः पृठिवीञ्च मनश् चैव श्रोत्रं त्वक् चक्षुरर्चयेत् रसनाञ्च तथा घ्राणं भूर्भुवश् चैव षोडशं

Pagkatapos iguhit (o ipaikot ang ayos ng) bilog, itakda ang padma-kṣetra (larangan/larangan ng lotus) gaya ng naunang sinabi. Pagkaraan, sa kalahating lotus, markahan ang ikalabindalawang bahagi sa labas. Sambahin ang Daigdig at ang isip; gayundin ang tainga, balat, at mata; at ang dila at ilong—kasama ang Bhūḥ at Bhuvaḥ—na ilalagay sa ikalabing-anim na bahagi.

Verse 5

विभज्य भ्रामयेच्छेषं चतुःक्षेत्रन्तु वर्तुलं प्रथमं कर्णिकाक्षेत्रं केशराणां द्वितीयकम् महर्जनस्तपः सत्यं तथाग्निष्टोममेव च अत्यग्निष्टोमकं चोक्थं षोडशीं वाजपेयकं

Pagkatapos hatiin, ipaikot at ayusin ang natitirang bahagi bilang bilog na binubuo ng apat na larangan. Ang una ay ang karṇikā-kṣetra, ang larangan ng gitnang putik; at ang ikalawa ay ang keśara, ang larangan ng mga talulot. Doon ay ilagay o isulat ang mga pangalan: Mahas, Jana, Tapa, Satya; gayundin ang Agniṣṭoma; at ang Atyagniṣṭoma, Ukthya, Ṣoḍaśin, at Vājapeya.

Verse 6

तृतीयं दलसन्धीनां दलाग्राणां चतुर्थकम् प्रसार्य कोणसूत्राणि कोणदिङ्मध्यमन्ततः अतिरात्रञ्च सम्पूज्य तथाप्तोर्याममर्चयेत् मनो बुद्धिमहङ्कारं शब्दं स्पर्शञ्च रूपकं

Dapat niyang itakda ang ikatlong punto sa mga dugtungan ng mga talulot at ang ikaapat sa mga dulo ng talulot. Pagkatapos palawigin ang mga pahilis na guhit mula sa mga sulok—mula sa mga direksiyong-sulok, dumaraan sa gitna hanggang sa wakas—nararapat niyang sambahin nang wasto ang ritong Atirātra at gayundin ang Aptoryāma. (Sambahin din) ang isip, talino, pagkamakasarili (ego-sense), at ang maseselang sangkap: tunog, haplos, at anyo.

Verse 7

निधाय केशराग्रे तु दलसन्धींस्तु लाञ्छयेत् पातयित्वाथ सूत्राणि तत्र पत्राष्टकं लिखेत् रसं गन्धञ्च पद्मेषु चतुर्विंशतिषु क्रमात् प्रत्यग्निष्टोमकमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ज्योतिष्टोमकमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः जीवं मनोधिपञ्चाहं प्रकृतिं शब्दमात्रकं

Sa paglalagay ng tanda sa dulo ng perikarp (kesarāgra), markahan ang mga dugtungan ng mga talulot ng lotus. Pagkaraan, ibaba ang mga gabay na sinulid at iguhit doon ang diyagramang lotus na may walong talulot. Sa wastong pagkakasunod, sa dalawampu’t apat na lotus ay isulat ang mga salitang ‘rasa’ at ‘gandha’. (Sa ilang minarkahang manuskrito, ‘pratyagniṣṭomakam’ ang pagbasa; sa iba, ‘jyotiṣṭomakam’.) Pagkatapos ay isulat: ‘jīva’, ‘manodhipa’, ‘pañcāha’, ‘prakṛti’, at ‘śabdamātraka’ bilang mga sangkap ng mantra.

Verse 8

दलसन्ध्यन्तरालन्तु मानं मध्ये निधाय तु दलाग्रं भ्रामयेत्तेन तदग्रं तदनन्तरं वासुदेवादिमूर्तीञ्च तथा चैव दशत्मकं मनः श्रोत्रं त्वचं प्रार्च्य चक्षुश् च रसनं तथा

Ilagay ang panukat (māna) sa gitna ng puwang sa pagitan ng mga dugtungan ng talulot, at saka ito paikutin hanggang sa dulo ng isang talulot; mula sa dulong iyon, kaagad niyang sambahin ang mga anyong nagsisimula kay Vāsudeva. Gayundin, dapat niyang sambahin nang wasto ang ‘sampung-bahagi’ na pangkat—ang isip, pandinig, balat (haplos), at ang mata at dila (lasa).

Verse 9

तदन्तरालं तत्पार्श्वे कृत्वा वाह्यक्रमेण च केशरे तु लिखेद्द्वौ द्वौ दलमध्ये ततः पुनः घ्राणं वाक्पाणिपादञ्च द्वात्रिंशद्वारिजेष्विमान् चतुर्थावरणे पूज्याः साङ्गाः सपरिवारकाः

Pagkaayos ng mga puwang sa magkabilang gilid at pagsunod sa pagkakasunod palabas, isulat sa mga hibla (filaments) ang mga tanda nang tig-dalawa. Pagkatapos, sa gitna ng mga talulot, ilagay/isulat ang mga ito—ilong, pananalita, mga kamay, at mga paa—sa tatlumpu’t dalawang bahagi ng lotus. Sa ikaapat na enclosures, sila’y dapat sambahin kasama ng kanilang mga aṅga at ng mga kasamang retinue.

Verse 10

पद्मलक्ष्मैतत् सामान्यं द्विषट्कदलमुच्यते कर्णिकार्धेन मानेन प्राक्संस्थं भ्रामयेत् क्रमात् पायूपस्थौ च सम्पूज्य मासानां द्वादशाधिपान् पुरुषोत्तमादिषड्विंशान् वाह्यावरणके यजेत्

Ito ang pangkalahatang katangian ng diyagramang lotus (padma-lakṣmī): sinasabing may labindalawang talulot. Sa sukat na katumbas ng kalahati ng karṇikā, magsimula sa silangang puwesto at iguhit/paikutin ang mga paglalagay ayon sa pagkakasunod. Matapos sambahin nang wasto ang (mga diyos) sa bahaging puwit at sa bahaging ari, sambahin sa panlabas na enclosures ang labindalawang panginoon ng mga buwan, na nagsisimula kay Puruṣottama—sa kabuuan ay dalawampu’t anim (na diyos).

Verse 11

तत्पार्श्वे भ्रमयोगेन कुण्डल्यः षड् भवन्ति हि एवं द्वादश मत्स्याः स्युर्द्विषट्कदलकञ्च तैः चक्राब्जे तेषु सम्पूज्या मासानां पतयः क्रमात् अष्टौ प्रकृतयः षड्वा पञ्चाथ चतुरो ऽपरे

Sa gilid nito, sa pamamaraang paikot na pag-aayos, nabubuo ang anim na paikid na likaw (kuṇḍalī). Gayundin, lumilitaw ang labindalawang anyong «isda» (matsya) kasama ang isang hanay ng labindalawang talulot. Sa gulong-lotong iyon (cakrābja), ang mga panginoon ng mga buwan (māsa-pati) ay dapat sambahin nang wasto ayon sa pagkakasunod. Ang mga ayos na ito ay inilalarawan bilang walong pangunahing sangkap (prakṛti), o bilang anim; at may nagsasabing lima, at may iba pang nagsasabing apat.

Verse 12

पञ्चपत्राभिसिद्ध्यर्थं मत्स्यं कृत्वैवमब्जकम् व्योमरेखावहिः पीठन्तत्र कोष्टानि मार्जयेत् रजः पातं ततः कुर्याल्लिखिते मण्डले शृणु कर्णिका पीतवर्णा स्याद्रेखाः सर्वाः सिताः समाः

Upang maganap nang matagumpay ang ritwal ng lotos na may limang talulot, iguhit muna ang anyong isda (matsya) at saka, sa gayong paraan, buuin ang diyagramang lotos. Sa pedestal (pīṭha) na may mga «guhit ng langit» (vyo-ma-rekhā), ang mga kompartimento (koṣṭa) ay dapat punasan at linisin. Pagkaraan nito, iwisik ang pulbos (rajas) sa iginuhit na maṇḍala—pakinggan pa: ang gitnang ubod (karṇikā) ay dapat dilaw ang kulay, at ang lahat ng guhit ay pantay-pantay na puti.

Verse 13

त्रीणि कोणेषु पादार्थं द्विद्विकान्यपराणि तु चतुर्दिक्षु विलिप्तानि गात्रकाणि भवन्त्युत द्विहस्ते ऽङ्गुष्टमात्राः स्युर्हस्ते चार्धसमाः सिताः पद्मं शुक्लेन सन्धींस्तु कृष्णेन श्यामतोथवा

Sa tatlong sulok, iguhit ang mga tanda para sa mga paa; ang iba pang tanda ay gawin nang magkapares. Kapag pinahiran/kinulayan sa apat na direksiyon, nalilikha rin ang mga bahaging pantulong na wari’y mga sangkap ng katawan. Para sa anyong may dalawang kamay, ang sukat ay kasinglaki ng hinlalaki; para sa (isang) kamay, kalahati niyon, at puti. Ang lotos ay dapat ilarawan sa puti; ang mga guhit ng dugtungan (seams) ay sa itim, o kaya sa madilim na bughaw.

Verse 14

ततः पङ्क्तिद्वयं दिक्षु वीठ्यर्थन्तु विलोपयेत् द्वाराण्याशासु कुर्वीत चत्वारि चतसृष्वपि केशरा रक्तपीताः स्युः कोणान् रक्तेन पूरयेत् भूषयेद्योगपीठन्तु यथेष्टं सार्ववर्णिकैः

Pagkatapos, sa mga pangunahing direksiyon, burahin ang dalawang hanay ng guhit upang mabuo ang mga daanan (vīthi). Gumawa ng apat na pintuan sa apat na direksiyon. Ang mga hibla (keśara) ay dapat pula at dilaw; punuin ng pula ang mga sulok. Palamutian ang yogapīṭha ayon sa nais gamit ang mga pigmentong sari-saring kulay.

Verse 15

द्वाराणां पार्श्वतः शोभा अष्टौ कुर्याद्विचक्षणः पङ्क्तिद्वयं द्वयं दिक्षु वीथ्यर्थं विनियोजयेदिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः तत्पार्श्व उपशोभास्तु तावत्यः परिकीर्तिताः लतावितानपत्राद्यैर् वीथिकामुपशोभयेत् पीठद्वारे तु शुक्लेन शोभारक्तेन पीततः

Ang bihasang arkitekto ay dapat maglaan ng walong palamuting sangkap sa magkabilang gilid ng mga pintuan. Iniaayos bilang tig-dalawang hanay (o dalawang set) sa bawat direksiyon, itinatakda ang mga ito upang mabuo at pagandahin ang daanan (vīthī). Ang mga palamuting panggilid na ito ay sinasabing gayon din ang bilang. Palamutian ang pasilyo ng mga gawang baging, mga palawit na tila baldaquin, mga palamuting dahon, at iba pa; at sa pintuan ng pedestal/base (pīṭha-dvāra) gawin ang palamuti sa puti, sa mapalad na pula, at sa dilaw.

Verse 16

समीप उपशोभानां कोणास्तु परिकीर्तिताः चतुर्दिक्षु ततो द्वे द्वे चिन्तयेन्मध्यकोष्ठकैः उपशोभाञ्च नीलेन कोणशङ्ख्यांश् च वै सितान् भद्रके पूरणं प्रोक्तमेवमन्येषु पूरणं

Ang mga sulok na katabi ng mga kompartimentong «upaśobhā» ay ipinahahayag na siyang mga paghahating-sulok. Sa apat na direksiyon, saka dapat isipin na may tig-dalawang gayong bahagi sa bawat direksiyon, kasama ang mga selulang nasa pagitan. Ang mga kompartimentong upaśobhā ay pupunuin ng bughaw, at ang mga bahaging binibilang sa sulok ay tunay na pupunuin ng puti. Nasabi na ang paraan ng pagpuno para sa «bhadraka»; gayon din ang gawin sa iba pang mga anyo.

Verse 17

चत्वारि वाह्यतो मृज्यादेकैकं पार्श्वयोरपि शोभार्थं पार्श्वयोस्त्रीणि त्रीणि लुम्पद्दलस्य तु त्रिकोणं सितरक्तेन कृष्णेन च विभूषयेत् द्विकोणं रक्तपीताभ्यां नाभिं कृष्णेन चक्रके

Dapat markahan ang apat na guhit sa panlabas, at tig-iisang guhit din sa bawat isa sa dalawang gilid. Para sa pag-adorno, ilagay ang tig-tatatlo sa dalawang gilid. Sa disenyo ng talulot ng lotus, ang tatsulok ay palamutian ng puti at pula, at gayundin ng itim; ang dobleng tatsulok ay kulayan ng pula at dilaw, at ang gitnang umbok (nābhi) ng cakra ay pintahan ng itim.

Verse 18

तद्वद्विपर्यये कुर्यादुपशोभां ततः परम् कोणस्यान्तर्वहिस्त्रीणि चिन्तयेद्द्विर्विभेदतः अरकान् पीतरक्ताभिः श्यामान् नेमिन्तु रक्ततः सितश्यामारुणाः कृष्णाः पीता रेखास्तु वाह्यतः

Sa ayos na pabaligtad din, pagkatapos ay isagawa ang upaśobhā bilang pangalawang pag-adorno. Dapat gunigunihin ang tatlong guhit sa loob at sa labas ng sulok, na may dalawang antas ng pagkakaiba. Ang mga «araka» ay kukulayan ng dilaw-at-pula; ang madidilim na bahagi ay gayon din; ngunit ang gilid na rim (nemi) ay dapat pula. Gamitin ang puti, madilim na bughaw, mapulang-kayumanggi—pati itim—samantalang ang pinakalabas na mga guhit ay dilaw.

Verse 19

एवं षोडशकोष्ठं स्यादेवमन्यत्तु मण्डलम् द्विषट्कभागे षट्त्रिंशत्पदं पद्मन्तु वीथिका शालिपिष्टादि शुक्लं स्याद्रक्तं कौसुम्भकादिकम् हरिद्रया च हारिद्रं कृष्णं स्याद्दग्धधान्यतः

Sa gayon, may mandala na may labing-anim na kompartimento; gayon din may iba pang mga mandala. Kapag hinati sa dalawang ulit na anim na bahagi, nagkakaroon ng tatlumpu’t anim na parisukat na grid; ang diyagram ng lotus ay ang «vīthikā» (ayus na parang daan/landas). Ang puti ay gawin mula sa harina ng bigas at katulad; ang pula mula sa safflower at kahawig na sangkap; ang dilaw mula sa luyang-dilaw; at ang itim mula sa sinunog na butil.

Verse 20

एका पङ्क्तिः प्राभ्यां तु द्वारशोभादि पूर्ववत् द्वादशाङ्गुलिभिः पद्ममेकहस्ते तु मण्डले शमीपत्रादिकैः श्यामं वीजानां लक्षजाप्यतः चतुर्लक्षैस्तु मन्त्राणां विद्यानां लक्षसाधनम्

Gumawa ng isang hanay ng palamuti sa harapan; at ang pag-adorno sa pintuan at kaugnay na bahagi ay ayusin gaya ng naunang paglalarawan. Sa mandala, iguhit ang lotus na may sukat na labindalawang aṅgula, sa loob ng espasyong isang hasta. Kulayan ito ng madilim (śyāma) gamit ang mga dahon ng śamī at katulad na sangkap. Ang mga pantig-binhi (bīja) ay dapat i-japa nang isang lakh (100,000) ulit; ang mga mantra ay napapaperpekto sa apat na lakh (400,000) ulit; at ang isang vidyā ay natatamo sa isang lakh na pag-uulit.

Verse 21

द्विहस्ते हस्तमात्रं स्याद्वृद्ध्या द्वारेण वाचरेत् अपीठञ्चतुरस्रं स्याद्विकरञ्चक्रपङ्कजम् अयुतं बुद्धिविद्यानां स्तोत्राणाञ्च सहस्रकम् पूर्वमेवाथ लक्षेण मन्त्रशुद्धिस् तथात्मनः

Sa ritwal na isinasagawa gamit ang dalawang kamay, ang sukat ay dapat isang hasta (sukat ng bisig). Para sa pagpapalawak, bigkasin ang mantra ayon sa paraang “pinto” (dvāra-nyāya). Ang pīṭha (pedestal) ay dapat parisukat; at ang diyagramang “chakra-lotus” ay dapat may itinakdang bilang ng mga sinag/talulot. Para sa mga bunga ng talino at kaalaman, magsagawa ng sampung libong pagbigkas; at para sa mga himno (stotra), isang libo. Ngunit una sa lahat, sa pagganap ng isang lakh (100,000) na pagbigkas, nagkakaroon ng paglilinis ng mantra—at gayundin ng sarili.

Verse 22

पद्मार्धं नवभिः प्रोक्तं नाभिस्तु तिसृभिः स्मृता अष्टाभिर्द्वारकान् कुर्यान्नेमिन्तु चतुरङ्गुलैः तथापरेण लक्षेण मन्त्रः क्षेत्रीकृतो भवेत् पूर्वमेवासमो होमो वीजानां सम्प्रकीर्तितः

Ang kalahati ng diyagramang lotus ay itinakdang siyam na aṅgula ang sukat; ang “pusod” (gitnang hub) ay tatlo. Sa walong (sukat) gawin ang mga “pintuan” (dvāra), at ang gilid na singsing (nemi) ay apat na aṅgula. Pagkaraan, ayon sa isa pang lakṣaṇa (palatandaan/pamantayan), ang mantra ay nagiging “kṣetrī-kṛta”—naitatag bilang isang banal na larangang ritwal. Nauna nang itinuro ang di-pantay (asama) na homa para sa mga pantig-binhi (bīja).

Verse 23

त्रिधा विभज्य च क्षेत्रमन्तर्द्वाभ्यामथाङ्कयेत् पञ्चान्तस्वरसिद्ध्यर्थं तेष्वस्फाल्य लिखेदरान् पूर्वसेवा दशांशेन मन्त्रादीनां प्रकीर्तिता परश् चर्ये तु मन्त्रे तु मासिकं व्रतमाचरेत्

Pagkahati sa lupang ritwal sa tatlong bahagi, markahan ito ng dalawang panloob na guhit. Para sa tagumpay sa limang pangwakas na patinig (ang limang-bahaging pagwawakas sa pagsasanay ng mantra), isulat ang mga sinag/linya sa mga bahaging iyon nang hindi hinahampas o sinisira ang ibabaw. Ang paunang paglilingkod (pūrva-sevā) ay itinuro bilang ikasampu kaugnay ng mga mantra at iba pa; at sa ritong puraścaraṇa para sa isang mantra, dapat isagawa ang buwanang panata (vrata).

Verse 24

इन्दीवरदलाकारानथवा मातुलाङ्गवत् पद्मपत्रायतान्वापि लिखेदिच्छानुरूपतः भुवि न्यसेद्वामपादं न गृह्णीयात् प्रतिग्रहम् एवं द्वित्रिगुणेनैव मध्यमोत्तमसिद्धयः

Iguhit (ang diyagrama/mga marka) sa anyong kahawig ng mga talulot ng asul na lotus (indīvara), o gaya ng citron (mātulāṅga), o pahaba na tulad ng mga dahon ng lotus—ayon sa nais. Ilapat ang kaliwang paa sa lupa ayon sa itinakdang paraan, at huwag tumanggap ng mga kaloob (bilang kabayaran). Sa ganitong paraan, sa pagdodoble o pagtritriple (ng pagsasanay/sukat), nakakamit ang katamtaman at pinakamataas na mga siddhi.

Verse 25

भ्रामयित्वा वहिर् नेमावरसन्ध्यन्तरे स्थितः भ्रामयेदरमूलन्तु सन्धिमध्ये व्यवस्थितः मन्त्रध्यानं प्रवक्ष्यामि येन स्यान्मन्त्रजं फलम् स्थूलं शब्दमयं रूपं विग्रहं वाह्यमिष्यते

Pagkatapos paikutin ito palabas—habang nananatiling nakapuwesto sa pagitan ng rim (nemi) at ng mababang dugtungan—pagkaraan ay paikutin sa ugat ng sinag (ara-mūla), na nakatayo sa gitna ng dugtungan. Ipaaalam ko ang pagninilay sa mantra, na siyang pinagmumulan ng bungang nagmumula sa mantra. Ang panlabas na anyong may katawan (vigraha) ay itinuturing na magaspang na anyong binubuo ng tunog.

Verse 26

परिमार्जिता इति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः द्विधा इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः पञ्चान्तरस्त्वसिद्ध्यर्थमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः पञ्चोत्तरस्तु सिद्ध्यर्थमिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः अरमध्ये स्थितो मधमरणिं भ्रामयेत् समम् एवं सिद्ध्यन्तराः सम्यक् मातुलाङ्गनिभाः समाः सुक्ष्मां ज्योतिर्मयं रूपं हार्दं चिन्तामयं भवेत् चिन्तया रहितं यत्तु तत् परं प्रकीर्तितम्

“Dalisay”—ganito ang pagbasa sa isang minarkahang manuskrito; “sa dalawang paraan”—ganito sa iba; “ang limang pagitan ay para sa hindi pag-abot”—ganito sa isang teksto; samantalang “ang limang lampas (sa lima) ay para sa pag-abot”—ganito sa iba. Nakatindig sa gitna ng arani (panloob na kasangkapang pangkiskis ng apoy), paikutin nang pantay ang gitnang arani. Sa gayon, ang mga gitnang pagtatamo ay lumilitaw nang wasto, magkakapantay at kahawig ng mātulāṅga (citron). Isang banayad at maningning na anyo ang sumisilang sa puso, binubuo ng pagninilay; datapwat yaong walang pag-iisip ay ipinahahayag na siyang Kataas-taasan.

Verse 27

विभज्य सप्तधा क्षेत्रं चतुर्दशकरं समम् द्विधा कृते शतं ह्य् अत्र षण्नवत्यधिकानि तु वराहसिंहशक्तीनां स्थूलरूपं प्रधानतः चिन्तया रहितं रूपं वासुदेवस्य कीर्तितम्

Pagkatapos hatiin ang sagradong larangan ng diyagram sa pitong bahagi at gawing pantay na sukat na labing-apat na yunit, at saka hatiin sa dalawa, narito ang isang daan—at may dagdag pang siyamnapu’t anim. Pangunahin, ito’y ipinahahayag bilang magaspang (panlabas) na anyo ng mga kapangyarihan nina Varāha at Narasiṁha; at ang anyo ni Vāsudeva ay sinasabing malaya sa pagbuo ng konsepto, lampas sa likhang-isip ng isip.

Verse 28

कोष्टकानि चतुर्भिस्तैर् मध्ये भद्रं समालिखेत् परितो विसृजेद्वीथ्यै तथा दिक्षु समालिखेत् इतरेषां स्मृतं रूपं हार्दं चिन्तामयं सदा स्थूलं वैराजमाख्यातं सूक्ष्मं वै लिङ्गितं भवेत्

Sa pamamagitan ng mga iyon, iguhit ang apat na kompartimento (koṣṭaka); sa gitna ng mga ito, ilarawan ang mapalad na anyong “bhadra.” Sa paligid, mag-iwan ng paikot na daanan (vīthī), at gayundin markahan ang mga hati ayon sa mga direksiyon. Ang anyo ng iba ay inaalala bilang “nasa puso,” na laging binubuo ng pagninilay. Ang magaspang (panlabas) na anyo ay tinatawag na “Vairāja,” samantalang ang tunay na banayad ay “Liṅgita” (may palatandaan/itinatangi).

Verse 29

कमलानि पुनर्वीथ्यै परितः परिमृज्य तु द्वे द्वे मध्यमकोष्ठे तु ग्रीवार्थं दिक्षु लोपयेत् चिन्तया रहितं रूपमैश्वरं परिकीर्तितम् हृत्पुण्डरीकनिलयञ्चैतन्यं ज्योतिरव्ययम्

Muling iguhit ang mga bilog ng lotus at pakinisin ang paligid; sa gitnang kompartimento, burahin ang mga tanda nang tig-dalawa sa mga direksiyon upang mabuo ang “leeg” (ng anyo/diyagram). Ang anyong malaya sa mapagkalat na pag-iisip ay ipinahahayag na anyong pang-Panginoon (aiśvara)—naninirahan sa lotus ng puso, dalisay na kamalayan, liwanag na di-nasisira.

Verse 30

चत्वारि वाह्यतः पश्चात्त्रीणि त्रीणि तु लोपयेत् ग्रीवापार्श्वे वहिस्त्वेका शोभा सा परिकीर्तिता वीजं वीजात्मकं ध्यायेत् कदम्बकुसुमाकृतिं कुम्भान्तरगतो दीपो निरुद्धप्रसवो यथा

Mula sa labas, saka alisin ang apat (na bahagi), at alisin din ang tatlo at tatlo pa. Sa magkabilang gilid ng “leeg” ay may natitirang iisang panlabas na tanda; iyon ang ipinahahayag na kagandahan (śobhā). Magnilay sa bīja (binhing mantra) bilang mismong kalikasan ng binhi, na may anyong bulaklak ng kadamba—gaya ng ilawang nasa loob ng banga, na ang paglabas ng liyab ay napipigil.

Verse 31

विमृज्य वाह्यकोणेषु सप्तान्तस्त्रीणि मार्जयेत् मण्डलं नवभागं स्यान्नवव्यूहं हरिं यजेत् संहतः केवलस्तिष्ठेदेवं मन्त्रेश्वरो हृदि अनेकशुषिरे कुम्भे तावन्मात्रा गभस्तयः

Pagkatapos punasan ang (lupa), linisin ang mga panlabas na sulok—pitong guhit sa loob at tatlo sa labas. Ang maṇḍala ay dapat hatiin sa siyam na bahagi; sambahin si Hari sa siyam-na-anyo na hanay (navavyūha). Sa gayon, na may tipon at pag-iisa ng loob, nananahan sa puso ang Panginoon ng mga mantra. Sa isang palayok (kumbha) na may maraming butas, ang mga sinag (gabhastayaḥ) ay lumilitaw ayon lamang sa sukat at bukana ng mga butas.

Verse 32

पञ्चविंशतिकव्यूहं मण्डलं विश्वरूपगं द्वात्रिंशद्धस्तकं क्षेत्रं भक्तं द्वात्रिंशता समं प्रसरन्ति वहिस्तद्वन्नाडीभिर्वीजरश्मयः अथावभासतो दैवीमात्मीकृत्य तनुं स्थिताः

Ang maṇḍala ay inayos sa pormasyong may dalawampu’t limang bahagi at may anyong pangkalahatan (viśvarūpa). Ang kṣetra (pook-ritwal) ay sinusukat na tatlumpu’t dalawang hasta at hinahati nang pantay sa tatlumpu’t dalawang bahagi. Mula roon, ang mga sinag ng lakas-binhi (vīja-raśmi) ay lumalaganap palabas; gayundin, lumalawig sila sa pamamagitan ng mga nāḍī (maseselang daluyan). Pagkaraan, sa kanilang pagningning, sila’y nananatili—na inangkin ang banal na katawan bilang sariling katawan.

Verse 33

एवं कृते चतुर्विंशत्यधिकन्तु सहस्रकं कोष्ठकानां समुद्दिष्टं मध्ये शोडशकोष्ठकैः हृदयात् प्रस्थिता नाड्यो दर्शनेन्द्रियगोचराः अग्नीषोमात्मके तासां नाड्यौ नासाग्रसंस्थिते

Sa ganitong pagkakaayos, inilalarawan ang dalawampu’t apat na libo at higit pang koṣṭhaka (mga silid o bahagi ng katawan), na may labing-anim na koṣṭhaka sa gitna. Mula sa puso lumalabas ang mga nāḍī (maseselang daluyan) na naaabot ng pagdama sa pamamagitan ng mga pandama. Sa mga ito, may dalawang nāḍī na may likas na Agni at Soma, na nakalagay sa dulo ng ilong.

Verse 34

भद्रकं परिलिख्याथ पार्श्वे पङ्क्तिं विमृज्य तु ततः षोडशभिः कोष्टैर् दिक्षु भद्राष्टकं लिखेत् सम्यग्गुह्येन योगेन जित्वा देहसमीरणम् जपध्यानरतो मन्त्री मन्त्रलक्षणमश्नुते

Una, iguhit ang mapalad na diyagram na “bhadraka,” at saka pakinisin at pakinisin ang guhit sa gilid nito. Pagkaraan, isulat ang Bhadrāṣṭaka sa mga direksiyon, na inayos sa labing-anim na bahagi. Sa wastong lihim na yoga, matapos mapagtagumpayan ang hangin-buhay sa katawan, ang tagapagmantra—masigasig sa japa at pagninilay—ay nakakamit ang mga palatandaan (lakṣaṇa), ang bisa at wastong katangian ng mantra.

Verse 35

ततोपि पङ्क्तिं सम्मृज्य तद्वत् षोडशभद्रकं लिखित्वा परितः पङ्क्तिं विमृज्याथ प्रकल्पयेत् संशुद्धभूततन्मात्रः सकामो योगमभ्यसन् अणिमादिमवाप्नोति विरक्तः प्रविलङ्घ्य च देवात्मके भूतमात्रान्मुच्यते चेन्द्रियग्रहात्

Pagkatapos, punasan muli ang guhit at gaya rin ay iguhit ang labing-anim-na-bahaging bhadraka; matapos linisin ang guhit sa paligid nito, ay isaayos ang pagsasagawa ayon sa tuntunin. Kapag nalinis na ang mga elemento at ang mga tanmātra (maseselang diwa ng pandama), ang nagsasanay ng yoga na may pagnanais sa bunga ay nakakamit ang mga siddhi na nagsisimula sa aṇimā (pagiging napakaliit). Ngunit ang walang pagkapit, na lumalampas kahit sa mga ito, ay napapalaya mula sa kalagayang pawang-elemento—kahit ito’y may likas na banal—at mula sa pagkakahawak ng mga pandama.

Verse 36

द्वारद्वादशकं दिक्षु त्रीणि त्रीणि यथाक्रमं षड्भिः परिलुप्यान्तर्मध्ये चत्वारि पार्श्वयोः

Ang labindalawang pook ng pintuan ay dapat ayusin sa apat na direksiyon, tig-tatlo sa bawat panig ayon sa wastong pagkakasunod; laktawan ang anim na puwesto at ilagay ang apat na pook ng pintuan sa panloob na gitna, sa magkabilang tagiliran.

Verse 37

चत्वार्यन्तर्वहिर्द्वे तु शोभार्थं परिमृज्य तु उपद्वारसिद्ध्यर्थं त्रीण्यन्तः पञ्च वाह्यतः

Para sa kagandahan, pakinisin ang apat na bahagi sa loob at ang dalawang bahagi sa labas. Para sa wastong pagsasakatuparan ng mga pintuang pantulong (upadvāra), ihanda at pakinisin ang tatlo sa loob at lima sa labas.

Verse 38

दिक्षु तत्राष्टकं लिखेदिति ख, ग, घ, चिह्नितपुस्तकपाठः परिमृज्य तथा शोभां पूर्ववत् परिकल्पयेत् वहिः कोणेषु सप्तान्तस्त्रीणि कोष्ठानि मार्जयेत्

Doon, sa walong direksiyon, dapat ukitin ang “oktat” (pangkat na walo)—gaya ng nabasang baryante sa mga manuskritong may tanda (kha, ga, gha). Pagkatapos punasan at linisin, ayusin ang palamuti gaya ng dati. Sa labas, sa mga sulok, linisin ang mga kompartimento: pito sa panlabas at tatlo sa panloob.

Verse 39

पञ्चविंशतिकव्यूहे परं ब्रह्म यजेत् कजे मध्ये पूर्वादितः पद्मे वासुदेवादयः क्रमात्

Sa kaayusang vyūha na dalawampu’t lima, dapat sambahin ang Kataas-taasang Brahman; sa gitna ng mandala ng lotus, mula sa talulot sa silangan, ilagay at sambahin si Vāsudeva at ang iba pa ayon sa pagkakasunod.

Verse 40

वराहं पूजयित्वा च पूर्वपद्मे ततः क्रमात् व्यूहान् सम्पूजयेत्तावत् यावत् षड्विंशमो भवेत्

Pagkatapos sambahin si Varāha sa silangang luklukan ng lotus, saka ayon sa pagkakasunod ay ganap na sambahin ang mga banal na Vyūha, magpatuloy hanggang marating ang ika-dalawampu’t anim na paglalagay/diwata.

Verse 41

यथोक्तं व्यूहमखिलमेकस्मिन् पङ्कजे क्रमात् यष्टव्यमिति यत्नेन प्रचेता मन्यते ऽध्वरं

Ayon kay Pracetas, ang paghahandog (sakripisyo) ay dapat isagawa nang masikap, sa pamamagitan ng pag-aayos ng buong pormasyon (vyūha) nang eksakto ayon sa itinuro, hakbang-hakbang, sa loob ng iisang diyagramang-loto (pankaja).

Verse 42

सत्पन्तु मूर्तिभेदेन विभक्तं मन्यते ऽच्युतं चत्वारिंशत् करं क्षेत्रं ह्य् उत्तरं विभजेत् क्रमात्

O Acyuta (Viṣṇu), nauunawaan na ang paghahati ay ginagawa ayon sa pagkakaiba-iba ng mga anyo (mūrti-bheda). Pagkaraan, ang lupang may sukat na apatnapung kara ay dapat hatiin mula sa hilagang panig, ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 43

एकैकं सप्तधा भूयस्तथैवैकं द्विधा पुनः चतुःषष्ट्युत्तरं सप्तशतान्येकं सहस्रकं

Ang bawat yunit ay muling pinararami nang pitong ulit; gayundin, ang isang yunit ay muling dinodoble. Kaya’t nagiging 764; at sa kabuuan ay 1000.

Verse 44

कोष्ठकानां भद्रकञ्च मध्ये षोडशकोष्ठकैः पार्श्वे वीथीं ततश्चाष्टभद्राण्यथ च वीथिका

Sa mga kompartimento (koṣṭhaka), ilagay sa gitna ang isang mapalad na puwesto (bhadraka); sa magkabilang gilid ay ayusin ang labing-anim na kompartimento; saka maglaan ng vīthī (daan/koridor), at pagkatapos ay ilatag ang walong bhadraka at isang vīthikā (mas maliit na daanan).

Verse 45

षोडशाब्जान्यथो वीथी चतुर्विंशतिपङ्कजं वीथीपद्मानि द्वात्रिंशत् पङ्क्तिवीथिकजान्यथ

Ngayon, ang vīthī (pasilyo/koridor) ay sinusukat na labing-anim na ‘yunit ng loto’ (abja). Ang uring caturviṃśati ay may dalawampu’t apat na yunit ng loto. Ang vīthī‑padma ay may tatlumpu’t dalawang yunit ng loto; at gayundin ang mga yunit ng loto para sa uring paṅkti‑vīthikā.

Verse 46

चत्वारिंशत्ततो वीथी शेषपङ्क्तित्रयेण च द्वारशोभोपशोभाः स्युर्दिक्षु मध्ये विलोप्य च

Pagkaraan nito, dapat magkaroon ng apatnapung lansangan/daanan; at sa natitirang tatlong hanay ng parilya, ayusin ang mga palamuting pangunahing at pangalawang tarangkahan—na iniiwan o inaalis ang gitnang bahagi sa mga pagitaning direksiyon.

Verse 47

द्विचतुःषड्द्वारसिद्ध्यै चतुर्दिक्षु विलोपयेत् पञ्च त्रीण्येककं वाह्ये शोभोपद्वारसिद्धये

Upang ganap na maisakatuparan ang plano na may dalawa, apat, o anim na pintuan, dapat alisin ang (itinakdang bahagi) sa apat na direksiyon. At upang maayos ang mga pantulong na pintuan na nagpapaganda, alisin din ang lima, tatlo, o isa (yunit) sa panlabas na gilid.

Verse 48

उभे इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः यष्टव्यमिति यज्ञेन इति ग, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः यष्टव्यमिति मन्त्रेण इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः प्रचेता मन्यते ध्रुवमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः ह्युत्तममिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः द्वाराणां पार्श्वयोरन्तः षड् वा चत्वारि मध्यतः द्वे द्वे लुम्पेदेवमेव षड् भवन्त्युपशोभिकाः

Sa dalawang panig na panloob na panel ng pintuan, dapat ukitin (o ilagay) ang anim na pandekorasyong sangkap; o sa gitnang bahagi, apat—na inaalis ang tig-dalawa at tig-dalawa (bilang mga uka/siwang). Sa gayong paraan, nagkakaroon ng anim na pantulong na palamuti (upaśobhikā) para sa pagandá.

Verse 49

एकस्यां दिशि सङ्ख्याः स्युः चतस्रः प्रिसङ्ख्यया

Sa iisang direksiyon, ang mga bilang ay dapat ituring na apat, ayon sa maayos na pagbibilang.

Verse 50

एकैकस्यां दिशि त्रीणि द्वाराण्यपि भवन्त्युत पञ्च पञ्च तु कोणेषु पङ्क्तौ पङ्क्तौ क्रमात् मृजेत् कोष्टकानि भवेदेवं मर्त्येष्ट्यं मण्डलं शुभं

Sa bawat direksiyon ay dapat ding magkaroon ng tatlong bukasan ng pinto. Sa mga sulok, dapat may lima (selda) at lima (selda); hanay sa hanay, ayon sa wastong pagkakasunod, markahan/linisin ang mga parisukat ng parilya. Sa gayon nabubuo ang mapalad na maṇḍala na “martyeṣṭya,” na maayos ang pagkakaayos ng mga selda.

Frequently Asked Questions

It is a consecrated ritual field for mantra-sādhana, combining precise geometric layout, deity/element placements, and disciplined japa-dhyāna to produce mantra-lakṣaṇa (effective potency) and yogic purification.

Compartment counts (16/36/24/32 and larger enumerations), lotus-zone architecture (karṇikā, keśara, vīthikā, dvāra), exact measures (aṅgula/hasta/kara), pigment sources and color codes, and procedural steps for wiping/marking/omitting cells to form passages and door-sites.

It correlates the mandala’s rays and divisions with nāḍīs arising from the heart, teaches contemplation from gross sound-formed imagery to subtle heart-luminosity, and culminates in the aiśvara form described as free from conceptual thought.

Bīja-japa is set at one lakh; mantras at four lakhs; a vidyā at one lakh; additionally, ten thousand for intellectual/knowledge attainments and one thousand for hymns—preceded by one lakh for mantra-śuddhi and self-purification.