Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 47

कृष्णपक्षे चतुर्द्दश्यां स्नानं च विहितं सदा । पिण्याकैंगुदकेनापि पिंडं तत्र ददाति यः । पितॄणामक्षया तृप्तिः पितृलोकं स गच्छति

kṛṣṇapakṣe caturddaśyāṃ snānaṃ ca vihitaṃ sadā | piṇyākaiṃgudakenāpi piṃḍaṃ tatra dadāti yaḥ | pitṝṇāmakṣayā tṛptiḥ pitṛlokaṃ sa gacchati

ในวันจตุรทศีแห่งกฤษณปักษ์ มีบัญญัติให้สรงน้ำที่นั่นเสมอ ผู้ใดแม้ด้วยของง่ายดาย เช่น กากน้ำมันและน้ำ ถวายปิณฑะ ณ ที่นั้น ปิตฤของผู้นั้นย่อมอิ่มเอมไม่สิ้นสุด และผู้นั้นย่อมไปสู่ปิตฤโลก

कृष्णपक्षेin the dark fortnight
कृष्णपक्षे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootkṛṣṇa (प्रातिपदिक) + pakṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारय/तत्पुरुषः (kṛṣṇaḥ pakṣaḥ = dark fortnight)
चतुर्दश्याम्on the fourteenth lunar day
चतुर्दश्याम्:
Adhikarana (Time-locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootcaturdaśī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsnāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चयार्थक-निपातः
विहितम्is prescribed
विहितम्:
Karta (Predicate adjective/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootvi-√dhā (धा॒तु)
Formकृदन्तः; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) ‘विहित’; नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; स्नानम् इत्यस्य विशेषणम्
सदाalways
सदा:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootsadā (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्ययम् (adverb of time: always)
पिण्याकैंगुदकेनwith oil-cake and iṅguda-water
पिण्याकैंगुदकेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootpiṇyāka (प्रातिपदिक) + iṅgudaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; इतरेतर-द्वन्द्वः (piṇyākaḥ ca iṅgudakaṃ ca)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्ययम्; निपातः (even/also)
पिण्डम्piṇḍa offering
पिण्डम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpiṇḍa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place: there)
ददातिgives
ददाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootdā (धा॒तु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धक-सर्वनाम
पितॄणाम्of the ancestors
पितॄणाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्
अक्षयाimperishable
अक्षया:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootakṣayā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; तृप्तिः इत्यस्य विशेषणम्
तृप्तिःsatisfaction
तृप्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottṛpti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
पितृलोकम्the world of the ancestors
पितृलोकम्:
Karma (Goal as object/कर्म)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक) + loka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (pitṝṇāṃ lokaḥ)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
गच्छतिgoes
गच्छति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धा॒तु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced from Prabhāsa-khaṇḍa māhātmya narration style)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Scene: At dawn on kṛṣṇa-pakṣa caturdaśī, pilgrims bathe in the sacred waters of Prabhāsa; a devotee offers a humble piṇḍa made with simple ingredients, while ancestral spirits receive ‘akṣaya’ satisfaction and the devotee is shown approaching Pitṛloka.

P
Pitṛs
P
Pitṛloka

FAQs

Even modest, sincere ancestral rites performed at Prabhāsa—especially on kṛṣṇa-caturdaśī—yield enduring benefit for one’s Pitṛs and uplift the performer.

Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsatīrtha region), praised in the Prabhāsa-khaṇḍa’s Prabhāsa-kṣetra-māhātmya.

Snāna on the dark-fortnight caturdaśī and piṇḍadāna (even with simple substances like piṇyāka and water).