Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 174

एवं प्रभावो राजासीद्वैन्यः स नृपसत्तमः । ततः स रंजयामास धर्मेण पृथिवीं तदा

evaṃ prabhāvo rājāsīdvainyaḥ sa nṛpasattamaḥ | tataḥ sa raṃjayāmāsa dharmeṇa pṛthivīṃ tadā

ดังนี้เอง พระราชาไวญะ ผู้ประเสริฐยิ่งในหมู่กษัตริย์ มีเดชานุภาพยิ่งนัก ครั้นแล้วในกาลนั้น พระองค์ทรงยังแผ่นดินให้รื่นรมย์และทรงปกครองด้วยธรรมะ

evaṃthus
evaṃ:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootevaṃ (अव्यय)
Formअव्यय (रीति/प्रकार-वाचक adverb)
prabhāvaḥpower; majesty
prabhāvaḥ:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootprabhāva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन = 'power/majesty'
rājāthe king
rājā:
Karta (Subject, apposition)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन = 'king'
āsītwas
āsīt:
Kriyā (Copula)
TypeVerb
Root√as (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), प्रथमपुरुष, एकवचन = 'was'
vainyaḥVainya
vainyaḥ:
Karta (Subject, apposition)
TypeNoun
Rootvainya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन = 'Vainya'
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम = 'he'
nṛpasattamaḥbest of kings
nṛpasattamaḥ:
Karta (Appositive)
TypeNoun
Rootnṛpa + sattama (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः = 'best of kings'
tataḥthen
tataḥ:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (काल/क्रम-वाचक)
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम = 'he'
raṃjayāmāsapleased; delighted
raṃjayāmāsa:
Kriyā (Predicate)
TypeVerb
Root√rañj (धातु) + ṇic (causative)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिजन्त = 'caused to delight/pleased'
dharmeṇaby righteousness
dharmeṇa:
Karaṇa (Instrument)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन = 'by/with righteousness'
pṛthivīmthe Earth
pṛthivīm:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन = 'the Earth'
tadāat that time
tadā:
Sambandha (Temporal)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक adverb)

Skanda (deduced from Prabhāsakṣetra-māhātmya narration style)

Tirtha: प्रभासक्षेत्र

Type: kshetra

Listener: शौनकादयः ऋषयः

Scene: धर्मनिष्ठः वैन्यः नृपः सिंहासने स्थितः, प्रजाजनैः परिवृतः; पृष्ठभूमौ प्रभासक्षेत्रस्य तट-प्रकृति, दूरस्थे सोमेश्वर-लिङ्ग-ध्वजः।

P
Pṛthu Vainya
P
Pṛthivī (Earth)

FAQs

The hallmark of righteous rule is governance that brings welfare and inner contentment through dharma.

The verse is within Prabhāsa-kṣetra māhātmya; it supports the sacred narrative by presenting dharma as the force that sanctifies land and people.

No ritual is prescribed; the emphasis is ethical and political dharma (rāja-dharma).