Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 107

कल्पांत इव भूतानां कालाग्निरिव वर्चसा । विद्युत्पुञ्जप्रतीकाशं तं दृष्ट्वा पुरतः स्थितम्

kalpāṃta iva bhūtānāṃ kālāgniriva varcasā | vidyutpuñjapratīkāśaṃ taṃ dṛṣṭvā purataḥ sthitam

เมื่อเห็นเขายืนอยู่เบื้องหน้า—รุ่งโรจน์ดุจไฟแห่งกาลในยามสิ้นกัลป์ และมีรูปประหนึ่งกองสายฟ้า—ฤๅษีก็ประจักษ์รัศมีอันน่าสะพรึง

कल्पान्तेat the end of an aeon
कल्पान्ते:
Adhikaraṇa (Locus/Time)
TypeNoun
Rootकल्पान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (कल्पस्य अन्तः)
इवlike/as
इव:
Upamāna-marker (Simile)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमानवाचक (comparative particle)
भूतानाम्of beings
भूतानाम्:
Sambandha (Of beings)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी, बहुवचन (Genitive plural)
कालाग्निःthe fire of Time
कालाग्निः:
Upamāna (Standard of comparison)
TypeNoun
Rootकाल + अग्नि (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (कालस्य अग्निः)
इवlike
इव:
Upamāna-marker (Simile)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमानवाचक
वर्चसाby radiance/splendor
वर्चसा:
Karana (Means: by radiance)
TypeNoun
Rootवर्चस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया, एकवचन (Instrumental singular)
विद्युत्पुञ्जप्रतीकाशम्resembling a heap of lightning
विद्युत्पुञ्जप्रतीकाशम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier of तम्)
TypeAdjective
Rootविद्युत् + पुञ्ज + प्रतीकाश (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; षष्ठी/उपमान-तत्पुरुष (विद्युत्पुञ्जस्य प्रतीकाशः = resembling a mass of lightning)
तम्him/that one
तम्:
Karman (Object of दृष्ट्वा)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन (Accusative singular)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)
पुरतःin front
पुरतः:
Deśa-adhikaraṇa (Place)
TypeIndeclinable
Rootपुरतः (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (adverb of place)
स्थितम्standing
स्थितम्:
Karman-viśeṣaṇa (Object complement)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; (agreeing with तम्)

Sūta (deduced)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Scene: A man stands before the sage, blazing like the Time-fire at the end of an aeon, shining like a concentrated mass of lightning—an overwhelming, terrifying radiance filling the scene.

V
Vaḍavānala (implied)
K
Kālāgni

FAQs

The verse frames divine power as awe-inducing, urging humility and inner steadiness when confronted with overwhelming tejas.

Prabhāsa-kṣetra, where cosmic imagery is used to heighten the sanctity of the locale.

No ritual is prescribed here.