Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

स च चक्रे तपो घोरं क्षेत्रेऽस्मिन्पार्वति प्रिये । दिव्यं वर्षसहस्रं तु प्रतिष्ठाप्य महेश्वरम्

sa ca cakre tapo ghoraṃ kṣetre'sminpārvati priye | divyaṃ varṣasahasraṃ tu pratiṣṭhāpya maheśvaram

โอ้ปารวตีผู้เป็นที่รัก เขาบำเพ็ญตบะอันเคร่งครัดยิ่งในกษेत्रศักดิ์สิทธิ์นี้; และเมื่อได้ประกอบพิธีประดิษฐานพระมหेशวร (พระศิวะ) ณ ที่นี้โดยถูกต้องแล้ว ก็ยังคงสาธนาต่อเนื่องถึงหนึ่งพันปีทิพย์

सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय conjunction)
चक्रेperformed/did
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
तपःausterity
तपः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
घोरम्terrible/intense
घोरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootघोर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘तपः’ विशेषण
क्षेत्रेin the sacred field
क्षेत्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Visheshana (Demonstrative/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सर्वनाम; ‘क्षेत्रे’ विशेषण
पार्वतिO Pārvatī
पार्वति:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपार्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
प्रियेdear (one)
प्रिये:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; ‘पार्वति’ विशेषण
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदिव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘वर्षसहस्रम्’ विशेषण
वर्षसहस्रम्a thousand years
वर्षसहस्रम्:
Karma (Extent/duration object/कर्म)
TypeNoun
Rootवर्ष-सहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुषः—वर्षाणां सहस्रम्
तुindeed
तु:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (विरोध/अवधारण particle)
प्रतिष्ठाप्यhaving स्थापित/installed
प्रतिष्ठाप्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootप्रति + स्था (धातु)
Formकृदन्त (ल्यप्/त्वा-प्रत्यय, absolutive), अव्ययभाव; पूर्वक्रिया
महेश्वरम्Mahēśvara (Śiva)
महेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा-ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः—महान् ईश्वरः

Śiva (addressing Pārvatī)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Pārvatī

Scene: Bharata performs fierce tapas in a coastal sacred landscape; a newly installed Śiva-liṅga stands on a pedestal, with Pārvatī addressed as ‘priye’ in the narration’s frame.

P
Pārvatī
M
Maheśvara (Śiva)
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

A sacred place magnifies tapas, and Śiva-pratiṣṭhā joined with sustained discipline becomes a powerful means to attain divine favor.

Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsa), praised as a potent field for austerity and Śaiva consecration.

Pratiṣṭhā (installation/consecration) of Maheśvara and the undertaking of prolonged tapas.