Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 41

यश्च सर्वमिदं हन्याद्ब्राह्मणं चापि तत्समम् । सोऽग्निः सोऽर्को महातेजा विषं भवति कोपितः

yaśca sarvamidaṃ hanyādbrāhmaṇaṃ cāpi tatsamam | so'gniḥ so'rko mahātejā viṣaṃ bhavati kopitaḥ

ผู้ใดทำลายสิ่งทั้งปวงนี้ และยังฆ่าพราหมณ์ด้วย—ซึ่งเท่ากับความพินาศสิ้นเชิง—พลังอันรุ่งโรจน์นั้น ดุจไฟและดุจตะวัน เมื่อโกรธเกรี้ยวก็กลับกลายเป็นพิษ

यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
सर्वम्all
सर्वम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘इदं’ इत्यस्य विशेषण
इदम्this (world/this all)
इदम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
हन्यात्should kill
हन्यात्:
Kriyā (Predicate action/क्रिया)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ब्राह्मणम्a Brahmin
ब्राह्मणम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअपि-निपात (also/even)
तत्समम्equal to that
तत्समम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतत् (सर्वनाम) + सम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—तत्समम् (equal to that)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अग्निःfire
अग्निः:
Pradhāna-predicative (Predicate nominative/विधेय)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अर्कःsun
अर्कः:
Pradhāna-predicative (Predicate nominative/विधेय)
TypeNoun
Rootअर्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
महातेजाःof great radiance
महातेजाः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहिः—महत्तेजः यस्य सः (one who has great splendor)
विषम्poison
विषम्:
Pradhāna-predicative (Predicate nominative/विधेय)
TypeNoun
Rootविष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
भवतिbecomes
भवति:
Kriyā (Predicate action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
कोपितःangered, provoked
कोपितः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकुप् (धातु) → कोपित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past participle/causative nuance), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (saḥ)

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the assembled sages (deduced)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: null

Scene: A symbolic tableau: the sun and sacrificial fire blaze above; an offender’s act against a brahmana causes the same radiance to darken into a poisonous, smoky aura—tejas transmuting into viṣa.

B
Brāhmaṇa
A
Agni
A
Arka (Sun)
V
Viṣa (poison)

FAQs

Harming a Brāhmaṇa is portrayed as a catastrophic dharmic offense with toxic karmic fallout.

Prabhāsa-kṣetra; the māhātmya frames correct conduct as integral to benefiting from the tirtha.

No rite is prescribed; it is a prohibition and warning against violence and sacrilege.