Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 13

एकादशप्रकारं स कृत्वा रूपं मनोहरम् । त्रिशूलभृत्त्रिनेत्रं च कपर्देन विभूषितम्

ekādaśaprakāraṃ sa kṛtvā rūpaṃ manoharam | triśūlabhṛttrinetraṃ ca kapardena vibhūṣitam

เขาทรงแปลงเป็นรูปอันงดงามสิบเอ็ดประการ ปรากฏเป็นผู้ทรงตรีศูล มีสามเนตร และประดับด้วยมวยผมชฎาที่ผูกเป็นปม—เป็นทัศนะศิวะอันเป็นมงคลเพื่อเชิดชูมหาตมะแห่งตirtha

एकादशप्रकारम्of eleven kinds
एकादशप्रकारम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएकादश (संख्या-प्रातिपदिक) + प्रकार (प्रातिपदिक)
Formसमासः: एकादश-प्रकार (तत्पुरुष/द्विगुवत्: ‘एकादश प्रकाराः यस्य/एकादशविधम्’); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘रूपम्’ इति विशेषण
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st), एकवचन
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त्वा (ल्यप्)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having made)
रूपम्form
रूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
मनोहरम्charming
मनोहरम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोहर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘रूपम्’ इति विशेषण
त्रिशूलभृत्bearing a trident
त्रिशूलभृत्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रिशूल (प्रातिपदिक) + भृत् (भृ धातु-निष्पन्न प्रातिपदिक)
Formसमासः: त्रिशूल-भृत् (तत्पुरुष: ‘त्रिशूलं बिभर्ति’); पुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘(रूपम्)’ इति विशेषण
त्रिनेत्रम्three-eyed
त्रिनेत्रम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + नेत्र (प्रातिपदिक)
Formसमासः: त्रि-नेत्र (तत्पुरुष/द्विगु: ‘त्रीणि नेत्राणि यस्य’); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘(रूपम्)’ इति विशेषण
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
कपर्देनwith a matted lock/topknot
कपर्देन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकपर्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (3rd/करण), एकवचन
विभूषितम्adorned
विभूषितम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि-भूष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकालिक क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘रूपम्’ इति विशेषण

Narrator (Purāṇic narrator; likely Sūta-style narration within Tīrthamāhātmya)

Tirtha: Nāgarandhra-associated Śiva-darśana site

Type: kshetra

Listener: null

Scene: Śiva appears in a captivating, auspicious form: three-eyed, holding the trident, with kaparda (knotted matted hair), radiating protective brilliance; subtle suggestion of ‘elevenfold’—either as eleven emanations or an aura with eleven rays.

Ś
Śiva
R
Rudra

FAQs

Divine darśana arises through sacred-space merit; Śiva’s iconic marks signify protection, insight, and auspiciousness for devotees.

The verse sits within a Tīrthamāhātmya sequence of Nāgara Khaṇḍa; the immediate snippet praises the tīrtha-context by describing Śiva’s epiphany, though the exact place-name is not stated in this single verse.

No explicit ritual (snāna, dāna, japa, vrata) is stated here; it is a descriptive darśana-verse supporting the tīrtha’s greatness.